{"id":901,"date":"2020-10-29T17:26:02","date_gmt":"2020-10-29T16:26:02","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2020\/10\/29\/silnik-turboodrzutowy-rd-9\/"},"modified":"2024-07-13T18:38:28","modified_gmt":"2024-07-13T16:38:28","slug":"silnik-turboodrzutowy-rd-9","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=901&lang=pl","title":{"rendered":"Silnik turboodrzutowy RD-9"},"content":{"rendered":"<p>Krak\u00f3w 2020-10-29<\/p>\n<h2 id=\"Historia-silnika-turboodrzutowego-RD-9\"  >Historia silnika turboodrzutowego RD-9<\/h2>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/2762dc5cb8608a25e77cb83b1ccbbc0ba68e5faf\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/2762dc5cb8608a25e77cb83b1ccbbc0ba68e5faf\" alt=\"RD-9. 2011 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>RD-9. 2011 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Opis do zdj\u0119cia: Opis silnika znajduje si\u0119 poni\u017cej. Silnik RD-9 s\u0142u\u017cy\u0142 do nap\u0119du samolot\u00f3w my\u015bliwskich MiG-19, kt\u00f3re by\u0142y u\u017cywane tak\u017ce w Wojsku Polskim.<\/p>\n<h3 id=\"Prace-nad-silnikami-AM-5\/RD-9.-1951-rok.\"  >Prace nad silnikami AM-5\/RD-9. 1951 rok.<\/h3>\n<p>Aleksander Mikulin, opr\u00f3cz du\u017cego silnika AM-3, opracowa\u0142 jeszcze silnik AM-5 o mniejszej mocy. Zadanie to wynik\u0142o z upadku programu silnika TR-3, z kt\u00f3rym wi\u0105zano du\u017ce nadzieje. Upadek programu silnika TR-3 pogr\u0105\u017cy\u0142 tak\u017ce programy p\u0142atowc\u00f3w, mi\u0119dzy innymi nadd\u017awi\u0119kowy Su-17, (pierwszego programu o takim oznaczeniu). Silnik AM-5 powsta\u0142 w 1951 roku i by\u0142 pomniejszonym silnikiem AM-3. Zmniejszeniu uleg\u0142a moc, ale tak\u017ce i wymiary oraz masa, co pozwoli\u0142o na pomieszczenie tego silnika w p\u0142atowcu klasy my\u015bliwca. Zesp\u00f3\u0142 Aleksandra Mikulina pracowa\u0142 pod presj\u0105 czasu. Zap\u00f3\u017anienie CCCP w silnikach turboodrzutowych by\u0142o kilkuletnie i wci\u0105\u017c si\u0119 powi\u0119ksza\u0142o. Podczas test\u00f3w na hamowni cz\u0119sto dochodzi\u0142o do awarii silnik\u00f3w AM-5. P\u0119ka\u0142y komory spalania. Urywa\u0142y si\u0119 \u0142opatki turbiny. Dochodzi\u0142o do po\u017car\u00f3w, zwykle na wskutek rozszczelnienia instalacji olejowej. Niemal zaocznie program przepchni\u0119to przez pr\u00f3by pa\u0144stwowe, co umo\u017cliwi\u0142o przej\u015bcie do etapu pr\u00f3b w locie. Aby zwi\u0119kszy\u0107 szans\u0119 programu w OKB Mikojana i Guriewicza opracowano p\u0142atowiec I-360 (SM-2) nap\u0119dzany dwoma silnikami silniki Aleksandra Mikulina AM-5 o ci\u0105gu 2 x 1 962 kG. Prototyp oblatano w dniu 27.05.1952 roku. Mimo to taki uk\u0142ad (dwa silniki w kad\u0142ubie + p\u0142atowiec o sko\u015bnych skrzyd\u0142ach) nie zapewni\u0142 pr\u0119dko\u015bci nadd\u017awi\u0119kowej. Brakowa\u0142o ci\u0105gu. Zesp\u00f3\u0142 Aleksandra Mikulina ju\u017c pracowa\u0142 nad poprawion\u0105 wersj\u0105 silnika, kt\u00f3ra otrzyma\u0142a oznaczenie AM-9. Silnik AM-9 ma ci\u0105g 2\u00a0550 kG. Powsta\u0142 samolot I-360 (SM-2). Samolot ten wykona\u0142 132 loty