{"id":5342,"date":"2013-10-01T12:00:00","date_gmt":"2013-10-01T12:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2024\/07\/13\/pzl-mielec-m-24-dromader-super-1987r\/"},"modified":"2024-07-13T20:07:12","modified_gmt":"2024-07-13T18:07:12","slug":"pzl-mielec-m-24-dromader-super-1987r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=5342&lang=pl","title":{"rendered":"PZL Mielec M-24 Dromader Super. 1987r."},"content":{"rendered":"

Krak\u00f3w 2013-10-01<\/p>\n

277b Rozdzia\u0142 20.07.1987r.<\/h3>\n

PZL WSK Mielec PZL M-24 Dromader Super.<\/h3>\n

Polski samolot PZL M-24 Dromader Super to jest najwi\u0119kszy na \u015bwiecie samolot rolniczo – po\u017carniczy. Samolot jest rozwini\u0119ciem konstrukcji PZL M-18 Dromader.<\/p>\n

\"Pierwszy
Pierwszy prototyp PZL M-24 Dromader Super Nr 1AKP 01-02 rejestracja SP-PFA. 1987 rok. Zdj\u0119cie PZL Mielec<\/figcaption><\/figure>\n

Historia konstrukcji PZL M-24.<\/h3>\n

PZL M-24 to kolejny samolot rolniczo-po\u017carniczy z rodziny maszyn \u201eDromader\u201d. Samolot otrzyma\u0142 nazw\u0119 w\u0142asn\u0105 \u201eDromader Super\u201d. Maszyna jest najwi\u0119kszym samolotem rolniczym \u015bwiata. Jego konstruktorem by\u0142 zesp\u00f3\u0142 in\u017cyniera J\u00f3zefa Olesiaka. <\/p>\n

Prace nad samolotem rozpocz\u0119to w 1981 roku. Projekt samolotu zatwierdzono w czerwcu 1981 roku i rozpocz\u0119to opracowanie dokumentacji technicznej. Dokumentacj\u0119 uko\u0144czono w po\u0142owie 1982 roku. Samolot opracowanie zgodnie w przepisami FAR 23 z poprawk\u0105 nr 27. Ud\u017awig u\u017cyteczny maszyny to 2\u00a0500 kg. Wiele element\u00f3w dla samolotu M-24 wzi\u0119to z mniejszego M-18. Dotyczy to g\u0142\u00f3wnie element\u00f3w zespo\u0142u nap\u0119dowego, wyposa\u017cenia kabiny. Dla nowego samolotu opracowano nowy powi\u0119kszony zbiornik na chemikalia. Jego pojemno\u015b\u0107 wynosi 2\u00a0700 lit\u00f3w. Sam zbiornik wa\u017cy oko\u0142o 150 kg. W M-24 powi\u0119kszono ud\u017awig o 500 kg (1\u00a0600 – 2 000 kg). Zbiornik na chemikalia wyposa\u017cono w du\u017c\u0105 g\u00f3rn\u0105 klap\u0119, dzi\u0119ki czemu samolot mo\u017ce przewozi\u0107 towary, na przyk\u0142ad cz\u0119\u015bci zamienne lub wyposa\u017cenie operacyjne. Aparatura specjalistyczna otrzyma\u0142a wydajniejsz\u0105 pomp\u0119 chemikali\u00f3w o wydajno\u015bci do 40 lit\u00f3w\/sek (144 m3\/h). Pompa jest sterowana elektrohydrauliczne.<\/p>\n

Kabin\u0119 za\u0142ogi powi\u0119kszono i wyposa\u017cono w drugi fotel w uk\u0142adzie tandem. Dzi\u0119ki temu samolot mo\u017cna niewielkim kosztem dostosowa\u0107 do szkolenia pilot\u00f3w. Zwykle na drugim fotelu siedzi mechanik – operator za\u0142adunku chemikali\u00f3w.<\/p>\n

Przekonstruowano podwozie samolotu, dostosowuj\u0105 je do wi\u0119kszych obci\u0105\u017ce\u0144. Zastosowano dwukomorowe amortyzatory. Podwozie nie utraci\u0142o zdolno\u015bci operowania z gruntowych dr\u00f3g startowych.<\/p>\n

