{"id":907,"date":"2020-11-02T13:29:42","date_gmt":"2020-11-02T12:29:42","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2020\/11\/02\/silnik-turboodrzutowy-r-29\/"},"modified":"2024-07-13T18:38:27","modified_gmt":"2024-07-13T16:38:27","slug":"silnik-turboodrzutowy-r-29","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=907&lang=pl","title":{"rendered":"Silnik turboodrzutowy R-29"},"content":{"rendered":"

Krak\u00f3w 2020-11-02<\/p>\n

Tuma\u0144ski R-29-300. 1972 rok.<\/h2>\n

\"R-27.
R-27. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n

Z pocz\u0105tkiem 60-lat w CCCP zdecydowano o budowie silnik\u00f3w dwuprzep\u0142ywowych przeznaczonych dla samolot\u00f3w bojowych. W zespole Tuma\u0144skiego przyst\u0105piono do pracy nad programem Izdielienie 55.<\/p>\n

Silnik R-25.<\/h3>\n

Silnik R-25 jest kontynuacj\u0105 silnik\u00f3w: R-11, R-13. Silnik R-25 by\u0142 u\u017cyty w samolocie MiG-21 bis. Silnik R-25 ma dwa stopnie dopalania. Silnik R-25-300 ma ci\u0105g bez dopalania 1 x 4 020 kG., z pierwszym stopniem dopalania ma ci\u0105g 6 960 kG., z drugim stopniem dopalania ma ci\u0105g 9 708 kG. Silnik jest jedno-przep\u0142ywowy, dwu-wa\u0142owy, 3 stopnie spr\u0119\u017carki jednego wa\u0142u, 5 stopni drugiego, 1 turbina jednego wa\u0142u i 1 turbina drugiego wa\u0142u, podw\u00f3jny dopalacz. D\u0142ugo\u015b\u0107 silnika 4,61 m, \u015brednica 0,967 m, masa 1 210 kg.<\/p>\n

Silnik R-27.<\/h3>\n

Silnik R-27 powsta\u0142 w 1966 roku, pod kierunkiem K. Chaczaturowa. Silnik jest jedno-przep\u0142ywowy, dwu-wa\u0142owy, wyposa\u017cony w dopalacz. Silnik u\u017cyto w samolotach MiG-23 DPD i pierwszych wersjach samolt\u00f3w MiG-23, a tak\u017ce w samolotach MiG-23 UB. Wersja silnika R-27 bez dopalania zosta\u0142a u\u017cyta w samolocie pionowego startu Jak-38. W tym samolocie dysza wylotowa silnika jest podw\u00f3jna i regulowana. Odchyla strumie\u0107 gaz\u00f3w wylotowych z op\u0142o\u017cenia poziomego do po\u0142o\u017cenia pionowego. Jednak konieczny by\u0142 silnik w wi\u0119kszym ciagu.<\/p>\n

Dane silnika R-27F-300:<\/h3>\n

Silnik Tuma\u0144ski R-27 jest silnikiem przeznaczonym do lot\u00f3w nadd\u017awi\u0119kowych, do pr\u0119dko\u015bci Ma 2,5. Silnik ma ci\u0105g maksymalny bez dopalania 51,00 kN (5 200 kG), a z dopalaniem maksymalnie 76,50 kN (7 800 kG). Po w\u0142\u0105czeniu dopalacza przyrost ci\u0105gu wynosi 50 %.<\/p>\n

\"R-27.
R-27. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n

\"R-27.
R-27. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n

\"R-27.
R-27. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n

\"R-27.
R-27. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n

Silnik R-29.<\/h3>\n

P\u00f3\u017aniej powsta\u0142 silnik R-29-300, kt\u00f3rego testy w powietrzu przeprowadzono w 1972 roku. Silnik R-29 w por\u00f3wnaniu z silnikiem R-27 jest silnikiem dwuprzep\u0142ywowym i ma znacznie wi\u0119kszy ci\u0105g, zar\u00f3wno bez dopalania jak i z dopalaniem. Silnik Tuma\u0144ski R-29-300 dedykowano samolotom bojowym MiG-23, MiG-27, Su-17, Su-22, Su-24, chocia\u017c nabywcom zagranicznym zamiennie oferowano tak\u017ce jedno-przep\u0142ywowe silniki AL-21. Dostosowaniem silnika do r\u00f3\u017cnych typ\u00f3w samolot\u00f3w zajmowa\u0142 si\u0119 in\u017cynier K. Chaczaturow (\u041a. \u0420. \u0425\u0430\u0447\u0430\u0442\u0443\u0440\u043e\u0432).<\/p>\n

