{"id":424,"date":"2016-05-05T00:00:00","date_gmt":"2016-05-05T00:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2024\/07\/13\/nawigacyjne-urzadzenia-elektroswietlne-marek-kaiper-czesc-1\/"},"modified":"2024-07-13T18:59:00","modified_gmt":"2024-07-13T16:59:00","slug":"nawigacyjne-urzadzenia-elektroswietlne-marek-kaiper-czesc-1","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=424&lang=pl","title":{"rendered":"Nawigacyjne urz\u0105dzenia elektro\u015bwietlne. Marek Kaiper. Cz\u0119\u015b\u0107 1."},"content":{"rendered":"<p>2016 rok.<\/p>\n<p>Marek Kaiper<\/p>\n<h3 id=\"Cz\u0119\u015b\u0107-1.\"  >Cz\u0119\u015b\u0107 1.<\/h3>\n<h3 id=\"Nawigacyjne-urz\u0105dzenia-elektro\u015bwietlne.\"  >Nawigacyjne urz\u0105dzenia elektro\u015bwietlne.<\/h3>\n<p>Istniej\u0105ca w wojskach lotniczych s\u0142u\u017cba ubezpieczenia lot\u00f3w (UL) zajmuje si\u0119 zabezpieczeniem wykonywania start\u00f3w i l\u0105dowa\u0144 samolot\u00f3w a tak\u017ce naprowadzania statk\u00f3w powietrznych w rejony lotnisk lub l\u0105dowisk.W sk\u0142ad s\u0142u\u017cby ubezpieczenia lot\u00f3w wchodzi\u0142y mi\u0119dzy innymi urz\u0105dzenia elektro\u015bwietlne (elektronawigacyjne). Zadaniem tych urz\u0105dze\u0144 by\u0142o \u015bwietlne oznakowanie pas\u00f3w lotnisk polowych i dr\u00f3g ko\u0142owania na lotniskach polowych bez sta\u0142ego o\u015bwietlenia. Ponadto na wszystkich lotniskach o\u015bwietlenie punktu przyziemienia samolot\u00f3w oraz \u015bwietlna identyfikacja lotniska. Tak to by\u0142o podzielone, \u017ce \u015bwiat\u0142ami stacjonarnego oznakowania pasa startowego i dr\u00f3g ko\u0142owania (\u015awiecz-2, \u015awiecz 57 lub D-2) zajmowa\u0142a si\u0119 kompania obs\u0142ugi lotniska (kol) wchodz\u0105ca w sk\u0142ad batalionu zaopatrzenia pu\u0142ku lotniczego, a \u015bwiat\u0142ami przewo\u017anymi kompania ubezpieczenia lot\u00f3w batalionu \u0142\u0105czno\u015bci i ubezpieczenia lot\u00f3w (wcze\u015bniej dywizjonu dowodzenia lotami tzw. DDL-u). Po 2000 roku wprowadzono ponownie nazw\u0119 dywizjon dowodzenia. I tak przyk\u0142adowo stacjonarne impulsowe \u015bwiat\u0142a zbli\u017cania podlega\u0142y pod kompani\u0119 obs\u0142ugi lotniska, a ich wariant przewo\u017any pod kompani\u0119 ubezpieczenia lot\u00f3w, stacjonarny \u015bwietlny wska\u017anik \u015bcie\u017cki zni\u017cania \u201eSiod\u0142o\u201d podlega\u0142 pod kol a taki sam wska\u017anik przewo\u017any gdyby go sprowadzono podlega\u0142by pod kompani\u0119 ubezpieczenia lot\u00f3w. Wchodz\u0105cy w sk\u0142ad kompani ubezpieczenia lot\u00f3w pluton elektro\u015bwietlny dysponowa\u0142: kodowo neonowymi latarniami lotniskowymi, reflektorami startowymi oraz urz\u0105dzeniami \u015bwietlnymi typu \u0141ucz lub \u015awietluszka.<\/p>\n<h3 id=\"Latarnie-lotniskowe.\"  >Latarnie lotniskowe.<\/h3>\n<p>Kodowo neonowe latarnie lotniskowe KNS (Kodowyj Neonowyj Majak) przeznaczone by\u0142y do oznaczania lotnisk sygna\u0142ami \u015bwietlnymi podawanymi alfabetem Morse&#8217;a. Wy\u015bwietlaj\u0105c pierwsz\u0105 i ostatni\u0105 liter\u0119 kryptonimu lotniska, mog\u0142y one pracowa\u0107 tak\u017ce w spos\u00f3b ci\u0105g\u0142y. Latarnie te mo\u017cna by\u0142o wykorzysta\u0107 tak\u017ce do oznaczania r\u00f3\u017cnych punkt\u00f3w w terenie. Widzialno\u015b\u0107 latarni przy