15 Samodzielna Eskadra Lotnictwa Rozpoznawczego by\u0142a Polsk\u0105 jednostk\u0105 lotnicz\u0105 wykonuj\u0105c\u0105 zadania na rzecz Polskiej Marynarki Wojennej i Polskiego Lotnictwa Wojskowego. Jednostka swoje lotnicze tradycje wzi\u0119\u0142a z bogatych dziej\u00f3w Polskiego Lotnictwa Morskiego z okresu II Rzeczypospolitej Polskiej.<\/p>\n Musimy pami\u0119ta\u0107, \u017ce od 1944 roku, Polska by\u0142a krajem zale\u017cnym od CCCP, kt\u00f3rzy nie dopu\u015bcili do reaktywowania \u017cadnej Polskiej jednostki lotniczej, pokonanej przez zaraz\u0119 germa\u0144sk\u0105 podczas wojny obronnej w 1939 roku. Ma\u0142o tego, nie dopu\u015bcili do przebazowania \u017cadnej Polskiej jednostki lotniczej powsta\u0142ej podczas drugiej wojny \u015bwiatowej na Zachodzie. Zw\u0142aszcza, \u017ce drug\u0105 wojn\u0119 \u015bwiatow\u0105, wsp\u00f3lnie rozpocz\u0119\u0142a armia germa\u0144ska i sowiecka. Kolejn\u0105 spraw\u0105, o kt\u00f3rej powinien pami\u0119ta\u0107 czytelnik, by\u0142 fakt, \u017ce dyktator J\u00f3zef Stalin by\u0142 wy\u0142\u0105cznie wodzem l\u0105dowym. S\u0142abo rozumia\u0142 lotnictwo, a w og\u00f3le nie zna\u0142 morza. Nie dziwmy si\u0119 wi\u0119c, i\u017c przez ca\u0142y okres istnienia CCCP ( zwi\u0105zek socjalistycznych republik sowieckich, co pisano CCCP, a w Polskim t\u0142umaczeniu \u2013 cep cepa cepem pogania ), ich lotnictwo morskie i marynarka wojenna by\u0142y s\u0142abe. Dlatego Polskie Lotnictwo Morskie odrodzi\u0142o si\u0119 powoli i wiecznie nie pasowa\u0142o do systemu ustalonego na Kremlu.<\/p>\n W 1948 roku, zorganizowano pierwsz\u0105 eskadr\u0119 lotnicz\u0105 Marynarki Wojennej. Sformowano j\u0105 na Lotnisku Wicko Morskie, kt\u00f3re by\u0142o odleg\u0142e od g\u0142\u00f3wnych centr\u00f3w gospodarczych na Polskim Wybrze\u017cu.<\/p>\n W 1949 roku, na bazie tej eskadry sformowano 30. Pu\u0142k Lotniczy MW. Sta\u0142o si\u0119 to na podstawie Rozkazu Ministra Obrony Narodowej Nr 0235\/ Org z dnia 22 listopada 1949 roku. 30. Pu\u0142k Lotniczy Marynarki Wojennej zorganizowano jako JW. 5576, wed\u0142ug etatu Nr 35\/118. Miejscem stacjonowania sta\u0142o si\u0119 Lotnisko w S\u0142upsku, kt\u00f3re sowieci po pi\u0119ciu latach od zako\u0144czenia wojny zwr\u00f3cili Polsce. Pu\u0142k rozpocz\u0105\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 w dniu 25 marca 1950 roku, a mia\u0142 na stanie wy\u0142\u0105cznie samoloty z nap\u0119dem t\u0142okowym, pochodz\u0105ce z produkcji wojennej. W\u015br\u00f3d nich nale\u017cy wymieni\u0107 I\u0142-2 M3, Jak-9, Pe-2 FT, Tu-2, Po-2. Samoloty bombowo-rozpoznawcze stacjonowa\u0142y g\u0142\u00f3wnie na Lotnisku S\u0142upsk, a my\u015bliwskie na Lotnisku Wicko Morskie. Pu\u0142k zajmowa\u0142 si\u0119 przede wszystkim szkoleniem m\u0142odych pilot\u00f3w i lotnik\u00f3w Marynarki Wojennej. P\u00f3\u017cniej zacz\u0119to przygotowa\u0107 si\u0119 do wykonywania zada\u0144 bojowych. W 1950 roku, 30. PL MW otrzyma\u0142 sztandar ufundowany przez spo\u0142ecze\u0144stwo Miasta Katowice.<\/p>\n W dniu 3 maja 1951 roku, czyli po roku pobytu w S\u0142upsku, 30. PL MW zosta\u0142 przeniesiony na Lotnisko Babie Do\u0142y. Nieznacznej poprawie uleg\u0142 sprz\u0119t, jakim dysponowa\u0142 Pu\u0142k, lecz liczba typ\u00f3w wzros\u0142a, co nie sprzyja\u0142o p\u0142ynnej eksploatacji i remontom. Pu\u0142k posiada na uzbrojeniu samoloty: I\u0142-2, I\u0142-10, Jak-9, Jak-11, Tu-2, Pe-2, An-2, Po-2.