Silnik Tuma\u0144ski R-29-300 powsta\u0142 w kilku podstawowych odmianach. Silniki ma d\u0142ugo\u015b\u0107 4,99 m, \u015brednic\u0119 0,968 m, mas\u0119 1 777 kg. Silnik ma ci\u0105g 8 250 kG bez dopalania i 11 500 kG z dopalaniem. Silnik posiada 5-stopniow\u0105 spr\u0119\u017cark\u0119 niskiego ci\u015bnienia (pierwszy i drugi stopie\u0144 wykonano z tytanu, pozosta\u0142e ze stali \u017carowytrzyma\u0142ej), 6-stopniow\u0105 spr\u0119\u017cark\u0119 wysokiego ci\u015bnienia, pier\u015bcieniow\u0105 komor\u0119 spalania z 18 wtryskiwaczami, 1-stopniow\u0105 turbin\u0119 wysokiego ci\u015bnienia, 1-stopniow\u0105 turbin\u0119 niskiego ci\u015bnienia i dopalacz. Kompresja spr\u0119\u017carki wynosi 12,2:1 (13:1). Przep\u0142yw powietrza przez silnik wynosi 105 kg\/s. Zu\u017cycie paliwa 0,78 kg\/kGh bez dopalania i 1,80 kg\/kGh z dopalaniem, inaczej 0,9 \u2013 1,2 kg\/daN\/h bez dopalania, a z dopalaniem 1,5 \u2013 2,0 kg\/daN\/h. Temperatura gaz\u00f3w przed turbin\u0105 wynosi 1 150 stopni C. Silnik posiada system automatycznego utrzymywania sta\u0142ej temperatury gaz\u00f3w za turbin\u0105 w danym re\u017cimie. Dopalacz o d\u0142ugo\u015bci oko\u0142o 1,5 m, z trzema rz\u0119dami wtryskiwaczy. Silnik ko\u0144czy regulowana dysza zbudowana z 18 klapek poruszanych hydraulicznie. Uruchamianie silnika na ziemi turbo-rozrusznikiem TS-21 (rosyjskie TC-21). Paliwo nafta T-1, TS-1, RT. Olej IPM-10 lub syntetyczny WNII-50. Resurs silnika wynosi 900 \u2013 1 500 godzin w zale\u017cno\u015bci od serii produkcyjnej. Okres mi\u0119dzyremontowy 350 \u2013 450 godzin.<\/p>\n

Standardowo silnik uruchamiany jest rozrusznikiem TS-21 (TC-21). W locie, rozruch silnika odbywa si\u0119 z autorotacji. Na du\u017cych wysoko\u015bciach, gdzie powietrze jest rozrzedzone, tlen z butli wspomaga rozruch. Ca\u0142y uk\u0142ad olejenia zamontowany jest na silniku. Silnik jest przystosowany do lot\u00f3w z du\u017cymi pr\u0119dko\u015bciami na ma\u0142ych wysoko\u015bciach.<\/p>\n

Silniki Tuma\u0144ski R-29-300 s\u0105 produkowane w Ufie w G\u00f3rach Ural, a mog\u0105 by\u0107 remontowane w zak\u0142adzie Nr 570 \u0415\u0439\u0441\u043a\u0435 nad Morzem Czarnym. Silnik R-29-300 mia\u0142 by\u0107 u\u017cyty w niezbudowanym samolocie rumu\u0144skim my\u015bliwsko-bombowym IRA-95, a tak\u017ce w prototypach samolot\u00f3w chi\u0144skich my\u015bliwc\u00f3w Shenyang J-13.<\/p>\n

