Cz\u0119\u015b\u0107 2<\/span><\/p>\n W Cz\u0119\u015bci 1 zamieszczono stosunkowo ma\u0142\u0105 ilo\u015b\u0107 informacji o historii Lotniska Rakowice-Czy\u017cyny w okresie 1918-1939. Dlatego w tym artykule przedstawimy wi\u0119cej fakt\u00f3w z tego okresu.\u00a0<\/p>\n Rakowice to dawna miejscowo\u015b\u0107 (wie\u015b) lokowana na prawie Zachodnim. S\u0105siadka Czy\u017cyn, Olszy, Pr\u0105dnika Czerwonego i Mistrzejowic. Pierwsza wzmianka na jej temat pochodzi z 1244 roku.\u00a0<\/p>\n Dokument z 1244 roku, Biskupa Jana Prandoty, kt\u00f3ry wymienia wie\u015b Rakowice. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n Do trzeciego rozbioru Rzeczypospolitej (1795 rok) Rakowice by\u0142y wsi\u0105 kr\u00f3lewsk\u0105, zarz\u0105dzana przez wielkorz\u0105dc\u00f3w. Opiek\u0119 duszpastersk\u0105 sprawowali kap\u0142ani z ko\u015bcio\u0142a \u015aw. Miko\u0142aja (obecnie przy ulicy Kopernika) w Krakowie. W XV wieku na obszarze Rakowic za\u0142o\u017cono folwark, zbudowano dw\u00f3r i m\u0142yn. Maj\u0105tek ucierpia\u0142 w czasie potopu szwedzkiego. Potem by\u0142 odbudowany i kilkakrotnie przebudowywany. W XVIII wieku Rakowice liczy\u0142y zaledwie 25 dom\u00f3w i 150 mieszka\u0144c\u00f3w, a z pocz\u0105tkiem XX wieku 40 zagr\u00f3d. Na \u0142\u0105kach rakowickich mieszczanie mieli kr\u00f3lewski przywilej wypasania byd\u0142a i owiec. Cz\u0119\u015b\u0107 teren\u00f3w Rakowic, od strony Pr\u0105dnika Czerwonego tradycyjnie by\u0142 wykorzystywany na wojskowe place \u0107wicze\u0144, czyli austriackie Exercisepl\u00e4tze. Z ko\u0144cem XIX wieku za\u0142o\u017cono tu pierwsze sady i ogrody warzywno-kwiatowe na handel. W 1874 roku w\u0142a\u015bcicielem folwarku w Rakowicach zosta\u0142 Antoni Zazmanita, kt\u00f3ry na jego terenie wybudowa\u0142 fabryk\u0119 cykorii.\u00a0<\/p>\n Wie\u015b Rakowice na tle wsp\u00f3\u0142czenego planu Krakowa. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n W 1856 roku w wyniku fortyfikowania Krakowa, na pograniczu Rakowic i Czy\u017cyn (przy obecnej ulicy Markowskiego, wjazd do Muzeum Lotnictwa Polskiego) zbudowano Fort Nr 15 \u201ePszorna\u201d. Zbudowanie fortu spowodowa\u0142o zahamowanie \u017cywio\u0142owego rozw\u00f3j budownictwa w kierunku p\u00f3\u0142nocno-wschodnim, bo by\u0142o to tak zwane przedpole fortu.<\/p>\n W 1920 roku Rakowiczanie zakupili od hrabiego Antoniego Potockiego parcel\u0119 przy ul. G\u0142\u00f3wnej (obecnej ul. Pilot\u00f3w) pod budow\u0119 Szko\u0142y Powszechnej, kt\u00f3r\u0105 otwarto w 1924 roku. W okresie mi\u0119dzywojennym na terenie Rakowic zacz\u0119\u0142a rozwija\u0107 si\u0119 zabudowa willowa. W czasie okupacji germa\u0144skiej, w 1941 roku Rakowice w\u0142\u0105czono do Miasta Krakowa. W 1948 roku erygowano parafi\u0119 w Rakowicach.<\/p>\n Wojsko<\/span><\/strong><\/p>\n W 1880 roku w rejonie dzisiejszej ulicy U\u0142an\u00f3w i Akacjowej, za\u0142o\u017cono austriackiej koszary kawalerii. Stacjonowa\u0142 tu szwadrony 1. Galicyjskiego Pu\u0142ku U\u0142an\u00f3w gen. Rudolfa von Brudermanna, a w okresie mi\u0119dzywojennym 8. Pu\u0142k U\u0142an\u00f3w im. Ksi\u0119cia J\u00f3zefa Poniatowskiego. Warto wiedzie\u0107, \u017ce na Pr\u0105dniku Czerwonym by\u0142y tak\u017ce kolejne koszary – Jana Karola Chodkiewicza.<\/p>\n Na pierwszym planie pi\u0119kny budynek Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w. Powy\u017cej plac \u0107wicze\u0144 u\u0142an\u00f3w. Na samej g\u00f3rze koszary Jana Karola Chodkiewicza na Pr\u0105dniku Czerwonym. Zdj\u0119cie z 1919 roku. W\u0142asno\u015b\u0107 Muzeum Lotnictwa Polskiego. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n Dla nowych koszar zaprojektowano i zbudowano sie\u0107 bitych dr\u00f3g ko\u0142owych i kolejowych.<\/p>\n Przypuszczalnie w 1892 roku przy koszarach kawalerii umieszczono oddzia\u0142 balon\u00f3w obserwacyjnych. Oddzia\u0142 wchodzi\u0142 w sk\u0142ad 2. Regimentu Artylerii Fortecznej hrabiego von Beschi. Pole wzlotu balon\u00f3w zlokalizowano po p\u00f3\u0142nocnej stronie koszar. W koszarach zamontowano aparatur\u0119 do produkowania wodoru, systemem Parseval-Sigsfeld, firmy Semperit, przeznaczonego do nape\u0142niania balon\u00f3w.<\/p>\n Polski 8. Pu\u0142k U\u0142an\u00f3w.<\/span><\/strong><\/p>\n Polski 8. Pu\u0142k U\u0142an\u00f3w. Za pocz\u0105tki 8 Pu\u0142k U\u0142an\u00f3w przyjmuje si\u0119 dat\u0119 wystawienia 1 Dywizjonu U\u0142an\u00f3w przez 21-letniego w\u00f3wczas majora wojsk austriackich, ksi\u0119cia J\u00f3zefa Poniatowskiego we Lwowie w dniu 1 listopada 1784 roku. Zosta\u0142 on wyznaczony dow\u00f3dc\u0105 dywizjonu pu\u0142ku u\u0142an\u00f3w, kt\u00f3ry mia\u0142 zorganizowa\u0107 z ochotnik\u00f3w, przewa\u017cnie z Polak\u00f3w. U\u0142ani i podoficerowie przez ca\u0142y XIX wiek rekrutowani byli z teren\u00f3w Ma\u0142opolski (Galicji), natomiast w pu\u0142ku nie by\u0142o Polskich oficer\u00f3w. Sytuacja zmieni\u0142a si\u0119 z ko\u0144cem XIX wieku, kiedy oficerami zostawali tak\u017ce Polacy. W tym czasie pu\u0142k u\u0142an\u00f3w stacjonowa\u0142 w kilku miejscach na terenie Ma\u0142opolski. W okresie wielkiej wojny \u015bwiatowej powstawa\u0142y ju\u017c oddzia\u0142y u\u0142an\u00f3w z\u0142o\u017cone wy\u0142\u0105cznie z Polskich \u017co\u0142nierzy. Pomocy udzielali Polscy ziemianie, kt\u00f3rzy finansowali cz\u0119\u015bciowe utrzymywanie tych oddzia\u0142\u00f3w. Ofiarowywali g\u0142\u00f3wnie pieni\u0105dze i konie. Za czas\u00f3w panowania cesarza Franciszka J\u00f3zefa I pu\u0142k nosi\u0142 nazw\u0119 1 Pu\u0142ku U\u0142an\u00f3w Austriackich (1 Galicyjskiego Pu\u0142ku U\u0142an\u00f3w), po przej\u015bciu pod dow\u00f3dztwo Niepodleg\u0142ego Pa\u0144stwa Polskiego w 1918 roku, nosi\u0142 kr\u00f3tko nazw\u0119 1 Pu\u0142ku U\u0142an\u00f3w Ziemi Krakowskiej (26.10.1918r.