{"id":916,"date":"2020-11-14T14:07:13","date_gmt":"2020-11-14T13:07:13","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2020\/11\/14\/elektrownie-oswietleniowe-eo-1-pab-i-eo-4-marek-kaiper\/"},"modified":"2024-07-13T18:59:08","modified_gmt":"2024-07-13T16:59:08","slug":"elektrownie-oswietleniowe-eo-1-pab-i-eo-4-marek-kaiper","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=916&lang=pl","title":{"rendered":"Elektrownie o\u015bwietleniowe EO-1\/PAB i EO-4. Marek Kaiper"},"content":{"rendered":"

2020 rok<\/p>\n

Elektrownie o\u015bwietleniowe EO-1\/PAB i EO-4.<\/h2>\n

\"Elektrownia
Elektrownia o\u015bwietleniowa EO-4. Zdj\u0119cie z instrukcji<\/figcaption><\/figure>\n

\"Zesp\u00f3\u0142
Zesp\u00f3\u0142 pr\u0105dotw\u00f3rczy PAB-4-1\/230. Zdj\u0119cie z instrukcji<\/figcaption><\/figure>\n

W pu\u0142kach lotniczych w okresie PRL-u i d\u0142ugo po nim, a\u017c do chwili obecnej kompanie obs\u0142ugi lotniska (kol) mia\u0142y na wyposa\u017ceniu ma\u0142e elektrownie o\u015bwietleniowe polskiej produkcji z jednofazowymi benzynowymi zespo\u0142ami pr\u0105dotw\u00f3rczymi EO-1\/PAB z przeno\u015bnym zespo\u0142em pr\u0105dotw\u00f3rczym PAB-2-1\/230 (zamontowanym w rurowej obudowie-klatce) oraz EO-4 z PAB-4-1\/230-P na przyczepie 1 osiowej. 0,5 tony. Elektrownia o\u015bwietleniowa EO-1 produkowana by\u0142a te\u017c w wersji EO-1\/0,5 z zespo\u0142em pr\u0105dotw\u00f3rczym BeET-1,5-2R (EO-1\/BeET-1,5). Poza nimi w u\u017cyciu by\u0142y tak\u017ce elektrownie o\u015bwietleniowe wi\u0119kszej mocy (8kW i 16kW) z tr\u00f3jfazowymi wysokopr\u0119\u017cnymi zespo\u0142ami pr\u0105dotw\u00f3rczymi EO-8 z PAD-8-3\/400\/P1 na przyczepie 1-osiowej 0,8 t oraz EO-16 z PAD-16-3\/400 na przyczepie 1-osiowej 1,5 t. R\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 one od EO-1\/PAB i EO-4 g\u0142\u00f3wnie ilo\u015bci\u0105 punkt\u00f3w \u015bwietlnych (lampy typu MON) oraz kabli \u0142\u0105cz\u0105cych.<\/p>\n

Zadaniem kompanii by\u0142o utrzymanie w czysto\u015bci i gotowo\u015bci do lot\u00f3w pasa startowego, dba\u0142o\u015b\u0107 o trawiast\u0105 powierzchni\u0119 lotniska oraz zabezpieczenie energetyczne. W tym ostatnim tak\u017ce konserwacja i obs\u0142uga stacjonarnych \u015bwiate\u0142 pasa startowego \u015awiecz 57, OSP-N oraz \u015bwiate\u0142 podej\u015bcia do niego, \u015bwiate\u0142 granicznych, wej\u015bciowych, ograniczaj\u0105cych i zezwalaj\u0105co \u2013 zabraniaj\u0105cych, o\u015bwietlenie stojanek dla samolot\u00f3w a tak\u017ce zabezpieczenie energetyczne jednostki. Elektrownie o\u015bwietleniowe przeznaczone by\u0142y do o\u015bwietlania stanowisk dowodzenia, punkt\u00f3w medycznych, stanowisk pracy w tym hangar\u00f3w i stojanek dla samolot\u00f3w w przypadku braku energii elektrycznej z sieci energetycznej kraju lub awaryjnej agregatowni jednostki. Ca\u0142a instalacja elektryczna przystosowana by\u0142a do standardowego napi\u0119cia 230 V. Osprz\u0119t elektrowni umieszczony by\u0142 w skrzyniach i pokrowcach brezentowych, przewo\u017conych w razie potrzeby samochodem transportowym przydzielanym dora\u017anie. Sie\u0107 o\u015bwietleniowa mog\u0142a by\u0107 pod\u0142\u0105czana w razie takiej potrzeby do sieci energetycznej 230 V.<\/p>\n

Wyposa\u017cenie o\u015bwietleniowe.<\/h3>\n

\"Skrzynia
Skrzynia z lampami MON. Zdj\u0119cie Marek Kaiper<\/figcaption><\/figure>\n

