{"id":5363,"date":"2020-02-03T13:08:46","date_gmt":"2020-02-03T12:08:46","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2020\/02\/03\/pzl-130-orlik-silnik-pw\/"},"modified":"2024-07-13T20:08:33","modified_gmt":"2024-07-13T18:08:33","slug":"pzl-130-orlik-silnik-pw","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=5363&lang=pl","title":{"rendered":"PZL-130 Orlik, silnik P&#038;W."},"content":{"rendered":"<p>Krak\u00f3w 2008-09-05\u2028<\/p>\n<p><strong>267b Rozdzia\u0142 1986-07-13\u2028<\/strong><\/p>\n<p><strong>PZL-130 Orlik Turbo, silnik Pratt-Whitney.\u2028<\/strong><\/p>\n<p><strong>Polska<\/strong>\u2028<\/p>\n<p><strong>Historia<\/strong>\u2028<\/p>\n<p><strong>Samolot z silnikiem turbo\u015bmig\u0142owym Pratt-Whitney.<\/strong><\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/3a7e2534577d5b5559e1e088ddf90537136cfe9d\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/3a7e2534577d5b5559e1e088ddf90537136cfe9d\" alt=\"PZL-130 TC-II nb 030. D\u0119blin 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>PZL-130 TC-II nb 030. D\u0119blin 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/3d4cf1849a20dada572e3cd7502fe685dbcb260c\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/3d4cf1849a20dada572e3cd7502fe685dbcb260c\" alt=\"Samoloty PZL-130 TC-II. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Samoloty PZL-130 TC-II. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/41cd1d81393a1196ee34aa995e35ca41cefe0307\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/41cd1d81393a1196ee34aa995e35ca41cefe0307\" alt=\"Samoloty PZL-130 TC-II. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Samoloty PZL-130 TC-II. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>Samolot PZL-130 Orlik z silnikiem turbo\u015bmig\u0142owym Pratt-Whitney.<\/strong><\/p>\n<p>W 1985 roku, daleko zaawansowane by\u0142y prace nad wersj\u0105 samolotu Orlik wyposa\u017conego w silnik turbo\u015bmig\u0142owy. Pierwszy lot przewidywano w po\u0142owie\u00a01986 roku. Ta wersja samolotu by\u0142a przygotowana wsp\u00f3lnie z firm\u0105 Airtech-Canada. Nie by\u0142o w tym nic niezwyk\u0142ego, gdy\u017c WSK PZL-Warszawa-Ok\u0119cie od lat\u00a0wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142o z Airtech-Canada. Wybrano silnik Pratt-Whitney PT 6 A-25 A o mocy 410 kW (550 KM), z tr\u00f3j\u0142opatowym \u015bmig\u0142em Hartzell\u00a0HC-B3TN-3B\/T10173K-11R. \u015amig\u0142o ma trzy \u0142opaty o zmiennym skoku. \u015arednica wynosi 2,38 m.<\/p>\n<p>G\u0142\u00f3wne prace prowadzono na terenie Kanady, w Peterborough i Ontario. W listopadzie 1985 roku, samolot nr 004 rejestracja SP-PCC wys\u0142ano drog\u0105\u00a0morsk\u0105 do Kanady. W grudniu 1985 roku, samolot ten poddano pr\u00f3bom, celem uzyskania materia\u0142\u00f3w por\u00f3wnawczych do nowej, jeszcze nie istniej\u0105cej\u00a0wersji. Samolot poddano przebudowie. Dokona\u0142a tego niewielka grupa Polskich specjalist\u00f3w reprezentuj\u0105cych wszystkie potrzebne dziedziny.