Znacznie powi\u0119kszono skrzyd\u0142a. Umieszczono w nich wi\u0119ksze zbiorniki paliwa (1\u00a0400 litr\u00f3w).<\/p>\n

Zak\u0142ad metali lekkich w K\u0119tach opracowa\u0142 nowe profile. Do programu w\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 Wojskowa Akademia Techniczna, wykonuj\u0105c du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 test\u00f3w. Modelarze z Krosna wykonali zdalnie sterowany model samolotu, na kt\u00f3rym przeprowadzono mi\u0119dzy innymi pr\u00f3by korkoci\u0105gu. Model samolotu pilotowa\u0142 in\u017cynier Waldemar Peszke z Krosna.<\/p>\n

Poniewa\u017c program nie by\u0142 priorytetowy, dlatego jego realizacja odbywa\u0142a si\u0119 w miar\u0119 wolnych mocy produkcyjnych. Prototyp do pr\u00f3b statycznych zosta\u0142 przekazany w dniu 20 stycznia 1987 roku. Drugi prototyp by\u0142 gotowy w kwietniu 1987 roku, a trzeci prototyp w pa\u017adzierniku 1987 roku. Kiedy przyst\u0105piono do budowy pierwszego prototypu PZL M-24, jego mniejszy odpowiednik, PZL M-18 by\u0142 ju\u017c zbudowany w 400 egzemplarzach.<\/p>\n

Samolot zosta\u0142 oblatany przez pilota do\u015bwiadczalnego in\u017cyniera Andrzeja Pamu\u0142\u0119, w dniu 20.07.1987 roku. Samolot by\u0142 nap\u0119dzany tym samym silnikiem co PZL M-18, kt\u00f3ry potraktowano jako zast\u0119pczy; ASz-62 IR o mocy 1 x 736 kW.<\/p>\n

Docelowym silnikiem mia\u0142 by\u0107 silnik PZL-Kalisz K-9 o mocy 1 x 883 kW (1 x 1\u00a0200 KM). Samolot z tym silnikiem pierwszy lot wykona\u0142 w 1988 roku. Silnik PZL-Kalisz K-9 zamontowano tak\u017ce na samolocie PZL M-18 B i wykonano lot w 1993 roku.<\/p>\n

Trzeci prototyp wyposa\u017cono w silnik turbo\u015bmig\u0142owy Pratt& Whitney PT6A-45AG.<\/p>\n

Zbudowano cztery lotne prototypy, kt\u00f3re otrzyma\u0142y rejestracje; SP-PFA (1AKP 01-02), SP-PFB (1AKP 01-03), SP-PFC (1AKP 01-04), SP-PFD (1AKP 01-05). By\u0142 tak\u017ce zbudowany niekompletny prototyp do pr\u00f3b wytrzyma\u0142o\u015bciowych. Jednak samolot nie wszed\u0142 do produkcji seryjnej.<\/p>\n

Konstrukcja PZL M-24 Dromader Super.<\/h3>\n

PZL M-24 Dromader Super jest jednosilnikowym, wolnono\u015bnym dolnop\u0142atem, o konstrukcji metalowej i sta\u0142ym podwoziu. Konstrukcja wytrzymuje przeci\u0105\u017cenie +3,5 g, -1,4 g. Konstrukcje oparto na mniejszym modelu PZL M-18.<\/p>\n

Skrzyd\u0142a generalnie zaczerpni\u0119to z M-18 wstawiaj\u0105c du\u017c\u0105 sekcje centrop\u0142ata. Przez to skrzyd\u0142o sk\u0142ada si\u0119 z du\u017cego centrop\u0142ata i odejmowanych zewn\u0119trznych cz\u0119\u015bci. Konstrukcj\u0105 si\u0142ow\u0105 skrzyde\u0142 s\u0105 dwa d\u017awigary. Centrop\u0142at jest na sta\u0142e po\u0142\u0105czony z kad\u0142ubem. W centrop\u0142acie znajduje si\u0119 wolna przestrze\u0144 gdzie umieszczono doln\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 zbiornika chemikali\u00f3w. Podwozie g\u0142\u00f3wne jest zamontowano tak\u017ce do centrop\u0142ata. Skrzyd\u0142a wyposa\u017cono w dwucz\u0119\u015bciowe, szczelinowe klapy zaskrzyd\u0142owe i szczelinowe lotki. Na kraw\u0119dzi natarcia umieszczono sta\u0142e sloty. W odejmowanych cz\u0119\u015bciach skrzyde\u0142, mi\u0119dzy d\u017awigarami umieszczono integralne zbiorniki paliwa, o \u0142\u0105cznej pojemno\u015bci 1\u00a0400 litr\u00f3w.<\/p>\n