\"Czw\u00f3rnik.
Czw\u00f3rnik. Zdj\u0119cie Marek Kaiper<\/figcaption><\/figure>\n

Jako punkty \u015bwietlne w obu elektrowniach wykorzystano lampy warsztatowe typu MON. Ka\u017cda lampa wyposa\u017cona by\u0142a w metalowy kosz os\u0142aniaj\u0105cy \u017car\u00f3wk\u0119, pasek do zawieszania na lince lub \u017cebrach namiotu oraz 12 m kabel OW 2x 0,75 mm2. W elektrowni EO-1 by\u0142y 24 odcinki kabla OW 3×2,5 mm2 o d\u0142ugo\u015bci 25 m ka\u017cdy, oraz 24 rozga\u0142\u0119\u017aniki typu 22961.1 (czw\u00f3rniki 10 A). Czw\u00f3rnik sk\u0142ada si\u0119 z trzech gniazd wtyczkowych sta\u0142ych typ 22821.1 i jednej wtyczki sta\u0142ej typu 22831.1 Po pod\u0142\u0105czeniu do czw\u00f3rnika kabli nale\u017cy ko\u0142paki uszczelniaj\u0105ce po\u0142\u0105czone \u0142a\u0144cuszkiem lub link\u0105 z gniazdem lub wtyczk\u0105 \u0142\u0105czy\u0107 ze sob\u0105 parami ko\u0142pak gniazda z ko\u0142pakiem wtyczki, zabezpiecza to ko\u0142paki przed zabrudzeniem. W elektrowni EO-4 znajdowa\u0142o si\u0119 48 odcink\u00f3w kabla OW 3×2,5 mm2 o d\u0142ugo\u015bci 25 m ka\u017cdy oraz 36 czw\u00f3rnik\u00f3w. Ponadto przew\u00f3d przej\u015bciowy OW 4×2,5 mm2 d\u0142ugo\u015bci 10 m zako\u0144czony z\u0142\u0105czami 16 A s\u0142u\u017cy\u0142 do pod\u0142\u0105czenia skrzynki rozdzielczej do zespo\u0142u pr\u0105dotw\u00f3rczego. Przew\u00f3d pomocniczy OW 3×0,75 mm2 d\u0142ugo\u015bci 5 m zako\u0144czony z jednej strony wtyczk\u0105 10A a z drugiej strony gniazdem 6A w obudowie bakelitowej. Przew\u00f3d ten s\u0142u\u017cy do pod\u0142\u0105czania dodatkowych urz\u0105dze\u0144 jednofazowych np. odbiornik\u00f3w radiowych, wentylator\u00f3w lub grzejnik\u00f3w. Ze wzgl\u0119du na spadki napi\u0119\u0107 nie nale\u017ca\u0142o budowa\u0107 linii o\u015bwietleniowych d\u0142u\u017cszych ni\u017c 172 m dla EO-1 i 400 m dla EO-4. Dopuszczalny spadek napi\u0119cia w linii powinien wynosi\u0107 10%. W razie potrzeby przewody odcinkowe mog\u0105 by\u0107 zakopane na g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 20-30 cm lub prowadzone pod woda. Kable pod\u0142\u0105czane by\u0142y do skrzynki rozdzielczej 16A, kt\u00f3ra wyposa\u017cona by\u0142a w wtyczk\u0119 sta\u0142\u0105 16A typu 22836.1 oraz trzy gniazda 10A typu 22821.1. Wszystkie gniazda zabezpieczone by\u0142y bezpiecznikami (6 szt.). W elektrowni EO-4 w wyposa\u017ceniu by\u0142a dodatkowa skrzynka rozdzielcza tr\u00f3jfazowa przeznaczona do pod\u0142\u0105czenia instalacji o\u015bwietleniowej do sieci tr\u00f3jfazowej elektrowni o\u015bwietleniowej EO-16.<\/p>\n

W elektrowniach stosowane by\u0142y \u017car\u00f3wki o \u017carniku w postaci dwuskr\u0119tki (podw\u00f3jnej spirali) charakteryzuj\u0105ce si\u0119 zwi\u0119kszon\u0105 odporno\u015bci\u0105 na wstrz\u0105sy i wi\u0119kszym o 8% strumieniem \u015bwietlnym w por\u00f3wnaniu z \u017car\u00f3wk\u0105 jednoskr\u0119tkow\u0105. W przypadku braku dwuskr\u0119tek mo\u017cliwe by\u0142o zastosowanie \u017car\u00f3wek jednoskr\u0119tkowych o takiej samej mocy. W EO-1 znajdowa\u0142o si\u0119 18 \u017car\u00f3wek 230V 60 W i 10 \u017car\u00f3wek 230V 100W. Elektrownia EO-4 posiada\u0142a 72 \u017car\u00f3wki 230V 60W i 40 \u017car\u00f3wek 230V 100W. W praktyce mo\u017cna spotka\u0107 by\u0142o w wyposa\u017ceniu elektrowni o\u015bwietleniowych tak\u017ce \u017car\u00f3wki jednoskr\u0119tkowe.<\/p>\n

