Najwi\u0119kszymi obiektami po by\u0142ych lotniskach s\u0105 pot\u0119\u017cne hangary. Zw\u0142aszcza w Polsce by\u0142y one okaza\u0142e, gdy\u017c Polska w okresie mi\u0119dzy obiema wojnami \u015bwiatowymi przodowa\u0142a w budowie du\u017cych i nowoczesnych hangar\u00f3w. Takie du\u017ce hangary zachowa\u0142y si\u0119 na by\u0142ym lotnisku Krak\u00f3w \u2013 Czy\u017cyny (Rakowice). Do dnia dzisiejszego (2020 rok) pozosta\u0142y dwa hangary. Jeden tak zwany hangar PLL LOT. Drugi hangar to hangar 2. Pu\u0142ku Lotniczego, kt\u00f3ry obecnie jest siedzib\u0105 Muzeum Lotnictwa Polskiego.<\/p>\n Historia tych hangar\u00f3w zacz\u0119\u0142a si\u0119 w 1927 roku, kiedy powsta\u0142 kolejny plany rozbudowy lotniska Rakowice-Czy\u017cyny. Jego osnow\u0105 mia\u0142o by\u0107 dwana\u015bcie wielkich hangar\u00f3w ustawionych na oko\u0142o pola wzlot\u00f3w. Ostatecznie, do ataku armii niemieckiej i radzieckiej na Polsk\u0119, zbudowano ich sze\u015b\u0107.<\/p>\n Projektantami hangaru byli: profesor Izydor Stella-Sawicki (rektor Politechniki Krakowskiej) i in\u017cynier Jerzy Kozio\u0142ek. Hangar by\u0142 zaprojektowany na bazie kwadratu o wymiarach 60 m x 60 m. Ma powierzchni\u0119 3 600 metr\u00f3w kwadratowych, a kubatura wynosi 28 000 metr\u00f3w sze\u015bciennych. \u015aciany w postaci s\u0142up\u00f3w \u017celbetonowych wype\u0142niono ceglanym murem lub betonowymi bloczkami z otworami okiennymi. Dach to lekka konstrukcja podwieszona na trzech (wersja mniejsza dw\u00f3ch) przestrzennych d\u017awigarach umieszczonych nad hangarem. Dach jest dwuspadowy, wykonany z p\u0142yt gazobetonowych krytych podw\u00f3jn\u0105 warstwa bitumiczn\u0105. Cz\u0119\u015bciowo przeszkolony, tak zwanymi \u015bwietlikami. Dach zawieszony jest na trzech lub dw\u00f3ch 60 metrowych stalowych prz\u0119s\u0142ach. Technologi\u0119 wykonania tego typu dachu opracowa\u0142o G\u00f3rno\u015bl\u0105skie Towarzystwo Przemys\u0142owe. Dach by\u0142 montowany na ziemi i przy pomocy wyci\u0105garek podwieszany pod prz\u0119s\u0142ami. Front to 8-skrzyd\u0142owe przesuwane metalowe drzwi. Wrota – ich konstrukcj\u0119, nap\u0119d, sterowanie i automatyk\u0119 opracowa\u0142 in\u017cynier Ignacy Brach. Sekcje wr\u00f3t przesuwaj\u0105 si\u0119 na rolkach po szynach. Wrota ocieplono wewn\u0105trz torfem. Hangary by\u0142y tak zaprojektowane, \u017ce wzd\u0142u\u017c bocznych \u015bcian mo\u017cna by\u0142o dobudowa\u0107 dodatkowe pomieszczenia socjalne, laboratoria, magazynowe i warsztatowe. Mog\u0105 one mie\u0107 \u0142\u0105czn\u0105 powierzchni\u0119 u\u017cytkow\u0105 do 300 m kwadratowych.<\/p>\n Wed\u0142ug tego projektu powsta\u0142o w Czy\u017cynach sze\u015b\u0107 hangar\u00f3w. Hangar o podstawie 60 m x 60 m by\u0142 przewidziany dla pomieszczenia dw\u00f3ch eskadr lotniczych. Natomiast by\u0142a tak\u017ce wersja mniejsza, o podstawie 60 m x 36 m z dwoma prz\u0119s\u0142ami nad dachem, o powierzchni 2 160 m kwadratowych i kubatury 17 280 m sze\u015bciennych. Ca\u0142kowita powierzchnia u\u017cytkowa 3 600 m kwadratowych.<\/p>\n Hangary Lotniska Rakowice-Czy\u017cyny by\u0142y jednym z najwi\u0119kszych tego typu budowli na \u015bwiecie. Tego typu obiekt\u00f3w, w 20-latach XX wieku, nawet w USA nie wznoszono. Jeszcze dzisiaj wzbudzaj\u0105 one zaciekawienie in\u017cynier\u00f3w.