Kad\u0142ub samolotu o konstrukcji szkieletowej, kratownicowy, spawany z rur chromowo-molibdenowych. Kratownica os\u0142oni\u0119ta jest pokrywami, z kt\u00f3rych niemal wszystkie mo\u017cna \u0142atwo zdemontowa\u0107 i uzyska\u0107 dost\u0119p do wn\u0119trza. Kabina dwumiejscowa w uk\u0142adzie tandem. Szkielet kabiny jest wzmocniony na wypadek kapota\u017cu. Fotele regulowane, zaopatrzone w bezw\u0142adno\u015bciowe pasy bezpiecze\u0144stwa. Drzwi kabiny z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 zrzutu awaryjnego. Z uwagi na charakter wykonywanych lot\u00f3w, brak jest ci\u015bnieniowej kabiny i max pu\u0142ap wynosi do 4\u00a0000 m.<\/p>\n

Usterzenie klasyczne, z podzia\u0142em na stery i stateczniki. Usterzenie poziome podparto dwoma parami zastrza\u0142\u00f3w. Stery wywa\u017cono aerodynamicznie i zaopatrzono w klapki wywa\u017caj\u0105ce.<\/p>\n

Podwozie samolotu jest sta\u0142e, tr\u00f3jpodporowe z ko\u0142em ogonowym. Wszystkie ko\u0142a pojedyncze. Podwozie dostosowano do operowania z przygodnych l\u0105dowisk. Pneumatyki s\u0105 na tyle du\u017ce, i\u017c toleruj\u0105 zbronowane pole. Wymiary opon g\u0142\u00f3wnych 800 x 260 mm. wymiary opony ko\u0142a ogonowego 380 x 150 mm. Amortyzatory podwozia g\u0142\u00f3wnego olejowo-gazowe dwukomorowe. Podwozie g\u0142\u00f3wne wyposa\u017cono w hamulce hydrauliczne, tarczowe.<\/p>\n

Nap\u0119d PZL M-24.<\/h3>\n

Zesp\u00f3\u0142 nap\u0119dowy sk\u0142ad si\u0119 z t\u0142okowego silnika, w uk\u0142adzie gwiazdy, ch\u0142odzonego powietrzem ASz-62 IR wyposa\u017conym w reduktor, o mocy 1 x 736 kW (1 x 1\u00a0000 KM). Silnik jest doskonale znany z samolotu An-2.<\/p>\n

Docelowym silnikiem mia\u0142 by\u0107 silnik ASz-62 IR\/M o nowym oznaczeniu PZL Kalisz K-9, o zwi\u0119kszonej mocy do 1 x 883 kW (1 x 1\u00a0200 KM). <\/p>\n

\u015amig\u0142o metalowe 4-\u0142opatowe, o sta\u0142ej pr\u0119dko\u015bci obrotowej.<\/p>\n

Zbiorniki integralne umieszczone w skrzyd\u0142ach o pojemno\u015bci 1\u00a0400 lit\u00f3w. Zbiornik oleju o pojemno\u015bci 75 litr\u00f3w. <\/p>\n

Zu\u017cycie paliwa w lotach agro wnosi 160-240 litr\u00f3w na godzin\u0119.<\/p>\n

