![\"\"](\"https:\/\/polot.net\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Suchoj-Su-22.-2009-rok.-Zdjecie-Karol-Placha-Hetman02-1024x669.png\")
1 W dniu 1986-08-09, Su-22 M 4 nb 9514 nr 29514. Pilot ocala\u0142 dzi\u0119ki katapultowaniu si\u0119. Prawdopodobnie pierwsze u\u017cycie fotela wyrzucanego K-36 w Polsce.<\/p>\n\n\n\n
2 W dniu 1986-10-23, o godzinie 22:37 . Samolot Su-22 M 4 nb 7104 nr 27104. Porucznik pilot Bogus\u0142aw Siwiec – zgin\u0105\u0142.
Pilot wykonywa\u0142 zadanie nocne; Lot na imitacj\u0119 atakowania cel\u00f3w naziemnych w NZWA (nocne zwyk\u0142e warunki atmosferyczne).
<\/p>\n\n\n\n
Podczas nocnego lotu na prosty pilota\u017c w strefie, w zwyk\u0142ych warunkach atmosferycznych, pilot Su-22 M 4 b\u0142\u0119dnie odczyta\u0142 wskazania wysoko\u015bciomierza podczas wprowadzania samolotu w nurkowanie: 1 200 m zamiast 200 m. Podczas wykonywania imitacji atakowania cel\u00f3w naziemnych na ma\u0142ej wysoko\u015bci pilot nie zdo\u0142a\u0142 wyprowadzi\u0107 samolotu
z nurkowania i maszyna pod ma\u0142ym k\u0105tem zderzy\u0142a si\u0119 z ziemi\u0105 w rejonie miejscowo\u015bci Waplewo. Pilot nie pr\u00f3bowa\u0142 si\u0119 katapultowa\u0107, do ko\u0144ca nie u\u015bwiadamia\u0142 sobie zagro\u017cenia.
Przyczyn\u0105 katastrofy by\u0142o nieprawid\u0142owe dzia\u0142anie (b\u0142\u0105d) pilota w locie w czasie pozorowanego atakowania celu naziemnego w nocy.<\/p>\n\n\n\n
Por. pil. in\u017c. Bogus\u0142aw Siwie\u0107 syn Stanis\u0142awa, ur. 1958-07-08; absolwent WOSL z 1982 rok; starszy pilot z 6. PLMB w Pile; pilot 2 klasy. Nalot: 614 godz. Nalot na Su-22 – oko\u0142o 73 godz. Cze\u015b\u0107 Jego Pami\u0119ci!<\/p>\n\n\n\n
3 W dniu 1989-05-17, o godz. 07:57 . Samolot Su-22 M 4 nb 4602 nr 24602. Pilot porucznik Jacek Gabry\u015b – zgin\u0105\u0142.<\/p>\n\n\n\n
Zadanie: lot treningowy przed pokazem indywidualnego pilota\u017cu na ma\u0142ej wysoko\u015bci w DZWA (dzienne zwyk\u0142e warunki atmosferyczne). Pokaz organizowano dla \u00f3wczesnego Premiera Polski.
Okoliczno\u015bci katastrofy: Pilot wykonywa\u0142 trening przed indywidualnym pokazem pilota\u017cu na ma\u0142ej wysoko\u015bci i w locie kosz\u0105cym. Spowodowa\u0142 przekroczenie krytycznych k\u0105t\u00f3w natarcia w g\u0142\u0119bokim wira\u017cu na ma\u0142ej wysoko\u015bci, przeci\u0105gni\u0119cie samolotu i zderzenie z ziemi\u0105 w odleg\u0142o\u015bci 480 m od ogrodzenia lotniska w Pile. Nie podj\u0105\u0142 pr\u00f3by katapultowania i zgin\u0105\u0142. Samolot doszcz\u0119tnie si\u0119 spali\u0142. Bezpo\u015bredni\u0105 przyczyny katastrofy to b\u0142\u0105d pilota\u017cowy i zaniedbania organizacyjne.<\/p>\n\n\n\n
Por. pil. in\u017c. Jacek Gabry\u015b syn W\u0142adys\u0142awa, ur. 1958-10-27; absolwent WOSL z 1981 rok; nawigator pu\u0142ku, programista sekcji s\u0142u\u017cb w 6. PLMB w Pile; pilot 1 klasy. Nalot: 989 godz. na samolotach TS-11 Iskra, Su-22. Nalot na Su-22 M 4 – oko\u0142o 384 godz. Miejsce spoczynku: Cmentarz miejski w Pile. Cze\u015b\u0107 Jego Pami\u0119ci!<\/p>\n\n\n\n
4 W dniu 1989-12-20 roku. Samolot Su-22 UM 3 K nb 104 nr 66104 nale\u017c\u0105cy do 6. PLMB w Pile. Piloci katapultowali si\u0119 pomy\u015blnie.<\/p>\n\n\n\n
Podczas nocnego l\u0105dowania na lotnisku w Pile na skutek nadmiernego zni\u017cenia, spowodowanego b\u0142\u0119dami pilot\u00f3w, samolot zahaczy\u0142 o korony drzew. Piloci dzi\u0119ki wystarczaj\u0105cej pr\u0119dko\u015bci poderwali maszyn\u0119 do g\u00f3ry i na wysoko\u015b\u0107 ok. 60 m zdo\u0142ali si\u0119 katapultowa\u0107. Samolot spad\u0142 kilkaset metr\u00f3w od drogi Pi\u0142a-Wa\u0142cz. Eksplodowa\u0142 i doszcz\u0119tnie si\u0119 spali\u0142.<\/p>\n\n\n\n
5 W dniu 1990-01-30, o godzinie 12:01. Samolot Su-22 M 4 nb 3714 nr 37714 nale\u017c\u0105cy do 8. PLMB w Miros\u0142awcu. Pilot pp\u0142k Andrzej Wyci\u015blik \u2013 zgin\u0105\u0142.
