{"id":498,"date":"2017-05-09T12:00:00","date_gmt":"2017-05-09T12:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2024\/07\/13\/szkolenie-lotnicze-w-polsce-1908-1918\/"},"modified":"2024-07-13T18:37:08","modified_gmt":"2024-07-13T16:37:08","slug":"szkolenie-lotnicze-w-polsce-1908-1918","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=498&lang=pl","title":{"rendered":"Szkolenie lotnicze w Polsce. 1908-1918."},"content":{"rendered":"<p>Krak\u00f3w 2017-05-09<\/p>\n<h3 id=\"Szkolenie-lotnicze-w-Polsce.\"  >Szkolenie lotnicze w Polsce.<\/h3>\n<h3 id=\"Cz\u0119\u015b\u0107-1.\"  >Cz\u0119\u015b\u0107 1.<\/h3>\n<h3 id=\"1908-1918.\"  >1908-1918.<\/h3>\n<p>Mimo braku pa\u0144stwowo\u015bci Polacy wcze\u015bniej podj\u0119li dzia\u0142alno\u015b\u0107 konstrukcyjn\u0105 i lotnicz\u0105. W latach 1884-1918, prace nad budow\u0105 aparat\u00f3w lataj\u0105cych ci\u0119\u017cszych od powietrza, pod zaborami i na ca\u0142ym \u015bwiecie podj\u0119\u0142o ponad 100 rodak\u00f3w. Zaprojektowali oni ponad 150 aeroplan\u00f3w, z kt\u00f3rych oko\u0142o 110 zbudowano i podj\u0119to na nich pr\u00f3by start\u00f3w i lot\u00f3w. Szybko rozesz\u0142a si\u0119 po \u015bwiecie informacja, \u017ce bracia Wilbour i Orville Wright w dniu 17 grudnia 1903 roku, wykonali sterowany lot, kt\u00f3ry uznano za pierwszy udany lot samolotu. Potem by\u0142a informacja o brazylijskim konstruktorze i pilocie Alberto Santos-Dumont, kt\u00f3ry w pa\u017adzierniku i listopadzie 1906 roku, wykonywa\u0142 udane loty ko\u0142o Pary\u017ca na zbudowanym przez siebie dwup\u0142acie. Ale \u015bwiat naprawd\u0119 zadziwi\u0142 francuski konstruktor i pilot Louis Bleriot, kt\u00f3ry w dniu 25 lipca 1909 roku, przelecia\u0142 nad Kana\u0142em La Manche, na aeroplanie zbudowanym przez siebie.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/ac4b9e206ac9faaeaff37f64bf41128a8a34fe82\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/ac4b9e206ac9faaeaff37f64bf41128a8a34fe82\" alt=\"Replika samolotu Bl\u00e9riot XI - Louis Bleriot. 2021 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Replika samolotu Bl\u00e9riot XI &#8211; Louis Bleriot. 2021 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>W 1908 roku, pierwsi Polacy uzyskali uprawnienia lotnicze; hrabia Micha\u0142 Scipio del Campo we Francji, a Rudolf Warcha\u0142owski w Austrii. Nie s\u0105 znane dok\u0142adne daty uzyskania przez nich licencji. Natomiast wiadomo, \u017ce w dniu 1 lipca 1910 roku, Bronis\u0142aw Matyjewicz-Maciejewicz otrzyma\u0142 od Aeroklubu Francji dyplom pilota. Pan Rudolf Warcha\u0142owski sta\u0142 si\u0119 prekursorem przelot\u00f3w z pasa\u017cerami. Warto tak\u017ce wspomnie\u0107 o pilocie Grzegorzu Piotrowskim, kt\u00f3ry w dniu 22 wrze\u015bnia 1910 roku, ustanowi\u0142 \u015bwiatowy rekord odleg\u0142o\u015bci przelotu z jednym pasa\u017cerem na dystansie Petersburg \u2013 Kronsztad, uzyskuj\u0105c wynik 37 km. W dniu 30 pa\u017adziernika 1911 roku, Rudolf Warcha\u0142owski zdoby\u0142 \u015bwiatowy rekord d\u0142ugotrwa\u0142o\u015bci lotu z trzema pasa\u017cerami, utrzymuj\u0105c si\u0119 w powietrzu przez 46 minut i 46 sekund. <\/p>\n<p>Ale lotnictwo by\u0142o tak\u017ce niebezpieczne. W dniu 2 marca 1914 roku, w Lionie podczas pr\u00f3by oblotu samolotu w\u0142asnej konstrukcji zgin\u0119li Gabriel i Piotr Wr\u00f3blewscy. Byli to pierwsi Polacy, kt\u00f3rzy ponie\u015bli lotnicz\u0105 \u015bmier\u0107.