W Polsce silnik R-29 by\u0142 u\u017cywany tylko w samolotach MiG-23. Poniewa\u017c silnik mia\u0142 jeszcze pwene wady, dlatego wprowadzono systemy i uk\u0142ady stabilizuj\u0105ce prac\u0119 ca\u0142ego uk\u0142adu nap\u0119dowego. Przyk\u0142adowe systemy i uk\u0142ady stabilizuj\u0105ce prac\u0119 silnika turboodrzutowego zainstalowane w samolocie MiG-23 s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce systemy i sygnalizacje: \u0411\u041f\u0421-47 – \u0431\u043b\u043e\u043a \u043f\u0440\u043e\u0442\u0438\u0432\u043e\u043f\u043e\u043c\u043f\u0430\u0436\u043d\u043e\u0439 \u0441\u0438\u0441\u0442\u0435\u043c\u044b (BPS-47, blok systemu przeciwpompa\u017cowego). \u041a\u0420\u041f\u0421 – \u043a\u043e\u0440\u043e\u0431\u043a\u0430 \u0440\u0435\u043b\u0435 \u043f\u0440\u043e\u0442\u0438\u0432\u043e\u043f\u043e\u043c\u043f\u0430\u0436\u043d\u043e\u0439 \u0441\u0438\u0441\u0442\u0435\u043c\u044b (KRPS, skrzynka przeka\u017anik\u00f3w systemu przeciwpompa\u017cowego). \u041f\u0421 – \u043f\u043e\u043c\u043f\u0430\u0436\u043d\u044b\u0439 \u0441\u0438\u0433\u043d\u0430\u043b\u0438\u0437\u0430\u0442\u043e\u0440 (PS, sygnalizator pompa\u017cu). \u0410\u041e\u0422 – \u0430\u0432\u0442\u043e\u043c\u0430\u0442 \u043e\u0442\u0441\u0435\u0447\u043a\u0438 \u0442\u043e\u043f\u043b\u0438\u0432\u0430 (AOT, automat odci\u0119cia dop\u0142ywu paliwa). \u0412\u0422 – \u0432\u044b\u0441\u043e\u043a\u0430\u044f \u0442\u0435\u043c\u043f\u0435\u0440\u0430\u0442\u0443\u0440\u0430 (WT, sygna\u0142 wysoka temperatura).<\/p>\n

\"Dysza
Dysza wylotowa silnika R-29-300. 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n

Wersje silnika R-29:<\/h3>\n

Silnik R-29-300 to podstawowa wersja zastosowana w samolocie MiG-23 MF. Silnik R-29B-300 to silnik u\u017cyty w samolotach MiG-27. Silnik R-29PN(RN) to poprawiony silnik R-29-300 stosowany tylko w samolotach w CCCP. Silnik R-29BS-300 to wariant silnika u\u017cywany w samolotach Suchoj Su-17, Su-22, ale nie w Wojsku Polskim. Silnik K. Chaczaturow R-35-300 to silnik kt\u00f3ry oferowano modernizowanym samolotom MiG-23 i MiG-27, kt\u00f3re u\u017cywano poza CCCP.<\/p>\n

Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Silnik R-25 jest kontynuacj\u0105 silnik\u00f3w: R-11, R-13. Silnik R-25 by\u0142 u\u017cyty w samolocie MiG-21 bis. Silnik R-25 ma dwa stopnie dopalania. Silnik R-25-300 ma ci\u0105g bez dopalania 1 x 4 020 kG., z pierwszym stopniem dopalania ma ci\u0105g 6 960 kG., z drugim stopniem dopalania ma ci\u0105g 9 708 kG. Silnik jest jedno-przep\u0142ywowy, dwu-wa\u0142owy, 3 stopnie spr\u0119\u017carki jednego wa\u0142u, 5 stopni drugiego, 1 turbina jednego wa\u0142u i 1 turbina drugiego wa\u0142u, podw\u00f3jny dopalacz. D\u0142ugo\u015b\u0107 silnika 4,61 m, \u015brednica 0,967 m, masa 1 210 kg.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-907","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artykuly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/907","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=907"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/907\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2031,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/907\/revisions\/2031"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=907"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=907"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=907"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}