i wielokrotnie przekroczy\u0142 barier\u0119 d\u017awi\u0119ku w locie poziomym. W tym czasie amerykanie posiadali ju\u017c na uzbrojeniu nadd\u017awi\u0119kowe samoloty my\u015bliwskie F-100. Kreml podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o wprowadzeniu samolotu I-360 (SM-2) jako MiG-19 na uzbrojenie. Zdawano sobie spraw\u0119 z mankament\u00f3w konstrukcji, ale wyj\u015bcia nie by\u0142o. Inne konstrukcje w CCCP by\u0142y jeszcze bardziej op\u00f3\u017anione. Bezpo\u015brednim wzorem samolotu seryjnego MiG-19 sta\u0142 si\u0119 SM-9\/1, kt\u00f3ry wykona\u0142 pierwszy lot w dniu 5.01.1954 roku.<\/p>\n<p>W 1955 roku, konstruktor Aleksandr Mikulin straci\u0142 swoje stanowisko w OKB-300. Degradacji dokona\u0142 minister przemys\u0142u lotniczego Pawe\u0142 Dymitriew (\u041f\u0451\u0442\u0440 \u0412\u0430\u0441\u0438\u043b\u044c\u0435\u0432\u0438\u0447 \u0414\u0435\u043c\u0435\u043d\u0442\u044c\u0435\u0432). Notabene, Pawe\u0142 Dymitriew by\u0142 ministrem przemys\u0142u lotniczego w CCCP od 1953 roku do 1977 roku, kiedy to umar\u0142. W CCCP stanowisko to by\u0142o do\u017cywotnie !? Nast\u0119pc\u0105 Aleksandra Mikulina zosta\u0142 Siergiej Tuma\u0144ski (\u0421\u0435\u0440\u0433\u0435\u0439 \u041a\u043e\u043d\u0441\u0442\u0430\u043d\u0442\u0438\u043d\u043e\u0432\u0438\u0447 \u0422\u0443\u043c\u0430\u043d\u0441\u043a\u0438\u0439 1901r.-1973r.), jego dotychczasowy zast\u0119pca. Siergiej Tuma\u0144ski w 30-latach pracowa\u0142 w \u0426\u0435\u043d\u0442\u0440\u0430\u043b\u044c\u043d\u044b\u0439 \u0438\u043d\u0441\u0442\u0438\u0442\u0443\u0442 \u0430\u0432\u0438\u0430\u0446\u0438\u043e\u043d\u043d\u043e\u0433\u043e \u043c\u043e\u0442\u043e\u0440\u043e\u0441\u0442\u0440\u043e\u0435\u043d\u0438\u044f imieniem \u041f.\u0418. \u0411\u0430\u0440\u0430\u043d\u043e\u0432\u0430 (Centralny Instytut Silnik\u00f3w Lotniczych). Pocz\u0105tkowo jako starszy in\u017cynier. W 1938 roku, by\u0142 g\u0142\u00f3wnym projektantem silnika t\u0142okowego M-88. W 1943 roku, trafi\u0142 do zespo\u0142u Aleksandra Mikulina, a od 1955 roku, by\u0142 g\u0142\u00f3wnym konstruktorem. W 1956 roku, zmieniono oznaczenie silnika AM-9 na RD-9. Zespo\u0142owi uda\u0142o si\u0119 zwi\u0119kszy\u0107 ci\u0105g silnika RD-9 do 3\u00a0300 kG z dopalaniem.<\/p>\n<p>Silnik RD-9 by\u0142 produkowany w CCCP i w Chinach, gdzie by\u0142 wykorzystywany najd\u0142u\u017cej na \u015bwiecie. Chi\u0144skie samoloty z silnikami RD-9 by\u0142y eksportowane do Pakistanu. Opr\u00f3cz CCCP silniki RD-9 by\u0142y u\u017cytkowane w tych krajach, kt\u00f3re eksploatowa\u0142y samoloty MiG-19.<\/p>\n<p>Silnik RD-9 zosta\u0142 zastosowany w samolotach MiG-19 S, MiG-19 P, MiG-19 PM, Jak-25 oraz w ca\u0142ej serii samolot\u00f3w typu &quot;E&quot;, kt\u00f3re da\u0142y pocz\u0105tek my\u015bliwcowi MiG-21. Generalnie silnik by\u0142 udany, ale mia\u0142 kilka wad. Na przyk\u0142ad, instalacja olejowa zosta\u0142a umieszczona nad silnikiem i w sytuacji jej rozszczelnienia dochodzi\u0142o do po\u017car\u00f3w. W samolotach MiG-19 S, MiG-19 P, MiG-19 PM, nap\u0119d jest z\u0142o\u017cony z dw\u00f3ch silnik\u00f3w, przez co samolot nale\u017ca\u0142 do ci\u0119\u017ckich my\u015bliwc\u00f3w i ust\u0119powa\u0142 parametrami konkurentowi, czyli North American F-100. Samolot MiG-19 mia\u0142 jeszcze jedn\u0105 powa\u017cn\u0105 wad\u0119. W trakcie rozbiegu (startu), kiedy przesta\u0142 pracowa\u0107 jeden z silnik\u00f3w (awaria), samolot mia\u0142 tak du\u017c\u0105 asymetri\u0119 ci\u0105gu, \u017ce pilot nie m\u00f3g\u0142 utrzyma\u0107 samolotu na RWY.