{"id":5230,"date":"2009-03-09T12:00:00","date_gmt":"2009-03-09T12:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2024\/07\/13\/mikojan-i-guriewicz-mig-21-pfm-2009r\/"},"modified":"2024-07-13T20:07:20","modified_gmt":"2024-07-13T18:07:20","slug":"mikojan-i-guriewicz-mig-21-pfm-2009r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=5230&lang=pl","title":{"rendered":"Mikojan i Guriewicz MiG-21 PFM. 2009r."},"content":{"rendered":"<p>Krak\u00f3w 2009-03-09<\/p>\n<h2 id=\"Historia\"  >Historia<\/h2>\n<h3 id=\"198c-Rozdzia\u0142-1966-02-04.\"  >198c Rozdzia\u0142 1966-02-04.<\/h3>\n<h3 id=\"OKB-Mikojan-i-Guriewicz-MiG-21-PFM-w-Polsce.\"  >OKB Mikojan i Guriewicz MiG-21 PFM w Polsce.<\/h3>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/634e4eab270ce2fe27f52dcdfa88e177c9d978da.png\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/634e4eab270ce2fe27f52dcdfa88e177c9d978da.png\" alt=\"MiG-21 PFM nb 4205. Czy\u017cyny 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>MiG-21 PFM nb 4205. Czy\u017cyny 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/e9088781f87cea7add3b76b55463589b384e21c2.png\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/e9088781f87cea7add3b76b55463589b384e21c2.png\" alt=\"MiG-21 PFM nb 4205. Czy\u017cyny 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>MiG-21 PFM nb 4205. Czy\u017cyny 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/99c230f4bb5e95679f9d25804cbb9890d1a5cefa.png\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/99c230f4bb5e95679f9d25804cbb9890d1a5cefa.png\" alt=\"MiG-21 PFM nb 01. Czy\u017cyny 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>MiG-21 PFM nb 01. Czy\u017cyny 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/a4f2da18a757848aa14b8f6d84027f78708efca0.png\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/a4f2da18a757848aa14b8f6d84027f78708efca0.png\" alt=\"MiG-21 PFM nb 6513, 6514 Czy\u017cyny 2002 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>MiG-21 PFM nb 6513, 6514 Czy\u017cyny 2002 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/5665266fc018618d3b58ce8e766c0f0070bb90d1.png\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/5665266fc018618d3b58ce8e766c0f0070bb90d1.png\" alt=\"MiG-21 PFM nb 4106, na kad\u0142ubie god\u0142o 10. PLM. Cytadela-Pozna\u0144 2007 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>MiG-21 PFM nb 4106, na kad\u0142ubie god\u0142o 10. PLM. Cytadela-Pozna\u0144 2007 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"MiG-21-PFS.\"  >MiG-21 PFS.