Brazylia to kraj postrzegany w Rzeczypospolitej Polskiej, w \u015brodkach masowego przekazu, jako s\u0142abo rozwini\u0119ty, o niskiej kulturze technicznej. Kojarzony tylko z pi\u0142k\u0105 no\u017cn\u0105.<\/p>\n Lecz faktycznie, w dziedzinie techniki lotniczej to pot\u0119ga. Ju\u017c dawno Brazylia przegoni\u0142a Polsk\u0119, kt\u00f3rej korzenie lotnicze s\u0105 znacznie starsze. I o ile w Polsce przemys\u0142 lotniczy jest systematycznie likwidowany, to w Brazylii stale si\u0119 rozwija i ma coraz silniejsze powi\u0105zania z Europ\u0105, USA i Chinami.<\/p>\n Do wiod\u0105cych firm lotniczych w Brazylii nale\u017cy Embraer. Embraer to jedna z najwi\u0119kszych i najbardziej dynamicznie rozwijaj\u0105cych si\u0119 firm lotniczych na \u015bwiecie. Produkuje samoloty wojskowe, dyspozycyjne, pasa\u017cerskie i rolnicze. Ich wyroby nale\u017c\u0105 do najlepszych w kategorii koszt-efekt. Dzi\u015b Embraer to koncern lotniczy zajmuj\u0105cy czwarte miejsce na \u015bwiecie.<\/p>\n Historia pot\u0119gi Brazylijskiego przemys\u0142u lotniczego si\u0119ga 40-tych lat XX wieku. W 1950 roku, utworzono Instituto Tecnologico de Aeronautica ( Instytut techniczny Lotnictwa ), znany jako ITA. Ta plac\u00f3wka b\u0119d\u0105ca jednocze\u015bnie i uczelni\u0105 i instytutem ( biurem konstrukcyjnym ) istnieje do dnia dzisiejszego. Podlega pod Ministerstwo Obrony Brazylii. Kszta\u0142ci cywil\u00f3w i wojskowych.<\/p>\n ITA jest obecnie cz\u0119\u015bci\u0105 Comando-Geral de Tecnologia Aerospacial, czyli CTA \u2013 gigantycznego wojskowego centrum bada\u0144 aeronautyczno-kosmicznych, stworzonego w 1953 roku, na wz\u00f3r ameryka\u0144skiego NACA, czyli poprzednika NASA. W sk\u0142ad CTA wchodz\u0105 tak\u017ce mi\u0119dzy innymi Instituto de Aerona\u00fatica e Espa\u00e7o ( IAE ) \u2013 instytut naukowy pracuj\u0105cy nad nowymi technologiami lotniczym, obronnymi i kosmicznymi, Instituto de Estudos Avan\u00e7ados ( IEAv ) – kszta\u0142c\u0105cy m.in. fizyk\u00f3w j\u0105drowych, oraz Instituto de Fomento e Cooderna\u00e7\u00e3o Industrial ( IFI ) kt\u00f3ry jest mi\u0119dzy innymi instytucj\u0105 wydaj\u0105ca w Brazylii lotnicze certyfikacje. Wszystkie te instytuty mieszcz\u0105 si\u0119 w S\u00e3o Jos\u00e9 dos Campos, tam gdzie sw\u0105 siedzib\u0119 ma obecnie tak\u017ce Embraer.<\/p>\n Prace nad pierwszym cywilnym samolotem pasa\u017cerskim rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 w Brazylii 29.03.1965 roku. Samolot otrzyma\u0142 oznaczenie IPD-6504 i w dniu 26.10.1968 roku, wykona\u0142 pierwszy lot. Samolot wzbudzi\u0142 zainteresowanie w\u0142adz Brazylii, takie, i\u017c 29.07.1969 roku, Wojskowe Ministerstwo Lotnictwa powo\u0142a\u0142o do istnienia firm\u0119 Embraer, dla jego produkcji. IPD-6504 otrzyma\u0142 nazw\u0119 Bandeirante, co w j\u0119zyku portugalskim oznacza Pionier. Nieco p\u00f3\u017aniej konstrukcja otrzyma\u0142a symbol EMB 110 i pod nim jest powszechnie znana na \u015bwiecie. G\u0142\u00f3wnym konstruktorem samolotu by\u0142 in\u017cynier Oziris Silva, kt\u00f3rego mianowano tak\u017ce dyrektorem firmy Embraer.<\/p>\n Samolot EMB 110 budowano przez 21 lat, w ponad 30 wersjach wojskowych i cywilnych. Ostatni egzemplarz zbudowano w 1990 roku. Samoloty EMB 110 s\u0105 nadal u\u017cytkowane (2010 rok).<\/p>\n Embraer jak ka\u017cda firma funkcjonuj\u0105ca d\u0142ugie dziesi\u0119ciolecia na rynku mia\u0142a swoje wzloty i upadki. Najgro\u017aniejszy by\u0142 kryzys z okresu 1990 – 1994. Sprzeda\u017c firmy w 1990 roku, spad\u0142a z 700 milion\u00f3w dolar\u00f3w do 177 milion\u00f3w dolar\u00f3w. W Brazylii by\u0142 kryzys ekonomiczny i panowa\u0142a wysoka inflacja. Dokonano redukcji zatrudnienia, o ponad 50 procent. Mimo to straty wynosi\u0142y nadal 200 milion\u00f3w dolar\u00f3w. Podj\u0119to decyzje o sprywatyzowaniu firmy. W grudniu 1994 roku, zako\u0144czono prywatyzacj\u0119.