<\/p>\n W 1952 roku, 30. Pu\u0142k Lotniczy Marynarki Wojennej zosta\u0142 przebazowany na Lotnisko Gda\u0144sk Wrzeszcz. Lotnisko Gda\u0144sk Wrzeszcz nie istnieje ju\u017c od wielu lat, a ostatnie po nim \u015blady znik\u0142y w 2005 roku. W tym czasie, Pu\u0142k by\u0142 jedyn\u0105 Polsk\u0105 jednostk\u0105 lotnicz\u0105 Marynarki Wojennej. Pu\u0142k dzia\u0142a\u0142 tylko na wschodniej cz\u0119\u015bci Polskiego wybrze\u017ca, gdy\u017c zachodni\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 \u201ebroni\u0142y\u201d jednostki sowieckie. W sk\u0142ad Pu\u0142ku wchodzi\u0142y trzy eskadry: my\u015bliwska, szturmowa i rozpoznawcza. ( Wed\u0142ug innych \u017ar\u00f3de\u0142; dwie my\u015bliwsko-szturmowe i jedna dalekiego rozpoznania ). Eskadra rozpoznawcza eksploatowa\u0142a samoloty typu Tu-2. Dynamiczny rozw\u00f3j Polskiego Lotnictwa Wojskowego, spowodowany wojn\u0105 w Korei, praktycznie omin\u0105\u0142 Polskie Lotnictwo Morskie. Dopiero druga po\u0142owa 50-lat przynios\u0142a zmiany.<\/p>\n W 1955 roku, Eskadra Rozpoznawcza zosta\u0142a wydzielona ze sk\u0142adu 30. PL MW i przyj\u0119\u0142a nazw\u0119 – 15. Samodzielna Eskadra Rozpoznawcza, JW 4557. Oznaczenie to szybko ulega zmianie na 15. Samodzieln\u0105 Eskadr\u0119 Lotnictwa Rozpoznawczego. Wszystko to dzia\u0142o si\u0119 na podstawie Rozkazu z dnia 10 wrze\u015bnia 1955 roku. Zmiany te by\u0142y g\u0142\u00f3wnie spowodowane przyj\u0119ciem na wyposa\u017cenie nowych samolot\u00f3w typu I\u0142-28 i I\u0142-28 R, z nap\u0119dem turboodrzutowym. Tworzenie nowej 15. Samodzielnej Eskadry Lotnictwa Rozpoznawczego MW ( 15 SELR MW ) trwa\u0142o ponad jeden rok. Pierwszym jej dow\u00f3dc\u0105 zosta\u0142 kapitan marynarki pilot Hilary Zarucki. Pe\u0142ni\u0142 on poprzednio funkcje dow\u00f3dcy 16. Eskadry Lotnictwa \u0141\u0105cznikowego MW. W tym okresie ( od pa\u017adziernika 1955 roku ) wyznaczony personel lataj\u0105cy i techniczny przechodzi\u0142 ju\u017c szkolenie na nowe samoloty. Szkolenie odbywa\u0142o si\u0119 przy 15. Dywizji Lotnictwa Bombowego, na lotnisku w Modlinie. Na g\u0142\u00f3wnego instruktora zosta\u0142 wyznaczony pomocnik dow\u00f3dcy 2. Eskadry w 35. PLB \u2013 kpt. pil. Edmund Ja\u0142ocha. W grudniu 1955 roku, po zako\u0144czeniu przeszkolenia teoretycznego, personel Eskadry przyst\u0105pi\u0142 do wykonywania lot\u00f3w na samolotach szkolno-bojowych UI\u0142-28. Zaszczyt wykonania pierwszego samodzielnego lotu na nowym typie samolotu, w dniu 16 grudnia 1955 roku, przypad\u0142 za\u0142odze w sk\u0142adzie: kapitan marynarki pilot Hilary Zarucki, porucznik marynarki nawigator Tadeusz Pawlaczek i strzelec\/radiotelegrafista porucznik marynarki Henryk Kuza.<\/p>\n Dotychczas u\u017cytkowane samoloty Tupolew Tu-2 stopniowo przekazywano do 19. Lotniczej Eskadry Holowniczej w S\u0142upsku. Jesieni\u0105 1955 roku, przebazowano ostanie dwa samoloty.<\/p>\n W 1956 roku, 15. SELR ( Samodzielna Eskadra Lotnictwa Rozpoznawczego ) zosta\u0142a przebazowana na Lotnisko Siemirowice. To tutaj, na Lotnisku Siemirowice wyl\u0105dowa\u0142y pierwsze samoloty I\u0142-28, wchodz\u0105ce na wyposa\u017cenie Eskadry. Rok p\u00f3\u017aniej ( 1957 rok ) tak\u017ce 30. PL MW z Lotniska Gda\u0144sk Wrzeszcz zosta\u0142a przebazowana na Lotnisko Siemirowice i przeformowana w 30. Pu\u0142k Lotnictwa Szturmowego MW ( samoloty Jak-11 i Lim-2 ). Lotnisko Gda\u0144sk Wrzeszcz zosta\u0142o zlikwidowane.