<\/h3>\n<p>Na samolotach MiG-21 PF uleg\u0142y pogorszeniu charakterystyki startu i l\u0105dowania. Dlatego opracowano dwa prototypy E-6 W\/1 i E-6 W\/2. Testowano na nich mi\u0119dzy innymi; dodatkowe rakiety startowe, l\u0105dowanie na zwi\u0119kszonych k\u0105tach natarcia z 10-11 stopni do 16-18 stopni, a przede wszystkim nadmuch na klapy na skrzyd\u0142ach. Nadmuch na klapy skrzyd\u0142owe uzyskano poprzez zmodernizowanie silnika. Silnik w dw\u00f3ch miejscach na wysoko\u015bci ostatniego stopnia spr\u0119\u017carki otrzyma\u0142 upusty do specjalnych rur ( kana\u0142\u00f3w ), kt\u00f3re prowadz\u0105 do szczelin umieszczonych w skrzyd\u0142ach i kieruj\u0105ce spr\u0119\u017cone powietrze nad wychylone klapy. Dzi\u0119ki temu powietrze przep\u0142ywaj\u0105ce nad klapami ma du\u017co wi\u0119ksz\u0105 energi\u0119 i pr\u0119dko\u015b\u0107, co wydatnie zwi\u0119ksza si\u0142\u0119 no\u015bn\u0105. Ten nowy silnik oznaczono R-11 F2S-300.<\/p>\n<p>Efektem tych bada\u0144 by\u0142 MiG-21 PFS ( typ 94, S od SPS ). Samolot wraz z silnikiem R-11 F2S-300 otrzyma\u0142 instalacj\u0119 nadmuchu na klapy, spadochron u nasady usterzenia pionowego, z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 otwarcia przed przyziemieniem, o powierzchni powi\u0119kszonej z 16 m kwadratowych do 19 m kwadratowych. My\u015bliwiec produkowano w Gorki na potrzeby w\u0142asne i na eksport w 1964 roku.<\/p>\n<h3 id=\"MiG-21-PFM.\"  >MiG-21 PFM.<\/h3>\n<p>Samolot zbudowany zosta\u0142 na bazie samolotu MiG-21 PFS. Powi\u0119kszono usterzenie pionowe do 5,32 m kwadratowych. Zastosowano nowy fotel wyrzucany KM-2. Nowy fotel pozwoli\u0142 na zmian\u0119 os\u0142ony kabiny na sta\u0142y wiatrochron i otwieran\u0105 w prawo owiewk\u0119. Samolot otrzyma\u0142 now\u0105 stacj\u0119 radiolokacyjna RP-21 M, o zwi\u0119kszonej odporno\u015bci na zak\u0142\u00f3cenia pasywne. Od 7 serii produkcyjnej samolot uzyska\u0142 mo\u017cliwo\u015b\u0107 podwieszania zasobnika GP-9 z dzia\u0142kiem dwulufowym GSz-23 \u0141 z zapasem 200 naboi.<\/p>\n<p>Samolot MiG-21 PFM ( typ 94, modernizirowannyj ), by\u0142 produkowany w Gorki na potrzeby w\u0142asne w latach 1964-1965, a w Moskwie na eksport w latach 1966-1968.<\/p>\n<h3 id=\"MiG-21-FL.\"  >MiG-21 FL.<\/h3>\n<p>Na bazie MiG-21 PF zbudowano wersj\u0119 MiG-21 FL ( typ 77, lokator lub licencja ) dla lotnictwa Indii i innych pa\u0144stw nie Europejskich. Ma powi\u0119kszone usterzenie pionowe i spadochron u jego nasady.<\/p>\n<p>Samolot znany jest te\u017c pod oznaczeniem MiG-21 PFM ( typ 77 ). Budowano go w Moskwie w latach 1965-1968. W 1964 roku, jego licencj\u0119 sprzedano Indiom. Jak pami\u0119tamy, pierwsze maszyny MiG-21 F-13 typ 74 dotar\u0142y do Bombaju w styczniu 1963 roku, a ju\u017c w czerwcu 1964 roku, Indie otrzyma\u0142y pierwsze samoloty MiG-21 PF typ 76. W tym te\u017c roku Indie zakupi\u0142y licencj\u0119 na produkcj\u0119 tej wersji. Z ko\u0144cem 1966 roku, z hali zak\u0142ad\u00f3w HAL Hindustan wyprowadzono pierwszy licencyjny MiG-21 FL. Podzespo\u0142y tego samolotu produkowano w Moskwie, a monta\u017c i obloty wykonywano w Indiach.<\/p>\n<h3 id=\"MiG-21-PFM-dla-Polski.-1966-rok.\"  >MiG-21 PFM dla Polski. 1966 rok.