<\/p>\n W\u00f3wczas zdecydowano si\u0119 zaryzykowa\u0107 i skupi\u0107 wysi\u0142ki nad konstrukcj\u0105 ERJ 145, rozwijan\u0105 od 1989 roku, gdy\u017c zarz\u0105d dostrzeg\u0142 nisz\u0119 w\u015br\u00f3d samolot\u00f3w pasa\u017cerskich turboodrzutowych 40-110 miejsc. Dla Boeing i Airbus to by\u0142y konstrukcje nieop\u0142acalne. Jedyny producent takich samolot\u00f3w to by\u0142 Bombardier. Na program ERJ 145 \u0142\u0105cznie wydano 300 milion\u00f3w dolar\u00f3w. Konstrukcja odnios\u0142a du\u017cy sukces.<\/p>\n Obecnie (2010 rok) Embraer mierzy w konstrukcje do 200 miejsc pasa\u017cerskich. Do najbardziej znanych konstrukcji firmy Embraer nale\u017c\u0105; AMX (w\u0142osko-brazylijski samolot bojowy), EMB 312 Tucano (szkolno-treningowy, od 1983 roku, zbudowano oko\u0142o 650 sztuk), EMB 202 Ipanema (rolniczy nap\u0119dzany alkoholem), ERJ 145, ERJ 170, ERJ 190 i inne.<\/p>\n Historia tego samolotu datuje si\u0119 od po\u0142owy 80-tych lat XX wieku. W 1983 roku, firma oblata\u0142a prototyp samolotu pasa\u017cerskiego Embraer 120 Brasilia, dla 20-30 pasa\u017cer\u00f3w, nap\u0119dzanego dwoma silnikami turbo\u015bmig\u0142owymi. W\u00f3wczas to szukaj\u0105c mo\u017cliwo\u015bci poprawy parametr\u00f3w lotu, postanowiono zastosowa\u0107 silniki turboodrzutowe. Logiczne by\u0142o umieszczenie silnik\u00f3w tak jak dotychczas, czyli przy skrzyd\u0142ach.<\/p>\n Tak powsta\u0142y pierwsze rysunki samolotu oznaczonego ERJ 130. Lecz wkr\u00f3tce konstruktorzy przenie\u015bli silniki w tyln\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 kad\u0142uba. Jednocze\u015bnie zarz\u0105d firmy nakaza\u0142 powi\u0119kszy\u0107 kabin\u0119 pasa\u017cersk\u0105. Tak powsta\u0142 projekt Embraer ERJ 135, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 prekursorem ERJ 140 i ERJ 145. Ca\u0142a rodziny tych samolot\u00f3w charakteryzuje si\u0119 identycznym uk\u0142adem aerodynamicznym; dolnop\u0142at, dwusilnikowy, turboodrzutowy, o w\u0105skim kad\u0142ubie, skrzyd\u0142a o umiarkowanym skosie. Samoloty te powsta\u0142y na potrzeby wojska, pasa\u017cerskich linii lotniczych oraz jako dyspozycyjne.<\/p>\n Embraer ERJ 145 zacz\u0105\u0142 by\u0107 projektowany w 1989 roku. Pierwszy lot prototypu odby\u0142 si\u0119 11.08.1995 roku. Brazylijczycy w tym czasie mieli ju\u017c du\u017ce do\u015bwiadczenie w sprzeda\u017cy samolot\u00f3w za granic\u0119 i wiedzieli, \u017ce bez stosownych certyfikat\u00f3w jest to niemo\u017cliwe. Dlatego ju\u017c w 1996 roku, samolot otrzyma\u0142 certyfikaty CTA i FAA, a w 1997 roku, europejskiego JAA ( Joint Aviation Authorities ). Pierwszym u\u017cytkownikiem by\u0142y linie Continental Express z USA. Obecnie (2010 roku) samolot u\u017cytkuje oko\u0142o 70 linii lotniczych na ca\u0142ym \u015bwiecie. Podstawowa wersja pasa\u017cerska ERJ 145 zabiera na pok\u0142ad 50 pasa\u017cer\u00f3w (ewentualnie 48 lub 49, je\u015bli by\u0142a zabudowana szafa ( garderoba ).<\/p>\n Z pocz\u0105tkiem XXI wieku, koncern Embraer zawar\u0142 porozumienie z Chinami i wszed\u0142 na tamtejszy rynek z produkcj\u0105 licencyjn\u0105. Od 2003 roku, w zak\u0142adach chi\u0144skich w Habronie zacz\u0119to montowa\u0107 samoloty ERJ 145. Tak\u017ce w Chinach w dniu 28.09.2007 roku, zbudowano 1 000 ( tysi\u0119czny ) egzemplarz samolotu typu ERJ 145.<\/p>\n ERJ 135 \u2013 zabiera na pok\u0142ad 37 pasa\u017cer\u00f3w. Dysponuje zasi\u0119giem 1 750 mil morskich ( 3 241 km ).<\/p>\n ERJ 135 ER \u2013 Extended Range. Ma zwi\u0119kszony zasi\u0119g.<\/p>\n ERJ 135 LR \u2013 Long Range, z lepszymi silnikami i o wi\u0119kszym zasi\u0119gu.<\/p>\n ERJ 140 ( LR ) \u2013 kad\u0142ub d\u0142u\u017cszy o 3,60 m. Zabiera na pok\u0142ad 44 pasa\u017cer\u00f3w. Dysponuje zasi\u0119giem 1 650 mil morskich ( 3 056 km ). Samoloty budowane g\u0142\u00f3wnie na potrzeby rynku USA, jako samoloty dyspozycyjne.