-14.01.1919r.).\u00a0<\/p>\n Po drugiej wojnie \u015bwiatowej, w 1945 roku, koszary przy ulicy U\u0142an\u00f3w zosta\u0142y zaj\u0119te przez 10. PLM (Pu\u0142k Lotnictwa My\u015bliwskiego), szybko przemianowany na 2. PLM oraz 7. Dywizja Lotnictwa My\u015bliwskiego (1951-1957). Pu\u0142k stacjonowa\u0142 tutaj do 1967 roku, chocia\u017c jego rozformowywanie rozpocz\u0119to ju\u017c w 1963 roku. W koszarach zadomowi\u0142 si\u0119 jeden z pododdzia\u0142\u00f3w 6 Pomorskiej Dywizji Powietrzno Desantowej, kt\u00f3ry by\u0142 formowany od 1957 roku.<\/p>\n Od 1999 roku w koszarach przy ul. U\u0142an\u00f3w stacjonuje 6. Batalion Dowodzenia im. gen. broni J\u00f3zefa Kuropieski, wchodz\u0105cy w sk\u0142ad 6. Brygady Powietrzno-Desantowej im. gen. Stanis\u0142awa F. Sosabowskiego.\u00a0<\/p>\n Koszary u\u0142an\u00f3w, a powy\u017cej koszary lotnicze genera\u0142a Francesco Nullo. Du\u017co obiekt\u00f3w przetrwa\u0142o do chwili obecnej. Zdj\u0119cie z oko\u0142o 1922 roku. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n <\/p>\n <\/span><\/p>\n Koszary u\u0142an\u00f3w. Ulica Akacjowa. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n <\/p>\n <\/span><\/p>\n Koszary u\u0142an\u00f3w. Ulica Akacjowa. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Koszary u\u0142an\u00f3w. Ulica U\u0142an\u00f3w. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Koszary u\u0142an\u00f3w. Ulica U\u0142an\u00f3w. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Koszary u\u0142an\u00f3w. Ulica Spadochroniarzy. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Koszary u\u0142an\u00f3w. Dawne stajnie. Ulica Spadochroniarzy. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Ojcowie Pijarzy<\/span><\/strong>\u00a0<\/p>\n Zakon Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w w Krakowie mie\u015bci si\u0119 przy ulicy Pijarskiej w centrum Krakowa. W 1910 roku Honorata Jachimska, c\u00f3rka Antoniego Zazmanity, sprzeda\u0142a rakowicki maj\u0105tek Zakonowi Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w, kt\u00f3rzy w miejscu dawnej fabryki cykorii wybudowali kaplic\u0119 (obecna ulica Miros\u0142awa Dzielskiego). W kaplicy odprawiano Msze \u015awi\u0119te dla okolicznych mieszka\u0144c\u00f3w. Obecnie tutaj jest Ko\u015bci\u00f3\u0142 pod wezwaniem Naj\u015bwi\u0119tszego Imienia Maryi. W 1913 roku Ojcowie Pijarzy otwarli w Rakowicach Zak\u0142ad Naukowo-Wychowawczy dla Ch\u0142opc\u00f3w (przy obecnej ul. Akacjowej i Miros\u0142awa Dzielskiego), w okaza\u0142ym gmachu. Zak\u0142ad o nazwie Gimnazjum Rozwojowe im. Ksi\u0119dza Stanis\u0142awa Konarskiego, Ojcowie Pijarzy prowadzili w centrum Krakowa od 1909 roku, przy obecnej ulicy Pijarskiej. Jednak obiekty by\u0142y za ma\u0142e, dlatego zakupiono maj\u0105tek w Rakowicach.\u00a0<\/p>\n We wrze\u015bniu 1914 roku, w czasie wielkiej wojny \u015bwiatowej wojsko austriackie zarekwirowa\u0142o okaza\u0142y budynek Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w i urz\u0105dzili w nim szpital (lazaret).\u00a0<\/p>\n Po odzyskaniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci Ojcowie Pijarzy odzyskali okaza\u0142y budynek i teren na kt\u00f3rym sta\u0142.\u00a0<\/p>\n Z chwil\u0105 agresji germa\u0144c\u00f3w na Polsk\u0119 okaza\u0142y budynek Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w sta\u0142 si\u0119 siedzib\u0105 dow\u00f3dztwa Luftwaffe. Germa\u0144cy poprowadzili z Lotniska now\u0105, bit\u0105 drog\u0119 prosto do budynku, na jego wschodni\u0105 fasad\u0119, kt\u00f3ra nie jest \u015bcian\u0105 frontow\u0105 budynku. Droga to dzisiejsza ulica Ernesta Cie\u015blewskiego. Aby poprowadzi\u0107 now\u0105 ulic\u0119 germa\u0144cy rozebrali budynek koszar lotniczych.\u00a0<\/p>\n W styczniu 1945 roku germa\u0144cy podpalili budynek szko\u0142y Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w. Po odbudowie budynku przez zakon, zosta\u0142 on w 1951 roku przej\u0119ty przez sowieckie wojsko, kt\u00f3re w kr\u00f3tkim czasie, z powodu zmiany stacjonowania, obiekt przekaza\u0142o Wojsku Polskiemu. Ojcowie Pijarzy odzyskali obiekty dopiero w 1990 roku, po przemianach spo\u0142eczno-gospodarczych. W budynku urz\u0105dzono Liceum Pijarskie. Pi\u0119kny budynek Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w jest istn\u0105 per\u0142\u0105 Rakowic.<\/p>\n Budynek Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n \u00a0Budynek Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Budynek Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Lotnisko\u00a0<\/span><\/strong><\/p>\n Pocz\u0105tkiem lotniska by\u0142y decyzje dow\u00f3dc\u00f3w austriackich, o utworzeniu Oddzia\u0142\u00f3w Lotniczych przy istniej\u0105cych ju\u017c Oddzia\u0142ach Aeronautycznych (balonowych). W Krakowie zaplanowano budow\u0119 Flugparku Nr 7 (parku lotniczego). W 1912 roku w\u0142adze austriackie wykupi\u0142y cz\u0119\u015b\u0107 grunt\u00f3w od Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w z przeznaczeniem na flug-park, lotnisko. By\u0142 to teren na po\u0142udniowy-wsch\u00f3d od koszar. Pocz\u0105tkowo lotnisko mia\u0142o tylko wytyczone pole wzlot\u00f3w, port techniczny i zaplecze socjalne. Ju\u017c pierwsze do\u015bwiadczenia wielkiej wojny \u015bwiatowej spowodowa\u0142y dynamiczny rozw\u00f3j lotnictwa. Nie tylko zmienia\u0142y si\u0119 same aeroplany, ale zwi\u0119ksza\u0142a si\u0119 ilo\u015b\u0107 personelu naziemnego, niezb\u0119dnego sprz\u0119tu i stosownej ilo\u015bci koni.