<\/h3>\n<p>Od lutego 1966 roku, rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 dostawy MiG-21 PFM typ 94 do Polski. Pierwsza partia dotar\u0142a 4.02.1966 roku, w liczbie 10 maszyn. Samoloty trafi\u0142y na wyposa\u017cenie 40. PLM \u015awidwin. Kolejne 25 samolot\u00f3w trafi\u0142o w 5.08.1966 roku. Zosta\u0142y one przekazane na uzbrojenie 41. PLM Malbork, 34. PLM Babie Do\u0142y i 26. PLM Zegrze Pomorskie. Tym razem maszyny nie trafia\u0142y do Krzesin, ale bezpo\u015brednio do \u015awidwina, Malborka, Babich Do\u0142\u00f3w i Zegrza Pomorskiego. W 1967 roku, pojawi\u0142o si\u0119 kolejne 42 ( 35 ) sztuk my\u015bliwc\u00f3w MiG-21 PFM, a w 1968 roku, a\u017c 55 sztuk, co da\u0142o razem 132 maszyny. Jak si\u0119 okaza\u0142o MiG-21 PFM by\u0142 wersj\u0105 najliczniej eksploatowan\u0105 w Lotnictwie Polskim.<\/p>\n<p>Nowa wersja my\u015bliwc\u00f3w MiG-21 PFM najpierw zosta\u0142a przeznaczona dla pu\u0142k\u00f3w Lotnictwa Operacyjnego. To w\u0142a\u015bnie na pocz\u0105tku lutego 1966 roku, pierwsze 10 samolot\u00f3w MiG-21 PFM wyl\u0105dowa\u0142y na lotnisku 40. PLM w \u015awidwinie. By\u0142a to wersja przeznaczona specjalnie dla lotnictwa frontowego. Samoloty te nale\u017ca\u0142y do 94 typu i mia\u0142y nr; 94 od ML-01 do ML-10. W ten spos\u00f3b 40. PLM jako pierwszy w Polsce i Lotnictwie Operacyjnym (LO) zosta\u0142 wyposa\u017cony w najnowsze MiG-21 PF, PFM. Samoloty te wzi\u0119\u0142y udzia\u0142 w defiladzie w Warszawie z okazji 1000 Lecia Pa\u0144stwa Polskiego.<\/p>\n<p>W po\u0142owie 1966 roku, ca\u0142y 41. PLM z LO wyposa\u017cono w samoloty MiG-21 PFM. W dniu 5.08.1966 roku, na lotnisku w Malborku wyl\u0105dowa\u0142o a\u017c 23 samoloty MiG-21 PFM. Samoloty pochodzi\u0142y z 40, 41 i 42 serii produkcyjnej. Jak wida\u0107, tempo przezbrajania w lotnictwie Polskim by\u0142o ogromne.<\/p>\n<p>W 1967 roku, kontynuowano dostawy samolot\u00f3w MiG-21 PFM. Kolejne 12 sztuk MiG-21 PFM dostarczono w dniu 23.01.1967 roku, do 40. PLM. Otrzymali\u015bmy samoloty o numerach nr; od 94 A 4909 do 94 A 4915 oraz od 94 A 5001 do 94 A 5005 ( 12 sztuk ). W tym okresie 40. PLM by\u0142 najlepiej uzbrojonym pu\u0142kiem w Polskim Lotnictwie.<\/p>\n<p>Z ko\u0144cem 1967 roku posiadali\u015bmy; w lotnictwie my\u015bliwskim 129 samolot\u00f3w w 12 eskadrach \u2013 17 ( 20 ) MiG-21 F-13, 22 MiG-21 PF, 47 MiG-21 PFM oraz MiG-19, 40 Lim-5, 5 P, ( MiG-17 PF ), 20 Lim-2. W lotnictwie my\u015bliwsko-szturmowym 148 samolot\u00f3w w 12 eskadrach \u2013 88 Lim-6 bis, 60 Lim-2, 5. W lotnictwie my\u015bliwsko-bombowym 20 samolot\u00f3w w 2 eskadrach \u2013 6 Su-7 BM, 14 Su-7 BKL. Plus lotnictwo bombowe i rozpoznawcze ze 109 samolotami w 8 eskadrach ( miedzy innymi I\u0142-28, Lim-2 i Lim-6 bis ).<\/p>\n<p>Dostawy samolot\u00f3w MiG-21 PFM zako\u0144czono w 1969 roku. \u0141\u0105cznie 132 maszyn. Maszyny te pozwoli\u0142y uzupe\u0142ni\u0107 etaty w pu\u0142kach u\u017cytkuj\u0105cych ju\u017c samoloty typu MiG-21 F-13, PF i uzbroi\u0107 w nie nowe pu\u0142ki bojowe; 2. PLM ( by\u0142y 4. PLM ) w Goleniowie, 9. PLM w Debrznie, 26. PLM z Zegrzu Pomorskim, 34. PLM-MW w Babich Do\u0142ach. W 1969 roku, posiadali\u015bmy ju\u017c tyle samolot\u00f3w MiG-21, \u017ce mogliby\u015bmy w pe\u0142ni uzbroi\u0107 siedem pu\u0142k\u00f3w lotnictwa my\u015bliwskiego.