<\/p>\n\n\n\n
Zadanie: Lot na oblot techniczny samolotu. Pilot wykonywa\u0142 oblot techniczny samolotu w dzie\u0144
w zwyk\u0142ych warunkach atmosferycznych. Na wysoko\u015bci 10 000 m, wskutek zamarzni\u0119cia kropelek wody w g\u0142\u00f3wnej instalacji odbiornik\u00f3w ci\u015bnie\u0144 powietrznych wyst\u0105pi\u0142y b\u0142\u0119dne wskazania przyrz\u0105d\u00f3w pilota\u017cowo-nawigacyjnych. Niew\u0142a\u015bciwe dzia\u0142anie pilota, wynikaj\u0105ce z odczytania b\u0142\u0119dnych wskaza\u0144 przyrz\u0105d\u00f3w, doprowadzi\u0142o do wy\u0142\u0105czenia silnik w powietrzu. Pilot nie katapultowa\u0142 si\u0119, lecz podj\u0105\u0142 pr\u00f3b\u0119 wyl\u0105dowania w terenie przygodnym, w okolicach Czaplinka. W czasie l\u0105dowania samolot rozbi\u0142 si\u0119, pilot poni\u00f3s\u0142 \u015bmier\u0107.
Przyczyn\u0105 katastrofy by\u0142o podj\u0119cie przez pilota nieprawid\u0142owego dzia\u0142ania na skutek niew\u0142a\u015bciwego zinterpretowania b\u0142\u0119dnych wskaza\u0144 przyrz\u0105d\u00f3w aneroidowo-membranowych.<\/p>\n\n\n\n
Pp\u0142k dypl. pil. Andrzej Wyci\u015blik syn Czes\u0142awa, ur. 1950-11-03 w Nowej Rudzie; absolwent WOSL z 1974-05-19, ASG z 1982 roku, pe\u0142ni\u0105cy obowi\u0105zki dow\u00f3dcy 8. PLMB w Miros\u0142awcu; pilot klasy \u201eM”. Nalot: 2 080 godz. na samolotach: TS-11 Iskra, SB Lim-2, Lim-2, Lim-6, Su-22 M 4. Nalot na Su-22 M 4 -oko\u0142o 520 godz. Miejsce spoczynku: Cmentarz w Wa\u0142czu. Cze\u015b\u0107 Jego Pami\u0119ci!<\/p>\n\n\n\n
6 W dniu 1991-06-21. Samolot Su-22 M 4 nb 8614 nr 28614.
<\/p>\n\n\n\n
Pilot wykonywa\u0142 zadania nad poligonem w Nadarzycach. Pilot doprowadzi\u0142 do przeci\u0105gni\u0119cia, ale szcz\u0119\u015bliwie katapultowa\u0142 si\u0119. Samolot zosta\u0142 rozbity.<\/p>\n\n\n\n
7 W dniu 1993-06-04. Samolot Su-22 M 4 nb 3619 nale\u017c\u0105cy do 6. PLMB w Pile. Pilot katapultowa\u0142 si\u0119 pomy\u015blnie.<\/p>\n\n\n\n
W trakcie startu dosz\u0142o do awarii i wy\u0142\u0105czenia silnika. Pilot pomy\u015blnie katapultowa\u0142 si\u0119 na wysoko\u015bci 20 metr\u00f3w. Po tym incydencie powr\u00f3ci\u0142 jeszcze do latania. Samolot sp\u0142on\u0105\u0142 po zderzeniu z ziemi\u0105. Przyczyn\u0105 awarii by\u0142a nieprawid\u0142owa obs\u0142uga techniczna.<\/p>\n\n\n\n