<\/p>\n<p>W ko\u0144cowej fazie prac ca\u0142o\u015bci\u0105 kierowa\u0142 tw\u00f3rca samolotu Orlik mgr in\u017c. Andrzej Frydrychewicz. Potrzebne do przebudowy elementy wykonano w Polsce i\u00a0wys\u0142ano drog\u0105 morsk\u0105 do Kanady. By\u0142y to; \u0142o\u017ce silnika, os\u0142ony silnika, si\u0142owniki instalacji hydraulicznej i inne. Jednak pewn\u0105 liczb\u0119\u00a0\u2028element\u00f3w wykonano na miejscu w Kanadzie. Przebudow\u0119 uko\u0144czono w po\u0142owie 1986 roku.<\/p>\n<p>Opr\u00f3cz nowego zespo\u0142u nap\u0119dowego Turbo Orlik otrzyma\u0142 zmienione instalacje. Zamiast instalacji pneumatycznej zastosowano instalacj\u0119\u00a0\u2028hydrauliczn\u0105. Ca\u0142kowicie wymieniono instalacje elektryczn\u0105. Zabudowano instalacj\u0119 tlenow\u0105. Instalacj\u0119 paliwow\u0105 uzupe\u0142niono dwoma zbiornikami\u00a0\u2028podwieszanymi pod skrzyd\u0142ami dla wyd\u0142u\u017cenia zasi\u0119gu. Wzmocniono struktur\u0119 skrzyd\u0142a i zamontowano cztery zaczepy mocowania, na przyk\u0142ad: uzbrojenia (w\u00a0tym dwa dla zbiornik\u00f3w dodatkowych). Inne zmiany to: Powi\u0119kszono nap\u0142yw przed statecznikiem pionowym. Zabudowano bogat\u0105 awionik\u0119 firmy King.<\/p>\n<p>Pierwszy lot samolot nazwany Turbo Orlik wykona\u0142 w dniu 1986-07-13. Inne \u017ar\u00f3d\u0142a podaj\u0105 1986-07-16. Za sterami samolotu siedzia\u0142 pilot\u00a0\u2028do\u015bwiadczalny mgr in\u017c. Jerzy Wojnar.<\/p>\n<p>Niebagatelne znaczenie dla przysz\u0142o\u015bci samolotu Turbo Orlik by\u0142o uzyskanie certyfikatu wed\u0142ug przepis\u00f3w FAR-23. Stosowne pr\u00f3by lotnicze\u00a0przeprowadzi\u0142 s\u0142awny kanadyjski pilot do\u015bwiadczalny Paul Hartmann wsp\u00f3lnie z prezydentem firmy Airtech-Canada Bogdanem Wolskim.<\/p>\n<p>Samolot\u00a0zamierzano we wrze\u015bniu 1986 roku, pokaza\u0107 na wystawie Farnborough, lecz kontynuowanie pr\u00f3b uznano za wa\u017cniejsze dla przysz\u0142o\u015bci samolotu.<\/p>\n<p>Ju\u017c pierwsze loty wykaza\u0142y, i\u017c Turbo Orlik ca\u0142kowicie spe\u0142nia pok\u0142adane w nim nadzieje. Niekt\u00f3re osi\u0105gi, zw\u0142aszcza pionowe s\u0105 nawet lepsze\u00a0\u2028od obliczeniowych. S\u0105 one na tyle wysokie, \u017ce tylko szwajcarski samolot PC-9 poszczyci\u0107 si\u0119 mo\u017ce lepszymi osi\u0105gami, ale ten samolot jest wi\u0119kszy i ma dwa razy\u00a0mocniejszy silnik. Wed\u0142ug opinii Paula Hartmanna i Bogdana Wolskiego, Turbo Orlik jest szczytowym osi\u0105gni\u0119ciem w swojej klasie samolot\u00f3w.<\/p>\n<p>Samolot otrzyma\u0142 oznaczenie PZL-130 T, a po pewnym czasie zosta\u0142o zmienione na PZL-130 TP.<\/p>\n<p>Samolotem zamierzano zainteresowa\u0107 Kanad\u0119, Irlandi\u0119, Grecj\u0119 i pa\u0144stwa Ameryki Po\u0142udniowej. Promocj\u0119 Turbo Orlik rozpocz\u0119to od Kolumbii,\u00a0\u2028kt\u00f3ra zamierza\u0142a zakpi\u0107 80 (!) samolot\u00f3w tej klasy, r\u00f3wnie\u017c w wersji przeciw partyzanckiej z uzbrojeniem dostarczonym przez belgijsk\u0105 Fabrique\u00a0Nationale. Niestety, podczas pokaz\u00f3w w dniu 1987-01-20, wskutek b\u0142\u0119du pilota dosz\u0142o do katastrofy samolotu, w kt\u00f3rej zgin\u0119li Bogdan Wolski\u00a0&#8211; prowadz\u0105cy wcze\u015bniej pr\u00f3by Turbo Orlik oraz oficer lotnictwa kolumbijskiego. Zniszczenie PZL-130 T przekre\u015bli\u0142o nadzieje na eksport\u00a0samolotu do kraj\u00f3w Ameryki Po\u0142udniowej.