\u00a0Te wydarzenia pobudzi\u0142y wyobra\u017ani\u0119 i spowodowa\u0142y wzrost zainteresowania aeroplanami, bardzo odmiennymi od aerostat\u00f3w. Zacz\u0119\u0142y powstawa\u0107 k\u00f3\u0142ka, organizacje, kluby, kt\u00f3re stawia\u0142y sobie za cel; popularyzacj\u0119 lotnictwa, wspieranie konstruktor\u00f3w i szkolenie lotnicze. W dniu 1 lutego 1917 roku, otwarto \u201ePierwsze Kursy Lotnicze Polskiego Towarzystwa \u017beglugi Napowietrznej\u201d w Warszawie. W ten spos\u00f3b, po raz drugi (po Warszawskim Towarzystwie AVIATA), rozpocz\u0119to szkolenie lotnicze.<\/p>\n<h3 id=\"Lw\u00f3w.\"  >Lw\u00f3w.<\/h3>\n<p>Na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, pod zaborami, pierwszym o\u015brodkiem lotnictwa by\u0142 Lw\u00f3w. Ju\u017c w 1884 roku, za\u0142o\u017cono Towarzystwo Aeronautyczne, kt\u00f3re wydawa\u0142o periodyk Aeronauta (Astronauta). Jedno z pierwszych tego typu na \u015bwiecie. Towarzystwo jednak nie przetrwa\u0142o d\u0142ugo. Lw\u00f3w by\u0142 pr\u0119\u017cnym o\u015brodkiem akademickim. Zagadnieniami lotu mechanicznego zajmowa\u0142 si\u0119 wydzia\u0142 budowy maszyn Szko\u0142y Politechnicznej, czyli p\u00f3\u017aniejszej Politechniki Lwowskiej. W 1909 roku, osoby zainteresowane lotnictwem utworzy\u0142y sp\u00f3\u0142k\u0119 o nazwie Awiata. Nie myli\u0107 z Warszawskim Towarzystwem Lotniczym Awiata w Warszawie. Inicjatorem by\u0142 in\u017cynier Edmund Liba\u0144ski. Pe\u0142na nazwa organizacji brzmia\u0142a &#8211; &quot;Galicyjskie Towarzystwo Lotnicze AWIATA&quot;. Prezesem towarzystwa by\u0142 ksi\u0105\u017c\u0119 Andrzej Lubomirski. Zadaniem Lwowskiej AWIATY by\u0142a popularyzacja lotnictwa poprzez odczyty, wystawy i pokazy. Prezentowano latawce i balony. Do Lwowa zapraszano lotnik\u00f3w francuskich. To we Lwowie udane pokazy samolotowe demonstrowa\u0142 pierwszy Polski pilot Scipio del Campo, kt\u00f3ry licencj\u0119 pilota zdoby\u0142 we Francji. Do tych pokaz\u00f3w wykorzystywano tor wy\u015bcig\u00f3w konnych ko\u0142o Persen\u00f3wki. W porozumieniu z AWIAT\u0104 we Lwowie powsta\u0142a sp\u00f3\u0142ka udzia\u0142owa o tej samej nazwie, kt\u00f3ra zakupi\u0142a dwa samoloty: Bleriot i Voisin. Samoloty te s\u0142u\u017cy\u0142y do pokaz\u00f3w. W dniu 29 maja 1910 roku, Lwowska AWIATA zakupi\u0142a pierwszy balon, kt\u00f3ry wykona\u0142 140-kilometrowy przelot.<\/p>\n<p>Nast\u0119pnie w dniu 6 listopada 1909 roku, utworzono Zwi\u0105zek Awiatyczny S\u0142uchaczy Szko\u0142y Politechnicznej we Lwowie. Owocna dzia\u0142alno\u015b\u0107 tego zwi\u0105zku doprowadzi\u0142a do zorganizowania we wrze\u015bniu 1910 roku, we Lwowie pierwszej Polskiej Wystawy Awiatycznej.