wysoko\u015bci lotu 1000 m wynosi\u0142a 40\u00f760 km (\u015bwiat\u0142o koloru czerwonego). Latarnia ustawiona by\u0142a na g\u0142\u00f3wnym kierunku l\u0105dowania w osi pasa startowego obok bli\u017cszej radiolatarni. Zasilanie latarni z sieci tr\u00f3jfazowej 220V\/380V poprzez autotransformator lub z zespo\u0142u pr\u0105dotw\u00f3rczego umieszczonego wraz z latarni\u0105 na skrzyni samochodu transportowego. Latarnie KNS-1p wyposa\u017cone by\u0142y w kabin\u0119 dla operatora, w kt\u00f3rej znajdowa\u0142 si\u0119 pulpit steruj\u0105cy, tarcze kodowe (p\u00f3\u0142pier\u015bcienie na ka\u017cd\u0105 liter\u0119 alfabetu, po z\u0142o\u017ceniu otrzymywano kod dwu literowy) i radiostacja R-105. Latarnia ta wyposa\u017cona by\u0142a we wska\u017anik wyno\u015bmy, w kt\u00f3rym ka\u017cdej z 9 lamp ND-1 odpowiada\u0142a umieszczona w okienku du\u017ca lampa neonowa wskazuj\u0105ca prac\u0119 lampy ND-1.W kolejnych wersjach latarni KNS-1p zrezygnowano z kabiny operatora i wska\u017anika wyno\u015bnego (KNS-1pM). Do koncepcji tej powr\u00f3cono w nowocze\u015bniejszym modelu KNS-4p. W latarni tej \u017ar\u00f3d\u0142o \u015bwiat\u0142a by\u0142o montowane na maszcie (statywie) a nie w metalowo szklanej obudowie na skrzyni samochodu transportowego jak w latarniach serii KNS-1p.  Zespo\u0142y steruj\u0105ce umieszczone by\u0142y wewn\u0105trz nadwozia K-66N samochodu terenowego 4&#215;4 GAZ-66. Zesp\u00f3\u0142 koduj\u0105cy by\u0142 typu elektronicznego wystarczy\u0142o prze\u0142\u0105czy\u0107 odpowiednie prze\u0142\u0105czniki, aby uzyska\u0107 potrzebny kod. Latarnia KNS-4p mog\u0142a pracowa\u0107 kodem przy u\u017cyciu alfabetu Morse&#8217;a, impulsowo z cz\u0119stotliwo\u015bci\u0105 30 lub 60 b\u0142ysk\u00f3w na minut\u0119 lub w spos\u00f3b ci\u0105g\u0142y. \u015awiat\u0142o latarni KNS-4 (koloru czerwonego widoczne by\u0142o w nocy w zwyk\u0142ych warunkach atmosferycznych (NZWA) przy wysoko\u015bci lotu samolotu 500 m-3000 m przy pracy ci\u0105g\u0142ej z odleg\u0142o\u015bci 25- 35 km, a przy pracy impulsowej z odleg\u0142o\u015bci 27-37 km. W ZSRR produkowano i u\u017cywano tak\u017ce inne modele latarni lotniskowej (KNS-2 i KNS-3).<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/b42253b813a8a25d4fe29c3147003a4af2e40abd\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/b42253b813a8a25d4fe29c3147003a4af2e40abd\" alt=\"Kodowo-neonowe latarnie lotniskowe\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Kodowo-neonowe latarnie lotniskowe<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Reflektory-lotniskowe.\"  >Reflektory lotniskowe.<\/h3>\n<p>Samochodowe reflektory lotniskowe przeznaczone by\u0142y do o\u015bwietlania pasa startowego, optycznego prowadzenia samolot\u00f3w w rejon lotniska lub oznaczania punktu w terenie. Reflektory najcz\u0119\u015bciej u\u017cywane by\u0142y do o\u015bwietlania pocz\u0105tku pasa startowego, punktu przyziemienia i strefy bezpiecze\u0144stwa w warunkach ograniczonej widzialno\u015bci i w nocy. Reflektory APM-90 wyposa\u017cone by\u0142y w dwa \u017ar\u00f3d\u0142a \u015bwiat\u0142a \u0142ukowe i \u017carowe.  