<\/p>\n<p><strong>Opis katastrofy w dniu 1987-01-20.<\/strong><\/p>\n<p>Samolot Orlik najpierw bra\u0142 udzia\u0142 w pokazie na lotnisku Peterborough, kt\u00f3re le\u017cy na wysoko\u015bci 100 m nad poziomem morza. Kolejny pokaz by\u0142 na lotnisku bazy wojskowej, kt\u00f3ra jest po\u0142o\u017cona na wysoko\u015bci 2 000 m nad poziomem morza. Pan Bogdan Wolski nie wzi\u0105\u0142 tego pod uwag\u0119. Bogdan Wolski podczas tego turne pe\u0142ni\u0142 wszystkie funkcje: organizatora, mechanika i pilota. Za du\u017co jak na jednego cz\u0142owieka. W tragicznym dniu 1987-01-20, Pan Bogdan wzi\u0105\u0142 na pok\u0142ad oficera lotnictwa kolumbijskiego i polecieli na ma\u0142y oblot. Podczas powrotu na lotnisko Pan Bogdan postanowi\u0142 wykona\u0107 figur\u0119 Split S. Jest to figura przeciwna do Immelmann &#8211; najpierw p\u00f3\u0142-beczka, a nast\u0119pnie p\u00f3\u0142-p\u0119tla w d\u00f3\u0142. Pilot mia\u0142 jednak za ma\u0142o wysoko\u015bci, dla tak rzadkiego powietrza. Gdy Pan Bogdan stwierdzi\u0142, \u017ce jest za nisko maksymalnie \u015bci\u0105gn\u0105\u0142 dr\u0105\u017cek na siebie. Samolot przekroczy\u0142 maksymalne warto\u015bci graniczne przeci\u0105\u017cenia, ale wytrzyma\u0142. Samolot zahaczy\u0142 skrzyd\u0142em o dach hangaru, przebi\u0142 go i wpad\u0142 do \u015brodka. W hangarze zapali\u0142y si\u0119 trzy kolejne samoloty. Orlik rozlecia\u0142 si\u0119 na tysi\u0105ce cz\u0119\u015bci.<\/p>\n<p>Prace nad samolotem Turbo Orlik chwilowo wstrzymano. Do\u015bwiadczenia z bada\u0144 samolotu pozwoli\u0142y jednak stwierdzi\u0107, \u017ce monta\u017c silnika turbo\u015bmig\u0142owego na samolocie Orlik i modernizacja p\u0142atowca nie\u00a0\u2028nastr\u0119cza trudno\u015bci.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/01b168f4055eaf0ce4efa833dad27ae81f6b8a62\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/01b168f4055eaf0ce4efa833dad27ae81f6b8a62\" alt=\"PZL-130 TP nr 004 rejestracja SP-PCC w Kanadzie. 1986 rok. Zdj\u0119cie LAC\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>PZL-130 TP nr 004 rejestracja SP-PCC w Kanadzie. 1986 rok. Zdj\u0119cie LAC<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>Dlaczego Turbo Orlik PZL-130 TP z silnikiem Pratt-Whitney nie zosta\u0142 przyj\u0119ty na uzbrojenie Wojska Polskiego?<\/strong><\/p>\n<p>Znale\u017ali\u015bmy opini\u0119 wyra\u017con\u0105 w 2001 roku, \u201e\u017ce pomimo dobrych charakterystyk z silnikiem turbinowym, samolot nie m\u00f3g\u0142 w takiej postaci, z\u00a0Zachodni\u0105 jednostk\u0105 nap\u0119dow\u0105, trafi\u0107 do uzbrojenia Lotnictwa Polskiego. Polska bowiem wci\u0105\u017c by\u0142a cz\u0142onkiem Uk\u0142adu Warszawskiego.