Wyposa\u017cenie dodatkowe.<\/h3>\n

Akumulatorowa latarka sygnalizacyjna produkcji ZWUS Katowice (Zak\u0142ad Wytw\u00f3rczy Urz\u0105dze\u0144 Sygnalizacyjnych) najcz\u0119\u015bciej typu ELN 1114S lub ELN 1014, w u\u017cyciu by\u0142y tak\u017ce starsze typ latarek (ELN-1, ELN-7) tak\u017ce w wersjach tylko ze \u015bwiat\u0142em bia\u0142ym (ELN 1013). Latarki te wyposa\u017cone by\u0142y w \u017car\u00f3wk\u0119 bagnetow\u0105 BM-45s 2,5V, 0,5A . Latarki by\u0142y wyposa\u017cona w dwa kolory filtr\u00f3w \u015bwietlnych zielony i czerwony. Oprawka \u017car\u00f3wki bagnetowa typu B-15d umieszczona by\u0142a wewn\u0105trz kolorowych przes\u0142on rurkowych (filtr\u00f3w) umieszczonych jedna w drugiej. W latarce ELN 1114S, ka\u017cda przes\u0142ona mia\u0142a w\u0142asny prze\u0142\u0105cznik oznaczony jej kolorem, za jego pomoc\u0105 wysuwa\u0142o si\u0119 odpowiedniego koloru przes\u0142on\u0119 rurkow\u0105 nasuwaj\u0105c j\u0105 na \u017car\u00f3wk\u0119. W latarce ELN 1014 obie przes\u0142ony podnoszone by\u0142y jednym pokr\u0119t\u0142em przestawianym w lewo lub prawo, w zale\u017cno\u015bci od wybranego koloru, co podnosi\u0142o odpowiednie filtry. Kolorowe \u015bwiat\u0142o z filtru pada\u0142o na reflektor (odb\u0142y\u015bnik). Zasilaj\u0105cy latark\u0119 akumulator zasadowy Centra 2x4B6 m\u00f3g\u0142 by\u0107 \u0142adowany prostownikiem selenowym BSD6\/15 daj\u0105cym napi\u0119cie \u0142adowania 6V lub 2,5V oraz w polowych stacjach \u0142adowania PS\u0141-1 lub PS\u0141-2. W nowszych elektrowniach by\u0142 on zast\u0105piony p\u00f3\u0142przewodnikowym zespo\u0142em prostownikowym BSD 2,5\/1,5. Czas ci\u0105g\u0142ego \u015bwiecenia latarki 6 godzin. Masa latarki 1,35 kg wraz z akumulatorem. Latarki te w r\u00f3\u017cnych wersjach np. z jednym lub dwoma kolorami lub tylko \u015bwiat\u0142em bia\u0142ym produkowane by\u0142y g\u0142\u00f3wnie dla PKP pod nazw\u0105 latarka konduktorska. Niewielkie ich ilo\u015bci zamawia\u0142o tak\u017ce wojsko i milicja.<\/p>\n

\"Latarka
Latarka ELN 1014. Zdj\u0119cie Marek Kaiper<\/figcaption><\/figure>\n

Induktorowy miernik izolacji IMI przeznaczony by\u0142 do sprawdzania rezystancji izolacji uzwoje\u0144 pr\u0105dnicy oraz ca\u0142ej instalacji elektrycznej wzgl\u0119dem ziemi lub przewod\u00f3w kabla oraz do sprawdzania ci\u0105g\u0142o\u015bci obwod\u00f3w elektrycznych linii Przyrz\u0105d zasilany by\u0142 z induktora (pr\u0105dnicy) nap\u0119dzanej korbk\u0105 obracan\u0105 w tempie 60 obr\/min. Rezystancja mi\u0119dzy poszczeg\u00f3lnymi \u017cy\u0142ami przewodu odcinkowego powinna wynosi\u0107 nie mniej ni\u017c 30 megaom\u00f3w. Ustr\u00f3j miernika jest typu ilorazowego dlatego te\u017c wskaz\u00f3wka nie ma ustalonego po\u0142o\u017cenia na skali. Wychyla si\u0119 dopiero podczas przep\u0142ywu pr\u0105du przez obie cewki ustroju pomiarowego.<\/p>\n

\"Induktorowy
Induktorowy miernik izolacji IMI. Zdj\u0119cie Marek Kaiper<\/figcaption><\/figure>\n