Najcz\u0119\u015bciej u\u017cywana by\u0142a lampa \u0142ukowa. Lampa ta wyposa\u017cona by\u0142a w automat przesuwu elektrod, przesuwaj\u0105cy elektrody w miar\u0119 ich zu\u017cycia (spalenia). Automat ten tak\u017ce automatycznie utrzymywa\u0142 krater elektrody dodatniej w ognisku lustra odblaskowego reflektora. Elektrody w razie awarii automatu mo\u017cna by\u0142o przesuwa\u0107 r\u0119cznie. Lampa \u0142ukowa wyposa\u017cona by\u0142a w 3 elektrody: dodatni\u0105 o d\u0142ugo\u015bci 550 mm i \u015brednicy 16 mm, ujemn\u0105 o d\u0142ugo\u015bci 330 mm i \u015brednicy 11 mm oraz zap\u0142onow\u0105 o d\u0142ugo\u015bci 56 mm. Jako elektrod\u0119 zap\u0142onow\u0105 mo\u017cna by\u0142o wykorzysta\u0107 ko\u0144c\u00f3wki zu\u017cytych elektrod ujemnych. Czas palenia si\u0119 jednego kompletu elektrod wynosi\u0142 1 godzin\u0119 i 15 min. Lampa \u0142ukowa zasilana by\u0142a napi\u0119ciem 80 V przez opornik redukcyjny zmniejszaj\u0105cy napi\u0119cie ze 110 V na 80 V. Zadaniem opornika by\u0142o tak\u017ce zabezpieczenie uk\u0142adu elektrycznego lampy przed skutkami zwarcia elektrod. Lamp\u0119 \u017carow\u0105 P\u017b-19 wykorzystywano bardzo rzadko. Mog\u0142a ona pracowa\u0107 jedynie w pozycji pionowej z tego wzgl\u0119du zabronione by\u0142o wahanie reflektora w pionie. Czas pracy lampy \u017carowej wynosi\u0142 jedynie 100 godzin. Lampa ta zasilana by\u0142a napi\u0119ciem 110 V, dlatego przed jej w\u0142\u0105czeniem nale\u017ca\u0142o zewrze\u0107 opornik redukcyjny i podgrza\u0107 lamp\u0119. Lampy P\u017b-19 (du\u017cy wymiar) przechowywane by\u0142a w specjalnych skrzynkach metalowych mieszcz\u0105cych si\u0119 na skrzyni reflektora (2 szt.). \u0179r\u00f3d\u0142em energii elektrycznej by\u0142a wbudowana w pojazd pr\u0105dnica PR-125 o mocy 17,5 kW nap\u0119dzana od silnika samochodu. Nap\u0119d elektryczny reflektora umo\u017cliwia\u0142 obroty w p\u0142aszczy\u017anie poziomej w lewo lub prawo z pr\u0119dko\u015bci\u0105 regulowan\u0105 od 4 do 16 obrot\u00f3w na minut\u0119. Reflektor m\u00f3g\u0142 tak\u017ce waha\u0107 si\u0119 w p\u0142aszczy\u017anie pionowej 30\u00b0- 85\u00b0 a w p\u0142aszczy\u017anie poziomej o k\u0105t 30\u00b0-180\u00b0. W komplecie reflektora znajdowa\u0142y si\u0119 dwa wymienne elementy (nasadki) oszklenia reflektora, skupiaj\u0105ce (szk\u0142o wypuk\u0142e) i rozpraszaj\u0105ce strumie\u0144 \u015bwietlny (szk\u0142o rozpraszaj\u0105ce). Pr\u00f3by zastosowania do reflektor\u00f3w APM-90 podwozi samochodowych polskiej produkcji okaza\u0142y si\u0119 nieudane. W 40 PLMB w \u015awidwinie w eksploatacji by\u0142y mi\u0119dzy innymi reflektory montowane na samochodach STAR 660 i STAR 29. Jednak awaryjno\u015b\u0107 ich by\u0142a na tyle du\u017ca, \u017ce prawie wcale nie wyje\u017cd\u017ca\u0142y na loty. Sterowanie reflektorami rozwini\u0119tymi na lotnisku realizowane by\u0142o pocz\u0105tkowo przy pomocy telefon\u00f3w polowych nast\u0119pnie za pomoc\u0105 radiotelefon\u00f3w kt\u00f3re zast\u0105piono prost\u0105 i niezawodn\u0105 \u015bwietlna sygnalizacj\u0105 za pomoc\u0105 umieszczonego na wie\u017cy lub SSD (startowym stanowisku dowodzenia) \u015bwietlnego sygnalizatora ulicznego. Obecnie w polskim lotnictwie si\u0142 zbrojnych reflektory lotnicze nie s\u0105 ju\u017c wykorzystywane. W Rosji reflektory APM-90M s\u0105 nadal w u\u017cytku zmieniono im tylko \u015brodek transportu na nowy samoch\u00f3d Zi\u0141-431410.