{"id":428,"date":"2011-06-23T12:00:00","date_gmt":"2011-06-23T12:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2024\/07\/13\/lotnisko-w-zamosciu-mokre-2011r\/"},"modified":"2024-07-13T18:45:15","modified_gmt":"2024-07-13T16:45:15","slug":"lotnisko-w-zamosciu-mokre-2011r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=428&lang=pl","title":{"rendered":"Lotnisko w Zamo\u015bciu &#8211; Mokre. 2011r."},"content":{"rendered":"<p>Zamo\u015b\u0107 2011-06-23<\/p>\n<h3 id=\"Lotnisko-Zamo\u015b\u0107.\"  >Lotnisko Zamo\u015b\u0107.<\/h3>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/9ad4b405392c441fbb6a23ac5a6c41fe3b63bac3\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/9ad4b405392c441fbb6a23ac5a6c41fe3b63bac3\" alt=\"Lotnisko Zamo\u015b\u0107 Mokre. 2011 rok. Praca Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Lotnisko Zamo\u015b\u0107 Mokre. 2011 rok. Praca Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Miasto-Zamo\u015b\u0107.\"  >Miasto Zamo\u015b\u0107.<\/h3>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/1a57fbe7c7787ac1c1f0f1c64bd57d50f0faff71\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/1a57fbe7c7787ac1c1f0f1c64bd57d50f0faff71\" alt=\"Zamo\u015b\u0107. 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Zamo\u015b\u0107. 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/468e5bf0a891b7311c3511ff04cdf215bc456b88\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/468e5bf0a891b7311c3511ff04cdf215bc456b88\" alt=\"Zamo\u015b\u0107. 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Zamo\u015b\u0107. 2019 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Miasto Zamo\u015b\u0107 to jedno z najpi\u0119kniejszych i najwspanialszych miast Rzeczypospolitej Polski. Miasto jest ze wspania\u0142ymi zabytkami, uk\u0142adem urbanistycznym i fortyfikacjami. Stare Miasto nazywane jest Per\u0142\u0105 Renesansu, Miastem Arkad lub Padw\u0105 P\u00f3\u0142nocy. Miasto o wspania\u0142ej historii. Ale Miasto to przede wszystkim jego mieszka\u0144cy, kt\u00f3rzy wielokrotnie i nierzadko skutecznie opierali si\u0119 najazdom zaborc\u00f3w szwedzkich czy dzikich lud\u00f3w ze wschodu. Udr\u0119czeni przez nacj\u0119 niemieck\u0105. Nie miejsce tutaj, aby to wszystko dok\u0142adnie opisa\u0107. Jest wiele wspania\u0142ych publikacji na ten temat. I dlatego skupimy si\u0119 tylko na wojskowo-lotniczej historii tego wspania\u0142ego Miasta &#8211; Zamo\u015bcia. <\/p>\n<h3 id=\"Lotnisko-Zamo\u015b\u0107-\u2013-Mokre.\"  >Lotnisko Zamo\u015b\u0107 \u2013 Mokre.<\/h3>\n<p>Lotnisko Zamo\u015b\u0107 \u2013 Mokre jest jednym z najstarszych Polskich Lotnisk w Rzeczypospolitej Polskiej i za\u0142o\u017cone przez Polak\u00f3w. Lotnisko powsta\u0142o w 1928 roku, z inicjatywy w\u0142odarzy Zamo\u015bcia na gruntach Ordynacji Zamojskiej. Lecz wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 swojej historii zwi\u0105za\u0142o z Techniczn\u0105 Szko\u0142\u0105 Wojsk Lotniczych (TSWL). Obecnie (2011 rok) jest eksploatowane (od 1976 roku) przez Aeroklub Ziemi Zamojskiej i ma szans\u0119 by\u0107 oknem dla Zamojszczyzny. Poniewa\u017c TSWL mie\u015bci\u0142a si\u0119 w zamojskich koszarach, dlatego ten rozdzia\u0142 rozpoczniemy od koszar.