\u201d\u00a0Gdyby by\u0142y to 60-lata t\u0119 ocen\u0119 by\u015bmy zaakceptowali. Ale by\u0142a to po\u0142owa 80-lat. Nawet dla samolotu I-22 Iryda rozwa\u017cano\u00a0\u2028koncepcj\u0119 zakupu licencji na silnik za granic\u0105 i to na prze\u0142omie 70\/80-tych lat. I Rumunia i Jugos\u0142awia dokonywa\u0142y ju\u017c takich zakup\u00f3w dla\u00a0\u2028swoich samolot\u00f3w. Odpowied\u017a na to tytu\u0142owe pytanie jest du\u017co prostsza. Po prostu nie mieli\u015bmy odpowiednich funduszy. Nasza\u00a0gospodarka by\u0142a w przewlek\u0142ym kryzysie, a centralne zarz\u0105dzanie i przewodnia rola komunistycznej partii PZPR by\u0142y jedynymi \u201es\u0142usznymi\u201d drogami rozwoju. Ta wersja\u00a0samolotu zosta\u0142a potraktowana jako ewentualna oferta dla odbiorc\u00f3w zagranicznych.<\/p>\n<p><strong>PZL-130 TC z silnikiem P&amp;W. 1990 rok.<\/strong><\/p>\n<p>Po przemianach spo\u0142eczno-politycznych w Polsce, z pocz\u0105tkiem 90-tych lat powr\u00f3cono do kontynuowania prac nad wyposa\u017ceniem samolotu\u00a0\u2028Orlik w silniki produkcji Kanadyjskiej. By\u0142 to polityczny zwrot ku Zachodowi i d\u0105\u017cenie Polski do cz\u0142onkostwa w NATO. Wyb\u00f3r pad\u0142 na silnik w wersji PT 6-25 A o mocy 560 kW, z przestawianym \u015bmig\u0142em Hartzell HC-B3TN-3B\/T10173-11R, z trzema \u0142opatami.<\/p>\n<p>Zbudowano samolot PZL-130 TC nr 008 rejestracja SP-WCA. Samolot pierwszy lot wykona\u0142 w dniu 1990-03-15. Przeprowadzono ca\u0142y\u00a0\u2028szereg pr\u00f3b. Przez pewien czas samolot przechodzi\u0142 r\u00f3\u017cne testy w 32 PLRT w Sochaczewie. W tym czasie samolot cieszy\u0142 si\u0119 sporym\u00a0\u2028zainteresowaniem w\u0142adz pa\u0144stwowych. Z samolotem osobi\u015bcie zapozna\u0142 si\u0119 mi\u0119dzy innymi wiceminister obrony narodowej Janusz Onyszkiewicz. Lecz\u00a0dzisiaj mo\u017cemy napisa\u0107, \u017ce by\u0142o to zainteresowanie typowo rozrywkowe, bez wsparcia firmy PZL-Ok\u0119cie.<\/p>\n<p>Samolotem PZL-130 TC chciano zdoby\u0107 rynki poza Europ\u0105. Samolot prezentowano w Izraelu i w RPA. Technicznie na ziemi i pilota\u017cowo w locie samolot prezentowa\u0142 si\u0119 znakomicie.\u00a0Lecz brak odpowiedniego wsparcia firmy PZL-Ok\u0119cie przez rz\u0105d Polski spowodowa\u0142, \u017ce nie podpisano \u017cadnego kontraktu.<\/p>\n<p>Egzemplarz nr 013 rejestracja SP-PCF prezentowany by\u0142 na Salonie Lotniczym w Pary\u017cu w 1993 roku. Samolot ten jest obecnie w Muzeum Lotnictwa Polskiego w Czy\u017cynach.<\/p>\n<p>Lotnictwu w\u0119gierskiemu proponowano wersj\u0119 PZL-130 H. Litera H oznacza Hungary \u2013 W\u0119gry.<\/p>\n<p>Po pewnym czasie, PZL-Ok\u0119cie po raz kolejny podesz\u0142a do problemu wersji eksportowej z silnikiem kanadyjskim. Samolot nr 011 rejestracja\u00a0\u2028SP-PCE wyposa\u017cono w silniki P&amp;W Canada PT6A-62 o mocy 699 kW (950 KM) i cztero-\u0142opatowe \u015bmig\u0142o Hartzell HC-D4N-2A. Samolot ten\u00a0\u2028potraktowano jako przed-prototyp (demonstrator) i Pierwszy lot wykonano w dniu 1993-06-02. Pilotami byli J. Wojnara i T. Dunowskiego. Samolot otrzyma\u0142\u00a0awionik\u0119 cyfrow\u0105 firmy Bendix-King, zintegrowan\u0105 zbiorcz\u0105 szyn\u0105 danych, komputery pok\u0142adowe, HUD Flight-Vision i wyposa\u017cono w wy\u015bwietlacze\u00a0wielofunkcyjne obok klasycznych przyrz\u0105d\u00f3w pilota\u017cowych, fotele wyrzucane Martin-Baker Mk CH15A. Samolot wyposa\u017cono r\u00f3wnie\u017c w lekkie\u00a0uzbrojenie podwieszane na 6 zaczepach pod skrzyd\u0142owych z belkami PZL-UBP.