8 W dniu 1995-04-04. Samolot Su-22 M 4 nb 3818 nr 37818.
<\/p>\n\n\n\n
Podczas lotu w okolicach Nowej Wsi pilot doprowadzi\u0142 do przeci\u0105gni\u0119cia. Szcz\u0119\u015bliwie si\u0119 katapultowa\u0142. Samolot zosta\u0142 rozbity.<\/p>\n\n\n\n
9 W dniu 1995-07-25, o godzinie 08:33 . Samolot Su-22 nb 4610 nr 24601 z 6 PLMB w Pile. Podczas zrzutu bomby na poligonie w Nadarzycach nast\u0105pi\u0142a jej przedwczesna eksplozja i pilot major Jerzy Stramek zgin\u0105\u0142.
<\/p>\n\n\n\n
Zadanie: Lot do\u015bwiadczalny na poligon Nadarzyce w ramach bada\u0144 zdawczo-odbiorczych pr\u00f3bnej partii bomb.
Okoliczno\u015bci katastrofy: Katastrofa wydarzy\u0142a si\u0119 podczas lotu do\u015bwiadczalnego na samolocie Su-22 M 4 na poligonie Nadarzyce. Pilot mia\u0142 wykona\u0107 w locie kosz\u0105cym zrzut sze\u015bciu bomb lotniczych z zapalnikami nowego typu, salw\u0105 po dwie bomby. W pierwszym zaj\u015bciu pilot zrzuci\u0142 dwie bomby z wysoko\u015bci oko\u0142o 40 m. Po zrzuceniu bomb w drugim zaj\u015bciu, po up\u0142ywie 1,2 s od zrzutu bomba z lewej strony niespodziewanie wybuch\u0142a pod kad\u0142ubem samolotu, w odleg\u0142o\u015bci 18 m od kad\u0142uba, w momencie otwarcia si\u0119 spadochronu hamuj\u0105cego. Samolot znalaz\u0142 si\u0119 w tzw. strefie zerowej wybuchu, zosta\u0142 gwa\u0142townie ra\u017cony od\u0142amkami, fal\u0105 ciepln\u0105 i uderzeniow\u0105. Wyciekaj\u0105ce z rozszczelnionych zbiornik\u00f3w paliwo zapali\u0142o si\u0119. Po up\u0142ywie 5 s od chwili wybuchu samolot zderzy\u0142 si\u0119 z ziemi\u0105 i eksplodowa\u0142. Pilot zgin\u0105\u0142.
Przyczyna: Przyczyn\u0105 katastrofy by\u0142 przedwczesny wybuch w powietrzu jednej z bomb, wkr\u00f3tce po ich zrzuceniu w locie kosz\u0105cym. Wybuch spowodowany by\u0142 wad\u0105 konstrukcyjn\u0105 bomby. Samolot pora\u017cony od\u0142amkami i falami wybuchu ciepln\u0105 i uderzeniow\u0105 utraci\u0142 sterowno\u015b\u0107 i zapali\u0142 si\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Pilot mjr pil. in\u017c. Jerzy Stramek, ur. 1953-03-20; absolwent WOSL z 1977-12-05; starszy inspektor bezpiecze\u0144stwa lot\u00f3w z 40. PLM-B w \u015awidwinie; pilot 1. klasy. Samolot nale\u017ca\u0142 do 6. PLMB w Pile, pilot wykonywa\u0142 lot w zast\u0119pstwie. Nalot: 1786 godz. na samolotach TS-11 Iskra, Lim-5, Su-22. Nalot na Su-22 – 853 godz. Miejsce spoczynku: Cmentarz miejski w \u015awidwinie. Cze\u015b\u0107 Jego Pami\u0119ci!<\/p>\n\n\n\n
10 W dniu 1995-11-07, o godzinie 10:03. Samolot Su-22 UM 3 K nb 610 nr 68610 z za\u0142og\u0105 pp\u0142k. Bogdan Kawka i pp\u0142k Wac\u0142aw Macko w okolicach Czaplinka podczas akrobacji zderzyli si\u0119 z ziemi\u0105. Piloci zgin\u0119li.<\/p>\n\n\n\n
Zadanie: Lot metodyczny na \u015bredni pilota\u017c na \u015bredniej i ma\u0142ej wysoko\u015bci.