<\/p>\n<h3 id=\"Carskie-Koszary-w-Zamo\u015bciu.\"  >Carskie Koszary w Zamo\u015bciu.<\/h3>\n<p>Praktycznie w po\u0142owie XIX wieku, pot\u0119\u017cne fortyfikacje Zamo\u015bcia straci\u0142y ca\u0142kowicie na militarnym znaczeniu. Lecz Miasto nadal by\u0142o wa\u017cnym o\u015brodkiem garnizonowym. W tym okresie miasto by\u0142o pod wp\u0142ywem moskwy i panuj\u0105cego tam cara. Na potrzeby garnizonu, na prze\u0142omie XIX i XX wieku rozpocz\u0119to budow\u0119 nowych obiekt\u00f3w militarnych. Tym razem koszar. Koszary umieszczono na p\u00f3\u0142noc od dotychczasowych fortyfikacji, przy obecnej ulicy J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego. Pod obiekt przeznaczono 45 hektar\u00f3w. Ich budow\u0119 rozpocz\u0119to od postawienia budynk\u00f3w administracyjnych i mieszkalnych dla kadry. By\u0142y to pierwsze lata XX wieku. Pierwszy etap budowy trwa\u0142 od 1907 roku do 1911 roku. Pierwszy kompleks budynk\u00f3w wykonano z czerwonej ceg\u0142y, nie tynkuj\u0105c ich z zewn\u0105trz. \u0141\u0105cznie zbudowano 88 obiekt\u00f3w. Posadzono wtedy tak\u017ce drzewa, kt\u00f3re obecnie tworz\u0105 jeden z wi\u0119kszych teren\u00f3w zieleni w Zamo\u015bciu. Teren ogrodzono niewysokim p\u0142otem. Na terenie koszar wybudowano pot\u0119\u017cn\u0105 uje\u017cd\u017calni\u0119 koni. Uje\u017cd\u017calnia ta w 50-latach zosta\u0142a przebudowana na kuchni\u0119 i sto\u0142\u00f3wk\u0119.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/63585f1172cfbc1d056c5d4a17951c8b36117570\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/63585f1172cfbc1d056c5d4a17951c8b36117570\" alt=\"Brama koszar w Zamo\u015bciu. 1938 rok. Muzeum Arsena\u0142. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Brama koszar w Zamo\u015bciu. 1938 rok. Muzeum Arsena\u0142. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Opis zdj\u0119cia: Na dziedzi\u0144cu widoczny jest pomnik J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego, zniszczy przez okupant\u00f3w niemieckich w czasie drugiej wojny \u015bwiatowej.<\/p>\n<h3 id=\"\u015awi\u0105tynie-Garnizonowe.\"  >\u015awi\u0105tynie Garnizonowe.<\/h3>\n<p>Z p\u00f3\u0142nocnej strony kompleksu koszar wybudowano \u015bwi\u0105tyni\u0119 jako prawos\u0142awn\u0105, garnizonow\u0105. Ko\u015bci\u00f3\u0142 pod wezwaniem \u015aw. Micha\u0142a Archanio\u0142a w Zamo\u015bciu wybudowany zosta\u0142 w 1911 roku, jako garnizonowa cerkiew prawos\u0142awna pod wezwaniem Przemienienia Pa\u0144skiego. Projektantem \u015bwi\u0105tyni by\u0142 architekt Tom, autor typowego projektu rz\u0105dowego cerkwi carskich. Po wojnie \u015bwiatowej, gdy Rzeczypospolita Polska wr\u00f3ci\u0142a na mapy, \u015bwi\u0105tyni\u0119 przemianowano na Rzymsko-Katolick\u0105. Usuni\u0119to ze \u015bwi\u0105tyni wie\u017c\u0119 z cerkiewn\u0105 kopu\u0142\u0105 znad prezbiterium, dwie kopu\u0142ki znad kruchty oraz attyki. W miejsce wie\u017cy z kopu\u0142\u0105 