<\/p>\n Pierwsze hangary zwane w\u00f3wczas remizami zbudowano wzd\u0142u\u017c p\u00f3\u0142nocnej strony jednostki u\u0142an\u00f3w. Zbudowano trzy jednakowe hangary, o konstrukcji drewnianej z dwuspadowym dachem, z za\u0142amanymi brzegami i sko\u015bnymi \u015bcianami. Ich wrota drewniane przesuwano na metalowych ko\u0142ach. Dach i i \u015bciany kryte pap\u0105. Zajmowa\u0142y powierzchni\u0119 oko\u0142o 25 m x 25 m. Og\u00f3lnie bardziej przypomina\u0142y stodo\u0142y. Do chwili obecnej (2018 rok) zachowa\u0142 si\u0119 jeden z tych hangar\u00f3w, ten od strony wschodniej.\u00a0<\/p>\n W 1915 roku ruszy\u0142a rozbudowa Lotniska Rakowice. W okresie 1916-1917 wzniesiono zesp\u00f3\u0142 koszar lotniczych (przy obecnej ul. Akacjowej i Ernesta Cie\u015blewskiego) wed\u0142ug projektu Karla Theisza przy wsp\u00f3\u0142udziale Tadeusza Stryjewskiego i Franciszka M\u0105czy\u0144skiego, w kt\u00f3rym wykorzystano przedwojenn\u0105 koncepcj\u0119 \u201eOgrodu dla lotnik\u00f3w\u201d Paula i Andre Very. Paul Vera (1882\u20131957) by\u0142 francuskim malarzem, projektantem i pionierem stylu Art Deco. Pracowa\u0142 on z bratem Andre, projektantem ogrod\u00f3w. Braciom chodzi\u0142o o to, \u017ceby przedmioty u\u017cytkowe by\u0142y jednocze\u015bnie pi\u0119kne i aby cz\u0142owiek czu\u0142 si\u0119 w\u015br\u00f3d nich dobrze. \u201eOgr\u00f3d dla lotnik\u00f3w\u201d w Rakowicach nigdy nie zosta\u0142 zrealizowany do ko\u0144ca.\u00a0<\/p>\n Na Lotnisku Rakowice bardzo rozbudowano zaplecze techniczne w postaci warsztat\u00f3w, magazyn\u00f3w, stacji paliw i smar\u00f3w. Znajdowa\u0142y si\u0119 one w miejscu p\u00f3\u017aniejszych du\u017cych hangar\u00f3w i obecnych gara\u017cy samochodowych okolicznych mieszka\u0144c\u00f3w. Z ko\u0144cem wielkiej wojny \u015bwiatowej zaplecze techniczne, tak zwana Stacja Lotnicza by\u0142a bardzo du\u017ca. Na jej terenie by\u0142y cztery murowane hale z \u0142ukowatymi dachami po\u0142\u0105czone budynkami socjalnymi i magazynowymi. By\u0142y tak\u017ce inne murowane i drewniane budynki. Do chwili obecnej \u017caden z tych obiekt\u00f3w nie zachowa\u0142 si\u0119. Stacja Lotnicza to rodzaj parku samolotowego w kt\u00f3rym wykonuje si\u0119 remonty, naprawy, przegl\u0105dy p\u0142atowc\u00f3w i silnik\u00f3w lotniczych. Ca\u0142y teren Stacji Lotniczej jest ogrodzony. Ma bram\u0119 wjazdow\u0105 \u201eod strony miasta\u201d oraz bardzo szerok\u0105 bram\u0119 wiod\u0105ca na pole wzlot\u00f3w, przez kt\u00f3r\u0105 s\u0105 ko\u0142owane samoloty.\u00a0<\/p>\n W grudniu 1914 roku Oddzia\u0142 Lotniczy posiada\u0142 sze\u015b\u0107 aeroplan\u00f3w, a w\u015br\u00f3d nich: Albatros, Aviatik, Lohner, DFW. Wykonywa\u0142y one loty zwiadowcze. W ich wyniku uda\u0142o si\u0119 Austriakom powstrzyma\u0107 rusk\u00f3w w trakcie operacji Limanowsko-\u0141apanowskiej i nie dopu\u015bci\u0107 do ataku na Krak\u00f3w.<\/p>\n Odrzucenie frontu daleko na wsch\u00f3d, spowodowa\u0142o zmian\u0119 znaczenia Lotniska Rakowice. Z lotniska przyfrontowego sta\u0142o si\u0119 lotniskiem g\u0142\u0119bokiego zaplecza i bardzo wa\u017cnym o\u015brodkiem szkoleniowym, remontowym oraz w\u0119z\u0142em transportowym. Od 1916 roku dzia\u0142a\u0142a czasowa, a nast\u0119pnie regularna linia poczty lotniczej na trasie Wiede\u0144-Krak\u00f3w-Lw\u00f3w-Kij\u00f3w.\u00a0<\/p>\n W 1917 roku pole wzlot\u00f3w ma ju\u017c wymiary 500 m x 800 m.<\/p>\n W dniu 31 pa\u017adziernika 1918 roku dow\u00f3dca stacjonuj\u0105cej w Rakowicach 10. Zapasowej Kompanii Lotniczej kpt. Roman Florer przy pomocy Polskiego personelu opanowa\u0142 lotnisko, a nast\u0119pnie podda\u0142 je pod rozkazy komendanta Miasta Krakowa p\u0142k. Boles\u0142awa Roi.\u00a0<\/p>\n Pu\u0142kownik Roman Florer. Zdj\u0119cie LAC.<\/span><\/p>\n Cz\u0119\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy cesarsko-kr\u00f3lewskiej armii nie chcieli si\u0119 zgodzi\u0107 z zaistnia\u0142\u0105 sytuacj\u0105. Pr\u00f3bowali nawet akcji sabota\u017cowych w postaci podpalenia hangar\u00f3w i uprowadzenia do Wiednia samolot\u00f3w. Na szcz\u0119\u015bcie zapobiegli temu \u017co\u0142nierze dzia\u0142u mechanicznego, na czele z sier\u017cantem Jucha, kt\u00f3rzy unieruchomili wszystkie samoloty. W tym czasie na lotnisku by\u0142o oko\u0142o 20 aeroplan\u00f3w.<\/p>\n W listopadzie 1918 roku na samolotach zamalowane czarne krzy\u017ce na bia\u0142ym tle. Pocz\u0105tkowo ca\u0142y kwadrat pomalowano na bia\u0142o i wpisano we\u0144 czerwon\u0105 liter\u0119 \u201eZ\u201d, kt\u00f3ra oznacza\u0142a Zwyci\u0119stwo. Jednak szybko zast\u0105piono je szachownic\u0105. Pocz\u0105tkowo bez obramowania.\u00a0<\/p>\n W dniu 1 stycznia 1919 roku z samolotu Oeffag C.I na Miasto Krak\u00f3w zrzucono ulotki z \u017cyczeniami szcz\u0119\u015bliwego Nowego Roku w Wolnej Polsce.\u00a0<\/p>\n Na terenie lotniska utworzono pierwsz\u0105 Polsk\u0105 jednostk\u0119 bojow\u0105 tak zwan\u0105 Eskadryla Lotnicza, przemianowan\u0105 p\u00f3\u017aniej na 1. Eskadr\u0119, a w 1921 roku na 2. Pu\u0142k Lotniczy. Na jego czele stan\u0105\u0142 pu\u0142kownik Ernest Ciesielski.