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/138adf919c26eee2157d04ec5bff1bff1119306a\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/138adf919c26eee2157d04ec5bff1bff1119306a\" alt=\"Reflektory lotniskowe\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Reflektory lotniskowe<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/2f6d7bbb0df44e7229f7bfb39521a282caa4f543\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/2f6d7bbb0df44e7229f7bfb39521a282caa4f543\" alt=\"Reflektor lotniskowy APP-90\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Reflektor lotniskowy APP-90<\/figcaption><\/figure>\n<p>Reflektor lotniskowy APP-90 (Aerodromnyj Posadocznyj Pro\u017cektor) by\u0142 produkowany w wersji przewo\u017anej jak i stacjonarnej. W por\u00f3wnaniu z reflektorem APM-90 mia\u0142 s\u0142absz\u0105 si\u0142\u0119 \u015bwiat\u0142a za to by\u0142 bardziej ekonomiczny w eksploatacji. Reflektor mo\u017cna by\u0142o zasila\u0107 napi\u0119ciem z sieci 230 V lub z zespo\u0142u spalinowe elektrycznego AB-4-0\/230-M1 zamocowanego na platformie reflektora. Wyposa\u017cony by\u0142 w wysokopr\u0119\u017cn\u0105 wy\u0142adowcz\u0105 lamp\u0119 rt\u0119ciowo metalhalogenkow\u0105 DRISz \u2013 2500 o mocy 2500 W (zasilanie lampy 115 V). Lampa mia\u0142a d\u0142ugo\u015b\u0107 36 cm i temperatur\u0119 barwy odpowiadaj\u0105cej \u015bwiat\u0142u dziennemu. Lamp\u0119 t\u0119 mo\u017cna by\u0142o regenerowa\u0107 (przed\u0142u\u017cenie \u017cywotno\u015bci wewn\u0119trznej warstwy przewodz\u0105cej) przez nagrzewanie owini\u0119tej w materia\u0142 izolacyjny ba\u0144ki lampy do temperatury 500-600\u00b0 C. Reflektor wyposa\u017cony by\u0142y w dwie wymienne nasadki o r\u00f3\u017cnym k\u0105cie rozpraszania \u015bwiat\u0142a (przednie oszklenie) z filtrem rozpraszaj\u0105cymi w p\u0142aszczy\u017anie poziomej 50\u00b0 i 14\u00b0. Istnia\u0142a mo\u017cliwo\u015b\u0107 za\u0142o\u017cenia nasadek z reflektora APM-90. Reflektory wyposa\u017cone by\u0142y w pulpity zdalnego sterowania istnia\u0142a tak\u017ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 jednoczesnego sterowania (w\u0142\u0105czenie \u2013wy\u0142\u0105czenie) kilkoma reflektorami z jednego pulpitu. W\u0142\u0105czanie i wy\u0142\u0105czanie reflektor\u00f3w sterowane by\u0142o z wie\u017cy lub startowego stanowiska SSD-2 przy pomocy \u015bwiate\u0142 sygnalizacyjnych typu ulicznego (sygna\u0142 w\u0142\u0105cz lub wy\u0142\u0105cz).<\/p>\n<h3 id=\"Polowe-\u015bwiat\u0142a-sygnalizacyjne.\"  >Polowe \u015bwiat\u0142a sygnalizacyjne.<\/h3>\n<p>Polowe lotniskowe \u015bwiat\u0142a sygnalizacyjne przewidziane by\u0142y do oznakowania lotnisk lub l\u0105dowisk nieposiadaj\u0105cych sta\u0142ych \u015bwiate\u0142, lub zast\u0105pienia sta\u0142ych \u015bwiate\u0142 w przypadku ich awarii lub zniszczenia w wyniku dzia\u0142a\u0144 wojennych. \u015awiat\u0142a te rozwijano wed\u0142ug schematu USL wchodz\u0105cego w sk\u0142ad schemat\u00f3w Sp-1p lub Sp-2p. \u015awiat\u0142a te dzieli\u0142y si\u0119 na: \u015bwiat\u0142a zbli\u017cania, \u015bwiat\u0142a horyzontu l\u0105dowania, \u015bwiat\u0142a podej\u015bcia, \u015bwiat\u0142a impulsowe kierunku l\u0105dowania (Sp-1p), \u015bwiat\u0142a wej\u015bciowe, \u015bwiat\u0142a zabraniaj\u0105ce l\u0105dowania, \u015bwiat\u0142a zezwalaj\u0105ce na l\u0105dowanie, \u015bwiat\u0142a ograniczaj\u0105ce, \u015bwiat\u0142a drogi startowej, \u015bwiat\u0142a dr\u00f3g ko\u0142owania, \u015bwiat\u0142a kierunku startu, \u015bwiat\u0142a sygna\u0142owe. Wszystkie te lampy i reflektory wchodzi\u0142y w sk\u0142ad przewo\u017anego urz\u0105dzenia elektro\u015bwietlnego \u0141ucz-2 (\u0141ucz-3) lub desantowego AS-59U ( w ZSRR tak\u017ce AS-67).