powsta\u0142a sygnaturka. Na prze\u0142omie 60 i 70-lat, nad g\u0142\u00f3wnym wej\u015bciem do ko\u015bcio\u0142a umieszczono figur\u0119 Matki Bo\u017cej Niepokalanie Pocz\u0119tej. W miar\u0119 rozwoju p\u00f3\u0142nocnych dzielnic Zamo\u015bcia, ko\u015bci\u00f3\u0142 w sensie lokalowym, nie zaspakaja\u0142 potrzeb wiernych. Od pocz\u0105tku 80-lat czynione by\u0142y przez ksi\u0119dza Eugeniusza Goli\u0144skiego starania o rozbudow\u0119 \u015bwi\u0105tyni. Starania te zosta\u0142y sfinalizowane i w okresie 1985 &#8211; 1991, i ko\u015bci\u00f3\u0142 przebudowano i powi\u0119kszono. Autorem projektu przebudowy by\u0142 zamojski architekt Jan Radzik. W miejscu dawnego prezbiterium, absydy i zakrystii powsta\u0142o wi\u0119ksze prezbiterium z transeptem. W zachowanej nawie nie zmienione pozosta\u0142y charakterystyczne ceglane elewacje, a elewacje dobudowanej cz\u0119\u015bci ko\u015bcio\u0142a nawi\u0105zuj\u0105 elementami architektonicznymi do pierwotnego wystroju \u015bwi\u0105tyni. \u015awi\u0105tynia mie\u015bci si\u0119 na rogu ulicy Pi\u0142sudskiego i Wojska Polskiego.<\/p>\n<p>Nale\u017cy nadmieni\u0107, \u017ce w 40-latach XX wieku, \u015bwi\u0105tynia straci\u0142a s\u0142u\u017cebn\u0105 funkcj\u0119 jako ko\u015bci\u00f3\u0142 garnizonowy dla \u017co\u0142nierzy i sta\u0142a si\u0119 \u015bwi\u0105tyni\u0105 parafialn\u0105. By\u0142 to efekt walki komunist\u00f3w z Ko\u015bcio\u0142em Rzymsko-Katolickim i likwidacja Ordynariatu Polowego. Dopiero przemiany spo\u0142eczno-polityczne w Polsce doprowadzi\u0142y do przywr\u00f3cenia w 1992 roku, Ordynariatu Polowego. Okaza\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas, \u017ce Garnizon Zamo\u015b\u0107 nie ma w\u0142asnej \u015bwi\u0105tyni. Msze \u015bwi\u0119te odprawiano w jednej z sal na terenie Koszar, a tak\u017ce go\u015bcinnie w ko\u015bciele \u015aw. Micha\u0142a Archanio\u0142a. W niedziel\u0119, 28.03.1993 roku, rozpocz\u0119to regularne odprawianie Mszy \u015awi\u0119tej dla \u017co\u0142nierzy, kadry i pracownik\u00f3w cywilnych w nowo urz\u0105dzonej kaplicy. By\u0142o to jednak za ma\u0142o. St\u0105d te\u017c ksi\u0105dz Bogus\u0142aw Romankiewicz za zgod\u0105 biskupa polowego rozpocz\u0105\u0142 budow\u0119 ko\u015bcio\u0142a w miejscu dawnej sto\u0142\u00f3wki \u017co\u0142nierskiej. W\u015br\u00f3d wielu fundator\u00f3w g\u0142\u00f3wnym ofiarodawc\u0105 \u015brodk\u00f3w na budow\u0119 \u015bwi\u0105tyni by\u0142 Ordynariat Polowy Wojska Polskiego. Patronat nad budow\u0105 ko\u015bcio\u0142a obj\u0105\u0142 prezydent Miasta Marcin Zamoyski. W okresie 2002 &#8211; 2007, w wyniku modernizacji wed\u0142ug projektu in\u017c. arch. Andrzeja Kozika z Zamo\u015bcia, przekszta\u0142cono kaplic\u0119 w ko\u015bci\u00f3\u0142 pod wezwaniem \u015awi\u0119tego Jana Bo\u017cego. W dniu 5.11.2008 roku, dokonano konsekracji nowej \u015bwi\u0105tyni. \u015awi\u0105tynia mie\u015bci si\u0119 przy ulicy Wojska Polskiego, w odleg\u0142o\u015bci 200 m od ko\u015bcio\u0142a pod wezwaniem \u015aw. Micha\u0142a Archanio\u0142a.