\u00a0<\/p>\n W czasie wojny polsko-bolszewickiej na Lotnisku Rakowice utworzono szko\u0142\u0119 pilot\u00f3w. Szko\u0142\u0119 o nazwie 1. Ni\u017csza Szko\u0142a Pilot\u00f3w, kt\u00f3ra zosta\u0142a powo\u0142ana do \u017cycia rozkazem z dnia 11 maja 1919 roku. Na komendanta wyznaczono kpt. pilota Romana Florer. Pierwszymi instruktorami byli por. Augustyn Domes, sier\u017c. Grimm, sier\u017c. J\u00f3zef Kohut, sier\u017c. Ko\u0142odziejski, sier\u017c. \u015aledziejowski. Program szkolenia oparto na regulaminach i instrukcjach austro-w\u0119gierskich. By\u0142y trzy etapy szkolenia, oznaczone A, B i C. Ka\u017cdy etap by\u0142 ko\u0144czony egzaminem. Szkoleni zdobywali wiedz\u0119 z zakresu budowy p\u0142atowca i silnika, meteorologii, nawigacji, taktyki. Piloci musieli obowi\u0105zkowo przej\u015b\u0107 praktyk\u0119 jako mechanicy, kt\u00f3ra trwa\u0142a 2-3 tygodnie. Ca\u0142e szkolenie zajmowa\u0142o 3-4 miesi\u0105ce. Zdolniejsi ko\u0144czyli kurs w dwa miesi\u0105ce. W Krakowie nie brakowa\u0142o sprz\u0119tu, dlatego pod tym wzgl\u0119dem szkolenie by\u0142o niezak\u0142\u00f3cone. Natomiast nie by\u0142o samolot\u00f3w bojowych, gdy\u017c te wys\u0142ano na wschodni front. Dlatego planowano kursant\u00f3w wysy\u0142a\u0107 na miesi\u0119czne przeszkolenie do Warszawy. Do tego jednak nie dosz\u0142o, bo w po\u0142owie wrze\u015bnia 1919 roku, 2. Wy\u017csz\u0105 Szko\u0142\u0119 Pilot\u00f3w z Warszawy przeniesiono do Krakowa. Szko\u0142y po\u0142\u0105czono i powsta\u0142a Ni\u017csza Szko\u0142a Pilot\u00f3w. Komendantem ca\u0142ej Szko\u0142y pozosta\u0142 kpt. pilot Roman Florer. Szko\u0142a mia\u0142a dwie eskadry szkolne: dla kursu ni\u017cszego z dow\u00f3dc\u0105 por. pilot Augustyn Domes i dla kursu wy\u017cszego ppor. pilot Stanis\u0142aw Jakubowski. Jej absolwentem by\u0142 mi\u0119dzy innymi p\u00f3\u017aniejszy pisarz Janusz Meissner. Po roku czasu, we wrze\u015bniu 1920 roku Szko\u0142\u0119 przeniesiono do Bydgoszczy.\u00a0<\/p>\n Oko\u0142o 1920 roku na Stacji Lotniczej wybuch\u0142 du\u017cy po\u017car, kt\u00f3ry spowodowa\u0142 znaczne straty materialne.\u00a0<\/p>\n Fragment Stacji Lotniczej (hangary i warsztaty) na Lotnisku Rakowice. Zdj\u0119cie z oko\u0142o 1924 roku. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n Lotnisko Rakowice oko\u0142o 1922 roku. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n Lotnisko Rakowice oko\u0142o 1924 roku. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n Najstarszy zachowany hangar. Obecnie na terenie Jednostki Wojskowej. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Lotnictwo komunikacyjne<\/span><\/strong><\/p>\n W dniu 18 lipca 1923 roku otwarto Cywiln\u0105 Stacj\u0119 Lotnicz\u0105 Krak\u00f3w. Stacj\u0119 powo\u0142ano dla wsparcia linii lotniczej Aerolloyd, kt\u00f3ra uruchomia\u0142a pierwsze sta\u0142e po\u0142\u0105czenie pasa\u017cersko-pocztowe na trasie Krak\u00f3w-Warszawa. W tym to dniu, wyl\u0105dowa\u0142 samolot Junkers F-13 z pierwszymi pasa\u017cerami z Warszawy. Za\u0142o\u017cycielem i u\u017cytkownikiem Stacji Lotniczej Krak\u00f3w by\u0142o Ministerstwo Kolei \u017belaznych. Warto doda\u0107, \u017ce Aerolloyd w 1925 roku zmieni\u0142a nazw\u0119 na Aerolot, a w 1929 roku sta\u0142a si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 powsta\u0142ego PLL LOT. W 1923 roku Aerolloyd przewi\u00f3z\u0142 w Krakowie 75 pasa\u017cer\u00f3w, a w 1924 roku ju\u017c 660 os\u00f3b.<\/p>\n Brama wjazdowa do portu lotniczego w Rakowicach. Zdj\u0119cie z 1926 rok. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n Lotnisko Rakowice oko\u0142o 1960 roku. W \u017c\u00f3\u0142tych punktach kolejne miejsca lokalizacji port\u00f3w lotniczych. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n W 1924 roku Lotnisko Rakowice si\u0119ga\u0142o ju\u017c po B\u0142onia Czy\u017cy\u0144skie, kt\u00f3re ostatecznie zakupiono dla lotniska w 1927 roku. Pole wzlot\u00f3w by\u0142o mniej wi\u0119cej prostok\u0105tne o wymiarach 1 000 m x 350 m. Nawierzchnia by\u0142a gruntowa. W centrum by\u0142o du\u017ce bia\u0142e ko\u0142o z bia\u0142ym napisem KRAK\u00d3W. Wyk\u0142adano tak\u017ce bia\u0142\u0105 liter\u0119 \u201eT\u201d, wskazuj\u0105c\u0105 kierunek wiatru. Na dachu jednego z hangar\u00f3w by\u0142 tak\u017ce r\u0119kaw wska\u017anikowy.\u00a0<\/p>\n W okresie 1923-1932 dworzec lotniczy by\u0142 niezwykle prosty. Sk\u0142ada\u0142 si\u0119 on z dw\u00f3ch wagon\u00f3w towarowych (bez k\u00f3\u0142), kt\u00f3re ustawiono na zachodnim skraju pola wzlot\u00f3w mi\u0119dzy koszarami u\u0142an\u00f3w a wojskowymi obiektami lotniskowymi. Rozbudowa dworca lotniczego polega\u0142a na dostawianiu kolejnych wagon\u00f3w. Chwilowo dworzec przeniesiono na wsch\u00f3d pola wzlot\u00f3w, ale szybko powr\u00f3cono na zach\u00f3d i ustawiono poza polem wzlot\u00f3w na terenie Pr\u0105dnika Czerwonego w pobli\u017cu koszar piechoty. Tutaj wagony ustawiono w kszta\u0142cie litery \u201eU\u201d. Dodano dach i drewniane arkady, przez co obiekt zyska\u0142 na urodzie. W pobli\u017cu postawiono obiekty pomocnicze w tym dwa lekkie hangary prawdopodobnie typu Bossoneaux. Nieco p\u00f3\u017aniej dostawiono hangary typu namiot. W obiektach by\u0142o mieszkanie dla radiotelegrafisty i radiostacja, tak\u017ce umieszczona w wagonie.\u00a0<\/p>\n Port Lotniczy Rakowice. Na p\u0142ycie postojowej samoloty Junkers F-13. Zdj\u0119cie z oko\u0142o 1928 roku.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n \u00a0Autobus na Ma\u0142ym Rynku w Krakowie zabiera pasa\u017cer\u00f3w tak\u017ce na Lotnisko Rakowice. Na tablicy na autobusie "M. Rynek – Rakowice". Zdj\u0119cie z 1933 roku.