<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/8bf2ad59741f9a8f6dcc9ff21c0fb5a6b1bf7ec3\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/8bf2ad59741f9a8f6dcc9ff21c0fb5a6b1bf7ec3\" alt=\"Elementy sk\u0142adowe urz\u0105dzenia \u0141ucz-2\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Elementy sk\u0142adowe urz\u0105dzenia \u0141ucz-2<\/figcaption><\/figure>\n<p>Urz\u0105dzenia elektro\u015bwietlne \u0141ucz 1d\/\u0141ucz 2\/\u0141ucz3 uzupe\u0142niane by\u0142y wozami nr 5 i nr 6 umo\u017cliwiaj\u0105cymi rozwini\u0119cie urz\u0105dzenia wed\u0142ug schematu lotniska Sp-2p. Urz\u0105dzenia \u0141ucz uzupe\u0142nione tymi wozami nazywano \u0141ucz 57 (\u0141ucz1d + w\u00f3z nr 5 + w\u00f3z nr 6, \u0141ucz 2 + w\u00f3z nr 5 + w\u00f3z nr 6, \u0141ucz 3 + w\u00f3z nr 6). W\u00f3z nr 5 zawiera\u0142 43 reflektory OPR z czerwonym filtrem, 9 reflektor\u00f3w OPR z zielonym filtrem, 40 lamp ORD, 2 autotransformatory i pulpit sterowniczy. W\u00f3z nr 6 zawiera\u0142 18 reflektor\u00f3w ONP-35 z czerwonym filtrem oraz dwa autotransformatory regulacyjne. Urz\u0105dzenie elektro\u015bwietlne \u0141ucz 3 wyposa\u017cone by\u0142o dodatkowo w 16 impulsowych \u015bwiate\u0142 zbli\u017cania OPI nazywanych \u201ebiegn\u0105c\u0105 b\u0142yskawic\u0105\u201d. W Rosji nadal jest w u\u017cyciu kolejna wersja urz\u0105dzenia \u0141ucz 4MS, \u0141ucz 7 oraz urz\u0105dzenie elektro\u015bwietlne  Kurs 1, 2 i 3.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/d918cc531094df1499ccf0bbf8d4eb9c529f9195\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/d918cc531094df1499ccf0bbf8d4eb9c529f9195\" alt=\"Elementy o\u015bwietleniowe urz\u0105dzenia AS-59U\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Elementy o\u015bwietleniowe urz\u0105dzenia AS-59U<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/4ad4cacac43eef91e38eab8ae5be7f53a6412a46\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/4ad4cacac43eef91e38eab8ae5be7f53a6412a46\" alt=\"Typy \u017car\u00f3wek u\u017cywanych w urz\u0105dzeniach elekcro\u015bwietlnych \u0141ucz\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Typy \u017car\u00f3wek u\u017cywanych w urz\u0105dzeniach elekcro\u015bwietlnych \u0141ucz<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/0d279197bcf083b934f400633f5b8dd6e49beb60\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/0d279197bcf083b934f400633f5b8dd6e49beb60\" alt=\"Elementy sk\u0142adowe \u0141ucz-3\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Elementy sk\u0142adowe \u0141ucz-3<\/figcaption><\/figure>\n<p>L\u0105dowiska dla \u015bmig\u0142owc\u00f3w oznaczane by\u0142y \u015bwiat\u0142ami \u015awiet\u0142uszka lub \u015awiet\u0142uszka 2 (warianty \u201eAb\u201d, \u201eAs\u201d, \u201eAu\u201d, \u201eB\u201d, \u201eC\u201d) produkcji Czechos\u0142owackiej. Warianty \u015awiet\u0142uszka 2\u201eA\u201d r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105 