<\/p>\n<p>Nowo\u015bci\u0105 w Wojsku Polskim by\u0142o wprowadzenie samolot\u00f3w MiG-21 PFM na uzbrojenie lotnictwa morskiego. Samoloty trafi\u0142y do 34. PLM w Babich Do\u0142ach.<\/p>\n<p>W 1968 roku, odebrali\u015bmy od producenta ostatnie 12 maszyn MiG-21 PFM. Samoloty te r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 troch\u0119 od wszystkich poprzednio odebranych. W ich numerach seryjnych by\u0142a litera N, a by\u0142y to samoloty MiG-21 PFM od nr 94 N 7809 do 94 N 7905. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c maszyny przystosowane do ataku bombami j\u0105drowymi. Jednak w Polsce nie mia\u0142o to \u017cadnego znaczenia, gdy\u017c na stanie Polskiego Wojska nie by\u0142o takiego uzbrojenia, a samoloty eksploatowano jak wszystkie pozosta\u0142e. Samoloty te znalaz\u0142y si\u0119 na wyposa\u017ceniu 9. PLM w Debrznie, kt\u00f3ry w\u0142a\u015bnie zosta\u0142 reaktywowany, a dotychczasowy 11. PLM z Debrzna zosta\u0142 przeniesiony do Wroc\u0142awia-Starachowic w miejsce 3. PLM, kt\u00f3ry formalnie przesta\u0142 istnie\u0107.<\/p>\n<p>Rotacja maszyn typu MiG-21 PFM rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 ju\u017c w 1970 roku, w momencie wprowadzanie na nasze uzbrojenie kolejnej wersji MiG-21 M. W\u00f3wczas to spor\u0105 ilo\u015b\u0107 MiG-21 PFM przeniesiono z 41. PLM z Malborka do 62. PLM w Krzesinach. W\u00f3wczas to typ MiG-21 PFM po raz pierwszy pojawi\u0142 si\u0119 na stanie 62. PLM. Dodatkowo w 1971 roku, 62. PLM otrzyma\u0142 szkolno-bojowe MiG-21 US, o charakterystykach zbli\u017conych do MiG-21 PFM, r\u00f3wnie\u017c wyposa\u017conych w instalacj\u0119 SPS. Samoloty MiG-21 PF\/PFM w 62. PLM by\u0142y na etatach I i II eskadry, natomiast III eskadra nadal lata\u0142a na Lim-5.<\/p>\n<p>W efekcie zmian organizacyjnych w 1971 roku, 40. PLM \u015awidwin staje si\u0119 pu\u0142kiem my\u015bliwsko-szturmowym, czyli 40. PLM-Sz. Oznacza\u0142o to konieczno\u015b\u0107 przezbrojenia jednostki. W\u0142a\u015bnie w 1971 roku, pu\u0142k wyzbywa si\u0119 wszystkich swoich my\u015bliwc\u00f3w MiG-21, przekazuj\u0105c je do innych jednostek, a przyjmuje jako podstawowy sprz\u0119t samoloty typu Lim-6.<\/p>\n<p>W 1974 roku, w lotnictwie my\u015bliwskim WOPK nast\u0105pi\u0142a reorganizacja. Polega\u0142a ona na przej\u015bciu ze struktury trzy-eskadrowej na dwu-eskadrow\u0105. W pu\u0142kach powsta\u0142y dwie eskadry po 18 samolot\u00f3w bojowych. By\u0142a to s\u0142uszna decyzja. Upro\u015bci\u0142a szkolenie i wykonywanie zada\u0144 bojowych. Zmniejsza\u0142a tak\u017ce obci\u0105\u017cenie krajowego bud\u017cetu.