<\/p>\n ERJ 140 ER \u2013 Extended Range o wyd\u0142u\u017conym zasi\u0119gu.<\/p>\n ERJ 140 LR \u2013 Long Range, ma lepsze silniki i wi\u0119kszy zasi\u0119g.<\/p>\n ERJ 145 XR \u2013 kad\u0142ub d\u0142u\u017cszy. Zabiera na pok\u0142ad 50 pasa\u017cer\u00f3w. Dysponuje zasi\u0119giem 2 000 mil morskich ( 3 704 km ). Paliwo 4 174 kg.<\/p>\n ERJ 145 STD \u2013 platforma dla samolot\u00f3w eksportowanych za granic\u0119.<\/p>\n ERJ 145 EU \u2013 model dla kraj\u00f3w europejskich. Masa startowa ( MTOW ) okre\u015blona na 19 990 kg.<\/p>\n ERJ 145 ER \u2013 Extended Range, o wyd\u0142u\u017conym zasi\u0119gu ( 2 963 km ).<\/p>\n ERJ 145 EP \u2013 samolot o wzmocnionej konstrukcji. Masa startowa ( MTOW ) okre\u015blona na 20 990 kg.<\/p>\n ERJ 145 LR \u2013 Long Range, o zwi\u0119kszonym zasi\u0119gu ( 3 037 km ). Zabiera wi\u0119cej paliwa ( 5 187 kg ) i posiada nowsze silniki. Wprowadzony do eksploatacji w 1998r..<\/p>\n ERJ 145 LU \u2013 to wersja LR o wi\u0119kszej masie startowej ( MTOW ) 21 990 kg.<\/p>\n ERJ 145 MK \u2013 w certyfikacie ma zwi\u0119kszon\u0105 mas\u0119 w\u0142asn\u0105 ( 7 700 kg ), przy nie zmienionych pozosta\u0142ych parametrach masowych.<\/p>\n Wiele z tych wersji budowano jednocze\u015bnie. Nie wyst\u0119powa\u0142a co\u015b takiego jak zast\u0119powalno\u015b\u0107. O odpowiednim ukompletowaniu maszyny decydowa\u0142 klient. Dlatego przy samolotach ERJ 135\/140\/145 mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 o wersjach, podwersjach oraz seriach indywidualnych.<\/p>\n Jednak w pewnym momencie samolot ERJ 145 zosta\u0142 znacznie zmodyfikowany. Mimo to oznaczenie ERJ 145 utrzymano. Zmiany by\u0142y powa\u017cne. Samolot praktycznie zosta\u0142 wyposa\u017cony w nowe p\u0142aty. W oczy rzuca si\u0119 zastosowanie winglet na ich ko\u0144cach. Lecz skrzyd\u0142a maj\u0105 nowy profil aerodynamiczny, nowe lotki i nowe klapy. Klapy s\u0105 jednoszczelinowe, a nie jak poprzednio dwuszczelinowe. Skrzyd\u0142a maj\u0105 mniejsz\u0105 si\u0142\u0119 no\u015bn\u0105 lecz tak\u017ce mniejszy op\u00f3r. Mniejsza si\u0142a no\u015bna nieznacznie wyd\u0142u\u017cy\u0142a rozbieg, ale mocniejsze silniki to zniwelowa\u0142y. Nowe skrzyd\u0142a s\u0105 tak\u017ce nieco l\u017cejsze. Dzi\u0119ki temu skrzyd\u0142a stawiaj\u0105 mniejszy op\u00f3r podczas pr\u0119dko\u015bci przelotowej, a samolot uzyskuje wi\u0119kszy zasi\u0119g. Maszyna otrzyma\u0142a nowsze silniki, bardziej ekonomiczne.<\/p>\n Przebudowano tak\u017ce instalacj\u0119 paliwow\u0105. Generalnie wywodzi si\u0119 ona z wersji LR. Lecz zabudowano dodatkowy zbiornik paliwa w cz\u0119\u015bci ogonowej. Dzi\u0119ki niemu mo\u017cna tak\u017ce wywa\u017ca\u0107 samolot w locie. Dzi\u0119ki tym wszystkim zmianom samolot jest szybszy, ma wi\u0119kszy zasi\u0119g i pu\u0142ap.<\/p>\n Poprawiony ERJ 145 otrzyma\u0142 oznaczenie ERJ 145 XR i sta\u0142 si\u0119 podstaw\u0105 dla kolejnych maszyn pasa\u017cerskich i wersji wojskowych. Pasa\u017cerski ERJ 145 XR zosta\u0142 wprowadzony do eksploatacji w 2002 roku. Pierwszym jego u\u017cytkownikiem by\u0142y linie Express Jet Airlines. Ta wersja samolotu ma zasi\u0119g 3 704 km.<\/p>\n EMB 145 RS\/AGS \u2013 maszyna do rozpoznania. Znany jako R-99 model B.<\/p>\n EMB 145 AEW&C \u2013 maszyna wczesnego ostrzegania. Znany jako R-99 model A.<\/p>\n P-99 \u2013 samolot patrolowania morskiego i zwalczania okr\u0119t\u00f3w podwodnych.