sposobem zasilania i tak; wariant \u201eAb\u201d z zasilaniem akumulatorowym, wariant \u201eAs\u201d z zasilaniem z sieci lub zespo\u0142u pr\u0105dotw\u00f3rczego, wersja Au z zasilaniem akumulatorowym, z sieci przemys\u0142owej lub zespo\u0142u pr\u0105dotw\u00f3rczego w zale\u017cno\u015bci od potrzeb. Wariant \u201eB\u201d sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z 2 komplet\u00f3w wariantu \u201eA\u201d oraz dodatkowo latarni sygnalizacyjnej, wariant \u201eC\u201d sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z dw\u00f3ch komplet\u00f3w wariantu B z dodatkowymi kablami.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/d426535e4347d4fddecc5d3c36b216c2cf89bd53\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/d426535e4347d4fddecc5d3c36b216c2cf89bd53\" alt=\"Elementy sk\u0142adowe urz\u0105dzenia \u015awiet\u0142uszka\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Elementy sk\u0142adowe urz\u0105dzenia \u015awiet\u0142uszka<\/figcaption><\/figure>\n<p>Urz\u0105dzenie \u015awietluszka 2 wariant \u201eB\u201d i \u201eC\u201d wyposa\u017cone by\u0142y w latarni\u0119 sygnalizacyjn\u0105 (94819 Da2) pracuj\u0105c\u0105 w spos\u00f3b ci\u0105g\u0142y kodowany. Kodowanie polega na odpowiedniej kombinacji \u015bwiate\u0142 w\u0142\u0105czonych i wy\u0142\u0105czonych. Ilo\u015b\u0107 kod\u00f3w jednokolorowych 4, ilo\u015b\u0107 kod\u00f3w dwukolorowych (\u015bwiat\u0142o bia\u0142e i czerwone) 17. Korpus latarni obraca\u0142 si\u0119 dook\u00f3lnie. Praktycznie latarnie te nie mia\u0142y ustalonych kod\u00f3w pracy na lotniskach lub l\u0105dowiskach w Polsce.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/9edd48c78cc9926061a6907569456d6253533347\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/9edd48c78cc9926061a6907569456d6253533347\" alt=\"Elementy sk\u0142adowe urz\u0105dzenia \u015awiet\u0142uszka 2\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Elementy sk\u0142adowe urz\u0105dzenia \u015awiet\u0142uszka 2<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Impulsowe-\u015bwiat\u0142a-zbli\u017cania.\"  >Impulsowe \u015bwiat\u0142a zbli\u017cania.<\/h3>\n<p>Przeznaczone do wizualnego wskazania pilotowi kierunku podej\u015bcia do l\u0105dowania w dzie\u0144 i w nocy w warunkach z\u0142ej widoczno\u015bci na lotniskach znajduj\u0105cych si\u0119 w rejonie miast lub du\u017cych osiedli, kt\u00f3rych \u015bwiat\u0142a mog\u0142y by zdezorientowa\u0107 pilota. \u015awiat\u0142a te nazywane potocznie \u201ebiegn\u0105c\u0105 b\u0142yskawic\u0105\u201d wchodzi\u0142y w sk\u0142ad system\u00f3w l\u0105dowania SP-1s i SP-2s . W\u0142\u0105czane by\u0142y jedynie podczas l\u0105dowania samolotu. Zasilanie \u015bwiate\u0142 3&#215;380 V. W sk\u0142ad zestawu wchodz\u0105 32 reflektory typu 43093A. Zasilacz z pulpitem sterowania, kable zasilaj\u0105ce i steruj\u0105ce. Urz\u0105dzenie mo\u017ce pracowa\u0107 z 20 reflektorami i jest to minimalna ich ilo\u015b\u0107 umo\u017cliwiaj\u0105ca prawid\u0142ow\u0105 prac\u0119.  \u0179r\u00f3d\u0142em \u015bwiat\u0142a jest lampa ksenonowa (palnik) XV80 o efektywnej sile b\u0142ysku \u015bwiat\u0142a 20&#215;103 cd.<\/p>\n<h3 id=\"\u015awietlny-wska\u017anik-\u015bcie\u017cki-zni\u017cania-\u201eSiod\u0142o\u201d.\"  >\u015awietlny wska\u017anik \u015bcie\u017cki zni\u017cania \u201eSiod\u0142o\u201d.