<\/p>\n W maju 1956 roku, kadr\u0119 Eskadry przeszkolono na rozpoznawczy wariant I\u0142-28 R i niezw\u0142ocznie przebazowano z Modlina na lotnisko w Babich Do\u0142ach. Ju\u017c 30 czerwca 1956 roku, sze\u015b\u0107 samolot\u00f3w Eskadry uczestniczy\u0142o w defiladzie nad Gdyni\u0105 z okazji Dni Morza i Marynarki Wojennej.<\/p>\n Tymczasem zako\u0144czy\u0142y si\u0119 przygotowania do sformowania 15. SELR MW. Powsta\u0142a ona na podstawie zarz\u0105dzenia Szefa Sztabu Generalnego WP nr 0144\/org z 8 sierpnia 1956 roku. Eskadra liczy\u0142a 113 wojskowych i jednego kontraktowego pracownika cywilnego. Na miejsce formowania wyznaczono Babie Do\u0142y za\u015b na miejsce bazowania miejscowo\u015b\u0107 \u0141ebunia ko\u0142o L\u0119borka, czyli Lotnisko Siemirowice. By\u0142o to nowe lotnisko, wybudowane od podstaw na potrzeby Lotnictwa MW. W pocz\u0105tkowych planach lotnisko mia\u0142y zajmowa\u0107 samoloty sowieckie. Pocz\u0105tkowo trudno by\u0142o okre\u015bli\u0107 nazw\u0119 nowej bazy. W pierwszych dokumentach ( jak wy\u017cej ) pojawia si\u0119 nazwa miejscowo\u015bci \u0141ebunia, p\u00f3\u017aniej zdecydowano si\u0119 na Cewice \u2013 poblisk\u0105 siedzib\u0119 w\u0142adz lokalnych. Faktycznie jednak najbli\u017csz\u0105 lotniska jest osada Siemirowice, gdzie wzniesiono pierwsze bloki osiedla wojskowego ( oficerskiego, garnizonowego ). Do dzi\u015b wojskowi u\u017cywaj\u0105 zamiennie obu tych nazw, cho\u0107 najbardziej znana to Siemirowice.<\/p>\n Lotnisko Siemirowice zosta\u0142 wybudowane przez Wojsko Polskie dla jednego z pu\u0142k\u00f3w CCCP, bazuj\u0105cych w Polsce. Jednak sowieci dokonali wymiany na lotnisko po\u0142o\u017cone na Ziemiach Zachodnich w Polsce.<\/p>\n Lotnisko Siemirowice posiada\u0142o betonow\u0105 RWY o d\u0142ugo\u015bci 2 000 m i szeroko\u015bci 60 m. Dla samolot\u00f3w zbudowano 20 indywidualnych miejsc postoju. Ponadto istnia\u0142 magazyn MPS z bocznic\u0105 kolejow\u0105 oraz magazyn techniczny, akumulatornia i kompresornia. Miejscowy garnizon pozwala\u0142 zabezpieczy\u0107 bazowanie pu\u0142ku lotnictwa my\u015bliwskiego z batalionem obs\u0142ugi lotnisk i dywizjonem \u015blepego l\u0105dowania.<\/p>\n Rzut powietrzny Eskadry przebazowa\u0142 si\u0119 do Siemierowic ( Cewic ) w dniu 1 pa\u017adziernika 1956 roku. Ju\u017c na nowym miejscu, do ko\u0144ca roku, zako\u0144czono podstawowe szkolenie w zakresie lot\u00f3w w dzie\u0144 oraz w trudnych warunkach atmosferycznych. Natomiast proces formowania jednostki zako\u0144czono ostatecznie w po\u0142owie 1957 roku.<\/p>\n Struktura 15. SELR przedstawia\u0142a si\u0119 nast\u0119puj\u0105co: dow\u00f3dztwo, sekcja polityczna, sztab, sekcja in\u017cynieryjno-eksploatacyjna i trzy klucze lotnicze. Na wyposa\u017ceniu by\u0142y samoloty: 2 I\u0142-28, 3 I\u0142-28 R, 1 UI\u0142-28 oraz \u0142\u0105cznikowy Po-2. Eskadra mia\u0142a wykonywa\u0107 zadania obejmuj\u0105ce dwa zakresy dzia\u0142a\u0144. Pierwszy z nich obejmowa\u0142 operacyjne rozpoznanie prowadzone w okresie przygotowania do operacji, natomiast drugie i podstawowe zadanie polega\u0142o na ustaleniu ugrupowania si\u0142 przeciwnika, charakteru jego dzia\u0142ania oraz warunk\u00f3w, kt\u00f3re umo\u017cliwi\u0142yby efektywne u\u017cycie si\u0142 i \u015brodk\u00f3w Marynarki Wojennej w g\u0142\u0119bi jego ugrupowania. W ramach taktycznego rozpoznania za\u0142ogi Eskadry mia\u0142y za zadanie prowadzenie rozpoznania okre\u015blonych obiekt\u00f3w na morzu i w bazach, po\u0142\u0105czone z ich fotografowaniem. Dotyczy\u0142o to tak\u017ce fotografowania skuteczno\u015bci u\u017cytych w\u0142asnych \u015brodk\u00f3w ogniowych przeciwko wykrytym obiektom przeciwnika.