<\/p>\n<p>W 62. PLM wszystkie posiadane MiG-21 PF\/PFM\/US zgromadzono w I eskadrze, natomiast II eksploatowa\u0142a samoloty Lim-5. Nadal przeszkala\u0142a ona pilot\u00f3w na ten typ samolotu dla 2 i 3 KOPK. Dopiero po uzyskaniu tytu\u0142u I klasy pilota na Lim-5 mogli oni szkoli\u0107 si\u0119 na MiG-21. Taka by\u0142a procedura.<\/p>\n<p>Na prze\u0142omie lat 1979-1980, 62. PLM otrzyma\u0142 kolejn\u0105 parti\u0119 samolot\u00f3w MiG-21 PFM z 11. PLM z Wroc\u0142awia i 26. PLM Zegrza Pomorskiego, gdy\u017c one by\u0142y w\u00f3wczas przezbrajane na wersje MiG-21 MF. Efektem wprowadzania do Polski kolejnej nowej wersji MiG-21 MF by\u0142o to, \u017ce w styczniu 1981 roku, 62. PLM zaprzesta\u0142 przeszkalania na samoloty Lim-5. Samoloty Lim-5 wycofano z etat\u00f3w II eskadry, a w ich miejsce wprowadzono MiG-21 PFM, co ostatecznie zako\u0144czy\u0142o proces przezbrajania pu\u0142ku w samoloty nadd\u017awi\u0119kowe.<\/p>\n<p>Lata 80-te w 62. PLM to okres intensywnej eksploatacji samolot\u00f3w MiG-21 PFM, nie pierwszej ju\u017c m\u0142odo\u015bci. Utrzymanie ich w pe\u0142nej sprawno\u015bci technicznej by\u0142o nie lada wyczynem. Na szcz\u0119\u015bcie nie brakowa\u0142o cz\u0119\u015bci zamiennych. Problemy zacz\u0119\u0142y si\u0119 jednak pojawia\u0107. Od 1983 roku, nak\u0142ady na utrzymanie sprz\u0119tu lotniczego zacz\u0119\u0142y male\u0107, cho\u0107 pocz\u0105tkowo dotyczy\u0142o to tylko samolot\u00f3w najstarszych. Na efekty nie czekali\u015bmy d\u0142ugo.<\/p>\n<p>W 1987 roku, zapad\u0142a decyzja o rozwi\u0105zaniu 39. PLM w Mierz\u0119cicach, a jego lotnisko przeznaczono na Baz\u0119 Statk\u00f3w Powietrznych. Pu\u0142k ten mia\u0142 na stanie du\u017c\u0105 liczb\u0119 MiG-21 PFM, kt\u00f3rych znaczna cz\u0119\u015b\u0107 by\u0142a ju\u017c po remontach kapitalnych w Lotniczych Zak\u0142adach Remontowych w D\u0119blinie. Samoloty te postanowiono przekaza\u0107 do 62. PLM. Dzi\u0119ki temu, w okresie od grudzie\u0144 1987 rok do luty 1988 roku, 10 najstarszych samolot\u00f3w MiG-21 PFM 62. PLM przekaza\u0142 do 10. PLM w \u0141asku. Po tej rotacji 62. PLM posiada\u0142 43 MiG-21 PFM.<\/p>\n<p>Samoloty MiG-21 PFM do 10. PLM trafi\u0142y w dniu 23.12.1987 roku, Pierwsze dwa nosi\u0142y nr 94 A 4013, 94 A 4203. W nast\u0119pnym roku ( 1988 roku ) wcielono kolejne MiG-21 PFM, \u0142\u0105cznie 17 sztuk. Pierwszych 7 maszyn przyj\u0119to w lutym 1988 roku, tak\u017ce z 62. PLM. Kolejne dostarczono z 39. PLM. W 1989 roku, pu\u0142k przyj\u0105\u0142 z 2. PLM Goleni\u00f3w, kolejne 20 my\u015bliwc\u00f3w, a w\u015br\u00f3d nich 3 maszyny MiG-21 PFM typu 94 N, o nr; 94 N 7810, 94 N 7811, 94 N 7812.<\/p>\n<p>W 1989 roku, Dow\u00f3dztwo Wojsk Lotniczych podj\u0119\u0142o decyzj\u0119 o wycofaniu z uzbrojenia wszystkich pozostaj\u0105cych jeszcze w s\u0142u\u017cbie MiG-21 PF\/PFM. Decyzja by\u0142a s\u0142uszna. Wszak dysponowali\u015bmy ju\u017c nowszymi MiG-23, a na uzbrojenie wprowadzali\u015bmy MiG-29. Dodatkowo na progu przemian spo\u0142eczno-ustrojowych bardzo liczyli\u015bmy na przezbrojenie lotnictwa w samoloty bojowe produkcji Zachodniej i wsparcie ich samolotami produkowanymi w kraju.