Farman to jedna z najlepszych firm lotniczych wczesnego okresu awiacji. Zosta\u0142a za\u0142o\u017cona przez braci Ryszarda, Henriego i Mauricego Farman\u00f3w. Od 1908 roku, bracia projektowali i budowali samoloty i silniki do nich. W 1936 roku, firma zosta\u0142a znacjonalizowana. Po r\u00f3\u017cnych przekszta\u0142ceniach dokonywanych przez w\u0142adze francuskie, ostatecznie firma zosta\u0142a zlikwidowana w 1956 roku. Bracia Farman w okresie 1908-1941, zbudowali ponad 200 typ\u00f3w samolot\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n W 1918 roku, firma Farman zaprojektowa\u0142a samolot bombowy (transportowy) Farman F-60 Goliath, kt\u00f3ry mia\u0142 by\u0107 zdolny do zabrania 1\u00a0000 kg bomb, na odleg\u0142o\u015b\u0107 minimum 1\u00a0500 km. Oblot samolotu nast\u0105pi\u0142 w styczniu 1919 roku. By\u0142 to w\u00f3wczas najwi\u0119kszy samolot \u015bwiata. Zosta\u0142 zbudowany w uk\u0142adzie konwencjonalnym, jako dwup\u0142at, dwusilnikowy, o konstrukcji drewnianej. Skrzyd\u0142a by\u0142y pokryte sklejk\u0105 i p\u0142\u00f3tnem. Lotki umieszczono na obu p\u0142atach. Kad\u0142ub o przekroju prostok\u0105tnym, w postaci nieprofilowanej kratownicy przestrzennej pokryty zosta\u0142\u00a0sklejk\u0105. Wej\u015bcie do samolotu umo\u017cliwia\u0142y du\u017ce drzwi w prawej burcie. Taka budowa umo\u017cliwia\u0142a zabranie na pok\u0142ad skoczk\u00f3w spadochronowych. Usterzenie klasyczne, drewniane kryte by\u0142o p\u0142\u00f3tnem.\u00a0Podwozie samolotu\u00a0klasyczne, z p\u0142oz\u0105 ogonow\u0105. Podwozie g\u0142\u00f3wne sk\u0142ada\u0142o si\u0119 z dw\u00f3ch oprofilowanych goleni z amortyzatorami i par\u0105 k\u00f3\u0142 na ka\u017cdej z nich. Nap\u0119d: dwa\u00a0silniki gwiazdowe\u00a09-cylindrowe Gnome-Rh\u00f4ne Jupiter, o mocy od 2 x 260 KM do 2 x 320 KM, umieszczone w gondolach zamocowanych mi\u0119dzy p\u0142atami, w pewnej odleg\u0142o\u015bci od kad\u0142uba. \u015amig\u0142a\u00a0dwu\u0142opatowe drewniane. Stosowano tak\u017ce inne typy silnik\u00f3w (Renault, Lotaryngia). Zbiorniki paliwa w gondolach silnikowych, o pojemno\u015bci po 950\u00a0litr\u00f3w oraz zapasowy zbiornik w kad\u0142ubie o pojemno\u015bci 500 litr\u00f3w. Farman Goliath by\u0142 najwi\u0119kszym u\u017cytecznym samolotem \u015bwiata. Rozpi\u0119to\u015b\u0107 skrzyde\u0142 26,5 m, d\u0142ugo\u015b\u0107 14,33 m, wysoko\u015b\u0107 4,91 m, powierzchna skrzyde\u0142 161 m kwadratowych. Masa w\u0142asna 2\u00a0500 kg, masa maksymalna 4\u00a0770 kg. Pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna 150 km\/h, przelotowa 120 km\/h. Pu\u0142ap 6\u00a0200 m, zasi\u0119g 400-500 km.<\/p>\n\n\n\n Co bardzo istotne Farman Goliath by\u0142 wyposa\u017cony w radiostacj\u0119 pok\u0142adow\u0105 AD-8P zapewniaj\u0105c\u0105 \u0142\u0105czno\u015b\u0107 w promieniu 300 \u2013 500 km. To wyra\u017anie podnosi\u0142o bezpiecze\u0144stwo wykonywania lot\u00f3w. W tym miejscu trzeba napisa\u0107, \u017ce radiostacja sta\u0142a si\u0119 jednym z podstawowych urz\u0105dze\u0144 nawigacyjnych. Dzi\u0119ki \u0142\u0105czno\u015bci mo\u017cna by\u0142o ustala\u0107 po\u0142o\u017cenie geograficzne samolotu i wprowadza\u0107 korekty kursu.