<\/p>\n Lotnictwo rozpoznawcze wykonywa\u0142o te zadania przy wykorzystaniu obserwacji wzrokowej, fotografowania oraz za pomoc\u0105 \u015brodk\u00f3w radiolokacyjnych. Wprowadzenie na uzbrojenie samolot\u00f3w rozpoznawczych I\u0142-28 R z pok\u0142adowym radiolokatorem PSBN ( zasi\u0119g dzia\u0142ania od 15 do 100 km ) pozwoli\u0142o Eskadrze na wykonywanie rozpoznania na akwenie morskim we wszystkich warunkach atmosferycznych, niezale\u017cnie od pory doby. Mo\u017cliwo\u015bci taktyczno-techniczne tych samolot\u00f3w pozwala\u0142y na prowadzenie rozpoznania w promieniu do 950 tan, przez trzy godziny ( uwzgl\u0119dniaj\u0105c 20% zapas paliwa ). Ch\u014d (jap. \u753a) \u2013 japo\u0144ska jednostka d\u0142ugo\u015bci lub powierzchni. Jako jednostka d\u0142ugo\u015bci 1 ch\u014d wynosi oko\u0142o 109,09 metra. 1 ch\u014d = 10 tan. Samoloty eskadry prowadzi\u0142y codzienne dzia\u0142ania rozpoznawcze po wyznaczonych trasach nad Ba\u0142tykiem. By\u0142y to poszukiwania na nakazanym kierunku.<\/p>\n Z tego okresu pochodz\u0105 interesuj\u0105ce wspomnienia jednego ze strzelc\u00f3w-radiotelegrafist\u00f3w. \u2013 \u201ePierwsz\u0105, powa\u017cn\u0105 przygod\u0119 lotnicz\u0105 prze\u017cy\u0142em jeszcze w tym samym roku, podczas lotu nocnego na bombowym I\u0142-28 R. Start nast\u0105pi\u0142 z lotniska w Goleniowie, a zadanie polega\u0142o na obserwacji jednostek p\u0142ywaj\u0105cych w okolicy wej\u015bcia do cie\u015bnin du\u0144skich. Samolot prowadzi\u0142 porucznik marynarki pilot Stefan Skubel, a nawigatorem by\u0142 porucznik manrynarki Stanis\u0142aw Olejkowicz. Gdzie\u015b w okolicach cie\u015bnin na ekranie celownika radiolokacyjnego PSBN-M wida\u0107 by\u0142o bardzo du\u017co jasnych punkt\u00f3w, co nawigator zinterpretowa\u0142 jako du\u017c\u0105 grup\u0119 okr\u0119t\u00f3w. W rzeczywisto\u015bci by\u0142y to wy\u0142adowania atmosferyczne. Po wej\u015bciu w chmur\u0119 samolot "straci\u0142 wszystkie przyrz\u0105dy" – w kabinie zrobi\u0142o si\u0119 ciemno, a pilot nic nie widzia\u0142 opr\u00f3cz ma\u0142ej busoli magnetycznej. By\u0142 to efekt przypadkowego wej\u015bcia samolotu I\u0142-28 R do centrum chmury burzowej, na pu\u0142apie oko\u0142o 2 000 m, w silny pr\u0105d wst\u0119puj\u0105cy\u201d.<\/p>\n 15 Eskadra nie mia\u0142a by\u0107 jednak wy\u0142\u0105cznym gospodarzem siemirowickiego garnizonu. Na to samo lotnisko rozkazem organizacyjnym dow\u00f3dcy MW nr 014\/Org z dnia 13 maja 1956 roku, polecono do 10 sierpnia 1956 roku, przebazowa\u0107 30. Pu\u0142k Lotnictwa MW i 50. Batalion Obs\u0142ugi Lotnisk. Stworzenie zaplecza bytowego dla kadry i \u017co\u0142nierzy s\u0142u\u017cby zasadniczej, wymusi\u0142o rozbudow\u0119 infrastruktury mieszkaniowej, handlowej i rekreacyjnej. Mimo to, s\u0142u\u017cba w tym \u201ezielonym garnizonie" oddalonym od wi\u0119kszych o\u015brodk\u00f3w miejskich nie by\u0142a lekka. Jeszcze w nast\u0119pnej dekadzie zdarza\u0142y si\u0119 zimy, podczas kt\u00f3rych baza i osiedle by\u0142y \u201eodci\u0119te od \u015bwiata", nawet na dwie doby. R\u00f3wnocze\u015bnie trwa\u0142o intensywne szkolenie za\u0142\u00f3g.