<\/p>\n Hangary te okaza\u0142y si\u0119 szczeg\u00f3lnie udanymi konstrukcjami. Trudno by\u0142o taki hangar ca\u0142kowicie zniszczy\u0107. W przypadku wybuchu we wn\u0119trzu bomby, eksplozja wyrzuca\u0142a okna, wybrzusza\u0142a zamkni\u0119te wrota, mog\u0142a uszkodzi\u0107 \u015bciany z ceg\u0142y i bloczk\u00f3w, ale konstrukcja \u017celbetonowa pozostawa\u0142a nienaruszona. Zwalony dach tak\u017ce nie by\u0142o trudno odbudowa\u0107.<\/p>\n W 2016 roku, zdecydowano o remoncie hangaru 2. Pu\u0142ku Lotniczego, kt\u00f3ry jest w\u0142asno\u015bci\u0105 Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie. Projekt remontu hangaru opracowano na Politechnice Krakowskiej.<\/p>\n W 2017 roku, dzi\u0119ki dofinansowaniu remontu, ze \u015brodk\u00f3w b\u0119d\u0105cych w\u00a0dyspozycji Spo\u0142ecznego Komitetu Odnowy Zabytk\u00f3w Krakowa, opracowano dokumentacj\u0119 budowlan\u0105.<\/p>\n G\u0142\u00f3wny remont przeprowadzono latem 2019 roku. Remont hangaru zosta\u0142 wykonany przy zastosowaniu wsp\u00f3\u0142czesnych materia\u0142\u00f3w. Przywr\u00f3cono przedwojenne szachownice lotnicze na frontowych \u015bcianach budynku. Dokonano remontu stalowych d\u017awigar\u00f3w, kt\u00f3re podtrzymuj\u0105 dach. Wykonano nowe oszklenie: \u015bwietlik\u00f3w, okien w \u015bcianach i okien nad wrotami hangaru. Przeprowadzono remont betonowej pod\u0142ogi i jej wyk\u0142adziny. Dokonano remontu wr\u00f3t hangaru. Ca\u0142kowity koszt inwestycji to oko\u0142o 8 milion\u00f3w z\u0142otych. Du\u017cy wk\u0142ad finansowy wnios\u0142o Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Na czas remontu eksponaty przeniesiono do namiot\u00f3w, gara\u017cy, g\u0142\u00f3wnego gmachu muzeum i na by\u0142e pole wzlot\u00f3w.<\/p>\n Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Najwi\u0119kszymi obiektami po by\u0142ych lotniskach s\u0105 pot\u0119\u017cne hangary. Zw\u0142aszcza w Polsce by\u0142y one okaza\u0142e, gdy\u017c Polska w okresie mi\u0119dzy obiema wojnami \u015bwiatowymi przodowa\u0142a w budowie du\u017cych i nowoczesnych hangar\u00f3w. Takie du\u017ce hangary zachowa\u0142y si\u0119 na by\u0142ym lotnisku Krak\u00f3w \u2013 Czy\u017cyny (Rakowice). Do dnia dzisiejszego (2020 rok) pozosta\u0142y dwa hangary. Jeden tak zwany hangar PLL LOT. Drugi hangar to hangar 2. Pu\u0142ku Lotniczego, kt\u00f3ry obecnie jest siedzib\u0105 Muzeum Lotnictwa Polskiego.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[],"class_list":["post-881","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lotniska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/881","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=881"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/881\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2668,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/881\/revisions\/2668"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=881"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=881"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=881"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Remont hangaru.<\/h3>\n