<\/p>\n<p>W okresie od listopada 1989 roku do marca 1990 roku, 62. PLM zda\u0142 do kasacji do Bazy Statk\u00f3w Powietrznych ( BSP ) w Mierz\u0119cicach, wszystkie swoje MiG-21 PFM, czyli 40 samolot\u00f3w. Z kolei sam otrzyma\u0142 z innych jednostek samoloty MiG-21 MF w liczbie 24 maszyn. G\u0142\u00f3wnie z 11. PLM z Wroc\u0142awia. Samoloty mia\u0142y po 15-18 lat, ale ich awaryjno\u015b\u0107 by\u0142a wysoka. Dlatego wiosn\u0105 1991 roku, podj\u0119to decyzj\u0119 o przywr\u00f3ceniu do s\u0142u\u017cby starszej wersji MiG-21 PFM. Samoloty MiG-21 PF skasowano ca\u0142kowicie. W BSP w Mierz\u0119cicach ponownie przygotowano do lotu cz\u0119\u015bciowo rozmontowane maszyny. Sytuacja by\u0142a nieco absurdalna. Od maja 1991 roku do sierpnia 1991 roku, 62. PLM otrzyma\u0142 ponownie 26 sztuk MiG-21 PFM, a eksploatowane przez ponad rok MiG-21 MF przekaza\u0142 do 10. PLM w \u0141asku i 11. PLM we Wroc\u0142awiu. Ca\u0142a ta operacja by\u0142a bardzo pracoch\u0142onna i kosztowna, cho\u0107 historia lotnictwa zna podobne przypadki, kiedy wraca si\u0119 do poprzedniej wersji maszyn. Lecz odzyskane samoloty nie spotka\u0142y si\u0119 z entuzjastycznym przyj\u0119cie lotnik\u00f3w. D\u0142ugi pobyt na wolnym powietrzu, bez odpowiednich zabieg\u00f3w konserwacyjnych, spowodowa\u0142y, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 z nich po przylocie do Krzesin praktycznie nie nadawa\u0142a si\u0119 do eksploatacji, z powodu cz\u0119stych usterek.<\/p>\n<p>W 1994 roku, \u00f3wczesny dow\u00f3dca WLOP podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o zaprzestaniu remont\u00f3w samolot\u00f3w MiG-21. Powodem by\u0142a pogarszaj\u0105ca si\u0119 kondycja finansowa Polskiego Lotnictwa i perspektywa pozyskania nowego WSB ( wielozadaniowy samolot bojowy ). W tej sytuacji oszcz\u0119dno\u015bci by\u0142y uzasadnione. Jednak zakup nowego WSB ci\u0105gle si\u0119 oddala\u0142 z powod\u00f3w finansowych i politycznych, a zakaz remont\u00f3w systematycznie dziesi\u0105tkowa\u0142 flot\u0119 MiG-21.<\/p>\n<p>Z dniem 1.08.1995 roku, 62. PLM zmieni\u0142 nazw\u0119 na 3. PLM.<\/p>\n<p>W drugiej po\u0142owie 90-tych lat trwa\u0142 ju\u017c regularny kanibalizm techniczny. W po\u0142owie 1996 roku, Oddzia\u0142 Wojsk Lotniczych 3. Korpusu Obrony Powietrznej dokona\u0142 analizy w 3. PLM w Krzesinach i postawi\u0142 prognoz\u0119, \u017ce do ko\u0144ca 1998 roku, pu\u0142k nie b\u0119dzie posiada\u0142 ani jednego sprawnego i dopuszczonego do lotu samolotu bojowego. Dodatkowo nieuchronnie ko\u0144czy\u0142y si\u0119 resursy maszyn. \u017bycie potwierdza\u0142o analizy. W maju 1997 roku, 3. PLM posiada\u0142 ju\u017c tylko 14 sprawnych MiG-21 PFM, a do ko\u0144ca ich resurs\u00f3w mi\u0119dzyremontowych pozostawa\u0142 jeden rok.<\/p>\n<p>Samoloty MiG-21 PFM ostatecznie wycofano z eksploatacji w dniu 11.12.1997 roku. Uroczysto\u015b\u0107 po\u017cegnania MiG-21 PFM nast\u0105pi\u0142a na lotnisku w Krzesinach w dniu 24.03.1998 roku.