<\/p>\n\n\n\n Wielka wojna \u015bwiatowa dobieg\u0142a ko\u0144ca i samoloty Farman F-60 Goliath nie zosta\u0142y wykorzystane. Jednak konstrukcja kad\u0142uba by\u0142a bardzo prosta i da\u0142a si\u0119 \u0142atwo przebudowa\u0107. Powoli powstawa\u0142 rynek komercyjny. Pocz\u0105tkowo w postaci transportu poczty, a nieco p\u00f3\u017aniej transport os\u00f3b. Kad\u0142ub samolotu zaaran\u017cowano do przewo\u017cenia 12 lub 14 pasa\u017cer\u00f3w. Pasa\u017cerowie siedzieli na pojedynczych lub podw\u00f3jnych krzes\u0142ach, wykonanych z rurek obci\u0105gni\u0119tych p\u0142\u00f3tnem lub wyplecionych z wikliny. W burtach kad\u0142uba samolotu zamontowano okna, aby da\u0107 pasa\u017cerom mo\u017cliwo\u015b\u0107 podziwiania niezwyk\u0142ych widok\u00f3w. Trzeba wiedzie\u0107, \u017ce pilot (jeden) siedzia\u0142 w otwartym kokpicie, maj\u0105c przed sob\u0105 tylko wiatrochron. Szczerze m\u00f3wi\u0105c pasa\u017cerowie na pierwszych miejscach mieli lepszy widok przez okna do przodu ni\u017c pilot. Zbudowano oko\u0142o 60 samolot\u00f3w, w tym 8 egzemplarzy w Czechos\u0142owacji.<\/p>\n\n\n\n Fabryka Farman szybko wykorzysta\u0142a samoloty Goliath do s\u0142u\u017cby cywilnej i rozpocz\u0119\u0142a jego reklam\u0119 oraz loty reklamowe. Pasa\u017cerowi nazwali samolot wagonem, z uwagi na jego wn\u0119trze. Pod\u0142oga i \u015bciany by\u0142y proste, a grzbiet by\u0142 w formie \u0142uku. Zaplanowano lot z Francji do Wielkiej Brytanii. Brytyjczycy robili trudno\u015bci, pocz\u0105tkowo zabraniaj\u0105c lotu nad obszarem Zjednoczonego Kr\u00f3lestwa. Niemniej jednak po stosowanych uzgodnieniach loty dosz\u0142y do skutku. W dniu 8 lutego 1919 roku, samolot Goliath polecia\u0142 z 12 pasa\u017cerami z Toussus-le-Noble do RAF Kenley, niedaleko Croydon. Dystans wynosi\u0142 340 km. Lot przebieg\u0142 dobrze i trwa\u0142 2 godziny i 30 minut. Pilot i pasa\u017cerowie zostali dobrze przyj\u0119ci w Anglii. Lot powrotny z 15 pasa\u017cerami odby\u0142 si\u0119 w dniu 9 lutego 1919 roku i trwa\u0142 2 godziny i 10 minut. Inicjatorem ca\u0142ego przedsi\u0119wzi\u0119cia i pilotem by\u0142 Lucien Bossoutrot, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 pionierem komercyjnej komunikacji lotniczej.<\/p>\n\n\n\n Ju\u017c w dniu 12 lutego 1919 roku, samolot Goliath z pilotem Lucien Bossoutrot, wystartowa\u0142 do lotu na trasie Pary\u017c-Bruksela. Lot powrotny odby\u0142 si\u0119 w dniu 13 lutego 1919 roku. W dniu 22 marca 1919 roku, linia lotnicza Lignes A\u00e9riennes Farman wykona\u0142a pierwszy komercyjny na trasie Pary\u017c \u2013 Bruksela. Okaza\u0142o si\u0119 jednak, \u017ce z powodu braku uregulowa\u0144 prawnych, oraz czego\u015b, co dzisiaj nazwaliby\u015bmy logistyk\u0105, po\u0142\u0105czenia wykonywano nieregularnie. Zdarza\u0142o si\u0119 tak\u017ce przek\u0142adanie termin\u00f3w wylot\u00f3w z uwagi na z\u0142e warunki pogodowe.<\/p>\n\n\n\n Na tym nie koniec. Farman Goliath w dniu 1 kwietnia 1919 roku lub 3 kwietnia 1919 roku, samolot z 4 pasa\u017cerami, wzni\u00f3s\u0142 si\u0119 na wysoko\u015b\u0107 6\u00a0200 m. W dniu 3 maja 1919 roku, z 14 pasa\u017cerami na pok\u0142adzie, osi\u0105gn\u0105\u0142 wysoko\u015b\u0107 6\u00a0100 m (20,341 ft). W dniu 5 maja 1919 roku, z 24 pasa\u017cerami na pok\u0142adzie osi\u0105gn\u0105\u0142 4\u00a0860 m. W dniu 11 sierpnia 1919 roku, osiem samolot\u00f3w Farman Goliath, z pasa\u017cerami na pok\u0142adzie i baga\u017cem polecia\u0142o z Pary\u017ca do Casablanki (Maroko) i dalej do Dakaru (Senegal). Pokonano tym samym oko\u0142o 4\u00a0600 km. By\u0142 to ogromny sukces i gazety szeroko ten wyczyn opisywa\u0142y.<\/p>\n\n\n\n Samolot Farman Goliath zosta\u0142 udoskonalony. W dniu 3 czerwca 1920 roku, ustanowi\u0142 jednocze\u015bnie dwa rekordy. Przebytego dystansu non stop, 1 915 km i czasu przebywania w powietrzu, 24 godziny 15 minut.