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n W 1927 roku pole wzlot\u00f3w powi\u0119kszono w kierunku po\u0142udniowo-wschodnim. Zwi\u0119kszy\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas od 55 hektar\u00f3w do 150 hektar\u00f3w. W 1931 roku Port Lotniczy przeniesiono z Pr\u0105dnika Czerwonego do Czy\u017cyn. Pozostawione obiekty przekazano Aeroklubowi Krakowskiemu.\u00a0<\/p>\n G\u0142\u00f3wnym obiektem by\u0142 nowoczesny hangar przy obecnej ulicy Stelii-Sawickiego. Jest o nim mowa poni\u017cej. Ca\u0142kowity koszt nowego obiektu dla PLL LOT wyni\u00f3s\u0142 1 300 000 z\u0142otych. W przybud\u00f3wkach i wolno stoj\u0105cych budynkach umieszczono dyrekcj\u0119 PLL LOT, stacj\u0119 meteorologiczn\u0105, dom pilota, poczekalni\u0119, stacje transformatorow\u0105, stacj\u0119 benzynow\u0105, kot\u0142owni\u0119 centralnego ogrzewania, warsztat, magazyn. Port posiada\u0142 w\u0142asn\u0105 radiostacj\u0119 nadawczo-odbiorcz\u0105. Do dworca doprowadzono asfaltowa szos\u0119, a tak\u017ce od dworca kolejowego Czy\u017cyny doprowadzono bocznic\u0119 kolejow\u0105. Pasa\u017cer\u00f3w przewo\u017cono tak\u017ce do centrum Krakowa autobusem firmowym PLL LOT. Kurs ko\u0144czy\u0142 si\u0119 na Ma\u0142ym Rynku w Krakowie.\u00a0<\/p>\n W 1934 roku pole wzlot\u00f3w otrzyma\u0142o goniometr (radionamiernik) dla u\u0142atwienia nawigacji. W 1937 roku pole wzlot\u00f3w oznaczono elektrycznymi latarniami granicznymi oraz zamontowano \u015bwiat\u0142a ostrzegawcze wy\u017cszych obiekt\u00f3w Lotniska. Lotnisko nie obs\u0142ugiwa\u0142o samolot\u00f3w cywilnych w nocy. Natomiast Wojsko Polskie podczas nocnych lot\u00f3w,\u00a0 uruchamia\u0142o reflektory.\u00a0<\/p>\n Godziny pracy portu by\u0142y dostosowane do rozk\u0142adu lot\u00f3w. \u00a0<\/p>\n Komunikacj\u0119 lotnicz\u0105 zapewnia\u0142y samoloty Junkers F-13, Fokker F-VII\/1m, Fokker F-VII\/3m, Douglas DC-2, Lockheed 10 A Electra, Lockheed 14 Super Electra, PWS-24. W 1938 roku PLL LOT w Krakowie obs\u0142u\u017cy\u0142o 2 368 pasa\u017cer\u00f3w.<\/p>\n Rozw\u00f3j Lotniska Rakowice-Czy\u017cyny.<\/span><\/strong><\/p>\n W po\u0142owie 20-lat XX wieku by\u0142 doskona\u0142y model hangaru dwunawowego projektu profesora Politechniki Lwowskiej Tadeusza Obmi\u0144skiego. Tadeusz Obmi\u0144ski by\u0142 utalentowanym i wszechstronnym architektem i projektantem. Lista jego zrealizowanych projekt\u00f3w jest bardzo d\u0142uga: ko\u015bcio\u0142y, budynki u\u017cyteczno\u015bci publicznej, ca\u0142e osiedla. Budynki Lotniska w Skni\u0142owie s\u0105 jego dzie\u0142em. Zaprojektowany hangar by\u0142 bardzo dobry, ale kosztowny i czasoch\u0142onny w wykonaniu. Jeden tego typu hangar na Lotnisku Rakowice zbudowano. Hangar zlokalizowano na wschodnim skraju jednostki kawalerzyst\u00f3w, wprost na przed\u0142u\u017ceniu g\u0142\u00f3wnej ulicy jednostki. Budow\u0119 hangaru rozpocz\u0119to w 1926 roku, a oddano do u\u017cytku w 1929 roku. Hangar ma dwie bli\u017aniacze hale, a na bocznych \u015bcianach umieszczone dodatkowe budynki. Szkielet jednego z tych bocznych budynk\u00f3w zachowa\u0142 si\u0119 do chwili obecnej (2018 rok). Szkielet hangaru jest \u017celbetonowy. Konstrukcja dachu oparta na \u017celbetonowych \u0142ukach. Wrota metalowe.\u00a0<\/p>\n Pozosta\u0142o\u015bci hangaru dwunawowego projektu profesora Politechniki Lwowskiej Tadeusza Obmi\u0144skiego. Przybud\u00f3wka od strony hangaru Nr.6. 2018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n W 1927 roku powsta\u0142y kolejne plany rozbudowy Lotniska Rakowice-Czy\u017cyny. Ich osnow\u0105 by\u0142o kilka wielkich hangar\u00f3w. Ostatecznie zbudowano ich sze\u015b\u0107 (plus wspomniany podw\u00f3jny hangar), cho\u0107 planowano postawienie dwunastu. Umieszczono je po linii \u0142uku, wok\u00f3\u0142 pola wzlot\u00f3w. W\u00f3wczas Lotnisko Rakowice-Czy\u017cyny mia\u0142o mie\u0107 pole wzlot\u00f3w w formie ko\u0142a, zgodnie z francuskimi koncepcjami.\u00a0<\/p>\n Projektantami byli profesor Izydor Stella-Sawicki (rektor Politechniki Krakowskiej) i in\u017cynier Kozio\u0142ek. Hangary by\u0142y zaprojektowane na bazie kwadratu o wymiarach 60 m x 60 m. Ma powierzchnie 3 600 metr\u00f3w kwadratowych, a kubatura wynosi 28 000 metr\u00f3w sze\u015bciennych. \u015aciany w postaci s\u0142up\u00f3w \u017celbetonowych wype\u0142niono ceglanym murem lub betonowymi bloczkami z otworami okiennymi. Dach to lekka konstrukcja podwieszona na trzech (wersja mniejsza dw\u00f3ch) przestrzennych d\u017awigarach umieszczonych nad hangarem. Dach jest dwuspadowy, wykonany z p\u0142yt gazobetonowych krytych podw\u00f3jn\u0105 warstwa bitumiczn\u0105. Cz\u0119\u015bciowo przeszkolony tak zwanymi \u015bwietlikami. Front to 8-skrzyd\u0142owe przesuwane metalowe drzwi.<\/p>\n Wed\u0142ug tego projektu powsta\u0142o sze\u015b\u0107 hangar\u00f3w. Najdalej na wsch\u00f3d postawiono hangar dla PLL LOT. Lokalizacja tego hangaru wynik\u0142a w niewielkiej odleg\u0142o\u015bci od stacji kolejowej, co u\u0142atwia\u0142o pasa\u017cerom dotarcie do stacji lotniczej PLL LOT. Hangar te istnieje do chwili obecnej. Przez wiele lat mie\u015bci\u0142a si\u0119 tutaj zajezdnia autobusowa MPK-Krak\u00f3w. W 90-latach XX wieku w\u0142adze Krakowa zobowi\u0105za\u0142y MPK do oddania obiekt\u00f3w. Proces likwidacji rozpocz\u0119to w 1997 roku, a w marcu 1998 roku teren zajezdni opu\u015bci\u0142y ostatnie autobusy.