<\/p>\n<h3 id=\"Koszary-w-Polskich-r\u0119kach.\"  >Koszary w Polskich r\u0119kach.<\/h3>\n<p>W wyniku wojny \u015bwiatowej Polska odzyska\u0142a niepodleg\u0142o\u015b\u0107, po 123 latach okupacji. Ordynacja Zamojska tak\u017ce. Nowo wybudowane koszary sta\u0142y si\u0119 siedzib\u0105 ju\u017c nie wojska moskiewskiego lecz Wojska Polskiego niepodleg\u0142ej Rzeczypospolitej Polskiej. Zakwaterowano w nich pu\u0142ki piechoty, kawalerii i artylerii.<\/p>\n<p>W 30-latach XX wieku, Garnizon Zamo\u015b\u0107 by\u0142 zwi\u0105zany z wojskami piechoty i artylerii. Mie\u015bci\u0142o si\u0119 tu dow\u00f3dztwo 3. Dywizji Piechoty oraz 9. Pu\u0142k Piechoty, 3. Pu\u0142k Artylerii, 2. Zapasowy O\u015brodek Artylerii Konnej.<\/p>\n<p>Z uwagi na to, i\u017c brama by\u0142a w\u0105ska konieczne sta\u0142o si\u0119 jej przebudowanie. Uczyniono to w 80-latach XX wieku. Nowy wjazd straci\u0142 sw\u00f3j typowo wojskowy (obronny) charakter. Teraz prezentowa\u0142 si\u0119 jak wej\u015bcie do parku, a nie na teren wojskowy. Na cokole postawiono w dynamicznym wznoszeniu samolot Lim-2 nb 087. Pojawi\u0142a si\u0119 tak\u017ce p\u0142askorze\u017aba wyci\u0105gni\u0119tej d\u0142oni.<\/p>\n<p>W 1995 roku, znalaz\u0142 si\u0119 zagraniczny kupiec na samolot Lim-2 nb 087. Wojsko samolot sprzeda\u0142o, a na jego miejsce postawiono samolot TS-11 Iskra. Pojawi\u0142 si\u0119 tak\u017ce napis; &quot;Wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rcom historii i osi\u0105gni\u0119\u0107 Technicznej Szko\u0142y Wojsk Lotniczych w latach 1944-1995&quot;.<\/p>\n<p>Zdecydowanie (szczeg\u00f3lnie od 50-lat) koszary by\u0142y podzielone na dwie cz\u0119\u015bci. Pierwsza cz\u0119\u015b\u0107 by\u0142a p\u00f3\u0142otwart\u0105. Tu mie\u015bci\u0142y si\u0119 bloki z mieszkaniami dla kadry, garnizonowy klub oficerski, przychodnia lekarska, kino. Za czas\u00f3w PRL wst\u0119p do tej cz\u0119\u015bci mieli mieszka\u0144cy Zamo\u015bcia na podstawie przepustek sta\u0142ych i jednorazowych oraz dowod\u00f3w osobistych lub legitymacji szkolnych. G\u0142\u00f3wnym celem by\u0142o kino i przechodnia zdrowia. Druga cz\u0119\u015b\u0107 typowo wojskowa i zamkni\u0119ta. Tu by\u0142y typowe koszary \u017co\u0142nierzy s\u0142uchaczy szko\u0142y, sale wyk\u0142adowe i pomoce naukowe, kuchnia i sto\u0142\u00f3wka, place \u0107wicze\u0144 i apelowe, magazyny, park samochodowy, bocznica kolejowa.<\/p>\n<h3 id=\"Poligon-garnizonowy-w-Sita\u0144cu.\"  >Poligon garnizonowy w Sita\u0144cu.<\/h3>\n<p>Na potrzeby Garnizonu w pobli\u017cu Miejscowo\u015bci Sitaniec zorganizowano poligon garnizonowy. Trudno okre\u015bli\u0107 w kt\u00f3rym roku poligon zosta\u0142 za\u0142o\u017cony, ale nale\u017cy s\u0105dzi\u0107, i\u017c w 30-latach XX wieku ju\u017c funkcjonowa\u0142. Wyposa\u017cono go w strzelnic\u0119 wojskow\u0105. <\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/a405ae2afd54036bc5847c6c5549129fcc94c4b8\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/a405ae2afd54036bc5847c6c5549129fcc94c4b8\" alt=\"Poligon garnizonowy w Sita\u0144cu. 2011 rok. Praca Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Poligon garnizonowy w Sita\u0144cu. 2011 rok. Praca Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Historia-TSWL.