\"Prostownik
Prostownik selenowy BSD 6\/15. Zdj\u0119cie Marek Kaiper<\/figcaption><\/figure>\n

\"Prostownik
Prostownik p\u00f3\u0142przewodnikowy BSD 2,5\/1,5. Zdj\u0119cie Marek Kaiper<\/figcaption><\/figure>\n

Neonowy wska\u017anik napi\u0119cia przeznaczony do szybkiego sprawdzenia obecno\u015bci napi\u0119cia w zakresie 65V do 750V. Wska\u017cnik ma dwie bakelitowe ko\u0144c\u00f3wki po\u0142\u0105czone przewodem. W okienku jednej z nich znajduje si\u0119 neon\u00f3wka wskazuj\u0105ca obecno\u015b\u0107 napi\u0119cia.<\/p>\n

\"Neonowy
Neonowy wska\u017anik napi\u0119cia. Zdj\u0119cie Marek Kaiper<\/figcaption><\/figure>\n

Lampa lutownicza do podgrzewania oleju w skrzyni korbowej silnika zespo\u0142u pr\u0105dotw\u00f3rczego. W wyposa\u017ceniu znajdowa\u0142y si\u0119 lutlampy typ\u00f3w; BAT-501, BAT- 1001, BAT- 2001 i BAT -201.<\/p>\n

Lutownica elektryczna 230V 80W przeznaczona do lutowania (pobielania) ko\u0144c\u00f3wek \u017cy\u0142 przewod\u00f3w. <\/p>\n

Uziom rurowy wkr\u0119cany w grunt do uziemienia zespo\u0142u pr\u0105dotw\u00f3rczego oraz \u201emasy\u201d instalacji o\u015bwietleniowej.<\/p>\n

Zwijaki do kabli s\u0142u\u017cy\u0142y do zwini\u0119cia kabla w kr\u0105g a nast\u0119pnie zapi\u0119cia go 3 paskami. Kr\u0105g kabla zdejmowany by\u0142 nast\u0119pnie z b\u0119bna zwijaka i po talkowaniu przechowywany w skrzyniach i pokrowcach.<\/p>\n

\"Zwijaki
Zwijaki do kabli. Zdj\u0119cie Marek Kaiper<\/figcaption><\/figure>\n

\"Rodzaje
Rodzaje \u017car\u00f3wek. Zdj\u0119cie Marek Kaiper<\/figcaption><\/figure>\n

\"Dane
Dane techniczne elektrowni.<\/figcaption><\/figure>\n

BIBLIOGRAFIA<\/h3>\n

Elektrownia o\u015bwietleniowa EO-1\/PAB, Opis i u\u017cytkowanie, Warszawa 1984.<\/p>\n

Instrukcja o obs\u0142udze elektrowni o\u015bwietleniowej EO-4, Warszawa 1964.<\/p>\n

Opracowa\u0142 Marek Kaiper<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W pu\u0142kach lotniczych w okresie PRL-u i d\u0142ugo po nim, a\u017c do chwili obecnej kompanie obs\u0142ugi lotniska (kol) mia\u0142y na wyposa\u017ceniu ma\u0142e elektrownie o\u015bwietleniowe polskiej produkcji z jednofazowymi benzynowymi zespo\u0142ami pr\u0105dotw\u00f3rczymi EO-1\/PAB z przeno\u015bnym zespo\u0142em pr\u0105dotw\u00f3rczym PAB-2-1\/230 (zamontowanym w rurowej obudowie-klatce) oraz EO-4 z PAB-4-1\/230-P na przyczepie 1 osiowej. 0,5 tony. Elektrownia o\u015bwietleniowa EO-1 produkowana by\u0142a te\u017c w wersji EO-1\/0,5 z zespo\u0142em pr\u0105dotw\u00f3rczym BeET-1,5-2R (EO-1\/BeET-1,5). Poza nimi w u\u017cyciu by\u0142y tak\u017ce elektrownie o\u015bwietleniowe wi\u0119kszej mocy (8kW i 16kW) z tr\u00f3jfazowymi wysokopr\u0119\u017cnymi zespo\u0142ami pr\u0105dotw\u00f3rczymi EO-8 z PAD-8-3\/400\/P1 na przyczepie 1-osiowej 0,8 t oraz EO-16 z PAD-16-3\/400 na przyczepie 1-osiowej 1,5 t. R\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 one od EO-1\/PAB i EO-4 g\u0142\u00f3wnie ilo\u015bci\u0105 punkt\u00f3w \u015bwietlnych (lampy typu MON) oraz kabli \u0142\u0105cz\u0105cych.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-916","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-nawigacja"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/916","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=916"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/916\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3838,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/916\/revisions\/3838"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=916"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=916"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=916"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}