<\/p>\n\n\n\n Linie lotnicze zacz\u0119\u0142y nabywa\u0107 samoloty Farman Goliath. W 1920 roku, samolot wszed\u0142 w posiadanie takich przewo\u017anik\u00f3w jak; Compagnie des Grands Overhead Express (CGEA), kt\u00f3ry rozpocz\u0105\u0142 nimi regularne loty z lotniska Le Bourget (na p\u00f3\u0142nocny wsch\u00f3d od Pary\u017ca) na lotnisko Croydon (na po\u0142udnie od Londynu). Kolejn\u0105 firm\u0105 by\u0142a Soci\u00e9t\u00e9 G\u00e9n\u00e9rale de Transports A\u00e9rien (SGTA), kt\u00f3ra utrzymywa\u0142a po\u0142\u0105czenie Pary\u017c \u2013 Bruksela samolotami Farman Goliath od czerwca 1920 roku. W maju 1921 roku, trasa zosta\u0142a wyd\u0142u\u017cona do Amsterdamu. Nast\u0119pn\u0105 firm\u0105, kt\u00f3ra kupi\u0142a samoloty Farman Goliath, by\u0142a Compagnie des Messageries A\u00e9riennes (CMA). Belgijska linia lotnicza Towarzystwo Narodowe Studium Transportu Lotniczego (SNETA) otworzy\u0142o w kwietniu 1921 roku, tras\u0119 Bruksela-Londyn. Pierwsz\u0105 wewn\u0119trzn\u0105 lini\u0105 lotnicz\u0105 w Francji by\u0142o po\u0142\u0105czenie Pary\u017c-Marseille (Marsylia), o d\u0142ugo\u015bci 660 km, wykonywane z mi\u0119dzyl\u0105dowaniem w Lionie (Lyon).<\/p>\n\n\n\n Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Krak\u00f3w 2013-03-14 Zarys historii nawigacji. Farman F-60 Goliath. Farman to jedna z najlepszych firm lotniczych wczesnego okresu awiacji. Zosta\u0142a za\u0142o\u017cona przez braci Ryszarda, Henriego i Mauricego Farman\u00f3w. Od 1908 roku, bracia projektowali i budowali samoloty i silniki do nich. W 1936 roku, firma zosta\u0142a znacjonalizowana. Po r\u00f3\u017cnych przekszta\u0142ceniach dokonywanych przez w\u0142adze francuskie, ostatecznie firma zosta\u0142a […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":6503,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[31,39],"tags":[],"class_list":["post-6502","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nawigacja","category-samoloty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6502","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6502"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6502\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6507,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6502\/revisions\/6507"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6503"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6502"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6502"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6502"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![\"\"](\"https:\/\/polot.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Farman-F.68-Goliath.-2017-rok.-Zdjecie-Karol-Placha-Hetman02-1-1024x596.png\")
![\"\"](\"https:\/\/polot.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Pierwszy-przelot-pasazerski-samolotu-Goliath-z-12-pasazerami-na-trasie-Le-Bourget-\u2013-Croydon-wykonany-8-lutego-1919-rok.-Odleglosc-340-km.-2013-rok.-Praca-Karol-Placha-Hetman-1024x624.png\")
![\"\"](\"https:\/\/polot.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Pierwszy-przelot-pasazerski-samolotu-Goliath-na-trasie-Le-Bourget-\u2013-Brussel-wykonany-w-dniu-12-lutego-1919-rok.-Dystans-260-km.-2013-rok.-Praca-Karol-Placha-Hetman-1024x618.png\")
![\"\"](\"https:\/\/polot.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Przelot-pasazerski-samolotu-Goliath-na-trasie-Paryz-Casablanca-Dakar-rozpoczety-11-sierpnia-1919-roku.-Dystans-4-600-km.-2013-rok.-Praca-Karol-Placha-Hetman-1024x579.png\")