<\/p>\n<p>Zbudowano tak\u017ce kolejny samolot PZL-130 TC nr 010 ze znacznie ubo\u017csz\u0105 awionik\u0105.<\/p>\n<p>W planach PZL-Ok\u0119cie by\u0142a budowa wersji TD z silnikiem PT6A- 25C, o mocy 551 kW (750 KM) i uproszczonym wyposa\u017ceniem Zachodnim oraz wersja samolotu TE\u00a0ze s\u0142abszym silnikiem PT6A- 25C i wyposa\u017ceniem, jak w wersji TD &#8211; czyli de facto odpowiednika zniszczonego prototypu nr 004.<\/p>\n<p><strong>PZL-130 TC-II Orlik z silnikiem Pratt &amp; Whitney. 2003 rok.<\/strong><\/p>\n<p>Obchodzona na pocz\u0105tku pa\u017adziernika 2003 roku, 75-rocznica powstania zak\u0142ad\u00f3w PZL-Ok\u0119cie, kt\u00f3re od 2001 roku, nale\u017c\u0105 do EADS i mia\u0142y nazw\u0119 EADS\u00a0PZL-Warszawa-Ok\u0119cie S.A., sta\u0142a si\u0119 okazja do pierwszej oficjalnej prezentacji nowej wersji Orlik oznaczonej PZL-130 TC-II nr 047. Jego\u00a0\u2028wytoczenie z hali monta\u017cowej okre\u015blane z angielska roll-out mia\u0142 miejsce w dniu 2003-10-07. Pierwszy lot PZL-130 TC-II odby\u0142 si\u0119 w dniu 2003-10-08, a pr\u00f3by kwalifikacyjne z pocz\u0105tkiem 2004 roku. Zako\u0144czenie pr\u00f3b kwalifikacyjnych\u00a0nast\u0105pi\u0142o 2004-08-31.<\/p>\n<p>Nowa wersja w stosunku do u\u017cywanej w liczbie 37 maszyn w Polskim Lotnictwie Wojskowym PZL-130 TC-I, z silnikami Walter, r\u00f3\u017cni si\u0119 g\u0142\u00f3wnie wyeliminowaniem\u00a0niedostatk\u00f3w, kt\u00f3re pojawi\u0142y si\u0119 w toku kilkuletniej eksploatacji.<\/p>\n<p><strong>Wymiana silnika.<\/strong><\/p>\n<p>Wymieniono silnik. Dotychczasowy silnik Walter M-601 T \/ Avia-Praga V 510 T, wykazywa\u0142 pewne ograniczenia w zakresie wykonywania akrobacji\u00a0\u2028i by\u0142 troch\u0119 zawodny. Nowy silnik to powr\u00f3t do stosowanej ju\u017c konstrukcji firmy Pratt &amp; Whitney (Kanada), ale w nowszej wersji. Jest to\u00a0\u2028teraz PT 6 A-25 C o mocy 553 kW, o nielimitowanej \u017cywotno\u015bci i jednod\u017awigniowym sterowaniu, nap\u0119dzaj\u0105cym 4-\u0142opatowe \u015bmig\u0142o Hartzell.<\/p>\n<p>Druga istotna zmiana to powr\u00f3t do dawnej koncepcji zwi\u0119kszenia rozpi\u0119to\u015bci skrzyde\u0142 o jeszcze jeden metr, do 10 m. Zako\u0144czono je tak\u017ce\u00a0\u2028wingletami, co w po\u0142\u0105czeniu z korekt\u0105 geometrii steru kierunku, zmniejszy\u0142o obci\u0105\u017cenie powierzchni no\u015bnej. To rozwi\u0105zanie poprawi\u0142o\u00a0\u2028charakterystyki pilota\u017cowe samolotu. Skrzyd\u0142a nadal maj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 przenoszenia dw\u00f3ch dodatkowych zbiornik\u00f3w paliwa lub lekkiego uzbrojenia\u00a0na 6 zaczepach.<\/p>\n<p>W kabinie poprawie uleg\u0142a klimatyzacja, wentylacja i ogrzewanie. Wprowadzono nowy system o\u015bwietlania do lot\u00f3w w nocy. Poprawiono pozycj\u0119\u00a0instruktora, czyli pilota drugiej kabiny.\u00a0Zmodernizowano awionik\u0119. Wprowadzono cyfrowy system zarz\u0105dzania wyposa\u017ceniem i instalacjami firmy ATM. System ten jest otwarty,\u00a0czyli umo\u017cliwia rozbudow\u0119 awioniki w przysz\u0142o\u015bci. Zastosowano inteligentny system ostrzegania.