Wyposa\u017cenie agrolotnicze.<\/h3>\n

Podstaw\u0105 jest zbiornik chemikali\u00f3w wykonany z laminatu, o obj\u0119to\u015bci 2\u00a0700 litr\u00f3w i ud\u017awigu 2\u00a0000 kg. Posiada klap\u0119 towarow\u0105 i hydraulicznie sterowan\u0105 pokryw\u0119 do za\u0142adunku. Instalacja agrolotnicza jest obs\u0142ugiwana poprzez uk\u0142ad hydrauliczny sterowany przyciskami na dr\u0105\u017cku sterowym. Rozrzutnik do substancji sypkich z koszem wysypowym, uk\u0142adem kana\u0142\u00f3w i nap\u0119dem wiatrakowym. Dla oprysku, pompa do substancji p\u0142ynnych nap\u0119dzana wiatrakiem. Stosuje si\u0119 pompy o wydajno\u015bci do 20 litr\u00f3w\/sekund\u0119 lub do 40 litr\u00f3w\/sekund\u0119. Do mg\u0142awienia jest wykorzystywana instalacja wyposa\u017cona w 8 atomizer\u00f3w, ta sama co stosowana do samolot\u00f3w PZL-106 Kruk. Opis przy samolocie PZL-106 Kruk. Instalacja do gaszenia po\u017car\u00f3w, w ci\u0105gu 2 sekund zrzuca 2\u00a0500 litr\u00f3w wody.<\/p>\n

Wyposa\u017cenie samolotu.<\/h3>\n

Generalnie uk\u0142ad sterowania jest sztywny, d\u017awigniowo-popychaczowy. S\u0105 tak\u017ce u\u017cyte arensy, czyli linki w pancerzu. Sterowanie sterem kierunku linkowe. Klapy wychylane hydraulicznie.<\/p>\n

Instalacja hydrauliczna o ci\u015bnieniu 15 MPa, u\u017cywana do poruszania klap, hamowania k\u00f3\u0142 i obs\u0142ugi instalacji specjalistycznej.<\/p>\n

Samolot ma podstawowe przyrz\u0105dy pilota\u017cowe. Mo\u017cliwe jest zainstalowanie dodatkowego wyposa\u017cenia; radiostacje, transpondery, odbiorniki VOR\/LOC, radiotelefon, radiokompas, \u017cyrobusoli, reflektor\u00f3w do prac nocnych, o\u015bwietlenia zewn\u0119trznego, klimatyzacja kabiny, pok\u0142adowego dystrybutora paliwa dla tankowania z beczek, zdwojonego uk\u0142adu sterowania.<\/p>\n

Dane T-T M-24:<\/h3>\n

Rozpi\u0119to\u015b\u0107 19,90 m, d\u0142ugo\u015b\u0107 10,80 m, wysoko\u015b\u0107 4,30 m, powierzchnia no\u015bna 45 m2. Masa w\u0142asna 2 870 kg. Zbiornik chemikali\u00f3w o obj\u0119to\u015bci 2\u00a0700 litr\u00f3w i no\u015bno\u015bci 1\u00a0800 – 2 500 kg. Masa startowa 5\u00a0000 kg, a w wersji maksymalnej a\u017c 5\u00a0300 – 5 500 kg. Pojemno\u015b\u0107 zbiornik\u00f3w paliwa 1\u00a0400 litr\u00f3w. Ka\u017cdy samolot mo\u017cna wyposa\u017cy\u0107 w drugie sterownice. Pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna 230 km\/h. Pr\u0119dko\u015b\u0107 pracy 160 – 190 km\/h. Pr\u0119dko\u015b\u0107 wznoszenia 3 – 5 m\/s. Pr\u0119dko\u015b\u0107 l\u0105dowania 110 km\/h. Zasi\u0119g maksymalny 1 800, a z instalacj\u0105 do dalekich przelot\u00f3w do 3 500 km. Pu\u0142ap 4 000 m. D\u0142ugo\u015b\u0107 startu na betonie do wysoko\u015bci 15 m wynosi 340 m. D\u0142ugo\u015b\u0107 l\u0105dowania z wysoko\u015bci 15 m na nawierzchni betonowej wynosi 470 m. <\/p>\n