Okoliczno\u015bci katastrofy: Za\u0142oga wykonywa\u0142a lot na \u015bredni pilota\u017c, na \u015bredniej i ma\u0142ej wysoko\u015bci, w dzie\u0144 w zwyk\u0142ych warunkach atmosferycznych. Na torze wznosz\u0105cym za\u0142oga wykona\u0142a p\u00f3\u0142beczk\u0119 w lewo oraz zwi\u0119kszy\u0142a wysoko\u015b\u0107 do 4 450 m w locie odwr\u00f3conym z przej\u015bciem do przewrotu. W g\u00f3rnym po\u0142o\u017ceniu figury pr\u0119dko\u015b\u0107 lotu spad\u0142a do 301 km\/godz. Po czym samolot pionowo nurkowa\u0142 do wysoko\u015bci 3 840 m z pr\u0119dko\u015bci\u0105 595 km\/godz i k\u0105tem natarcia 17 stopni, z przeci\u0105\u017ceniem 2,13 g. W drugiej fazie przewrotu nast\u0105pi\u0142o wyra\u017ane spowolnienie tempa wykonywania figury, zmniejszy\u0142o si\u0119 przeci\u0105\u017cenie, szybko mala\u0142a wysoko\u015b\u0107 i wzrasta\u0142a pr\u0119dko\u015b\u0107. Samolot zderzy\u0142 si\u0119 p\u0142asko z ziemi\u0105 z kursem 331 stopni i pr\u0119dko\u015bci\u0105 1 000 km\/godz., maj\u0105c niewielki k\u0105t pochylenia. By\u0142 nieznacznie przechylony na prawe skrzyd\u0142o.<\/p>\n\n\n\n
Przyczyna: Przyczyn\u0105 katastrofy by\u0142o niew\u0142a\u015bciwe wykonanie drugiej fazy przewrotu. W strefie panowa\u0142y trudniejsze warunki atmosferyczne. Za\u0142oga nie podj\u0119\u0142a w por\u0119 skutecznej pr\u00f3by wyprowadzenia samolotu z nurkowania lub opuszczenia samolotu na bezpiecznej wysoko\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Pp\u0142k dypl. pil. in\u017c. Bogdan Kawka syn Stefana, ur. 1953-05-22, w m. Lidzbark Welski; absolwent WOSL z 1977-12-05, ASG WP z 1987 roku; starszy inspektor bezpiecze\u0144stwa lot\u00f3w 3. DLMB; pilot klasy \u201eM”. Nalot: 1 582 godz. na samolotach: SB Lim-2, Lim-2, Lim-6, Su-22. Nalot na Su-22 UM 3 K – oko\u0142o 574 godz. Zosta\u0142 pochowany na cmentarzu w Bydgoszczy. Cze\u015b\u0107 Jego Pami\u0119ci!<\/p>\n\n\n\n
Pp\u0142k dypl. pil. in\u017c. Wac\u0142aw Macko syn Tadeusza, ur. 1954-09-25, w \u0141om\u017cy; absolwent WOSL z 1978 roku, ASG WP z 1988 roku; zast\u0119pca dow\u00f3dcy ds. liniowych 3 DLMB; pilot 1. klasy. Nalot: 1 300 godz. 30 min na samolotach: TS-11 Iskra, SB Lim-2, Lim-2, Lim-5, MiG-21, Su-22. Nalot na Su-22 UM 3 K – oko\u0142o 248 godz. Zosta\u0142 pochowany na cmentarzu w Pile. Cze\u015b\u0107 Jego Pami\u0119ci!<\/p>\n\n\n\n
11 W dniu 2001-06-13, o godzinie 00:33. Samolot Su-22 UM 3 nb 102. Nocne l\u0105dowanie za\u0142ogi w sk\u0142adzie mjr. Maciej G\u00f3rkiewicz i ppor. Arkadiusz Madej na lotnisku w Powidzu zako\u0144czone \u015bmierci\u0105 za\u0142ogi.<\/p>\n\n\n\n
Zadanie: Lot szkolny w zas\u0142oni\u0119tej kabinie w celu opanowania techniki pilotowania samolotu wed\u0142ug przyrz\u0105d\u00f3w dubluj\u0105cych wed\u0142ug \u0107w. 112.