\u00a0Pierwsze samoloty we Lwowie zacz\u0119to budowa\u0107 w 1910 roku, a mo\u017cliwe, \u017ce rok wcze\u015bniej. Konstrukcje te powstawa\u0142y w stodo\u0142ach, kt\u00f3re nazywano remizami i stawa\u0142y si\u0119 one pierwszymi hangarami. Do wielkiej wojny \u015bwiatowej, w Lwowie powsta\u0142o kilka konstrukcji samolot\u00f3w, kt\u00f3rych pr\u00f3by wypad\u0142y ze zmiennym szcz\u0119\u015bciem. Jako pola wzlot\u00f3w wykorzystywano r\u00f3\u017cne miejsca, a w\u015br\u00f3d nich Pola Kulparkowskie i B\u0142onia Janowskie.<\/p>\n<h3 id=\"Warszawa.\"  >Warszawa.<\/h3>\n<p>W Kr\u00f3lestwie Polskim podleg\u0142ym Rosjanom (zab\u00f3r rosyjski), dzia\u0142ania awiatyczne natrafi\u0142y na znaczne trudno\u015bci. Jednak w 1898 roku, pisarz i dzia\u0142acz lotniczy W\u0142adys\u0142aw Umi\u0144ski za\u0142o\u017cy\u0142 w Warszawie pierwsze K\u00f3\u0142ko Awiatyczne, kt\u00f3re zapocz\u0105tkowa\u0142o okres organizowania si\u0119 os\u00f3b zainteresowanych awiacj\u0105.\u00a0W dniu 12 lutego 1909 roku, podczas zebrania og\u00f3lnego Stowarzyszenia Technik\u00f3w w Warszawie za\u0142o\u017cono Ko\u0142o Awiat\u00f3w licz\u0105ce 15 cz\u0142onk\u00f3w. Prezesem zosta\u0142 in\u017cynier Piotr Lubicz-Strzeszewski. Jednocze\u015bnie powsta\u0142a pierwsza modelarnia lotnicza za\u0142o\u017cona przez Wojciecha Woyn\u0119. Ko\u0142o Awiat\u00f3w organizowa\u0142o pokazy lotnicze i popularyzowa\u0142o awiacj\u0119. Z inicjatywy Ko\u0142a w dniach 16, 17 i 18 (19) wrze\u015bnia 1909 roku, nad Warszaw\u0105 pilot francuski George Legagneux pierwszy raz zademonstrowa\u0142 samolot w powietrzu. By\u0142 to samolot Voisin-Farman. W dniach 15 i 18 listopada 1909 roku, na takim samym samolocie lata\u0142 inny francuz, baron A. Caters. Przyby\u0142 on do Warszawy na zaproszenie ksi\u0119cia Stanis\u0142awa Lubomirskiego, brata ksi\u0119cia Andrzeja Lubomirskiego, prezesa Lwowskiej AWIATY. W po\u0142owie kwietnia 1910 roku, lata\u0142 na Polu Mokotowskim na samolocie Bleriot kolejny francuz Guyot. Ko\u0142o Awiat\u00f3w dzia\u0142a\u0142o do 22 pa\u017adziernika 1910 roku.\u00a0W tym czasie na Polach Siekierkowskich pr\u00f3bowa\u0142 lata\u0107 Polak Stefan Koz\u0142owski. Zbudowa\u0142 on w\u0142asny samolot i wykona\u0142 na nim kilka lot\u00f3w, nawet ponad 100 metrowych. W dniu 16 czerwca 1910 roku, uszkodzi\u0142 on samolot i z braku pieni\u0119dzy ju\u017c go nie naprawi\u0142.<\/p>\n<p>Ogromn\u0105 rol\u0119 w rozwoju Polskiego Lotnictwa odegra\u0142 r\u00f3d Lubomirskich, a zw\u0142aszcza synowie ksi\u0119cia Eugeniusza Adolfa Lubomirskiego; Konstanty i Stanis\u0142aw. Byli to ludzie bardzo dobrze wykszta\u0142ceni i maj\u0119tni. Mieli tak\u017ce liczne powi\u0105zania z Moskw\u0105. Stanis\u0142aw Lubomirski by\u0142 finansist\u0105, przemys\u0142owcem, propagatorem automobilizmu i aeronautyki. Konstantego tak\u017ce bardzo interesowa\u0142o lotnictwo, ale by\u0142 s\u0142abszym organizatorem. Uda\u0142o im si\u0119 uzyska\u0107 zgod\u0119 na uruchomienie pierwszej Polskiej fabryki samolot\u00f3w, kt\u00f3ra zosta\u0142a za\u0142o\u017cona w dniu 21 maja 1910 roku. Jednocze\u015bnie, za ich spraw\u0105 w czerwcu 1910 roku w Warszawie za\u0142o\u017cono Warszawskie Towarzystwo Lotnicze AWIATA, na Polu Mokotowskim, przy ulicy Pu\u0142awskiej. Zadaniem AWIATY by\u0142a produkcja samolot\u00f3w, szkolenie lotnicze i wspieranie zdolnych konstruktor\u00f3w. Prezesem towarzystwa by\u0142 Stanis\u0142aw Lubomirski, a dyrektorem Konstanty Lubomirski. Cz\u0142onkiem AWIATY by\u0142 mi\u0119dzy innymi Czes\u0142aw Ta\u0144ski.