<\/p>\n Niestety, pierwszy rok funkcjonowania Eskadry przyni\u00f3s\u0142 te\u017c pierwsz\u0105 strat\u0119. W dniu 4 pa\u017adziernika 1956 roku, na skutek awarii instalacji tlenowej, podczas lotu szkolno-bojowego na wysoko\u015bci 11 000 m, straci\u0142 przytomno\u015b\u0107 nawigator za\u0142ogi podporucznik marynarki nawigator Franciszek Dudek. Mimo szybkiego powrotu na lotnisko, akcja reanimacyjna nie uratowa\u0142a \u017cycia lotnika.<\/p>\n W 1958 roku, min\u0119\u0142y trzy lata od pocz\u0105tku eksploatacji samolot\u00f3w I\u0142-28 w lotnictwie morskim. Nad dobrymi wynikami szkolenia lotniczego zaci\u0105\u017cy\u0142a niestety kolejna tragedia. W dniu 11 stycznia 1958 roku, podczas lotu na rozpoznanie pogody, zderzy\u0142 si\u0119 z ziemi\u0105 samolot SI\u0142-28 nr S-3 ( U-3 ). Na miejscu zgin\u0119\u0142a ca\u0142a za\u0142oga w sk\u0142adzie: instruktor komandor porucznik pilot Hilary Zarucki ( d-ca Eskadry ), podporucznik marynarki pilot Walenty Urbanowicz, strzelec starszy marynarz Jan Czubi\u0144ski.<\/p>\n Od dnia 18 marca 1958 roku, stanowisko dow\u00f3dcy jednostki obj\u0105\u0142 kapitan marynarki pilot Leon J\u0119drzejczyk. Los zgotowa\u0142 mu tak\u017ce tragiczny koniec s\u0142u\u017cby. W dniu 18 marca 1959 roku, r\u00f3wno w rok po obj\u0119ciu obowi\u0105zk\u00f3w dow\u00f3dcy Eskadry, kpt. mar. pil. Leon J\u0119drzejczyk, a wraz z nim por. mar. nawig. Aleksander Czy\u017cykowski i strzelec rtg. mar. Adam Bochenek, zgin\u0119li \u015bmierci\u0105 lotnika, gdy ich samolot I\u0142-28 R rozlecia\u0142 si\u0119 w powietrzu po zbyt energicznym manewrze nad macierzystym lotniskiem. Obowi\u0105zki dow\u00f3dcy jednostki obj\u0105\u0142 jako czasowo pe\u0142ni\u0105cy obowi\u0105zki dotychczasowy szef sztabu kpt. mar. dypl. Czes\u0142aw G\u0142uszcz.<\/p>\n Jednak czasowe problemy nie wstrzyma\u0142y szkolenia. Do zada\u0144 jednostki dosz\u0142y: wykrywanie okr\u0119t\u00f3w przeciwnika i naprowadzanie na nie okr\u0119towych grup uderzeniowych, fotografowanie z powietrza, wreszcie holowanie r\u0119kawa do strzela\u0144 przeciwlotniczych z okr\u0119t\u00f3w. W grudniu 1959 roku, jednostka zosta\u0142a w\u0142\u0105czona do sta\u0142ego dy\u017curowania w \u201eAlarmowym Zespole Ratowniczym MW" utrzymuj\u0105c jedn\u0105 za\u0142og\u0119 w sta\u0142ej gotowo\u015bci do niesienia pomocy okr\u0119tom na Ba\u0142tyku.<\/p>\n O poziomie wyszkolenia mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 fakt, \u017ce za\u0142oga w sk\u0142adzie: ppor. mar. pil. W\u0142adys\u0142aw Baron, ppor. mar. nawig. Zenon Nowotczy\u0144ski i bosman zawodowy Edmund Loroch otrzyma\u0142a proporzec \u201ePrzoduj\u0105cej Za\u0142ogi Lotnictwa Morskiego".<\/p>\n W 1959 roku, po raz kolejny zorganizowano z okazji \u015bwi\u0119ta komunistycznego wielk\u0105 defilad\u0119 lotnicz\u0105. Nie mog\u0142o na niej zabrakn\u0105\u0107 tak\u017ce bombowc\u00f3w typu I\u0142-28. Do defilady swoje bombowce wystawi\u0142y wszystkie jednostki dysponuj\u0105ce tymi samolotami. W dniu 22 lipca 1959 roku, zaprezentowano du\u017cy romb z\u0142o\u017cony z 16 samolot\u00f3w I\u0142-28 oraz kolumn\u0119 pi\u0119ciu romb\u00f3w po 4 samoloty. \u0141\u0105cznie w powietrzu pokazano 36 samolot\u00f3w I\u0142-28.