<\/p>\n<p>W ci\u0105gu ca\u0142ej s\u0142u\u017cby wersje MiG-21 PFM by\u0142y eksploatowane w nast\u0119puj\u0105cych pu\u0142kach; 2. PLM w Goleniowie, 4. PLM potem ( od 1968 roku ) 2. PLM w Goleniowie, 9. PLM w Debrznie ( 1968\u20131989 ), 10. PLM w \u0141asku, 11. PLM w Wroc\u0142awiu, 26. PLM w Zegrzu Pomorskim ( od 1989 roku w 9. PLM ), 34. PLM-MW w Babich Do\u0142ach, 39. PLM ( do 1987 roku ) w Mierz\u0119cicach, 40. PLM ( do 1971 roku ) w \u015awidwinie, 41. PLM w Malborku, 62. PLM w Krzesinach ( od 1995 roku w 3. PLM ).<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/acbde8d6f9987e2348942c02640cfc704b22ee05.png\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/acbde8d6f9987e2348942c02640cfc704b22ee05.png\" alt=\"MiG-21 PFM nb 01. Czy\u017cyny 2007 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>MiG-21 PFM nb 01. Czy\u017cyny 2007 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Taktyka-walki-na-samolotach-MiG-21-PFM.\"  >Taktyka walki na samolotach MiG-21 PFM.<\/h3>\n<p>Do po\u0142owy lat 80-tych w lotnictwie Polskim w temacie manewrowych walk powietrznych szkolono pilot\u00f3w jedynie w dzia\u0142aniach pojedynczego samolotu lub pary samolot\u00f3w. Przykre do\u015bwiadczenia z konflikt\u00f3w zbrojnych z prze\u0142omu 70\/80-tych lat uzmys\u0142owi\u0142y dow\u00f3dcom konieczno\u015b\u0107 przygotowania lotnictwa my\u015bliwskiego do dzia\u0142a\u0144 w wi\u0119kszych formacjach. W Polskim Lotnictwie nie by\u0142o to takie obce, gdy\u017c w okresie eksploatacji my\u015bliwc\u00f3w Jak-23 prowadzono grupowe walki powietrzne. Dla samolotu MiG-21 opracowano now\u0105 taktyk\u0119, kt\u00f3r\u0105 uj\u0119to w \u0107wiczeniach z grupy 700 ( 7XX ). Do szkolenia w tym elemencie wybierano w pe\u0142ni przeszkolonych pilot\u00f3w, czyli takich, kt\u00f3rzy przeszli ju\u017c wszystkie stopnie wtajemniczenia i dodatkowo wykazywali odpowiednie cechy psycho-motoryczne. \u0106wiczenia zdecydowanie r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 od dotychczas wykonywanych. W powietrzu by\u0142o 8 &#8211; 10 samolot\u00f3w, ale by\u0142y przypadki \u0107wicze\u0144 6 x 4 samoloty. Walka toczy\u0142a si\u0119 na du\u017cej przestrzeni i cz\u0119sto bez kontaktu wzrokowego. Dwa ugrupowania by\u0142y naprowadzane na siebie na kursach przeciwnych i dopiero w\u00f3wczas wywi\u0105zywa\u0142a si\u0119 walka. Prowadzono j\u0105 wed\u0142ug ustalonych schemat\u00f3w, kt\u00f3re wcze\u015bniej \u0107wiczono indywidualnie lub parami. Te schematy otrzyma\u0142y kr\u00f3tkie nazwy; W\u0119ze\u0142, Arkan, Muszelka i inne. Gdy prowadz\u0105cy rzuca\u0142 w eter takie has\u0142o, wszyscy wiedzieli co maj\u0105 robi\u0107. Poniewa\u017c obszar walki by\u0142 du\u017cy to wymaga\u0142 nieustannego wypatrywania i swoich i obcych. Wykonywano cz\u0119sto manewry na granicznych warto\u015bciach lotu.