<\/p>\n<h3 id=\"Podstawowe-dane-silnika-RD-9:\"  >Podstawowe dane silnika RD-9:<\/h3>\n<p>Ci\u0105g bez dopalania 2 600 kG. Ci\u0105g z dopalaniem 3 250 &#8211; 3 300 kG. Zu\u017cycie paliwa przy pr\u0119dko\u015bci przelotowej 0,84 kg\/kGxh lub 1 470 kg\/h dla MiG-19. D\u0142ugo\u015b\u0107 5,56 m. \u015arednica 0,67 m. Masa 725 kg. Silnik ma 9-stopniow\u0105 spr\u0119\u017cark\u0119 osiow\u0105. Przy pi\u0105tym stopniu spr\u0119\u017carki znajduje si\u0119 upust powietrza, kt\u00f3ry otwiera si\u0119 automatycznie w zale\u017cno\u015bci od ci\u015bnienia. Komora spalania sk\u0142ada si\u0119 z 10-rur \u017carowych, kt\u00f3re s\u0105 otoczone wsp\u00f3lnym p\u0142aszczem. Cz\u0119\u015b\u0107 powietrza przep\u0142ywa mi\u0119dzy rurami a p\u0142aszczem ch\u0142odz\u0105c komory spalania. Turbina gazowa jest dwu-stopniowa. W tyle silnika umieszczono dopalacz, kt\u00f3ry zwi\u0119ksza ci\u0105g silnika o oko\u0142o 700 kG, czyli o oko\u0142o 27 %. Silnik ma regulowan\u0105 dysz\u0119 wylotow\u0105.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/2f883d40953352bf75bff055b80462739d583d08\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/2f883d40953352bf75bff055b80462739d583d08\" alt=\"RD-9. Wlot powietrza. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>RD-9. Wlot powietrza. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/81612edb69b873deb91ffb10a53848e7123c6f93\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/81612edb69b873deb91ffb10a53848e7123c6f93\" alt=\"RD-9. Osprz\u0119t silnika. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>RD-9. Osprz\u0119t silnika. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/8bc3772b9cb06cde9d5aeeeedaa98101025cfb94\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/8bc3772b9cb06cde9d5aeeeedaa98101025cfb94\" alt=\"RD-9. Obszar spr\u0119\u017carki silnika. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>RD-9. Obszar spr\u0119\u017carki silnika. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/441d8b1c631d260ed5bb6e83909b657998de661a\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/441d8b1c631d260ed5bb6e83909b657998de661a\" alt=\"RD-9. Obszar komory spalania. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>RD-9. Obszar komory spalania. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/8f2d98692229a6a72c75e06c348ad5d0904c704b\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/8f2d98692229a6a72c75e06c348ad5d0904c704b\" alt=\"RD-9. Obszar dopalacza. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>RD-9. Obszar dopalacza. