Aero L-29 Delf\u00edn to samolot szkolno-treningowy o nap\u0119dzie turboodrzutowym, opracowany w Czechos\u0142owacji z ko\u0144cem 50-lat XX wieku. Pierwszy lot wykonano w dniu 5 kwietnia 1959 roku. W krajach komunistycznych powsta\u0142y jeszcze dwa podobne samoloty: sowiecki Jakowlew Jak-30 i Polski PZL TS-11 Iskra. W 1961 roku, w Moskwie, podczas pr\u00f3b por\u00f3wnawczych najlepszy okaza\u0142 si\u0119 Polski PZL TS-11 Iskra, jednak z powod\u00f3w politycznych wybrano samolot Aero L-29 Delf\u00edn. Polska pozosta\u0142a przy swoim TS-11 Iskra i nawet wyeksportowa\u0142a go do Indii, w ilo\u015bci 50 egzemplarzy. Samolot Jak-30 by\u0142 niedopracowany, z licznymi usterkami. W dodatku, przemys\u0142 CCCP nie m\u00f3g\u0142by zbudowa\u0107 nawet 100 samolot\u00f3w, bo wszystkie fabryki budowa\u0142y wy\u0142\u0105cznie samoloty bojowe. Samolot Aero L-29 Delf\u00edn wprowadzono na uzbrojenie ca\u0142ego obozu komunistycznego, dlatego zosta\u0142 zbudowany w liczbie 3 665 egzemplarzy. Mimo to, ju\u017c w 70-latach XX wieku opracowano nowy, lepszy samolot Aero L-39 Albatros.<\/p>\n W odpowiedzi na spore zapotrzebowanie na samolot szkolno-treningowy z nap\u0119dem turboodrzutowym, firma Aero Vodochody opracowa\u0142a samolot XL-29. Samolot zosta\u0142 zbudowany w uk\u0142adzie klasycznym, na podstawie za\u0142o\u017ce\u0144 opracowanych w CCCP. Samolot pierwszy lot wykona\u0142 w dniu 5 kwietnia 1959 roku. Produkcja trwa\u0142a w okresie 1959-1974. Zbudowano 3 665 samolot\u00f3w, z kt\u00f3rych oko\u0142o 2000 egzemplarzy wyeksportowano do CCCP. Poza obozem socjalistycznym samoloty Aero L-29 Delf\u00edn przekazano do Egiptu, Syrii, Indonezji, Nigerii i Ugandy. Samoloty Aero L-29 Delf\u00edn bra\u0142y udzia\u0142 w licznych lokalnych konfliktach zbrojnych.<\/p>\n Samolot mia\u0142 by\u0107 prosty w budowie i \u0142atwy w obs\u0142udze. Mia\u0142 by\u0107 \u0142atwy w pilota\u017cu i wyprowadzeniu z korkoci\u0105gu. Dlatego zdecydowano si\u0119 na zastosowanie du\u017cych klap zaskrzyd\u0142owych i hamulc\u00f3w aerodynamicznych. Hamulce umieszczono na obu bokach kad\u0142uba samolotu. Samolot okaza\u0142 si\u0119 bardzo bezpieczny, nawet dla pocz\u0105tkuj\u0105cych pilot\u00f3w. Samolot m\u00f3g\u0142 by\u0107 u\u017cywany z lotnisk o nawierzchni gruntowej: trawa, \u017cwir, piasek.<\/p>\n Pierwszy prototyp by\u0142 nap\u0119dzany brytyjskim silnikiem turboodrzutowym Bristol Siddeley Viper. Ale ju\u017c drugi prototyp by\u0142 nap\u0119dzany silnikiem czeskim Walter M.701. Silnik M.701, to nawet jak na koniec 50-lat, by\u0142a konstrukcja przestarza\u0142a. Walter M.701 to silnik turboodrzutowy, jednowa\u0142owy. Spr\u0119\u017carka pojedyncza, od\u015brodkowa, jednostronna. Komora spalania jest z\u0142o\u017cona z siedmiu kom\u00f3r spalania. Komory spalania s\u0105 typu dzbanowego. Turbina jednostopniowa, o przep\u0142ywie osiowym, z 61 \u0142opatkami. Maksymalny ci\u0105g wynosi 8,75 kN (1 962 lbf) przy 15 500 obr\/min. D\u0142ugo\u015b\u0107 2,067 m (81,38 cala). \u015arednica 0,896 m (35,28 cala). Masa sucha 330 kg (728 funt\u00f3w). Spr\u0119\u017c 4,3:1. Przep\u0142yw masowy powietrza 19,6 kg\/s. Stosunek ci\u0105gu do masy 2,7.<\/p>\n W Polsce przez wiele lat samolot L-29 by\u0142 konstrukcj\u0105 ma\u0142o znan\u0105. W 2014 roku, Muzeum Lotnictwa Polskiego otrzyma\u0142o jeden egzemplarz. Dzi\u0119ki temu, konstrukcja sta\u0142a si\u0119 bardziej znana mi\u0142o\u015bnikom lotnictwa. Jeden z egzemplarzy, zosta\u0142 w S\u0142owacji zachowany w stanie lotnym i jest demonstrowany na pokazach lotniczych. Od 2022 roku, ten egzemplarz jest go\u015bciem na pokazach w Polsce, mi\u0119dzy innymi w Lesznie i Nowym Targu.<\/p>\n Aero L-29 Delf\u00edn to samolot dwumiejscowy, szkolno-treningowy, ca\u0142kowite metalowy.