\"  >Historia TSWL.<\/h3>\n<h3 id=\"1944-rok.\"  >1944 rok.<\/h3>\n<p>Podczas drugiej wojny \u015bwiatowej sowieci bardzo dbali o to, aby Polski \u017co\u0142nierz nie wyzwala\u0142 wschodnich teren\u00f3w Rzeczypospolitej Polskiej. Dopiero po przeprawie przez rzek\u0119 Bug, sowieci ujawnili \u015bwiatu, \u017ce nowa Polska posiada ju\u017c pe\u0142ny system administracyjny i wojskowy. Nieistotne, \u017ce sterowane z moskwy. Ca\u0142kowicie ignorowali istnienie legalnego Rz\u0105du Rzeczypospolitej w Londynie. To \u017ce pierwszym wi\u0119kszym miastem na trasie komunistycznego pochodu by\u0142 Lublin to nie by\u0142 czysty przypadek. Rosjanie wytypowali Che\u0142m, Zamo\u015b\u0107 i Lublin i w ka\u017cdym z nich utrwalali w\u0142adz\u0119 ludow\u0105. O takich Polskich miastach jak R\u00f3wne, Tarnopol, W\u0142odzimierz, nawet nie wolno by\u0142o m\u00f3wi\u0107. One by\u0142y ju\u017c w granicach CCCP. Czyli ju\u017c w\u00f3wczas wyznaczono nam wschodni\u0105 granic\u0119.<\/p>\n<p>W lipcu 1944 roku, struktury dow\u00f3dcze Ludowego Wojska Polskiego by\u0142y ju\u017c usankcjonowane. Na czele stan\u0105\u0142 genera\u0142 broni Micha\u0142 Rola \u017bymierski. Od 29.07.1944 roku, p\u0142yn\u0119\u0142y ju\u017c rozkazy obowi\u0105zuj\u0105ce; Armi\u0119 Polsk\u0105 w CCCP, zwi\u0105zek patriot\u00f3w Polskich w CCCP, Armi\u0119 Ludow\u0105 i Bataliony Ch\u0142opskie w okupowanej Polsce.<\/p>\n<p>W historii Ludowego Lotnictwa Polskiego czytamy \u2013 \u201ePolscy lotnicy byli szkoleni w Szkole Lotniczej 6. radzieckiej armii lotniczej w Czka\u0142owie.\u201d Wi\u0119c, co to jest ten Czka\u0142ow? Jest to tak zwana toczka, czyli punkt, za\u0142o\u017cony w 1936 roku, przez sowiet\u00f3w na terenie Kazachstanu. Kilka tysi\u0119cy kilometr\u00f3w od Polski. Przeznaczony by\u0142 dla wygna\u0144c\u00f3w Polskich z obwodu \u017bytomierskiego na Ukrainie, a p\u00f3\u017aniej rejon\u00f3w Marchlewszczyzny i Dzier\u017cowszczyzny. Czka\u0142ow sta\u0142 si\u0119 jednym ze skupisk Polonii. (W 2003 roku, liczy\u0142 5 210 mieszka\u0144c\u00f3w.). Dlatego tam sowieci zorganizowali szko\u0142\u0119 lotnicz\u0105 dla przysz\u0142ej wasalskiej Armii Polskiej.<\/p>\n<p>Na podstawie Rozkazu p\u0142k Zygmunta Berlinga z dnia 7.08.1943 roku, w CCCP powsta\u0142o Lotnictwo Wojska Polskiego w sile dw\u00f3ch pu\u0142k\u00f3w (my\u015bliwski i bombowy), do kt\u00f3rego do\u0142\u0105czy\u0142 trzeci pu\u0142k szturmowy, czysto sowiecki. Wszystkie te pu\u0142ki by\u0142y w niepe\u0142nym sk\u0142adzie osobowym.