<\/p>\n Wzrastaj\u0105ce umiej\u0119tno\u015bci personelu 15. SELR spowodowa\u0142o przesuni\u0119cie ci\u0119\u017caru wykonywanych zada\u0144. Od 1961 roku, wszystkie loty na wsp\u00f3\u0142dzia\u0142anie na morzu, zacz\u0119to traktowa\u0107 jako taktyczno – bojowe, a od maja do ko\u0144ca pa\u017adziernika 1961 roku, 70 % lot\u00f3w wykonywano nad morzem. Jako\u015b\u0107 wykonywanych lot\u00f3w i rozpozna\u0144 ustawicznie wzrasta\u0142a. Wszystkie za\u0142ogi zosta\u0142y dopuszczone do wykonywania lot\u00f3w w nocy, w trudnych warunkach atmosferycznych. Coraz cz\u0119\u015bciej za\u0142ogi wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a\u0142y z okr\u0119tami na morzu ( w tym tak\u017ce z Marynark\u0105 Wojenn\u0105 NRD ) i lotnictwem my\u015bliwsko-szturmowym.<\/p>\n We wrze\u015bniu 1961 roku, jedna z za\u0142\u00f3g eskadry po raz pierwszy bra\u0142a udzia\u0142 w zawodach Lotnictwa Rozpoznawczego WL i OPL OK, co pozwoli\u0142o zdoby\u0107 nowe do\u015bwiadczenie w lotach rozpoznawczych na korzy\u015b\u0107 wojsk l\u0105dowych i innych rodzaj\u00f3w lotnictwa, oraz zwalczania cel\u00f3w naziemnych.<\/p>\n W 1962 roku, rozpocz\u0119to szkolenie za\u0142\u00f3g na samolotach I\u0142-28 na potrzeby Eskadry Holowniczej. W sierpniu 1962 roku, obydwie siemirowickie jednostki lotnicze ( dzia\u0142aj\u0105c jednak z lotniska S\u0142upsk \u2013 Redzikowo ) uczestniczy\u0142y w dwustronnych \u0107wiczeniach sojuszniczych flot.<\/p>\n W 1964 roku, podj\u0119to dzia\u0142ania zmierzaj\u0105ce do zwi\u0119kszenia mo\u017cliwo\u015bci foto-rozpoznania. Przeprowadzono pomy\u015blne pr\u00f3by fotografowania przy pomocy nowoczesnych aparat\u00f3w szczelinowych, wykonuj\u0105c zdj\u0119cia na ma\u0142ej wysoko\u015bci i przy du\u017cej pr\u0119dko\u015bci. Do Eskadry przybyli przedstawiciele \u00f3wczesnego Inspektoratu Lotnictwa w celu analizy i wymiany do\u015bwiadcze\u0144 z zakresu obr\u00f3bki i fotografowania na materia\u0142ach barwnych, pracuj\u0105cych w podczerwieni i strefowo – spektralnych. Odby\u0142o si\u0119 r\u00f3wnie\u017c \u0107wiczenie na wsp\u00f3\u0142dzia\u0142anie z Brygad\u0105 Kutr\u00f3w Torpedowych i lotnictwem my\u015bliwsko – szturmowym w zakresie wykrycia i naprowadzania w\u0142asnych grup uderzeniowych na wykryte okr\u0119ty.<\/p>\n Zdarza\u0142y si\u0119 te\u017c prawdziwe loty bojowe, maj\u0105ce na celu wykrycie i rozpoznanie okr\u0119t\u00f3w wywiadu elektronicznego pa\u0144stw NATO, operuj\u0105cych na granicy Polskich w\u00f3d terytorialnych. W powietrzu napotykano tak\u017ce obce samoloty, szczeg\u00f3lnie Atlantic Bundesmarine, co zazwyczaj by\u0142o okazj\u0105 do wzajemnego wzbogacenia albumu s\u0142u\u017cbowych fotografii. W\u015br\u00f3d \u0107wicze\u0144 tego okresu, zwracaj\u0105 uwag\u0119 dzia\u0142ania w pozorowanych warunkach u\u017cycia broni j\u0105drowej, ze szczeg\u00f3lnym naciskiem na procedury dezynfekcji ludzi i sprz\u0119tu.<\/p>\n Urozmaiceniem rytmu szkole\u0144 by\u0142y pokazy i defilady lotnicze. Szczeg\u00f3lnie pami\u0119tne by\u0142y obchody \u015awi\u0119ta Morza w 1965 roku, kiedy za\u0142oga komandor porucznik pilot E. Ja\u0142ochy, otwiera\u0142a defilad\u0119 powietrzn\u0105, prowadz\u0105c szyk z\u0142o\u017cony z jednego I\u0142-28, kt\u00f3remu towarzyszy\u0142y cztery Iskry przyby\u0142e z Radomia. Lotnictwo MW zademonstrowa\u0142o te\u017c \u201etafl\u0119" I\u0142-28 i kotwic\u0119 Lim-\u00f3w co by\u0142o dla spo\u0142ecze\u0144stwa atrakcyjnym pokazem si\u0142y i wyszkolenia lotnictwa MW. Niezwyk\u0142ym widowiskiem by\u0142a wieczorna iluminacja okr\u0119t\u00f3w stoj\u0105cych na redzie gdy\u0144skiego portu przy pomocy bomb o\u015bwietlaj\u0105cych zrzuconych przez za\u0142og\u0119 kapitana marynarki pilota E. Tylaka.