Zestawienie.<\/h3>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
Typ<\/th>\nNr<\/th>\nRejestracja<\/th>\nData<\/th>\nUwagi<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n
PZL M-18 Dromader<\/td>\n1ZP-01-01<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\nPrototyp do pr\u00f3b statycznych<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-18 Dromader<\/td>\n1ZP 01-02<\/td>\nSP-PBW<\/td>\n27.08.1976r.<\/td>\nPierwszy prototyp lotny. Pilot Andrzej Pamu\u0142a. Utracony podczas pr\u00f3b. Pilot uratowa\u0142 si\u0119 skokiem na spadochronie.<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-18 Dromader<\/td>\n1ZP 01-03<\/td>\nSP-PBZ<\/td>\n2.10.1976r.<\/td>\nDrugi prototyp. Najcz\u0119\u015bciej fotografowany<\/td>\n<\/tr>\n
<\/td>\n10 maszyn serii pr\u00f3bnej<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-18 Dromader<\/td>\n1Z 001-01<\/td>\nSP-PSV<\/td>\n14.04.1978r.<\/td>\nPierwszy seryjny. Pilot Tadeusz Go\u0142\u0119biewski<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-18 Dromader po\u017carniczy<\/td>\n1Z 001-05<\/td>\nSP-PBT<\/td>\n7.09.1978r.<\/td>\nPilot Tadeusz Go\u0142\u0119biewski. Pierwszy po\u017carniczy<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-18 A Dromader<\/td>\n1Z 004-05<\/td>\nSP-ZUK<\/td>\n15.01.2982r.<\/td>\nPrototyp nowej wersji, z miejscem dla drugiego lotnika<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-21 Mini<\/td>\n1ALP 01-01<\/td>\nSP-PDM<\/td>\n18.07.1982r.<\/td>\nPrototyp nowej odmiany. Konstruktor Jaros\u0142aw Rumszewicz. Pilot Tadeusz Paku\u0142a<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-21 Mini<\/td>\n1ALP 01-02<\/td>\nSP-PDN<\/td>\n03.1985r.<\/td>\nDrugi prototyp<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-18 A Dromader<\/td>\nSeryjny M-18 A<\/td>\n<\/td>\n03.1985r.<\/td>\nSeryjny M-18 A<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-24 Dromader Super<\/td>\n1AKP 01-02<\/td>\nSP-PFA<\/td>\n20.07.1987r.<\/td>\nPrototyp M-24. Pilot Andrzej Pamu\u0142a<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-24 Dromader Super<\/td>\n1AKP 01-03<\/td>\nSP-PFB<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-24 Dromader Super<\/td>\n1AKP 01-04<\/td>\nSP-PFC<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-24 Dromader Super<\/td>\n1AKP 01-05<\/td>\nSP-PFD<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n
PZL M-18 AS Dromader<\/td>\n1Z 014-12 Seryjny szkolny<\/td>\nSP-PBO<\/td>\n21.03.1988r.<\/td>\nPilot Henryk Bronowicki. Seryjny dwuster<\/td>\n<\/tr>\n
M-18 Dromader Turbo<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n1985r.<\/td>\nSamoloty z silnikiem turbo\u015bmig\u0142owym powsta\u0142y w Kanadzie<\/td>\n<\/tr>\n
M-18 B<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n1993r.<\/td>\nZmodyfikowana wersja M-18 A ze zwi\u0119kszon\u0105 pojemno\u015bci\u0105.<\/td>\n<\/tr>\n
M-18 BS<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n1994r.<\/td>\nDwuster ze znacznie rozbudowan\u0105 kabin\u0105<\/td>\n<\/tr>\n
M-18 C<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n1995r.<\/td>\nWersja z mocniejszym silnikiem Kalisz K-9 o mocy 895 kW (1200 KM<\/td>\n<\/tr>\n
AII AVA-303<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\nWersja budowana w Iranie jako AVA-303.<\/td>\n<\/tr>\n
<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\n<\/td>\nDo ko\u0144ca 1987r. zbudowano 433 maszyny w tym 3 prototypy i 10 serii informacyjnej. Do 2010r. zbudowano oko\u0142o 500 sztuk. W 2013r. samolot nadal w ofercie.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

PZL M-24 to kolejny samolot rolniczo-po\u017carniczy z rodziny maszyn \u201eDromader\u201d. Samolot otrzyma\u0142 nazw\u0119 w\u0142asn\u0105 \u201eDromader Super\u201d. Maszyna jest najwi\u0119kszym samolotem rolniczym \u015bwiata. Jego konstruktorem by\u0142 zesp\u00f3\u0142 in\u017cyniera J\u00f3zefa Olesiaka. <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-5342","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-samoloty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5342","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5342"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5342\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5411,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5342\/revisions\/5411"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5342"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5342"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5342"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}