<\/h3>\n<p>Przeznaczony jest do wizualnego wskazywania pilotowi po\u0142o\u017cenia na \u015bcie\u017cce zni\u017cania. Nachylenie lamp wzgl\u0119dem poziomu musi by\u0107 tak dobrane by pilot b\u0119d\u0105cy na \u015bcie\u017cce zni\u017cania widzia\u0142 pierwszy rz\u0105d \u015bwiate\u0142 koloru bia\u0142ego a drugi koloru czerwonego. W przypadku po\u0142o\u017cenia nad \u015bcie\u017ck\u0105 zni\u017cania pilot widzi dwa bia\u0142e rz\u0119dy \u015bwiate\u0142. Poni\u017cej \u015bcie\u017cki widoczne s\u0105 dwa rz\u0119dy \u015bwiate\u0142 czerwonych. \u0179r\u00f3d\u0142em \u015bwiat\u0142a s\u0105 \u017car\u00f3wki halogenowe Tesla HRJ-100 lub Tesla HRE-100 o mocy 100W. W sk\u0142ad zestawu wchodzi 6 lub 12 lamp, 2 pulpity sterowania, stacja zasilania CzSAB-4-3\/1-400\/231. Urz\u0105dzenie mo\u017ce by\u0107 wykonane w wariancie stacjonarnym lub przewo\u017anym. Widzialno\u015b\u0107 \u015bwiate\u0142 w nocy w zwyk\u0142ych warunkach atmosferycznych wynosi 20 km. W trudnych warunkach atmosferycznych w nocy 4 \u2013 6 km.<\/p>\n<p>Obecnie odchodzi si\u0119 od standard\u00f3w lotnictwa Uk\u0142adu Warszawskiego kasuj\u0105c mi\u0119dzy innymi sprz\u0119t rosyjski. Zlikwidowano reflektory lotniskowe i kodowo neonowe latarnie lotniskowe. Samoloty l\u0105duj\u0105 przy o\u015bwietlaniu pasa w\u0142asnym reflektorem. Polowe \u015bwiat\u0142a sygnalizacyjne \u0141ucz, \u015awiet\u0142uszka oraz \u015bwietlny wska\u017anik \u015bcie\u017cki zni\u017cania \u201eSiod\u0142o\u201d zast\u0119powane s\u0105 uniwersalnym urz\u0105dzeniem Moskit produkcji brytyjskiej firmy Metalite Aviation Lighting umo\u017cliwiaj\u0105cymi l\u0105dowanie tak\u017ce w goglach noktowizyjnych. W sk\u0142ad zestawu Moskit wchodzi 18 akumulatorowych lamp dook\u00f3lnych OREL, 3 halogenowe reflektory kierunkowe UAL, 4 noktowizyjne wska\u017aniki \u015bcie\u017cki zni\u017cania NVG PAPI, 2 \u015bwietlne wska\u017aniki \u015bcie\u017cki zni\u017cania TAC PAPI, dwa wysokopr\u0119\u017cne zespo\u0142y pr\u0105dotw\u00f3rcze ASB2D, 2 pulpity sterowania, \u0142adowarka akumulator\u00f3w, jednoosiowa przyczepa transportowa. Uzupe\u0142nieniem zestawu Moskit jest zestaw Stalkit sk\u0142ada si\u0119 on z 64 akumulatorowych lamp dook\u00f3lnych OREL przewo\u017conych na jednoosiowej przyczepie. W przyczepie umieszczone s\u0105 \u0142adowarki akumulator\u00f3w lamp. Wszystkie urz\u0105dzenia \u015bwietlne zestawu Moskit i Stalkit mog\u0105 by\u0107 w\u0142\u0105czane drog\u0105 radiow\u0105 z pulpitu sterowania lub r\u0119cznie maj\u0105 tak\u017ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 ustawienia jednego z trzech poziom\u00f3w jasno\u015bci \u015bwiat\u0142a. Reflektory kierunkowe UAL oraz wska\u017aniki \u015bcie\u017cki zni\u017cania TAC PAPI zasilane s\u0105 z zespo\u0142\u00f3w pr\u0105dotw\u00f3rczych, pozosta\u0142e urz\u0105dzenia \u015bwietlne z w\u0142asnych akumulator\u00f3w.