<\/p>\n W 2009 roku, w samolotach z nap\u0119dem turboodrzutowym, w klasie pojemno\u015bci 30 \u2013 120 pasa\u017cer\u00f3w, Embraer mia\u0142 udzia\u0142 47 % w rynku. Kierownictwo firmy sukcesu upatruje w trzech aspektach. Po pierwsze, powstawaniu linii niskokosztowych. Pierwsze takie linie powsta\u0142y na terenie USA w 70-tych latach XX wieku. Ale prawdziwy rozw\u00f3j przyszed\u0142 z pocz\u0105tkiem XXI wieku. Drugim aspektem by\u0142o powstanie firm leasingowych, dzi\u0119ki kt\u00f3rym przewo\u017anicy nie musz\u0105 ju\u017c kupowa\u0107 maszyn na w\u0142asno\u015b\u0107. I trzecim aspektem jest rosn\u0105ca niech\u0119\u0107 pasa\u017cer\u00f3w do przesiadek, co zmusza firmy przewozowe do posiadania sporej floty maszyn i du\u017cej siatki po\u0142\u0105cze\u0144.<\/p>\n Do 2009 roku, firma Embraer zbudowa\u0142a; 108 samolot\u00f3w ERJ 135, 74 samoloty ERJ 140, 733 samolot\u00f3w ERJ 145. \u0141\u0105cznie 915 maszyn, nie licz\u0105c maszyn zbudowanych poza Brazyli\u0105, w Chinach i USA. 70 % tych maszyn lata w USA i Kanadzie.<\/p>\n Brazylijczycy zdawali sobie (ju\u017c w 2009 roku) spraw\u0119, i\u017c rynek na samoloty ERJ 135\/140\/145 praktycznie zosta\u0142 nasycony. Biedniejsze kraje b\u0119d\u0105 raczej szuka\u0142y maszyn na rynku wt\u00f3rnym.<\/p>\n Pewn\u0105 szans\u0105 dla znalezienia zam\u00f3wie\u0144 na t\u0119 grup\u0119 kolejnych samolot\u00f3w s\u0105 maszyny w wersji dyspozycyjnej, a dok\u0142adnie business jet. Czyli powietrzne taks\u00f3wki. Kiedy\u015b maszyny dyspozycyjne posiadali najbogatsi i du\u017ce korporacje. Teraz samoloty na \u017cyczenie konkretnego przelotu mo\u017ce mie\u0107 nawet niewielka firma. Wynaj\u0119cie lotu jest teraz du\u017co ta\u0144sze, a firm \u015bwiadcz\u0105cych tego typu us\u0142ugi wci\u0105\u017c przybywa.<\/p>\n Dlatego Brazylijczycy opracowali samolot Legacy 600, Legacy 650 i kolejne. W 2000 roku, na rynku pojawi\u0142 si\u0119 Legacy 600, zbudowany na platformie ERJ 135. Zabiera na pok\u0142ad 13 pasa\u017cer\u00f3w, w kabinie typu VIP. Zasi\u0119g 6 060 km. W 2002 roku, sprzedano pierwsze 10 maszyn. Cena samolotu w 2008 roku, wynosi\u0142a 26,93 miliony dolar\u00f3w. W 2008 roku, firma zaprezentowa\u0142a kolejn\u0105 odmian\u0119 Legacy 650.<\/p>\n PLL LOT stosunkowo wcze\u015bnie zdecydowa\u0142 si\u0119 na zakup samolot\u00f3w ERJ 145. Niemal w tym samym roku, kiedy samolot pojawi\u0142 si\u0119 w ofercie sprzeda\u017cy. Atutami Brazylijczyk\u00f3w by\u0142; kr\u00f3tki termin realizacji zam\u00f3wienia, korzystny uk\u0142ad koszt-efekt oraz lepsze parametry techniczne w stosunku do aktualnie eksploatowanych maszyn. W tym czasie na kr\u00f3tkich trasach PLL LOT eksploatowa\u0142 maszyny ATR 72.<\/p>\n Umowa mi\u0119dzy PLL LOT a firma Embraer zosta\u0142a podpisana w 1999 roku, a zgodnie z ni\u0105 zam\u00f3wiono 6 samolot\u00f3w z opcj\u0105 na kolejne 6 sztuk. Zakup samolot\u00f3w ERJ 145 przez PLL LOT w \u015brodkach masowego przekazu nie wywo\u0142a\u0142 zachwytu. Wr\u0119cz przeciwnie. Decyzja ta zosta\u0142a poddana krytyce. Jak si\u0119 okaza\u0142o nies\u0142usznie, a kolejne zakupy samolot\u00f3w z firmy Embraer s\u0105 przyjmowane znacznie cieplej.<\/p>\n Pierwszy samolot ERJ 145 dotar\u0142 do Polski w lipcu 1999 roku, mia\u0142 nr 145155 i otrzyma\u0142 znaki SP-LGA. Pierwszy lot wykonano w dniu 1.08.1999 roku, na trasie Warszawa-Zurych. Zbieg\u0142o si\u0119 to z przyst\u0105pieniem PLL LOT do Programu Qualiflyer, kt\u00f3ry skupi\u0142 10 przewo\u017anik\u00f3w. Program polega\u0142 na premiowaniu pasa\u017cer\u00f3w, kt\u00f3rzy du\u017co podr\u00f3\u017cowali i zliczano im pokonany dystans. Maszyna by\u0142a eksploatowana przez PLL LOT do grudnia 2004 roku.<\/p>\n Jeszcze w sierpniu 1999 roku, do Polski dostarczono kolejne dwa ERJ 145; SP-LGB ( nr 145165 ) i SP-LGC ( nr 145227 ). Obie maszyny s\u0142u\u017cy\u0142y w PLL LOT do pa\u017adziernika 2005 roku.<\/p>\n Ju\u017c w dniu 12.06.2000 roku, strona Polska potwierdzi\u0142a ch\u0119\u0107 zakupu kolejnych 3 maszyn. Czyli \u0142\u0105cznie 15 sztuk.