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aleksander Mikulin, opr\u00f3cz du\u017cego silnika AM-3, opracowa\u0142 jeszcze silnik AM-5 o mniejszej mocy. Zadanie to wynik\u0142o z upadku programu silnika TR-3, z kt\u00f3rym wi\u0105zano du\u017ce nadzieje. Upadek programu silnika TR-3 pogr\u0105\u017cy\u0142 tak\u017ce programy p\u0142atowc\u00f3w, mi\u0119dzy innymi nadd\u017awi\u0119kowy Su-17, (pierwszego programu o takim oznaczeniu). Silnik AM-5 powsta\u0142 w 1951 roku i by\u0142 pomniejszonym silnikiem AM-3. Zmniejszeniu uleg\u0142a moc, ale tak\u017ce i wymiary oraz masa, co pozwoli\u0142o na pomieszczenie tego silnika w p\u0142atowcu klasy my\u015bliwca. Zesp\u00f3\u0142 Aleksandra Mikulina pracowa\u0142 pod presj\u0105 czasu. Zap\u00f3\u017anienie CCCP w silnikach turboodrzutowych by\u0142o kilkuletnie i wci\u0105\u017c si\u0119 powi\u0119ksza\u0142o. Podczas test\u00f3w na hamowni cz\u0119sto dochodzi\u0142o do awarii silnik\u00f3w AM-5. P\u0119ka\u0142y komory spalania. Urywa\u0142y si\u0119 \u0142opatki turbiny. Dochodzi\u0142o do po\u017car\u00f3w, zwykle na wskutek rozszczelnienia instalacji olejowej. Niemal zaocznie program przepchni\u0119to przez pr\u00f3by pa\u0144stwowe, co umo\u017cliwi\u0142o przej\u015bcie do etapu pr\u00f3b w locie. Aby zwi\u0119kszy\u0107 szans\u0119 programu w OKB Mikojana i Guriewicza opracowano p\u0142atowiec I-360 (SM-2) nap\u0119dzany dwoma silnikami silniki Aleksandra Mikulina AM-5 o ci\u0105gu 2 x 1 962 kG. Prototyp oblatano w dniu 27.05.1952 roku. Mimo to taki uk\u0142ad (dwa silniki w kad\u0142ubie + p\u0142atowiec o sko\u015bnych skrzyd\u0142ach) nie zapewni\u0142 pr\u0119dko\u015bci nadd\u017awi\u0119kowej. Brakowa\u0142o ci\u0105gu. Zesp\u00f3\u0142 Aleksandra Mikulina ju\u017c pracowa\u0142 nad poprawion\u0105 wersj\u0105 silnika, kt\u00f3ra otrzyma\u0142a oznaczenie AM-9. Silnik AM-9 ma ci\u0105g 2\u00a0550 kG. Powsta\u0142 samolot I-360 (SM-2). Samolot ten wykona\u0142 132 loty i wielokrotnie przekroczy\u0142 barier\u0119 d\u017awi\u0119ku w locie poziomym. W tym czasie amerykanie posiadali ju\u017c na uzbrojeniu nadd\u017awi\u0119kowe samoloty my\u015bliwskie F-100. Kreml podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o wprowadzeniu samolotu I-360 (SM-2) jako MiG-19 na uzbrojenie. Zdawano sobie spraw\u0119 z mankament\u00f3w konstrukcji, ale wyj\u015bcia nie by\u0142o. Inne konstrukcje w CCCP by\u0142y jeszcze bardziej op\u00f3\u017anione. Bezpo\u015brednim wzorem samolotu seryjnego MiG-19 sta\u0142 si\u0119 SM-9\/1, kt\u00f3ry wykona\u0142 pierwszy lot w dniu 5.01.1954 roku.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-901","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artykuly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/901","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=901"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/901\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2037,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/901\/revisions\/2037"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=901"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=901"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=901"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}