<\/p>\n<p>Pominiemy tutaj dzia\u0142alno\u015b\u0107 produkcyjn\u0105 AWIATY, a skupimy si\u0119 na dzia\u0142alno\u015bci szkoleniowej. Obaj bracia Lubomirscy poczynili starania o legalizacj\u0119 AWIATY w Cesarskim Aeroklubie Wszechrosji w Petersburgu, kt\u00f3ra w tym czasie by\u0142a ju\u017c cz\u0142onkiem Mi\u0119dzynarodowej Federacji Lotniczej FAI. W dniu 16 listopada 1910 roku, bracia zostali przyj\u0119ci jako cz\u0142onkowie rzeczywi\u015bci aeroklubu w Petersburgu, a w dniu 6 grudnia 1910 roku, Rada Cesarskiego Aeroklubu Wszechrosji udzieli\u0142a pe\u0142nomocnictwa na otwarcie Oddzia\u0142u Aeroklubu w Warszawie. Ju\u017c w tym czasie AWIATA prowadzi\u0142a szkolenia lotnicze wed\u0142ug zasad ustalonych przez Mi\u0119dzynarodow\u0105 Federacj\u0119 Lotnicz\u0105 FAI. Nie by\u0142o to jednak zgodne z formalno-prawnym dzia\u0142aniem, bo AWIATA figurowa\u0142a w warszawskiej guberni jako fabryka. Dzia\u0142ania AWIATY sz\u0142y jednak du\u017co dalej. D\u0105\u017cono do utworzenia Aeroklubu Kr\u00f3lestwa Polskiego. Opracowano statut organizacji. Dokumenty z\u0142o\u017cono w dniu 15 czerwca 1911 roku, w Urz\u0119dzie Gubernialnym. To dla moskali by\u0142o za du\u017co i w dniu 30 listopada 1911 roku podanie odrzucono. W interesie moskali nie by\u0142o, aby w Kr\u00f3lestwie Polskim funkcjonowa\u0142 Polski Aeroklub. A Aeroklub Polski mia\u0142 ambitne plany. Jednym z nich by\u0142o zorganizowanie lotu okr\u0119\u017cnego dooko\u0142a Kr\u00f3lestwa Polskiego, a tak\u017ce kolejne pokazy.<\/p>\n<p>Latem 1911 roku, hrabia Micha\u0142 Scipio del Campo dokona\u0142 oblotu pierwszej Polskiej konstrukcji zbudowanej przez Stanis\u0142awa Cywi\u0144skiego i Czes\u0142awa Zbiera\u0144skiego.<\/p>\n<p>Na czele Szko\u0142y Pilot\u00f3w w AWIACIE na Polu Mokotowskim sta\u0142 doskona\u0142y pilot Henryk Segno, a p\u00f3\u017aniej hrabia Micha\u0142 Scipio del Campo. Pan Henryk Segno poczu\u0142 si\u0119 pokrzywdzony, ale AWIACIE chodzi\u0142o o podniesienie presti\u017cu szko\u0142y faktem, \u017ce na jej czele stoi hrabia. W szkoleniu wykorzystywano samoloty Farman-Aviatic i Breliot XI. Awiata wyda\u0142a oko\u0142o 10 certyfikat\u00f3w pilot\u00f3w.<\/p>\n<h3 id=\"Jak-odbywa\u0142o-si\u0119-w\u00f3wczas-szkolenie?\"  >Jak odbywa\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas szkolenie?