<\/p>\n W 2000 roku, firma odebra\u0142 a\u017c 7 kolejnych nowych egzemplarzy; SP-LGD ( nr 145244, maj 2000r., sprzedany 2010r. ), SP-LGE ( nr 145285, sierpie\u0144 2000r., sprzedany 2010r. ), SP-LGF ( nr 145308, wrzesie\u0144 2000r., sprzedany w 2010r. ), SP-LGG ( nr 145319, pa\u017adziernik 2000r., sprzedany w 2010r. ), SP-LGH ( nr 145329, pa\u017adziernik 2000r., sprzedany kwiecie\u0144 2011r., jako ostatni z 14 sztuk ), SP-LGI ( nr 145336, pa\u017adziernik 2000r., sprzedany pa\u017adziernik 2006r. ), SP-LGK ( nr 145339, pa\u017adziernik 2000r., sprzedany pa\u017adziernik 2006r. ).<\/p>\n W marcu 2001 roku, dostarczono kolejne 3 egzemplarze; SP-LGL ( nr 145406, sprzedany w maju 2008r. ), SP-LGM ( nr 145408, sprzedany w maju 2008r. ), SP-LGN ( nr 145441, sprzedany tak\u017ce w maju 2008r. ).<\/p>\n W kwietniu 2002 roku, PLL LOT odebra\u0142 ostatni 14 egzemplarz; SP-LGO nr 145560, sprzedany 2010 roku.<\/p>\n Samolot przez personel pok\u0142adowy zosta\u0142 nieoficjalnie nazwany; o\u0142\u00f3wek lub d\u0142ugopis. Z uwagi na d\u0142ugi i w\u0105ski kad\u0142ub. Samolot okaza\u0142 si\u0119 bezpieczny i prawie bezawaryjny. W PLL 14 maszyn ERJ 145 wylata\u0142o oko\u0142o 300 000 godzin, wykonuj\u0105c oko\u0142o 55 000 operacji start-l\u0105dowanie.<\/p>\n Wymiana tych samolot\u00f3w na inne wynika\u0142a z przej\u015bcia na samoloty o wi\u0119kszej pojemno\u015bci. Ich m\u0142ody wiek by\u0142 korzystny z uwagi na osi\u0105gni\u0119cie dobrej ceny odsprzeda\u017cy.<\/p>\n Zgodnie z umowami zawartymi z brazylijsk\u0105 firm\u0105 Embraer w 2004 roku oraz w 2007 roku, PLL LOT stopniowo wycofywa\u0142y modele Embraer 145 na rzecz wi\u0119kszych i bardziej nowoczesnych maszyn Embraer 170 i 175. Decyduj\u0105ce okaza\u0142y si\u0119 lepsze parametry techniczne maszyn, wi\u0119ksza liczba miejsc na pok\u0142adzie oraz zasi\u0119g. Embraer 145 mo\u017ce pomie\u015bci\u0107 48 os\u00f3b, podczas gdy na pok\u0142adzie EMB 170 mo\u017ce lecie\u0107 70 os\u00f3b, a EMB 175 – 82 osoby.<\/p>\n W dniu 1.01.2008 roku, PLL LOT na stanie mia\u0142 9 sztuk tych maszyn.<\/p>\n Jak wspomnieli\u015bmy powy\u017cej, ostatnim sprzedanym egzemplarzem by\u0142 SP-LGH. Po\u017cegnalny lot wykonano w dniu 15.04.2011 roku, na trasie Gda\u0144sk \u2013 Warszawa ( LO 3832 ). Za\u0142oga samolotu; kapitan S\u0142awomir Majcher, II pilot Bartosz Wr\u00f3bel, stewardesa Ewa Czerwi\u0144ska i stewardesa Gra\u017cyna Kokot. Po wyl\u0105dowaniu na Lotnisku Ok\u0119cie samolot zosta\u0142 powitany salutem wodnym z dw\u00f3ch woz\u00f3w bojowych stra\u017cy lotniskowej. Za\u0142oga na kad\u0142ubie samolotu z\u0142o\u017cy\u0142a autografy. Ten egzemplarz s\u0142u\u017cy\u0142 w PLL LOT 11 lat. Wylata\u0142 26 000 godzin. Jednak okaza\u0142o si\u0119, \u017ce z powodu usterki samolotu ATR 72, samolot ERJ 145 SP-LGH wykona\u0142 jeszcze jeden lot tam i z powrotem do Rygi. Wed\u0142ug innych \u017ar\u00f3de\u0142; dwa samoloty ERJ 145 jeszcze ponad miesi\u0105c wykonywa\u0142y loty rejsowe i czarterowe. W taki oto spos\u00f3b po 12 latach po\u017cegnano Embraer ERJ 145.<\/p>\n W opracowaniu przedstawiam konstrukcje ERJ 145 ER Family, kt\u00f3ra by\u0142a eksploatowana w PLL LOT. Czyli z pierwsz\u0105 konstrukcj\u0105 p\u0142at\u00f3w bez winglet. Tak\u017ce ze standardowo skonfigurowan\u0105 kabin\u0105 pasa\u017cersk\u0105.<\/p>\n Embraer 145 to ma\u0142y samolot pasa\u017cerski, o \u015brednim zasi\u0119gu, okre\u015blany jako typ regionalny. W\u015br\u00f3d maszyn eksploatowanych w ca\u0142ej historii PLL LOT pojemno\u015bciowo zbli\u017cony do AN-24, a uk\u0142adem aerodynamicznym do Tu-134. Lecz jakiekolwiek bli\u017csze por\u00f3wnywanie tych maszyn jest nieporozumieniem. Konstrukcyjnie samolot jest dolnop\u0142atem, z nap\u0119dem dw\u00f3ch silnik\u00f3w turboodrzutowych umieszczonych po bokach tylnej cz\u0119\u015bci kad\u0142uba. Cech\u0105 wyr\u00f3\u017cniaj\u0105c\u0105 samolot jest d\u0142ugi w\u0105ski kad\u0142ub. Dlatego personel lataj\u0105cy PLL LOT nieformalnie nazywa\u0142 te samoloty o\u0142\u00f3wkami lub d\u0142ugopisami.