<\/p>\n<p>W dniu 28.07.1944 roku, ukaza\u0142 si\u0119 Rozkaz dow\u00f3dcy si\u0142 powietrznych kijowskiego okr\u0119gu wojskowego, na podstawie kt\u00f3rego powo\u0142ano komisj\u0119 weryfikacyjn\u0105 i egzaminacyjn\u0105 dla Polskich \u017co\u0142nierzy w organizowanych Polskich pu\u0142kach. Istotniejsza by\u0142a weryfikacja, ni\u017c praktyczny egzamin ze zdobytej wiedzy. W dniu 2.08.1944 roku, sowiecka komisja orzek\u0142a, \u017ce 1. PLM Warszawa, mo\u017ce i\u015b\u0107 na front. Przypomnijmy, i\u017c w tym momencie rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 Powstanie Warszawskie. W dniu 3.08.1944 roku, ukaza\u0142 si\u0119 kolejny Rozkaz dow\u00f3dcy si\u0142 powietrznych kijowskiego okr\u0119gu wojskowego, przekazuj\u0105cy 1. PLM pod dow\u00f3dztwo genera\u0142a Zygmunta Berlinga i 1. Armii Wojska Polskiego oraz nakazuj\u0105cy przebazowanie do dnia 16.08.1944 roku, na polowe lotnisko Dys (Dys-P\u00f3lko) ko\u0142o Lublina.<\/p>\n<p>Dys (Dys-P\u00f3lko) by\u0142o polowym lotniskiem Polskim od 1938 roku. Jego nazwa pochodzi od nazw dw\u00f3ch s\u0105siednich miejscowo\u015bci, dlatego mo\u017cna spotka\u0107 nazw\u0119 Dys lub P\u00f3lko, a tyczy tego samego Lotniska. Podczas wojny obronnej w 1939 roku, operowa\u0142y z niego Polskie samoloty po\u015bcigowe i rozpoznawcze. W czasie okupacji z Lotniska korzysta\u0142a armia niemiecka. Niemcy opu\u015bcili to lotnisko na kilka tygodni przed dotarciem frontu sowieckiego.<\/p>\n<p>Od dnia 5.08.1944 roku, przekazany Wojsku Polskiemu samolot transportowy typu Lisunow Li-2, przewozi niezb\u0119dny sprz\u0119t i personel sztabowy oraz techniczny na Lotnisko Dys. Do dnia 16.08.1944 roku, samolot wykona\u0142 kilkana\u015bcie lot\u00f3w. <\/p>\n<p>W dniu 6.08.1944 roku, dosz\u0142o do pierwszej katastrofy w 1. PLM Warszawa. W czasie przelotu na Lotnisko Dys rozbi\u0142 si\u0119 samolot szkolny typu UT-2. Jego zadaniem by\u0142o przygotowanie nawigacyjne przelotu samolot\u00f3w bojowych Pu\u0142ku.<\/p>\n<p>W dniu 16.08.1944 roku, na Lotnisku Dys wyl\u0105dowa\u0142o 39 maszyn my\u015bliwskich Jak-1 M nale\u017c\u0105cych do 1. PLM Warszawa. Niestety w czasie l\u0105dowania wydarzy\u0142 si\u0119 \u015bmiertelny wypadek. Pod \u015bmig\u0142em samolotu zgin\u0105\u0142 mechanik uzbrojenia starszy szeregowy Eugeniusz Kruczek. Zosta\u0142 pochowany na cmentarzu parafialnym w miejscowo\u015bci Dys. <\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/2da1eda8c2052943b1414b67ff9d5866ab008e0f\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/2da1eda8c2052943b1414b67ff9d5866ab008e0f\" alt=\"Jak-9. 2012 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Jak-9. 2012 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Sowieckim Rozkazem od dnia 16.08.1944 roku, 1. PLM wszed\u0142 w sk\u0142ad 16. sowieckiej armii lotniczej. 1. PLM nawi\u0105za\u0142 tak\u017ce kontakt z Dow\u00f3dztwem 1. Armii Wojska Polskiego w Lublinie. Piloci zacz\u0119li wykonywa\u0107 pierwsze zadania bojowe \u2013 Os\u0142ona z powietrza miasta Lublin. Na lotnisku wi\u0119kszo\u015b\u0107 samolot\u00f3w zosta\u0142a roz\u015brodkowana i ukryta przed zwiadem powietrznym wroga.