<\/h3>\n<p>Czas szkolenia zale\u017ca\u0142 od predyspozycji ucznia. Op\u0142ata za szkolenie nie by\u0142a nadto wysoka, ale ucze\u0144 ponosi\u0142 wszelkie koszty za zniszczenie lub konieczn\u0105 napraw\u0119 maszyny. Szkolenie teoretyczne obejmowa\u0142o obs\u0142ug\u0119 silnika i uk\u0142ad sterowania samolotom. By\u0142y tak\u017ce podstawowe zasady zwi\u0105zane z warunkami atmosferycznymi, a zw\u0142aszcza wiedza o wiatrach. Pierwsze ko\u0142owania odbywa\u0142y si\u0119 po polu wzlot\u00f3w w towarzystwie instruktora. Ale silnik mia\u0142 zd\u0142awione obroty, kt\u00f3re nie pozwala\u0142y na nabranie takiej pr\u0119dko\u015bci, aby samolot m\u00f3g\u0142 oderwa\u0107 si\u0119 od ziemi. Podczas tych ko\u0142owa\u0144 ucze\u0144 zaznajamia\u0142 si\u0119 z reagowaniem samolotu na ruchy sterownic. Kiedy instruktor stwierdzi\u0142, \u017ce ucze\u0144 mo\u017ce wystartowa\u0107, silnik zosta\u0142 prze-regulowany na nominalne obroty. Instruktor pozostawa\u0142 na ziemi, niczym nie ryzykuj\u0105c, a ucze\u0144 wykonywa\u0142 sw\u00f3j pierwszy lot i to od razu samodzielny. Po starcie ucze\u0144 wznosi\u0142 samolot na wysoko\u015b\u0107 10-20 m, stabilizowa\u0142 lot, po czym wykonywa\u0142 du\u017cy kr\u0105g nad lotniskiem. L\u0105dowanie polega\u0142o na wyj\u015bciu na prost\u0105 do pola wzlot\u00f3w, obni\u017cenie wysoko\u015bci do oko\u0142o 1-2 m i nad polem wy\u0142\u0105czenie silnika. Samolot przyziemia\u0142 lotem \u015blizgowym.<\/p>\n<p>W styczniu 1912 roku, w\u0142adze carskie odebra\u0142y AWIACIE koncesj\u0119 na prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci. W marcu 1912 roku, zaborca zlikwidowa\u0142 zak\u0142ad produkcyjny. Maj\u0105tek przej\u0119\u0142a armia carska. W zabudowaniach AWIATY zaborca urz\u0105dzi\u0142 w\u0142asn\u0105 szko\u0142\u0119 lotnicz\u0105, kt\u00f3ra by\u0142a fili\u0105 Szko\u0142y Lotniczej w Gatczynie (45 km na po\u0142udniowy-zach\u00f3d od Petersburga). W dniu 17 listopada 1912 roku, z Wojskowej Szko\u0142y Lotniczej w Gatczynie przyby\u0142o na Pole Mokotowskie 32 oficer\u00f3w, 50 \u017co\u0142nierzy oraz kilku instruktor\u00f3w pilota\u017cu. Przez 5 miesi\u0119cy, do ko\u0144ca marca 1913 roku, na Polu Mokotowskim prowadzono szkolenie lotnicze. Po jego zako\u0144czeniu samoloty przekazano do twierdz w Modlinie i Brze\u015bciu Litewskim. Na Polu Mokotowskim zaborca umie\u015bcili kompani\u0119 (aeronautyczn\u0105) balonow\u0105. Wszystko to by\u0142o zwi\u0105zane z napi\u0119ciem politycznym i d\u0105\u017ceniem do wojny przez du\u017ce kraje Europy: Niemcy, Rosja, Francja, Austro &#8211; W\u0119gry. Po wybuchu wielkiej wojny \u015bwiatowej do Warszawy wkroczyli prusacy i przej\u0119li obiekty AWIATY. Uruchomili tutaj fili\u0119 zak\u0142ad\u00f3w lotniczych Albatros i Szko\u0142\u0119 Obserwator\u00f3w. Postawili nowe obiekty, w tym budynki warsztatowe i nowe, kolejne hangar.<\/p>\n<p>Jeszcze w trakcie trwania wielkiej wojny \u015bwiatowej, w dniu 1 lutego 1917 roku, otwarto \u201ePierwsze Kursy Lotnicze Polskiego Towarzystwa \u017beglugi Napowietrznej\u201d w Warszawie. W ten spos\u00f3b po raz drugi (po Warszawskim Towarzystwie AVIATA) rozpocz\u0119to szkolenie lotnicze. Pierwszy kurs rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 26 lutego 1917 roku i uko\u0144czy\u0142o go 73 osoby.