<\/p>\n<p>Podczas tych \u0107wicze\u0144 piloci wykonywali \u015bwiadomie p\u0119tl\u0119 pochy\u0142\u0105, czyli p\u0119tl\u0119 odchylon\u0105 od pilonu o 20 \u2013 30 stopni. Figura ta pozwala na lepsz\u0105 obserwacj\u0119 przestrzeni i mo\u017cna j\u0105 rozpocz\u0105\u0107 z r\u00f3\u017cnych pocz\u0105tkowych pr\u0119dko\u015bci. Kiedy przeciwnik wykonywa\u0142 ciasny wira\u017c, to wykonuj\u0105c p\u0119tl\u0119 pochy\u0142\u0105 mo\u017cna by\u0142o utrzyma\u0107 si\u0119 w jego granicach.<\/p>\n<p>Podczas tych \u0107wicze\u0144 nie korzystano ze Stacji Radiolokacyjnych (SR), chocia\u017c w \u0107wiczeniach podstawowych trenowano wyszukiwanie cel\u00f3w przy pomocy SR. Powodem jest niedostateczny zasi\u0119g SR oraz ma\u0142y k\u0105t przeszukiwania przestrzeni. A przede wszystkim pracuj\u0105ca SR zdradza po\u0142o\u017cenie.<\/p>\n<p>Na MiG-21 nie praktykowano atak\u00f3w na kursach spotkaniowych, chocia\u017c k.p.r. R-60 M teoretycznie mog\u0142y by\u0107 odpalane po przy-celowaniu z wykorzystaniem celownika optycznego.<\/p>\n<p>Reasumuj\u0105c, sukces tkwi\u0142 w doskona\u0142ym wzroku pilota, mistrzowskim opanowaniu maszyny i zdobytym do\u015bwiadczeniu. W pu\u0142kach po przej\u015bciu tych \u0107wicze\u0144 tworzono nawet klucze walk manewrowych.<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Na samolotach MiG-21 PF uleg\u0142y pogorszeniu charakterystyki startu i l\u0105dowania. Dlatego opracowano dwa prototypy E-6 W\/1 i E-6 W\/2. Testowano na nich mi\u0119dzy innymi; dodatkowe rakiety startowe, l\u0105dowanie na zwi\u0119kszonych k\u0105tach natarcia z 10-11 stopni do 16-18 stopni, a przede wszystkim nadmuch na klapy na skrzyd\u0142ach. Nadmuch na klapy skrzyd\u0142owe uzyskano poprzez zmodernizowanie silnika. Silnik w dw\u00f3ch miejscach na wysoko\u015bci ostatniego stopnia spr\u0119\u017carki otrzyma\u0142 upusty do specjalnych rur ( kana\u0142\u00f3w ), kt\u00f3re prowadz\u0105 do szczelin umieszczonych w skrzyd\u0142ach i kieruj\u0105ce spr\u0119\u017cone powietrze nad wychylone klapy. Dzi\u0119ki temu powietrze przep\u0142ywaj\u0105ce nad klapami ma du\u017co wi\u0119ksz\u0105 energi\u0119 i pr\u0119dko\u015b\u0107, co wydatnie zwi\u0119ksza si\u0142\u0119 no\u015bn\u0105. Ten nowy silnik oznaczono R-11 F2S-300.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-5230","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-samoloty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5230","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5230"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5230\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5460,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5230\/revisions\/5460"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5230"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5230"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5230"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}