\u00a0Wbrew pierwotnym planom zabytkowego hangaru nikt nie przej\u0105\u0142. Jedynie w 2001 roku poprawiono wreszcie zgodnie z projektem odcinek ulicy Stella-Sawickiego prowadz\u0105c go przez cz\u0119\u015b\u0107 placu zajezdni i dawanej stacji paliw. W 2007 roku do hangaru wstawiono zabytkowe tramwaje, wcze\u015bniej stoj\u0105ce w hali przy ulicy Wawrzy\u0144ca. Jednak ogl\u0105da\u0107 ich nie mo\u017cna. Teren do dnia dzisiejszego (2018 rok) jeszcze stoi pusty. Rewitalizacj\u0119 rozpocz\u0119to w 2017 roku. Planuje si\u0119 tutaj otwarcie muzeum techniki.<\/p>\n Kolejne dwa hangary postawiono w miejscu dzisiejszego Muzeum Lotnictwa Polskiego.\u00a0 Hangar po stronie wschodniej, w 70-latach XX wieku zosta\u0142 wyburzony pod rozbudowuj\u0105c\u0105 si\u0119 Politechnik\u0119 Krakowsk\u0105. Ten od strony zachodniej istnieje do dnia dzisiejszego. Mie\u015bci si\u0119 w nim ekspozycja muzeum. We wrze\u015bniu 1939 roku oba hangary zosta\u0142y powa\u017cnie uszkodzone w wyniku bombardowania. Germa\u0144cy hangar po stronie zachodniej odbudowali, ale w dniu 18 stycznia 1945 roku ponownie wysadzili. W 1947 roku zosta\u0142 ponownie odbudowany. Tym razem strop wykonano z drewna.\u00a0<\/p>\n \u00a0Hangar Nr 3.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Hangar Nr 3.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Kolejne trzy hangary zbudowano w zachodniej cz\u0119\u015bci pola wzlot\u00f3w. Do dnia dzisiejszego pozosta\u0142y tylko fragmenty tylnych \u015bcian hangaru numer 4. Ostatecznie zbudowano sze\u015b\u0107 tego typu hangar\u00f3w. Co istotne, tego typu hangary wyj\u0105tkowo dobrze znosi\u0142y bombardowania i pr\u00f3by wysadzenia. Eksplozje \u0142adunk\u00f3w wybuchowych powodowa\u0142 wypchanie na zewn\u0105trz oszklenia \u015bwietlik\u00f3w i okien, wybrzuszenie drzwi wr\u00f3t i ewentualnie uszkodzenie murowanych \u015bcian. Dach ulega\u0142 zwaleniu. Ale co najwa\u017cniejsze, \u017celbetonowa konstrukcja pozostawa\u0142a praktycznie nienaruszona. Stosunkowo niewielkim nak\u0142adem mo\u017cna by\u0142o hangar odbudowa\u0107. Zwalony dach z gazobetonu zast\u0119powano stropem drewnianym, r\u00f3wnie dobrym. Na wierzch tak\u017ce sz\u0142a masa bitumiczna w postaci papy.\u00a0<\/p>\n Pozosta\u0142o\u015bci hangaru Nr 4.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Pozosta\u0142o\u015bci hangaru Nr 4.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Plac po hangarze Nr 5.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Plac po hangarze Nr 6.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Hangary te by\u0142y budowane w dw\u00f3ch zasadniczych wersjach. Dla jednej eskadry o wymiarach 60 m x 36 m z dwoma prz\u0119s\u0142ami nad dachem, o powierzchni 2 160 m kwadratowych i kubatury 17 280 m sze\u015bciennych. Taki hangar postawiono dla PLL LOT przy obecnej ulicy Steli-Sawickiego (hangar Nr 1). Drugi typ dla dw\u00f3ch eskadr, na bazie kwadratu 60 m x 60 m, o powierzchni 3 600 m kwadratowych i kubaturze 28 000 m sze\u015bciennych. Wrota – ich konstrukcj\u0119, nap\u0119d, sterowanie i automatyk\u0119 opracowa\u0142 in\u017cynier Ignacy Brach. Sekcje wr\u00f3t przesuwaj\u0105 si\u0119 na rolkach po szynach. Wrota ocieplono wewn\u0105trz torfem. Hangary by\u0142y tak zaprojektowane, \u017ce wzd\u0142u\u017c bocznych \u015bcian mo\u017cna by\u0142o dobudowa\u0107 dodatkowe pomieszczenia socjalne, laboratoria, magazynowe i warsztatowe. Mog\u0105 one mie\u0107 \u0142\u0105czn\u0105 powierzchni\u0119 u\u017cytkow\u0105 do 300 m kwadratowych.<\/p>\n Hangary Lotniska Rakowice-Czy\u017cyny by\u0142y jednym z najwi\u0119kszych tego typu budowli na \u015bwiecie. Tego typu budowli, w 20-latach XX wieku, nawet w USA nie wznoszono. Jeszcze dzisiaj wzbudzaj\u0105 one zaciekawienie in\u017cynier\u00f3w. Podziwia si\u0119 wykonanie nowoczesnego, lekkiego dachu, zawieszonego na trzech lub dw\u00f3ch 60 metrowych stalowych prz\u0119s\u0142ach. Technologi\u0119 wykonania tego typu dachu opracowa\u0142o G\u00f3rno\u015bl\u0105skie Towarzystwo Przemys\u0142owe. Dach by\u0142 montowany na ziemi i przy pomocy wyci\u0105garek podwieszany pod prz\u0119s\u0142ami. W Polsce zbudowano oko\u0142o 30 tego typu hangar\u00f3w.\u00a0<\/p>\n W dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennem w Rzeczypospolitej zbudowano oko\u0142o 100 nowoczesnych hangar\u00f3w, kryj\u0105c pod dachem oko\u0142o 10 hektar\u00f3w terenu. Ale by\u0142y tak\u017ce g\u0142osy krytyczne, kt\u00f3re wskazywa\u0142y, \u017ce te hangary s\u0105 objawem megalomanii, rozrzutno\u015bci i nieuzasadnionego luksusu biednego kraju. Jednak dla wi\u0119kszo\u015bci to symbol dumy i presti\u017cu Rzeczypospolitej. Nikt w\u00f3wczas nie m\u00f3g\u0142 przypuszcza\u0107, \u017ce upokorzeni germa\u0144cy i moskale ju\u017c za kilkana\u015bcie lat rozpoczn\u0105 kolejn\u0105 po\u017cog\u0119 wojenn\u0105.<\/p>\n Przez ca\u0142e dwudziestolecie mi\u0119dzywojenne Lotnisko Rakowice-Czy\u017cyny intensywnie rozbudowywano. W 1939 roku by\u0142o ono drugim, po Lotnisku Ok\u0119cie, lotniskiem w Rzeczypospolitej.