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/d60878f9f94599ea236d1e41adb944aee6817bab.png\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/d60878f9f94599ea236d1e41adb944aee6817bab.png\" alt=\"\u0179r\u00f3d\u0142o D\u0119blin 2012 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>\u0179r\u00f3d\u0142o D\u0119blin 2012 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Podczas-wielkiej-wojny-\u015bwiatowej.\"  >Podczas wielkiej wojny \u015bwiatowej.<\/h3>\n<p>Podczas wielkiej wojny \u015bwiatowej wielu Polak\u00f3w uzyska\u0142o licencj\u0119 pilota. R\u00f3\u017cnie to wygl\u0105da\u0142o w r\u00f3\u017cnych armiach zaborczych. Personel lataj\u0105cy w pocz\u0105tkowym okresie pochodzi\u0142 g\u0142\u00f3wnie z armii austro &#8211; w\u0119gierskiej i pa\u0144stwa rosyjskiego (tak zwanych bia\u0142ych).<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/e159c7dd605c59e9b1a187c76ca59949a15ce3fa.png\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/e159c7dd605c59e9b1a187c76ca59949a15ce3fa.png\" alt=\"\u0179r\u00f3d\u0142o D\u0119blin 2012 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>\u0179r\u00f3d\u0142o D\u0119blin 2012 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>W armii niemieckiej odsetek Polskich pilot\u00f3w by\u0142 du\u017cy, ale \u017caden Polski lotnik nie dos\u0142u\u017cy\u0142 si\u0119 stopnia oficerskiego. Niemcy bardzo o to dbali. W armiach austriackiej i rosyjskiej Polscy \u017co\u0142nierze dochodzili do stopni oficerskich. Nie tylko byli pilotami, ale tak\u017ce obserwatorami. W tamtym czasie, obserwator by\u0142 dow\u00f3dc\u0105 statku powietrznego i zawsze oficerem. Droga do kariery lotniczej wiod\u0142a zawsze przez inny rodzaj broni. Najpierw nale\u017ca\u0142o by\u0107 piechurem, kawalerzyst\u0105 lub artylerzyst\u0105, aby zosta\u0107 skierowanym na kurs lotniczy.<\/p>\n<p>Poniewa\u017c podczas wielkiej wojny \u015bwiatowej wielu lotnik\u00f3w gin\u0119\u0142o. Poszczeg\u00f3lne armie wypracowywa\u0142y sobie w\u0142asne systemy i kryteria naboru kandydat\u00f3w na lotnik\u00f3w. Nie za bardzo zwracano w\u00f3wczas uwag\u0119 na zdrowie fizyczne: refleks, spostrzegawczo\u015b\u0107 i opanowanie. Wychodzono z za\u0142o\u017cenia, \u017ce je\u015bli m\u0142ody cz\u0142owiek jest w wojsku i jeszcze nie zgin\u0105\u0142, to znaczy jest dobry. Nie istnia\u0142y specjalne komisje lekarskie badaj\u0105ce m\u0142odych ludzi pod k\u0105tem zdolno\u015bci do s\u0142u\u017cby w lotnictwie. W wielu armiach kandydat\u00f3w na pilot\u00f3w poszukiwano w\u015br\u00f3d kawalerzyst\u00f3w. Chodzi\u0142o o wykorzystanie ich zdolno\u015bci zachowania r\u00f3wnowagi i zjednoczenia z koniem, kt\u00f3ry teraz mia\u0142 by\u0107 skrzydlatym. A w razie wypadku i ocalenia lotnika, zach\u0119cano go do ponownego startu, tak jakby spad\u0142 z konia.