<\/p>\n Konstrukcja samolotu wykonana jest g\u0142\u00f3wnie z duraluminium i kompozyt\u00f3w. Poszczeg\u00f3lne podzespo\u0142y s\u0105 wykonywane w r\u00f3\u017cnych firmach; skrzyd\u0142a produkowane s\u0105 w Hiszpanii \u2013 Gamesa, \u015brodkowa i tyln\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 kad\u0142uba budowane s\u0105 w Belgii \u2013 Sonaca, stateczniki i usterzenie ogonowe budowane s\u0105 w Chile \u2013 Enaer.<\/p>\n Skrzyd\u0142a o umiarkowanym skosie i niewielkim wznosie. Skos na kraw\u0119dzi natarcia wynosi 25 stopni. Wznos 2,5 stopnia. Zaklinowane pod k\u0105tem 1 stopnia. Tr\u00f3j-d\u017awigarowe. P\u0142at technologicznie podzielono na 5 cz\u0119\u015bci. Centrop\u0142at \u0142\u0105czy p\u0142aty z kad\u0142ubem. W centrop\u0142acie umieszczono g\u0142\u00f3wny zbiornik paliwa oraz komory podwozi g\u0142\u00f3wnego. Skrzyd\u0142a wyposa\u017cono w; klasyczne lotki ( 25 % kraw\u0119dzi sp\u0142ywu ), dwusekcyjne dwuszczelinowe klapy zaskrzyd\u0142owe ( 70 % kraw\u0119dzi sp\u0142ywu ), dwusekcyjne przerywacze ( 27 % d\u0142ugo\u015bci kraw\u0119dzi sp\u0142ywu ). W skrzyd\u0142ach umieszczono punkty mocowania goleni podwozia g\u0142\u00f3wnego, ich komory, zbiorniki integralne paliwa. Kraw\u0119dzie natarcia skrzyde\u0142 s\u0105 odladzane.<\/p>\n Kad\u0142ub samolotu o przekroju ko\u0142owym, o \u015brednicy 2,28 m, nie nale\u017cy do szerokich. Samolot posiada ci\u015bnieniow\u0105 oraz klimatyzowan\u0105 kabin\u0119 oraz luki baga\u017cowe. Luki baga\u017cowe maj\u0105 pojemno\u015b\u0107 9,20 m sze\u015bciennych. Wej\u015bcie do samolotu zapewniaj\u0105 drzwi umieszczone w lewej burcie w przedniej cz\u0119\u015bci. Wyposa\u017cono je w integralne schodki. Dzi\u0119ki temu samolot jest niezale\u017cny od wyposa\u017cenia lotniska.<\/p>\n Kokpit wyposa\u017cony jest w 4 du\u017ce okna, kt\u00f3re zapewniaj\u0105 bardzo dobr\u0105 widoczno\u015b\u0107. Maszyn\u0119 prowadzi dw\u00f3ch pilot\u00f3w ( kapitan \u2013 lewy fotel, II pilot \u2013 prawy fotel ). W sk\u0142ad za\u0142ogi wchodz\u0105 dwie stewardesy. W kabinie za\u0142ogi jest tak\u017ce sk\u0142adany fotel dla obserwatora ( lidera, egzaminatora ), zwany jumpseat. Kabina za\u0142ogi zosta\u0142a opracowana jako szklany kokpit. Wyposa\u017cenie kabiny nale\u017cy do nowoczesnych. Niemal wszystkie dane przedstawiane s\u0105 na ekranach LCD. Jest 5 wy\u015bwietlaczy wielofunkcyjnych, ka\u017cdy o wymiarach 20,8 cm x 18 cm. 2 wy\u015bwietlacze przed ka\u017cdym z pilot\u00f3w podaj\u0105 wysoko\u015b\u0107, pr\u0119dko\u015b\u0107 oraz dane nawigacyjne, a jeden pomi\u0119dzy pilotami pokazuje dane dotycz\u0105ce pracy silnika. Za\u0142oga ma do dyspozycji tak\u017ce wska\u017anik przezierny HUD ( Head Up Display ). HUD jest ruchomy i mo\u017cna go ustawi\u0107 zgodnie z preferencjami pilota. Dzi\u0119ki HUD samolot mo\u017ce l\u0105dowa\u0107 w kategorii l\u0105dowania o ograniczonej widoczno\u015bci CAT III.<\/p>\n Awionik\u0119 maszyny zaprojektowa\u0142a firma Honeywell ( model awioniki Primus 1000 ). W sk\u0142ad awioniki maszyny wchodzi tak\u017ce system TCAS ( Terrain Collision Avoidance System ), kt\u00f3rego zadaniem jest wczesne ostrze\u017cenie pilota przed mo\u017cliwo\u015bci\u0105 zderzenia z przeszkodami, np. innymi samolotami. Opr\u00f3cz niego, wyposa\u017cono samolot w system GPWS ( Ground Proximity Warning System ) \u2013 system ostrzegania o blisko\u015bci ziemi ( by unikn\u0105\u0107 zderzenia z ziemi\u0105 ). W samolocie znajduje si\u0119 radar pogodowy z kolorowym wy\u015bwietlaczem oraz zestaw do komunikacji radiowej Primus II.