\u00a0<\/p>\n Najazd germa\u0144c\u00f3w, 1939 rok<\/span><\/strong><\/p>\n Ju\u017c w marcu 1939 roku Wojsko Polskie przygotowywa\u0142o si\u0119 do ewentualnej agresji germa\u0144c\u00f3w. Zgodnie z planami obronnymi 2 Pu\u0142k lotniczy zacz\u0119to przeformowywa\u0107 w Eskadry i przebazowano na lotniska polowe. W dniu 1 wrze\u015bnia 1939 roku germa\u0144cy zbombardowali Lotnisko, na kt\u00f3rym nie by\u0142o ju\u017c \u017cadnych samolot\u00f3w bojowych. Zniszczone zosta\u0142y samoloty, kt\u00f3re by\u0142y wycofane ju\u017c ze s\u0142u\u017cby lub przechodzi\u0142y remont. Ucierpia\u0142a infrastruktura Lotniska. W dniu 6 wrze\u015bnia 1939 roku na teren Lotniska wkracza wojsko okupacyjne. W okaza\u0142ym gmachu Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w urz\u0105dzaj\u0105 dow\u00f3dztwo Luftwaffe.\u00a0<\/p>\n W czasie okupacji germa\u0144skiej Lotnisko stanowi\u0142o wa\u017cny w\u0119ze\u0142 komunikacyjny, zw\u0142aszcza na kierunku wsch\u00f3d-zach\u00f3d.\u00a0<\/p>\n W dniu 1 grudnia 1940 roku gubernator Hans Frank nakazuje utworzy\u0107 Polnischer Baudienst (Polska S\u0142u\u017cba Budowlana), czyli oddzia\u0142y niewolniczej pracy na rzecz okupanta. Polskich robotnik\u00f3w umieszczano w obozach i kierowano na ci\u0119\u017ckie roboty, mi\u0119dzy innymi do prac budowlanych, melioracyjnych, budowy dr\u00f3g i linii kolejowych. Od 1941 roku taki oddzia\u0142 pracowa\u0142 na Lotnisku Rakowice-Czy\u017cyny. Robotnicy przymusowi wykonali melioracj\u0119 pola wzlot\u00f3w. Zbudowali sie\u0107 kanalizacyjn\u0105. Germa\u0144cy kolejne pola uprawne, na wsch\u00f3d od lotniska w\u0142\u0105czyli do jego obszaru. Rolnicy nie dostali \u017cadnych odszkodowa\u0144. Spraw\u0119 t\u0119 uregulowa\u0142 dopiero po wojnie Rz\u0105d PRL. Prawdopodobnie w tym czasie opracowano plany budowy betonowej RWY (DS). Zbudowano betonow\u0105 drog\u0119 startow\u0105 o d\u0142ugo\u015bci oko\u0142o 1 000 m. Tak\u017ce w\u00f3wczas po\u0142\u0105czono place przed hangarami betonow\u0105 drog\u0105 ko\u0142owania.\u00a0<\/p>\n W ostatnich dniach 1944 roku na Lotnisko przewieziono samolot USAF Boeing B-17 G \u201eCandie\u201d, kt\u00f3ry l\u0105dowa\u0142 awaryjnie na przedpolu Fortu Nr 52 w Borku Fa\u0142\u0119ckim.\u00a0<\/p>\n W dniu 18 stycznia 1945 roku germa\u0144cy zniszczyli wszystkie wa\u017cne obiekty na Lotnisku, nawet Dom Ojc\u00f3w Pijar\u00f3w. \u00a0<\/p>\n Okres powojenny<\/span><\/strong><\/p>\n Na pewien czas, teren Lotniska zaj\u0119li \u017co\u0142dacy moskiewscy. Jednak w wyniku zmian dyslokacji jednostek sowieckich, oraz decyzji o zachowaniu lotnisk na obszarze Polski w nowych granicach, Lotnisko Rakowice-Czy\u017cyny przekazano Wojsku Polskiemu.\u00a0<\/p>\n W 1953 roku uko\u0144czono budow\u0119 nowej, betonowej RWY (DS). Mia\u0142a ona d\u0142ugo\u015b\u0107 1 900 m. Pole wzlot\u00f3w wyposa\u017cono w radiogoniometryczny. Gospodarzem Lotniska sta\u0142y si\u0119 Wojska Obrony Powietrznej. Dodatkowo z Lotniska korzysta PLL LOT, Aeroklub Krakowski, Lotnictwo Sanitarne.\u00a0<\/p>\n Oko\u0142o 1946 roku 10. PLM (Pu\u0142k Lotnictwa My\u015bliwskiego) zosta\u0142 przebazowany z Lotniska Kutno na Lotnisko w Krakowie. 10. PLM zosta\u0142 przekszta\u0142cony w 2. PLM. W 1950 roku na bazie 2. PLM powstaje 7 DLM OPL (Dywizja Lotnictwa My\u015bliwskiego) ze sztabem i dow\u00f3dztwem w Krakowie. W ramach 7 DLM OPL maj\u0105 funkcjonowa\u0107 trzy pu\u0142ki my\u015bliwskie; opr\u00f3cz 2 PLM w Krakowie-Czy\u017cynach, nowo utworzone 39 PLM w Mierz\u0119cicach i 40 PLM r\u00f3wnie\u017c w Mierz\u0119cicach. W Krakowie od 1952 roku bazuj\u0105 samoloty bojowe Jak-23,\u00a0 MiG-15, PZL Lim-1, PZL Lim-2.\u00a0<\/p>\n W 50-tych latach Lotnisko dysponowa\u0142o drog\u0105 startow\u0105 o wymiarach 1 900 m x 45 m, z nawierzchni\u0105 betonow\u0105. Wsp\u00f3\u0142rz\u0119dne lotniska 50,04 N 19,47 E. Orientacja RWY (DS) to 08\/26. Lotnisko posiada\u0142o pe\u0142ne zaplecze. W tym czasie by\u0142o tak\u017ce wykorzystywane jako cywilny port lotniczy dla miasta Krakowa. Obecnie (2018 rok) Lotnisko pe\u0142ni funkcje Muzeum Lotnictwa Polskiego. Pocz\u0105tkowo jako Muzeum Lotnictwa i Astronautyki. Praktycznie od 1963 roku, a oficjalnie od 1968 roku. Cz\u0119\u015b\u0107 Lotniska przeznaczono na Park Kultury. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 by\u0142ego pola wzlot\u00f3w przeznaczono pod budownictwo mieszkaniowe i biurowe. Mimo wszystko, pozosta\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 RWY, kt\u00f3ra w 80-latach, zosta\u0142a przedzielona dwujezdniow\u0105 ulic\u0105 Stella-Sawickiego, ta od strony zachodniej si\u0119 zachowa\u0142a. Obecnie RWY ma wymiary\u00a0 720 m x 60 m, jest wpisana do rejestru lotnisk cywilnych i jest wykorzystywana okazjonalnie.\u00a0G\u0142\u00f3wnie podczas corocznych Piknik\u00f3w Lotniczych.\u00a0<\/p>\n Lotnictwo cywilne po wojnie<\/span><\/strong><\/p>\n Pierwszy Polski samolot\u00a0 \u201ecywilny\u201d wyl\u0105dowa\u0142 w Krakowie w dniu 30 marca 1945 roku.\u00a0 By\u0142 to lot okr\u0119\u017cny: Warszawa-\u0141\u00f3d\u017a-Krak\u00f3w-Rzesz\u00f3w-Lublin-Warszawa. Sta\u0142e po\u0142\u0105czenie z Warszaw\u0105 przywr\u00f3cono w dniu 5 maja 1945 roku. W 1946 roku port lotniczy w Krakowie obs\u0142u\u017cy\u0142 7 419 pasa\u017cer\u00f3w. W 1950 roku by\u0142o to ju\u017c 16 553 pasa\u017cer\u00f3w, a w 1955 roku 30 201 pasa\u017cer\u00f3w. Wykorzystanie miejsc w samolotach by\u0142o na poziomie 80 %. Krak\u00f3w by\u0142 drugim lotniskiem w Polsce po Warszawie.\u00a0<\/p>\n Z uwagi na zniszczenia wojenne, prowizoryczny dworzec pasa\u017cerski umieszczono w zachodniej cz\u0119\u015bci Lotniska. Funkcjonowa\u0142 on tutaj do 1957 roku. Dworzec z kas\u0105 i poczekalni\u0105 umieszczono poza lotniskiem w jednym z barak\u00f3w. Reszta tak\u017ce by\u0142a w barakach na terenie lotniska.