Okoliczno\u015bci katastrofy: Katastrofa wydarzy\u0142a si\u0119 na lotnisku w Powidzu, podczas l\u0105dowania samolotu Su-22 UM 3 K w NTWA. Za\u0142oga po zako\u0144czeniu lotu uzyska\u0142a zgod\u0119 kontrolera zbli\u017cania na powr\u00f3t na lotnisko. Po wyprowadzeniu samolotu na kurs l\u0105dowania, podczas drugiego zaj\u015bcia, w trakcie poszukiwania drogi startowej w warunkach opadu deszczu i silnej mg\u0142y, maszyna zderzy\u0142a si\u0119 z ziemi\u0105 w odleg\u0142o\u015bci 1 340 m od pocz\u0105tku DS-2. Samolot przemieszcza\u0142 si\u0119 po ziemi na kad\u0142ubie, \u015bcinaj\u0105c skrzyd\u0142ami pnie drzew. Rozszczelnienie si\u0119 instalacji paliwowej spowodowa\u0142o po\u017car samolotu. Samolot zatrzyma\u0142 si\u0119 w odleg\u0142o\u015bci 163 m od pierwszego \u015bladu zetkni\u0119cia z ziemi\u0105.
Przyczyna: Przyczyn\u0105 katastrofy by\u0142a nieprawid\u0142owa decyzja dow\u00f3dcy statku powietrznego, o wykonaniu powt\u00f3rnego zaj\u015bcia do l\u0105dowania w warunkach atmosferycznych poni\u017cej minimalnych okre\u015blonych dla za\u0142ogi, lotniska i samolotu. Kontroler lotniska, zamiast odes\u0142a\u0107 samolot na lotnisko zapasowe, pozwoli\u0142 pilotowi l\u0105dowa\u0107 na lotnisku w\u0142asnym.<\/p>\n\n\n\n
Instruktor: pp\u0142k dypl. pil. in\u017c. Maciej G\u00f3rkiewicz syn Ryszarda, ur. 1965-01-09, w Bydgoszczy; absolwent WOSL z 1987 roku; zast\u0119pca dow\u00f3dcy 6. ELT w Powidzu; pilot klasy \u201eM”, po\u015bmiertnie awansowany do stopnia pu\u0142kownika. Nalot: 1 812 godz. na samolotach: Zlin, TS-11 Iskra, Su-20, Su-22. Pochowany na cmentarzu w Witkowie. Cze\u015b\u0107 Jego Pami\u0119ci!<\/p>\n\n\n\n
Porucznik pilot Arkadiusz Madej. Pochowany zosta\u0142 na cmentarzu w Szyd\u0142owcu. Cze\u015b\u0107 Jego Pami\u0119ci!<\/p>\n\n\n\n
12 W dniu 2003-08-19, oko\u0142o godziny 15:45 podczas \u0107wicze\u0144 przeciwlotniczych na poligonie Ustka dosz\u0142o do wypadku lotniczego Su-22 M 4 nb 9307 nr 29307 z 8 ELT (eskadry lotnictwa taktycznego) z Miros\u0142awca. Pilot pp\u0142k Andrzej Andrzejewski wskutek poczucia zagro\u017cenia, katapultowa\u0142 si\u0119. Po akcji ratunkowej pilot zosta\u0142 podj\u0119ty przez \u015bmig\u0142owiec Mi-14 PS z bazy w Dar\u0142owie. Pilota przetransportowano do szpitala polowego w Wicku Morskim. Komisja ustali\u0142a, \u017ce na skutek nieporozumienia w procesie decyzyjnym podczas strzela\u0144 bojowych nast\u0105pi\u0142o odpalenie dw\u00f3ch rakiet przeciwlotniczych systemu Kub w czasie, gdy samolot-nosiciel imitatora celu powietrznego SRCP-WR nie opu\u015bci\u0142 jeszcze strefy ra\u017cenia. W rezultacie w pobli\u017cu samolotu eksplodowa\u0142a g\u0142owica bojowa rakiety Kub. Pilot podj\u0105\u0142 s\u0142uszn\u0105 decyzj\u0119 o opuszczeniu samolotu.<\/p>\n\n\n\n
Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Krak\u00f3w 2007-09-01 Katastrofy i wypadki samolot\u00f3w Su-22 w Polsce. 1 W dniu 1986-08-09, Su-22 M 4 nb 9514 nr 29514. Pilot ocala\u0142 dzi\u0119ki katapultowaniu si\u0119. Prawdopodobnie pierwsze u\u017cycie fotela wyrzucanego K-36 w Polsce. 2 W dniu 1986-10-23, o godzinie 22:37 . Samolot Su-22 M 4 nb 7104 nr 27104. Porucznik pilot Bogus\u0142aw Siwiec – zgin\u0105\u0142. Pilot […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":7146,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-7145","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-samoloty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7145","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7145"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7145\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7147,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7145\/revisions\/7147"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7146"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7145"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7145"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7145"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}