<\/p>\n<p>W 1999 roku, rozpocz\u0119to prace nad PZL-130 TC-II w odmianie awioniki typu glass-cockpit, sterowania typu HOTAS, wska\u017anika\u00a0przeziernego (HUD), komputera misji i wyposa\u017cenia zintegrowanego na szynie danych ARINC-429. Lecz na \u00f3wczesnym etapie zrezygnowano z tych\u00a0\u2028element\u00f3w, rezerwuj\u0105c je dla kolejnej wersji PZL-130 TC-III.<\/p>\n<p>Pierwszym samolotem przebudowanym by\u0142 Orlik nr 047. Samolot PZL-130 TC-II testowano w 2004 roku. Pilotami byli panowie Maciej Aksler i Krzysztof Galus. <\/p>\n<p>Wojsko Polskie wyrazi\u0142o zainteresowanie modernizacj\u0105 10 maszyn PZL-130 TC-I do standardu TC-II, a wszystko zale\u017ca\u0142o od dost\u0119pnych \u015brodk\u00f3w\u00a0finansowych. W 2007 roku, do jedynego egzemplarza nr 047 do\u0142\u0105czy\u0142 drugi nr 037, kt\u00f3ry tak\u017ce powsta\u0142y w wyniku przebudowy. Samolot PZL-130 TC-II podobnie\u00a0jak i poprzednia wersja jest oferowany na eksport. Pocz\u0105tkowo planowano modernizacj\u0119 10 samolot\u00f3w z 37 eksploatowanych Orlik, ale z r\u00f3\u017cnych przyczyn program ten op\u00f3\u017ani\u0142 si\u0119, a ostatecznie zdecydowano o przebudowie do nowego standardu 28 maszyn.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/9bf8984ca5af922e01a2bdacb678c488c9001a43\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/9bf8984ca5af922e01a2bdacb678c488c9001a43\" alt=\"PZL-130 Orlik TC-II nb 037 w Radomiu. 2007 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>PZL-130 Orlik TC-II nb 037 w Radomiu. 2007 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Zesp\u00f3\u0142 akrobacyjny Orlik w\u0142\u0105czy\u0142 samoloty PZL-130 TC-II nr 047 oraz nr 037 do swojego sk\u0142adu. Z czasem (2012 rok) zesp\u00f3\u0142 mia\u0142 w sk\u0142adzie wszystkie samoloty w wersji PZL-130 TC-II.<\/p>\n<p>W dniu 11 stycznia 2010 roku, Si\u0142y Powietrzne WP podpisa\u0142y umow\u0119 IU\/83\/IX-35\/DZSZ\/286\/IX-50\/UZ\/NEG\/Z\/2008\/2011 z firm\u0105 EADS PZL \u201eWarszawa \u2013 Ok\u0119cie\u201d S.A. na modernizacj\u0119 16 egzemplarzy PZL-130 TC-I do wersji TC-II Garmin. Ostatnia zmodernizowana maszyna o nr 052 zosta\u0142a przekazana do 42 Bazy Lotnictwa Szkolnego w Radomiu w dniu 2013-09-23 roku. W 2014 roku, Inspektorat Uzbrojenia rozpocz\u0105\u0142 analiz\u0119 dotycz\u0105c\u0105 modernizacji kolejnych 12 Orlik do wersji TC-II Glass Cockpit. W 2018 roku, podj\u0119to decyzj\u0119 o ich modernizacji. W 2020 roku, wszystkie 28 samolot\u00f3w zosta\u0142o doprowadzone do standardu PZL-130 TC-II Advanced. Wykonawc\u0105 wszystkich prac zwi\u0105zanych z wy\u017cej opisanym procesem modernizacji i modyfikacji Orlik by\u0142y zak\u0142ady EADS PZL Warszawa-Ok\u0119cie S.A. nale\u017c\u0105ce do firmy Airbus Polska S.A.<\/p>\n<p>Zak\u0142ad EADS PZL Warszawa-Ok\u0119cie S.A. dla przeprowadzenia modyfikacji samolot\u00f3w Orlik musia\u0142 odtworzy\u0107 lini\u0119 produkcyjn\u0105 samolot\u00f3w. Pr\u00f3by znalezienia zagranicznych u\u017cytkownik\u00f3w s\u0105 prowadzone s\u0142abo. Koncern Airbus nie jest zainteresowany promowaniem samolotu PZL-130 TC-II Orlik. Przypomnijmy, \u017ce podobnie w PZL-Ok\u0119cie zlikwidowano lini\u0119 produkcyjn\u0105 samolot\u00f3w rolniczo-po\u017carniczych PZL-106 Kruk, kt\u00f3rymi by\u0142y zainteresowane kraje Ameryki Po\u0142udniowej.