<\/p>\n W 1957 roku dworzec lotniczy przeniesiono w miejsce przedwojennego, odremontowanego hangaru PLL LOT. W 1959 roku nast\u0105pi\u0142o podzielenie PLL LOT na firm\u0119 przewozow\u0105 zwan\u0105 dalej PLL LOT i na Zarz\u0105d Ruchu Lotniczego i Lotnisk Komunikacyjnych, kt\u00f3ry zajmowa\u0142 si\u0119 lotniskami i podlega\u0142 Ministerstwu Komunikacji. W 1961 roku odprawiono w Krakowie 39 027 pasa\u017cer\u00f3w, a w 1962 roku 56 535 pasa\u017cer\u00f3w. W 1963 roku rozpocz\u0119to budow\u0119 Lotniska Balice i podj\u0119to decyzje o przeniesieniu tam ruchu pasa\u017cerskiego.<\/p>\n Muzeum<\/span><\/strong><\/p>\n Muzeum Lotnictwa Polskiego pocz\u0105tkowo nosi\u0142o nazw\u0119 Muzeum Lotnictwa i Astronautyki. Tablica z 1968 roku. 2018r rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman – Muzeum Historyczne.<\/span><\/p>\n <\/p>\n <\/span><\/p>\n Hangar ekspozycyjny Muzeum Lotnictwa Polskiego.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n <\/p>\n <\/span><\/strong><\/p>\n Nowy budynek Muzeum Lotnictwa Polskiego.\u00a02009 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/span><\/p>\n \u00a0<\/p>\n <\/span><\/p>\n Nowy budynek Muzeum Lotnictwa Polskiego.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Kancelaria koszar lotniczych<\/span><\/strong><\/p>\n Kancelaria koszar lotniczych to historyczny budynek stoj\u0105cy obecnie na rogu ulicy Akacjowej i Ernesta Cie\u015blewskiego. To w tym budynku, w nocy 30\/31 pa\u017adziernik 1918 roku, pu\u0142kownik Roman Florer planowa\u0142 i przeprowadzi\u0142 przej\u0119cie Lotniska Rakowice przez Polak\u00f3w i oddanie go Polskiej Komisji Likwidacyjnej. Przez wiele lat okresu po drugiej wojnie \u015bwiatowej budynek niszcza\u0142. Dwukrotnie by\u0142 przeznaczony do rozbi\u00f3rki. Zosta\u0142 on wystawiony na sprzeda\u017c i zosta\u0142 nabyty przez ma\u0142\u017ce\u0144stwo z Krakowa. Budynek mia\u0142 zachowa\u0107 zewn\u0119trzn\u0105 kubatur\u0119. Warto wspomnie\u0107, \u017ce pozosta\u0142e zachowane obiekty dawnego Lotniska Czy\u017cyny-Rakowice w 2008 roku zosta\u0142y wpisane do rejestru zabytk\u00f3w i podlegaj\u0105 ochronie. Nie spos\u00f3b jednak by\u0142o zachowa\u0107 budynku bez jego remontu i dostosowania go do obecnych wymog\u00f3w budowlanych, przeciw-po\u017carowych i innych, a przede wszystkim przystosowa\u0107 go nowej roli; restauracyjno-kulturalnych. Trzeba by\u0142o sku\u0107 wszystkie tynki, kt\u00f3re by\u0142y niezwykle zawilgocone. Praktycznie wszystkie wewn\u0119trzne \u015bciany wymaga\u0142y postawienia na nowo. Ca\u0142y strop nale\u017ca\u0142o wykona\u0107 od nowa. Wzmocniono dach. Wykonano izolacje przeciw-wilgociowe. Wyremontowany, pi\u0119kny budynek sta\u0142 si\u0119 restauracj\u0105 dla imprez okoliczno\u015bciowych. Otwarcie nast\u0105pi\u0142o oko\u0142o 2013 roku. Obecni w\u0142a\u015bciciele "Akacjowego Dworu" do\u0142o\u017cyli wszelkich stara\u0144 by zachowa\u0107 magi\u0119 tego niezwyk\u0142ego miejsca i jednocze\u015bnie sprosta\u0107 oczekiwaniom najbardziej wymagaj\u0105cych Klient\u00f3w. Budynek zosta\u0142 ca\u0142kowicie odnowiony z zachowaniem unikalnego charakteru wn\u0119trz, tak by nic nie straci\u0142 na swoim ponadczasowym uroku.<\/p>\n Kancelaria koszar lotniczych, obecnie Akacjowy Dw\u00f3r.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n Kancelaria koszar lotniczych, obecnie Akacjowy Dw\u00f3r.\u00a02018 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/span><\/p>\n \u00a0<\/p>\n Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n \u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Do trzeciego rozbioru Rzeczypospolitej (1795 rok) Rakowice by\u0142y wsi\u0105 kr\u00f3lewsk\u0105, zarz\u0105dzana przez wielkorz\u0105dc\u00f3w. Opiek\u0119 duszpastersk\u0105 sprawowali kap\u0142ani z ko\u015bcio\u0142a \u015aw. Miko\u0142aja (obecnie przy ulicy Kopernika) w Krakowie. W XV wieku na obszarze Rakowic za\u0142o\u017cono folwark, zbudowano dw\u00f3r i m\u0142yn. Maj\u0105tek ucierpia\u0142 w czasie potopu szwedzkiego. Potem by\u0142 odbudowany i kilkakrotnie przebudowywany. W XVIII wieku Rakowice liczy\u0142y zaledwie 25 dom\u00f3w i 150 mieszka\u0144c\u00f3w, a z pocz\u0105tkiem XX wieku 40 zagr\u00f3d. Na \u0142\u0105kach rakowickich mieszczanie mieli kr\u00f3lewski przywilej wypasania byd\u0142a i owiec. Cz\u0119\u015b\u0107 teren\u00f3w Rakowic, od strony Pr\u0105dnika Czerwonego tradycyjnie by\u0142 wykorzystywany na wojskowe place \u0107wicze\u0144, czyli austriackie Exercisepl\u00e4tze. Z ko\u0144cem XIX wieku za\u0142o\u017cono tu pierwsze sady i ogrody warzywno-kwiatowe na handel. W 1874 roku w\u0142a\u015bcicielem folwarku w Rakowicach zosta\u0142 Antoni Zazmanita, kt\u00f3ry na jego terenie wybudowa\u0142 fabryk\u0119 cykorii.\u00a0<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[],"class_list":["post-591","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lotniska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/591","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=591"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/591\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2438,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/591\/revisions\/2438"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=591"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=591"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=591"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\n