<\/p>\n Kabina pasa\u017cerska. Wszystkie Polskie ERJ 145 mia\u0142y identyczny uk\u0142ad kabiny pasa\u017cerskiej. Pomieszczono tu 48 foteli, w rzadko obecnie spotykanym uk\u0142adzie 1 + 2, w 16 rz\u0119dach. Nad fotelami z prawej strony umieszczono zamykane pojemniki na baga\u017c. Kabina pasa\u017cerska wyposa\u017cona jest w stosunkowo du\u017ce okna; 17 sztuk na lewej burcie, 15 sztuk na prawej burcie. W tyle kabiny umieszczono toalet\u0119. Pomi\u0119dzy kabin\u0105 pilot\u00f3w a kabin\u0105 pasa\u017cersk\u0105 umieszczono; przedzia\u0142 dla personelu pok\u0142adowego, kuchni\u0119, garderob\u0119, g\u0142\u00f3wne wej\u015bcie i inne. Dost\u0119p do tylnego luku baga\u017cowego zapewniaj\u0105 spore drzwi zewn\u0119trzne umieszczone pod lewym silnikiem.<\/p>\n Usterzenie klasyczne w uk\u0142adzie \u201eT\u201d. Pionowe sko\u015bne 35 stopni, z\u0142o\u017cone ze statecznika i dwucz\u0119\u015bciowego ( po d\u0142ugo\u015bci ) steru. Usterzenie poziome, o zmiennym k\u0105cie zaklinowania, sko\u015bne 20 stopni, z\u0142o\u017cone ze statecznika i ster\u00f3w. Stery z kompensacj\u0105 rogow\u0105 i czterema klapkami wywa\u017caj\u0105cymi. Kraw\u0119dzie natarcia odladzane.<\/p>\n Podwozie samolotu jest klasyczne, tr\u00f3jpodporowe, z ko\u0142ami w uk\u0142adzie 2 x 2 x 2. Pneumatyki wysoko ci\u015bnieniowe, dostosowane do twardych nawierzchni. Podwozie g\u0142\u00f3wne ( ko\u0142a firmy Goodrich) chowa si\u0119 do \u015brodka, bez pe\u0142nego zamkniecie kom\u00f3r klapami. Podwozie przednie ( kt\u00f3rym mo\u017cna sterowa\u0107 ) chowa si\u0119 do przodu, zamykane dwoma klapami.<\/p>\n Samolot posiada pe\u0142ne o\u015bwietlenie zewn\u0119trzne. Antykolizyjne. Cztery reflektory do l\u0105dowania; trzy umieszczone na przedniej goleni oraz jeden przy nasadzie lewego skrzyd\u0142a.<\/p>\n Dwa turbowentylatorowe silniki Rolls-Royce AE 3007 A. Silniki umieszczono w tylnej cz\u0119\u015bci kad\u0142uba w gondolach po\u0142\u0105czonych z kad\u0142ubem pylonami. Gondole i pylony produkuje belgijska firma Sonaca.<\/p>\n Silnik nale\u017cy do du\u017cej i nowoczesnej rodziny silnik\u00f3w firmy Rolls-Royce s\u0142u\u017c\u0105cych do nap\u0119du samolot\u00f3w wojskowych i cywilnych. Dysponuj\u0105 one ci\u0119giem w zakresie od 28,9 kN do 42,0 kN. Silnik rodziny AE 3007 A maj\u0105 wsp\u00f3lny rdze\u0144 z silnikami AE 1107 C-Liberty i AE 2100. Wielo\u015b\u0107 wersji wynika miedzy innymi z eksploatowania samolot\u00f3w w klimacie gor\u0105cym lub z lotnisk po\u0142o\u017conych wysoko w g\u00f3rach. Firma stale unowocze\u015bnia t\u0119 rodzin\u0119 silnik\u00f3w i wygl\u0105da na to, i\u017c b\u0119d\u0105 jeszcze wiele lat budowane.<\/p>\n Silnik AE 3007 A jest silnikiem turbo-wentylatorowym, dwuwa\u0142owym. Ma d\u0142ugo\u015b\u0107 2,705 m, najwi\u0119ksz\u0105 \u015brednic\u0119 0,978 m, wag\u0119 719 kg. Silnik rozpoczyna wentylator, za nim umieszczono 14-stopniow\u0105 spr\u0119\u017cark\u0119 wysokiego ci\u015bnienia, pier\u015bcieniowa komora spalania, 2-stopniowa turbina wysokiego ci\u015bnienia ( nap\u0119dza spr\u0119\u017cark\u0119 ), 3-stopniowa turbina niskiego ci\u015bnienia ( nap\u0119dza wentylator ), dysza wylotowa i odwracacz ci\u0105gu. Stopie\u0144 spr\u0119\u017cania wynosi od 18-1 do 20-1. Stopie\u0144 dwuprzep\u0142ywowo\u015bci wynosi 4,8 \u2013 1. Temperatura w komorze spalania wynosi 994 stopnie Celsjusza. Nominalny ci\u0105g wynosi 31,3 kN. Stabilna praca do wysoko\u015bci 13 800 m i do pr\u0119dko\u015bci 0,92 Ma. Silniki wyposa\u017cone s\u0105 w system pe\u0142nego sterowania cyfrowego silnikami ( FA-DEC \u2013 full authority digital engine control ). Chwyt powietrza jest ogrzewany, aby unikn\u0105\u0107 oblodzenia.<\/p>\n Samolot posiada tak\u017ce system zasilania pomocniczego APU (Auxiliary Power Unit) APIC APS-500, umieszczony w samym ogonie.