<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n<hr>\n<p>Krak\u00f3w 2008-09-05\u2028<\/p>\n<p><strong>267b Rozdzia\u0142 1986-07-13\u2028<\/strong><\/p>\n<p><strong>PZL-130 Orlik Turbo, silnik Pratt-Whitney.\u2028<\/strong><\/p>\n<p><strong>Polska<\/strong>\u2028<\/p>\n<p><strong>Konstrukcja<\/strong>\u2028<\/p>\n<p><strong>Samolot z silnikiem turbo\u015bmig\u0142owym Pratt-Whitney.<\/strong><\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/faff35c615dfe1b52f7dd0e31f62c79589398fc9\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/faff35c615dfe1b52f7dd0e31f62c79589398fc9\" alt=\"Samoloty PZL-130 TC-II Orlik. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Samoloty PZL-130 TC-II Orlik. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Samolot PZL-130 TC-II Orlik to samolot szkolno-treningowy konstrukcji ca\u0142kowicie metalowej.<\/p>\n<p>Skrzyd\u0142o wolnono\u015bne o obrysie trapezowym i wzniosie dodatnim 5 stopni, konstrukcji jednocz\u0119\u015bciowej i jednod\u017awigarowej mocowane dwoma okuciami, dwoma wahaczami i czterema \u0142\u0105cznikami. Konstrukcja cz\u0119\u015bci sp\u0142ywowej zgrzewana. Pokrycie stanowi blacha duraluminiowa, o grubo\u015bci od 1,2 do 2 mm, nitowana nitami wpuszczanymi. Wewn\u0105trz skrzyde\u0142 integralne zbiorniki paliwa o pojemno\u015bci 640 litr\u00f3w i komory na ko\u0142a podwozia g\u0142\u00f3wnego. Ponadto na dolnej powierzchni skrzyde\u0142 znajduje si\u0119 4 (TC-I) lub 6 (TC-II) zaczep\u00f3w do mocowania uzbrojenia. Lotki szczelinowe, wychylane za pomoc\u0105 uk\u0142adu popychaczowego oraz nap\u0119dzane elektrycznie dwuszczelinowe klapy Fowlera. Skrzyd\u0142a zako\u0144czone s\u0105 wingletami wykonanymi z kompozytu.<\/p>\n<p>Kad\u0142ub konstrukcji p\u00f3\u0142skorupowej, o przekroju prostok\u0105tnym owalnie sklepiony. Nitowana i zgrzewna, podzielona na dwie cz\u0119\u015bci, przedni\u0105 i tyln\u0105. Os\u0142ona kabiny otwierana na praw\u0105 stron\u0119, z szk\u0142a organicznego i ramy szklano-epoksydowej. Za kabin\u0105 komora wyposa\u017cenia elektrycznego.<\/p>\n<p>Usterzenie klasyczne ze sterem kierunku, jednod\u017awigarowe ze wzmocnionym pokryciem. Statecznik pionowy trapezowy metalowy p\u00f3\u0142skorupowy, ze sterem kierunku z wywa\u017ceniem masowym i skompensowaniem aerodynamicznym, z klapk\u0105 odci\u0105\u017caj\u0105c\u0105 i wywa\u017caj\u0105c\u0105. Ster kierunku kompozytowy. Statecznik poziomy metalowy p\u00f3\u0142skorupowy. Ster wysoko\u015bci prostok\u0105tny, dwusegmentowy, metalowy p\u00f3\u0142skorupowy. W tyle kad\u0142uba kierownica aerodynamiczna, rekompensuj\u0105ca moment obrotowy \u015bmig\u0142a.<\/p>\n<p>Ko\u0142o przednie na widelcu ko\u0142a g\u0142\u00f3wne wahaczowe z goleni\u0105 teleskopow\u0105. Podwozie wyposa\u017cono w amortyzatory olejowo-gazowe i hamulce hydrauliczne, wci\u0105gane we wn\u0119k\u0119 z pokrywami. Hamulce wielotarczowe, sterowane hydraulicznie, z trzema uk\u0142adami &#8211; zasadniczym, postojowym i awaryjnym. Podwozie przednie z reflektorem l\u0105dowania.