<\/p>\n<p>Ludno\u015b\u0107 Zamojszczyzny by\u0142a nieufna wobec nowo przyby\u0142ych samolot\u00f3w z czerwonymi gwiazdami. Doskonale pami\u0119tali, jak od 17.09.1939 roku, samoloty z czerwonymi gwiazdami bombardowa\u0142y ich domy i lotnisko. Jak bombardowa\u0142y Wojsko Polskie, a szczeg\u00f3lnie Samodzieln\u0105 Grup\u0119 Operacyjn\u0105 Polesie genera\u0142a Franciszka Kleberga, w ostatnich walkach wojny obronnej na Lubelszczy\u017anie. Na dodatek blisko po\u0142owa z przyby\u0142ych \u017co\u0142nierzy m\u00f3wi\u0142a tylko po rosyjsku. <\/p>\n<p>W dniu 17 sierpnia 1944 roku, na Lotnisku Dys wyl\u0105dowa\u0142 2. PLB Krak\u00f3w, wyposa\u017cony w samoloty Po-2.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/f691c10af5b8abd9beaae0b2368309c13068a4cd\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/f691c10af5b8abd9beaae0b2368309c13068a4cd\" alt=\"Po-2 nb 4. 2008 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Po-2 nb 4. 2008 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>W dniu 18.08.1944 roku, 1. PLM Warszawa zosta\u0142 przebazowany na lotnisko polowe bli\u017cej frontu. Do Zadybia Starego, 70 km od Dysa.<\/p>\n<p>W tym czasie Dow\u00f3dztwo Dywizjonu Lotniczego stacjonowa\u0142o ju\u017c w Lublinie, przy ulicy Stra\u017cackiej. Na jego czele sta\u0142 gen. dyw. Fiodor Po\u0142ynin. \u017bo\u0142nierze zostali zakwaterowani w barakach by\u0142ego niemieckiego obozu koncentracyjnego na Majdanku. \u017bo\u0142nierze zaj\u0119li baraki nr 16 i 17 znajduj\u0105ce si\u0119 na polu nr 1. To w\u0142a\u015bnie ta grupa zaj\u0119\u0142a si\u0119 tworzeniem nowych struktur Polskiego Lotnictwa Wojskowego, szkoleniem, jak i naborem przysz\u0142ych \u017co\u0142nierzy. Oczywi\u015bcie pod dyktando moskwy i koniecznie niezale\u017cnie od Polskich Si\u0142 Zbrojnych na Zachodzie. Grup\u0119 t\u0105 powszechnie nazywano Dywizjonem Lotniczym. W grupie tej by\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 oficer\u00f3w i podoficer\u00f3w maj\u0105cych za sob\u0105 udzia\u0142 w wojnie obronnej 1939 roku, a tak\u017ce walk\u0119 w ruchu oporu. Paru z nich nawet rozpocz\u0119\u0142a nauk\u0119 w D\u0119blinie, lecz z powodu agresji niemieckiej nie uko\u0144czyli jej. By\u0142o paru mechanik\u00f3w i innych specjalist\u00f3w. Jednak wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich to byli tylko entuzja\u015bci lotnictwa bez jakiegokolwiek przygotowania lotniczego. Bez w\u0105tpienia Dywizjon Lotniczy na Majdanku sta\u0142 si\u0119 pierwsz\u0105 szko\u0142\u0105 lotnicz\u0105 na wyzwolonych Ziemiach Polskich (czytaj &#8211; pod now\u0105 okupacj\u0105).<\/p>\n<p>Najwi\u0119kszym problemem by\u0142 nab\u00f3r \u017co\u0142nierzy. Do nowego Polskiego Lotnictwa Wojskowego, z czerwonymi gwiazdami na samolotach, m\u0142odzi m\u0119\u017cczy\u017ani nie pchali si\u0119. Ci kt\u00f3rzy zg\u0142aszali si\u0119 osobi\u015bcie, zwykle nie mieli \u017cadnego wykszta\u0142cenia. Dlatego te\u017c najistotniejszymi kryteriami sta\u0142a si\u0119 \u201epostawa polityczna\u201d i ch\u0119ci. Z poborowymi wi\u0119c prowadzono zaj\u0119cia; polityczne, wojskowe, a tak\u017ce uczono ich podstaw matematyki i fizyki. Organizowano im \u017cycie kulturalne, sport i inne rozrywki. Dostawali tak\u017ce lepsze racje \u017cywno\u015bciowe, zwane \u201elotnicz\u0105 norm\u0105\u201d. W og\u00f3le, pob\u00f3r na Lubelszczy\u017anie w 1944 roku, okaza\u0142 si\u0119 totaln\u0105 klap\u0105 dla komunist\u00f3w.