<\/p>\n Rozpi\u0119to\u015b\u0107 20,04 m. D\u0142ugo\u015b\u0107 29,87 m. Wysoko\u015b\u0107 6,75 m. Powierzchnia no\u015bna 51,19 m2. Masa w\u0142asna 12 114 \u2013 12 591 kg. Masa ca\u0142kowita 19 990 kg. Masa maksymalna 22 000 \u2013 24 100 kg. Masa \u0141adunku 5 136 \u2013 5 973 kg. Pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna 0,78 – 0,80 Ma. Zasi\u0119g z \u0142adunkiem 1 550 mil morskich. Pu\u0142k 11\u00a0270 m. Rozbieg do 2 270 m. Dobieg do 1 400 m. Silniki Rolls-Royce AE 3007 A, o ciagu 2 x 31,3 kN.<\/p>\n W Polsce w PLL LOT u\u017cytkowano 14 samolot\u00f3w ERJ 145.<\/p>\n ERJ 145, SP-LGA, Nr 145155, Dostarczony do Polski 07.1999r. Wycofany 12.2004r. Pierwszy lot wykonano w dniu 1.08.1999r., na trasie Warszawa-Zurych. Po wycofaniu z PLL LOT trafi\u0142 do Fly Air ( TC-FLR ), a nast\u0119pnie w Lagunair ( EC-JYB ).<\/p>\n ERJ 145, SP-LGB, Nr 145165, Dostarczony do Polski 08.1999r. Wycofany 10.2005r. Po wycofaniu z PLL LOT trafi\u0142 do Satena ( FAC1176 ).<\/p>\n ERJ 145, SP-LGC, Nr 145227, Dostarczony do Polski 08.1999r. Wycofany 10.2005r. Po wycofaniu z PLL LOT trafi\u0142 do Satena ( FAC1177 ).<\/p>\n ERJ 145, SP-LGD, Nr 145244, Dostarczony do Polski 05.2000r. Wycofany 2010r. Sprzedany w 2010r.<\/p>\n ERJ 145, SP-LGE, Nr 145285, Dostarczony do Polski 08.2000r. Wycofany 2010r. Sprzedany w 2010r.<\/p>\n ERJ 145, SP-LGF, Nr 145308, Dostarczony do Polski 09.2000r. Wycofany 2010r. Sprzedany w 2010r.<\/p>\n ERJ 145, SP-LGG, Nr 145319, Dostarczony do Polski 10.2000r. Wycofany 2011r. Sprzedany w 2011r.<\/p>\n ERJ 145, SP-LGH, Nr 145329, Dostarczony do Polski 10.2000r. Wycofany 04.2011r. Ostatni oficjalny lot w PLL LOT tego typu maszyn wykonano w dniu 15.04.2011r., na trasie Gda\u0144sk-Warszawa. Potem wykona\u0142 jeszcze kilka dodatkowych lot\u00f3w. Potem sprzedany, jako ostatni z 14 sztuk.<\/p>\n ERJ 145, SP-LGI, Nr 145336, Dostarczony do Polski 10.2000r. Wycofany 10.2006r. Sprzedany do bmi Regional ( G-RJXN ).<\/p>\n ERJ 145, SP-LGK, Nr 145339, Dostarczony do Polski 10.2000r. Wycofany 10.2006r. Sprzedany do bmi Regional ( G-RJXO ).<\/p>\n ERJ 145, SP-LGL, Nr 145406, Dostarczony do Polski 03.2001r. Wycofany 05.2008r. Sprzedany do Aeromexico Connect ( XA-GAC ).<\/p>\n ERJ 145, SP-LGM, Nr 145408, Dostarczony do Polski 03.2001r. Wycofany 05.2008r. Sprzedany do Sky Air World ( VH-SZF ).<\/p>\n ERJ 145, SP-LGN, Nr 145441, Dostarczony do Polski 03.2001r. Wycofany 05.2008r. Sprzedany do Sky Air World ( VH-SZH ).<\/p>\n ERJ 145, SP-LGO, Nr 145560, Dostarczony do Polski 04.2002r. Wycofany 2010r. Sprzedany w 2010r.<\/p>\n Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Embraer ERJ-145 to samolot pasa\u017cerski (transportowy, komercyjny) opracowany na bazie samolotu dyspozycyjnego. Pierwszy lot prototypu odby\u0142 si\u0119 w dniu 11.08.1995 roku. U\u017cytkowany w PLL LOT w okresie 1999 – 2011. W Polsce w PLL LOT u\u017cytkowano 14 samolot\u00f3w ERJ 145. Z uwagi na w\u0105ski i d\u0142ugi kad\u0142ub Embraer ERJ-145 jest nazywany o\u0142\u00f3wkiem. <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-5103","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-samoloty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5103","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5103"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5103\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5502,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5103\/revisions\/5502"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5103"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5103"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5103"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Firma Embraer.<\/h3>\n
Embraer ERJ 145.<\/h3>\n
Wersje samolotu.<\/h3>\n
Poprawiony ERJ 145.<\/h3>\n
Wersje wojskowe:<\/h3>\n
Embraer ERJ 145 Family w Polsce.<\/h3>\n
Konstrukcja<\/h2>\n
Skrzyd\u0142a.<\/h3>\n
Kad\u0142ub samolotu.<\/h3>\n
Silniki.<\/h3>\n
Dane T-T samolotu ERJ 145 ER\u00a0, 1995r.:<\/h3>\n
Zestawienie<\/h2>\n