<\/p>\n<p>Silnik P&amp;W oznaczony PT 6 A-25 C, o mocy 553 kW, o nielimitowanej \u017cywotno\u015bci pracy i jednod\u017awigniowym sterowaniu. Silnik nap\u0119dza 4-\u0142opatowe \u015bmig\u0142o Hartzell. \u0141opaty koloru czarnego matowe, aby nie o\u015blepia\u0107 lotnik\u00f3w. Ko\u0142pak \u015bmig\u0142a srebrny, niklowany.<\/p>\n<p><strong>Dane T-T PZL-130 TC-II Orlik. 2003 rok.<\/strong><\/p>\n<p>Rozpi\u0119to\u015b\u0107 10,00 m<\/p>\n<p>D\u0142ugo\u015b\u0107 9,30 m<\/p>\n<p>Wysoko\u015b\u0107 3,53 m<\/p>\n<p>Powierzchnia no\u015bna 14,56 m2<\/p>\n<p>Wyd\u0142u\u017cenie p\u0142ata 6<\/p>\n<p>Masa w\u0142asna 1 825 &#8211; 1 850 kg<\/p>\n<p>Masa ca\u0142kowita 2 400 kg<\/p>\n<p>Masa maksymalna 2 950 kg<\/p>\n<p>Masa \u0142adunku 700 kg<\/p>\n<p>Masa paliwa 560 litr\u00f3w<\/p>\n<p>Obci\u0105\u017cenie powierzchni 150<\/p>\n<p>Obci\u0105\u017cenie mocy 3,8<\/p>\n<p>Pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna 550 km\/h<\/p>\n<p>Pr\u0119dko\u015b\u0107 wznoszenia 15,0 m\/s<\/p>\n<p>Pr\u0119dko\u015b\u0107 przelotowa 480 km\/h<\/p>\n<p>Zasi\u0119g 2 350 km<\/p>\n<p>Pu\u0142ap 8 500 m<\/p>\n<p>Silnik P&amp;W oznaczony PT 6 A-25 C, o mocy 553 kW<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n<hr>\n<hr>\n<p>Krak\u00f3w 2008-09-05<\/p>\n<p><strong>267b Rozdzia\u0142 1986-07-13<\/strong><\/p>\n<p><strong>PZL-130 Orlik Turbo, silnik Pratt-Whitney.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Polska<\/strong><\/p>\n<p><strong>Zestawienie<\/strong><\/p>\n<p><strong>Samolot z silnikiem turbo\u015bmig\u0142owym Pratt-Whitney.<\/strong><\/p>\n<p>Zestawienie wszystkich samolot\u00f3w PZL-130 jest w rozdziale PZL-130 z silnikiem t\u0142okowym.<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman <\/p>\n<hr>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W 1985 roku, daleko zaawansowane by\u0142y prace nad wersj\u0105 samolotu Orlik wyposa\u017conego w silnik turbo\u015bmig\u0142owy. Pierwszy lot przewidywano w po\u0142owie\u00a01986 roku. Ta wersja samolotu by\u0142a przygotowana wsp\u00f3lnie z firm\u0105 Airtech-Canada. Nie by\u0142o w tym nic niezwyk\u0142ego, gdy\u017c WSK PZL-Warszawa-Ok\u0119cie od lat\u00a0wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142o z Airtech-Canada. Wybrano silnik Pratt-Whitney PT 6 A-25 A o mocy 410 kW (550 KM), z tr\u00f3j\u0142opatowym \u015bmig\u0142em Hartzell\u00a0HC-B3TN-3B\/T10173K-11R. \u015amig\u0142o ma trzy \u0142opaty o zmiennym skoku. \u015arednica wynosi 2,38 m.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-5363","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-samoloty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5363","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5363"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5363\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5752,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5363\/revisions\/5752"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5363"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5363"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5363"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}