\u00a0<\/p>\n W 1966 roku, pojawi\u0142a si\u0119 potrzeba reorganizacji Eskadry. Dotychczasowy sprz\u0119t stopniowo si\u0119 wykrusza\u0142, na zast\u0105pienie I\u0142-28 nowoczesnymi samolotami nie zanosi\u0142o si\u0119. W tej sytuacji przyj\u0119to rozwi\u0105zanie dora\u017ane. Wprowadzono na uzbrojenie, z pocz\u0105tkiem 1967 roku, samolot\u00f3w rozpoznania taktycznego z rodziny SB Lim-2. W konsekwencji jednostka, przemianowana na 15. Eskadr\u0119 Lotnictwa Rozpoznawczego MW. Eskadra rozros\u0142a si\u0119 ilo\u015bciowo, ale nie by\u0142o post\u0119pu jako\u015bciowego. Powo\u0142ano do \u017cycia trzy klucze lotnicze na samolotach SB Lim-2 Art ( SB Lim-2 A ) Pierwsze \u201eArty" przyby\u0142y do Siemierowic w pa\u017adzierniku 1967 roku.<\/p>\n Tymczasem zbli\u017ca\u0142 si\u0119 kres eksploatacji I\u0142-28. W dniu 29 grudnia 1977 roku, uroczy\u015bcie zako\u0144czono eksploatacj\u0119 bojow\u0105 samolot\u00f3w I\u0142-28 w Polskich Wojskach Lotniczych. Szkolenie na nich zako\u0144czono 27 sierpnia 1978 roku. W dniu 23 grudnia 1978 roku, zako\u0144czono eksploatacj\u0119 I\u0142-28 w Lotnictwie Marynarki Wojennej, a dok\u0142adnie w 15. ELR ( SELR ) w Siemirowicach. Dnia 2 pa\u017adziernika 1979 roku, mia\u0142y miejsce ostatnie w Polsce loty samolot\u00f3w I\u0142-28 lotnik\u00f3w morskich, a dok\u0142adnie 19. EH w S\u0142upsku. Oficjalnie ostatnim lotem by\u0142 lot wykonany na poligon w Nadarzycach przez za\u0142og\u0119 w sk\u0142adzie; kpt. pil. W. Wo\u017aniak, kpt. nawig. I. Klepacki, strzelec rtg. st. bosman H. Matacz.<\/p>\n Kilka samolot\u00f3w ze S\u0142upska ( co najmniej 4 ) przelecia\u0142o do Nadarzyc, gdzie s\u0142u\u017cy\u0142y jako cele naziemne na poligonie. W kolejnych miesi\u0105cach pozosta\u0142e sprawne I\u0142-28 rozprowadzono na lotniska w ca\u0142ej Polsce z przeznaczeniem jako cele na poligonach lub jako eksponaty do muze\u00f3w i zbior\u00f3w wojskowych. Niestety, mimo zapotrzebowania, ten dobry, w swoich latach, samolot nie doczeka\u0142 si\u0119 nast\u0119pcy.<\/p>\n W 80-latach XX wieku, 15. SELR posiada\u0142a na wyposa\u017ceniu 10 egzemplarzy SB Lim-2 A i 2 egzemplarze SB Lim-2.<\/p>\n Z powodu braku nowego sprz\u0119tu, w 1988 roku, 15. SELR zosta\u0142a rozformowana. Eskadr\u0119 rozwi\u0105zano w dniu 1 lipca 1988 roku. Sprz\u0119t i personel zosta\u0142 wcielony do 7. Pu\u0142ku Lotnictwa Specjalnego. Tak si\u0119 zacz\u0105\u0142 kolejny okres Polskiego Lotnictwa Marynarki Wojennej.<\/p>\n Lotnisko Gda\u0144sk Wrzeszcz; 10.09.1955r. \u2013 1.10.1956r. Lotnisko Siemirowice ( Cewice ); 1.10.1956r. \u2013 1.07.1988r. Z tym, \u017ce Eskadra wielokrotnie wykonywa\u0142a zadania z nieodleg\u0142ego Lotniska S\u0142upsk.<\/p>\n Eskadra by\u0142a nazywana jako 15. Samodzielna Eskadra Lotnictwa Rozpoznawczego, do momentu jej rozformowania. Cz\u0119sto dodawano okre\u015blenie \u2013 Marynarki Wojennej. Od 1967 roku, po wprowadzeniu do uzbrojenia samolot\u00f3w SB Lim-2 A, cz\u0119sto pomijano okre\u015blenie \u2013 Samodzielna.<\/p>\n I\u0142-28 R ( podstawowy ); 1955r.-1979r. I\u0142-28; 1955r.-1979r. I\u0142-28 U ( S I\u0142-28 ); 1955r.-1979r. UTI MiG-15. SB Lim-2; 1967r.-1988r. ( SB Lim-2 Art, SB Lim-2 A \/ M ). PZL TS-11 Iskra. Polikarpow Po-2. Antonow An-2.