<\/p>\n<p>We wrze\u015bniu 1944 roku, powo\u0142ano komisj\u0119 kwalifikuj\u0105c\u0105 kandydat\u00f3w do szko\u0142y lotniczej. Przewodniczy\u0142 by\u0142 sowiecki genera\u0142 major lotnictwa Ku\u017ama Dmitriew. P\u00f3\u017aniejszy zast\u0119pca dow\u00f3dcy Lotnictwa Wojska Polskiego do spraw liniowych. Podstaw\u0105 zakwalifikowania kandydat\u00f3w do personelu lataj\u0105cego, pilot\u00f3w i nawigator\u00f3w by\u0142o; uko\u0144czone 18 lat, odpowiednia kondycja psychofizyczna potwierdzona przez komisj\u0119 lekarsk\u0105, wiedza og\u00f3lna na poziomie szko\u0142y \u015bredniej, \u201epostawa polityczna\u201d. Podobnie jak i przy werbunku pierwszym (lipiec 1944 roku) do Wojsk Lotniczych, tak i teraz na brak wiedzy z matematyki i fizyki przymykano oko. Decyduj\u0105cy g\u0142os mia\u0142 przewodnicz\u0105cy komisji. Komisja dzia\u0142a\u0142a do ko\u0144ca pa\u017adziernika 1944 roku.<\/p>\n<p>Majdanek nie m\u00f3g\u0142, z wiadomych wzgl\u0119d\u00f3w, sta\u0107 si\u0119 miejscem oficjalnym szko\u0142y lotniczej. Z proponowanych lokalizacji wyb\u00f3r pad\u0142 na Zamo\u015b\u0107 i jego koszary. Dow\u00f3dztwo zdecydowa\u0142o umie\u015bci\u0107 w nich; Oficersk\u0105 Szko\u0142\u0119 \u0141\u0105czno\u015bci (19.10.1944r. \u2013 pa\u017adziernik 1945r., kt\u00f3r\u0105 przeniesiono do Sieradza) oraz Zjednoczon\u0105 Szko\u0142\u0119 Lotnicz\u0105.<\/p>\n<p>Ci\u0105g dalszy w kolejnym rozdziale.<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Miasto Zamo\u015b\u0107 to jedno z najpi\u0119kniejszych i najwspanialszych miast Rzeczypospolitej Polski. Miasto jest ze wspania\u0142ymi zabytkami, uk\u0142adem urbanistycznym i fortyfikacjami. Stare Miasto nazywane jest Per\u0142\u0105 Renesansu, Miastem Arkad lub Padw\u0105 P\u00f3\u0142nocy. Miasto o wspania\u0142ej historii. Ale Miasto to przede wszystkim jego mieszka\u0144cy, kt\u00f3rzy wielokrotnie i nierzadko skutecznie opierali si\u0119 najazdom zaborc\u00f3w szwedzkich czy dzikich lud\u00f3w ze wschodu. Udr\u0119czeni przez nacj\u0119 niemieck\u0105. Nie miejsce tutaj, aby to wszystko dok\u0142adnie opisa\u0107. Jest wiele wspania\u0142ych publikacji na ten temat. I dlatego skupimy si\u0119 tylko na wojskowo-lotniczej historii tego wspania\u0142ego Miasta &#8211; Zamo\u015bcia. <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[],"class_list":["post-428","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lotniska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/428","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=428"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/428\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2402,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/428\/revisions\/2402"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=428"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=428"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=428"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}