<\/p>\n<p>Pod koniec wielkiej wojny \u015bwiatowej zacz\u0119to stosowa\u0107 pewne elementy \u201emedycyny lotniczej\u201d, kt\u00f3re mia\u0142y odrzuci\u0107 tych, kt\u00f3rych nie warto szkoli\u0107. Francuski spos\u00f3b polega\u0142 na tym, \u017ce kandydatowi niepostrze\u017cenie strzelano z rewolweru tu\u017c za g\u0142ow\u0105. Oceniano reakcje kandydata, a zw\u0142aszcza podatno\u015b\u0107 na szok nerwowy. Amerykanie skupili si\u0119 na reakcji organizmu generowanej przez uk\u0142ad ucha wewn\u0119trznego, b\u0142\u0119dnik. Sadzano kandydata na obrotowym krze\u015ble i kr\u0119cono nim bardzo szybko. Je\u015bli zwymiotowa\u0142 orzekano, \u017ce si\u0119 nie nadaje. Po latach stwierdzono, \u017ce w ten spos\u00f3b odrzucano w\u0142a\u015bciwych kandydat\u00f3w. Jeszcze inaczej do sprawy podeszli medycy brytyjscy. Utworzyli oni komisj\u0119 pod dow\u00f3dztwem mjr. Flacka. Podstawowym testerem by\u0142 \u201eTorba Flacka\u201d. Mia\u0142a ona rzekomo oceni\u0107, jak wysoko jest si\u0119 w stanie wznie\u015b\u0107 przysz\u0142y pilot na samolocie bez u\u017cycia instalacji tlenowej. Minimum mia\u0142o by\u0107 20 000 ft, czyli 6 096 m. Test przetrwa\u0142 do ko\u0144ca 30-lat, chocia\u017c by\u0142o wiadomo, \u017ce cz\u0142owiek, jak ka\u017cda \u017cywa istota potrzebuje tlenu, a cztery minuty bez tlenu dla m\u00f3zgu to pocz\u0105tek jego \u015bmierci. Wszystkie trzy przytoczone testy okaza\u0142y si\u0119 b\u0142\u0119dne. Ma\u0142o tego. Stworzy\u0142y one przekonanie, \u017ce lotnik to super-cz\u0142owiek. Zm\u0119czenie, brak koncentracji i pope\u0142nianie b\u0142\u0119d\u00f3w go nie dotycz\u0105.<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mimo braku pa\u0144stwowo\u015bci Polacy wcze\u015bniej podj\u0119li dzia\u0142alno\u015b\u0107 konstrukcyjn\u0105 i lotnicz\u0105. W latach 1884-1918, prace nad budow\u0105 aparat\u00f3w lataj\u0105cych ci\u0119\u017cszych od powietrza, pod zaborami i na ca\u0142ym \u015bwiecie podj\u0119\u0142o ponad 100 rodak\u00f3w. Zaprojektowali oni ponad 150 aeroplan\u00f3w, z kt\u00f3rych oko\u0142o 110 zbudowano i podj\u0119to na nich pr\u00f3by start\u00f3w i lot\u00f3w. Szybko rozesz\u0142a si\u0119 po \u015bwiecie informacja, \u017ce bracia Wilbour i Orville Wright w dniu 17 grudnia 1903 roku, wykonali sterowany lot, kt\u00f3ry uznano za pierwszy udany lot samolotu. Potem by\u0142a informacja o brazylijskim konstruktorze i pilocie Alberto Santos-Dumont, kt\u00f3ry w pa\u017adzierniku i listopadzie 1906 roku, wykonywa\u0142 udane loty ko\u0142o Pary\u017ca na zbudowanym przez siebie dwup\u0142acie. Ale \u015bwiat naprawd\u0119 zadziwi\u0142 francuski konstruktor i pilot Louis Bleriot, kt\u00f3ry w dniu 25 lipca 1909 roku, przelecia\u0142 nad Kana\u0142em La Manche, na aeroplanie zbudowanym przez siebie.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-498","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artykuly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/498","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=498"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/498\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1900,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/498\/revisions\/1900"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=498"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=498"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=498"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}