<\/p>\n W konkursie na odznak\u0119 Eskadry, og\u0142oszonym w 1983 roku, pierwsze miejsce zaj\u0105\u0142 projekt por. pil. Piotra \u0141agosza z motywem sowy siedz\u0105cej na szachownicy z kotwic\u0105, kt\u00f3ry zosta\u0142 oficjalnie przyj\u0119ty. Inspiracj\u0105 by\u0142o god\u0142o 307. Nocnego Dywizjonu My\u015bliwskiego Lwowskiego.<\/p>\n God\u0142o 15. Eskadry malowane na samolotach powsta\u0142o latem 1983 roku. Opracowa\u0142 je i wykona\u0142 technik klucza eksploatacji samolot\u00f3w SB Lim-2 A m\u0142odszy chor\u0105\u017cy Ryszard Szymla wraz z chor\u0105\u017cym Grzegorzem Sztermelem. By\u0142a nim sowa, kt\u00f3rej wz\u00f3r chor\u0105\u017cy Szymla zaczerpn\u0105\u0142 z bajki dla dzieci pt. \u201eSowa z\u0142otooka", z t\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105, \u017ce ga\u0142\u0105\u017a, na kt\u00f3rej siedzia\u0142 ptak zast\u0105piono kotwic\u0105, by j\u0105 powi\u0105za\u0107 z lotnictwem morskim.<\/p>\n Pierwszym samolotem, kt\u00f3ry otrzyma\u0142 nowe god\u0142o by\u0142 TS-11 Iskra nb 1623; namalowano je na przedniej os\u0142onie po obu stronach kad\u0142uba. Na drugi dzie\u0144 po namalowaniu god\u0142a Iskra zosta\u0142a wyznaczona do oblotu pogody przed rozpocz\u0119ciem lot\u00f3w. Oblotu mia\u0142 dokona\u0107 dow\u00f3dca eskadry kmdr por. pil. Zbigniew Smolarek. Sowa zosta\u0142a zaakceptowana i zacz\u0119to j\u0105 malowa\u0107 na pozosta\u0142ych samolotach Eskadry. Do tego czasu nie by\u0142o zezwolenia na malowanie jakichkolwiek gode\u0142 na samolotach w powojennym lotnictwie Polskim. Na SB Lim-2 umieszczono j\u0105 po obu stronach statecznika pionowego obok szachownicy. By\u0142a m.in. na samolotach 3304, 2001, 0709, 3303, 7039. Pierwotnie wszystkie sowy by\u0142y namalowane jednolitym zestawem kolor\u00f3w, jednak w p\u00f3\u017aniejszym okresie po dokonywanych pracach okresowych i remontach barwy poszczeg\u00f3lnych element\u00f3w uleg\u0142y zmianom. Wynika\u0142o to m.in. z trudno\u015bci w doborze kolor\u00f3w, a tak\u017ce fantazji starszych mechanik\u00f3w. St\u0105d poszczeg\u00f3lne sowy znacznie si\u0119 od siebie r\u00f3\u017cni\u0142y.<\/p>\n Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" 15 Samodzielna Eskadra Lotnictwa Rozpoznawczego by\u0142a Polsk\u0105 jednostk\u0105 lotnicz\u0105 wykonuj\u0105c\u0105 zadania na rzecz Polskiej Marynarki Wojennej i Polskiego Lotnictwa Wojskowego. Jednostka swoje lotnicze tradycje wzi\u0119\u0142a z bogatych dziej\u00f3w Polskiego Lotnictwa Morskiego z okresu II Rzeczypospolitej Polskiej.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-63","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-jednostki"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/63","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=63"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/63\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3474,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/63\/revisions\/3474"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=63"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=63"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=63"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}15 Samodzielna Eskadra Lotnictwa Rozpoznawczego. 1955 rok.<\/h3>\n
I\u0142-28 w lotnictwie morskim. 1960r.-1970r.( 15. SELR, 19. EH ).<\/h3>\n
70-lata XX wieku.<\/h3>\n
Stacjonowanie:<\/h3>\n
Samoloty u\u017cytkowane w jednostce:<\/h3>\n
God\u0142o Eskadry.<\/h3>\n