<\/p>\n Skrzyd\u0142a proste, trzycz\u0119\u015bciowe. Cz\u0119\u015bci przy kad\u0142ubie samolotu s\u0105 integralnie po\u0142\u0105czone z p\u0142atowcem. Cz\u0119\u015bci zewn\u0119trzne mo\u017cna zdemontowa\u0107, co u\u0142atwia transport kolejowy. Zastosowano profil NACA 632A217 u nasady skrzyd\u0142a i profil NACA 642A212 na ko\u0144cu skrzyd\u0142a. Skrzyd\u0142a wyposa\u017cono w lotki i klapy.<\/p>\n Kad\u0142ub samolotu stosunkowo gruby z uwagi na silnik ze spr\u0119\u017carka od\u015brodkow\u0105. Kabina z miejscami w uk\u0142adzie tandem.<\/p>\n Usterzenie klasyczne, z podzia\u0142em na stery i stateczniki, w uk\u0142adzie litery \u201eT\u201d. Usterzenie pionowe jest integralne z kad\u0142ubem samolotu.<\/p>\n Podwozie tr\u00f3jpodporowe z ko\u0142em przednim. Ca\u0142kowicie chowane: przednie do kad\u0142uba samolotu, g\u0142\u00f3wne do skrzyde\u0142. Wszystkie ko\u0142a s\u0105 pojedyncze.<\/p>\n Silnik Walter M.701, o ci\u0105gu maksymalny ci\u0105g 8,75 kN.<\/p>\n Za\u0142oga to dw\u00f3ch pilot\u00f3w. Rozpi\u0119to\u015b\u0107 10,29 m (33 st\u00f3p 9 cali). D\u0142ugo\u015b\u0107 10,81 m (35 st\u00f3p 6 cali). Wysoko\u015b\u0107 3,13 m (10 st\u00f3p 3 cale). Powierzchnia skrzyd\u0142a 19,80 m2 (213,1 ft2). Masa w\u0142asna 2 384 kg. Maksymalna masa startowa 3 324 kg. Paliwo 962 litr\u00f3w (254 galon\u00f3w US; 212 galon\u00f3w IMP). Zbiorniki dodatkowe 2 x 150 litr\u00f3w (40 galon\u00f3w US; 33 galon\u00f3w IMP). Pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna 655 km\/h (407 mph, 354 kn) na 5 000 m. Pr\u0119dko\u015b\u0107 przeci\u0105gni\u0119cia 130 km\/h (81 mph, 70 kn). Zasi\u0119g maksymalny 894 km (556 mil, 483 mil morskich). Czas lotu 2 godz 30 min. Pu\u0142ap 11 000 m (36 000 ft). Pr\u0119dko\u015b\u0107 wznoszenia 14,00 m\/s (2,755 st\u00f3p\/min).<\/p>\n Samolot Aero L-29 Delf\u00edn nie mia\u0142 na sta\u0142e zamontowanego uzbrojenia lufowego. Karabiny maszynowe umieszczono w zasobnikach. Stosowano karabiny kalibru 7,62 mm. Na dw\u00f3ch zaczepach pod skrzyd\u0142ami montowano bomby lub niekierowane pociski rakietowe.<\/p>\n Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Aero L-29 Delf\u00edn to samolot szkolno-treningowy o nap\u0119dzie turboodrzutowym, opracowany w Czechos\u0142owacji z ko\u0144cem 50-lat XX wieku. Pierwszy lot wykonano w dniu 5 kwietnia 1959 roku. W krajach komunistycznych powsta\u0142y jeszcze dwa podobne samoloty: sowiecki Jakowlew Jak-30 i Polski PZL TS-11 Iskra. W 1961 roku, w Moskwie, podczas pr\u00f3b por\u00f3wnawczych najlepszy okaza\u0142 si\u0119 Polski PZL TS-11 Iskra, jednak z powod\u00f3w politycznych wybrano samolot Aero L-29 Delf\u00edn. Polska pozosta\u0142a przy swoim TS-11 Iskra i nawet wyeksportowa\u0142a go do Indii, w ilo\u015bci 50 egzemplarzy. Samolot Jak-30 by\u0142 niedopracowany, z licznymi usterkami. W dodatku, przemys\u0142 CCCP nie m\u00f3g\u0142by zbudowa\u0107 nawet 100 samolot\u00f3w, bo wszystkie fabryki budowa\u0142y wy\u0142\u0105cznie samoloty bojowe. Samolot Aero L-29 Delf\u00edn wprowadzono na uzbrojenie ca\u0142ego obozu komunistycznego, dlatego zosta\u0142 zbudowany w liczbie 3 665 egzemplarzy. Mimo to, ju\u017c w 70-latach XX wieku opracowano nowy, lepszy samolot Aero L-39 Albatros.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-5022","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-samoloty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5022","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5022"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5022\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5562,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5022\/revisions\/5562"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5022"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5022"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5022"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Historia.<\/h3>\n
Za\u0142o\u017cenia konstrukcji Aero L-29.<\/h3>\n
Konstrukcja.<\/h3>\n
Dane T-T Aero L-29 Delf\u00edn:<\/h3>\n
Uzbrojenie.<\/h3>\n