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/1fe215f2e7c1d15f08c1d50638134783205c8d1c\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/1fe215f2e7c1d15f08c1d50638134783205c8d1c\" alt=\"OPR-45\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>OPR-45<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/fcab612d39bd8e8cc531fa0fd33dafdd67265b56\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/fcab612d39bd8e8cc531fa0fd33dafdd67265b56\" alt=\"OPR-45\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>OPR-45<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/e8861c7dbd719ea2a0b200fe80f337a64d30061c\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/e8861c7dbd719ea2a0b200fe80f337a64d30061c\" alt=\"OPR\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>OPR<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/5963ac846fc8f97cb2e9d0ce97bf53647fa90f7a\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/5963ac846fc8f97cb2e9d0ce97bf53647fa90f7a\" alt=\"OPR\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>OPR<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/6264e512682af21c5a4f05fcbcc16bdc5137c827\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/6264e512682af21c5a4f05fcbcc16bdc5137c827\" alt=\"OPR\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>OPR<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/be520049697f21cb759b1d945cf9433f1c71d455\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/be520049697f21cb759b1d945cf9433f1c71d455\" alt=\"OWPP\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>OWPP<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/cd8576ada21f3a0532b4ed15124846404c0833be\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/cd8576ada21f3a0532b4ed15124846404c0833be\" alt=\"OWPP\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>OWPP<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/f7a82d3d5e8bc02a6f5301795c78700223608271\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/f7a82d3d5e8bc02a6f5301795c78700223608271\" alt=\"OWPP\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>OWPP<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/16accd0932ff200890ea2decccc48a8b33d405df\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/16accd0932ff200890ea2decccc48a8b33d405df\" alt=\"ORD\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>ORD<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/6f9491b6db5c3cf5785ef4ea352f9cf0185e94dd\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/6f9491b6db5c3cf5785ef4ea352f9cf0185e94dd\" alt=\"\u015awiet\u0142uszka\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>\u015awiet\u0142uszka<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/299b50058f6587b31dfb7cd3439b5ad74a1ad726\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/299b50058f6587b31dfb7cd3439b5ad74a1ad726\" alt=\"\u015awiet\u0142uszka barometr\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>\u015awiet\u0142uszka barometr<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/e03677628a7b5d7c5d02c6d64bde35801675fd9e\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/e03677628a7b5d7c5d02c6d64bde35801675fd9e\" alt=\"Schemat rozmieszczenia wska\u017anik\u00f3w\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Schemat rozmieszczenia wska\u017anik\u00f3w<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/3e4642b29f3523d9f4c59bea7096474cac7ed435\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/3e4642b29f3523d9f4c59bea7096474cac7ed435\" alt=\"\u015awiet\u0142uszka 2\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>\u015awiet\u0142uszka 2<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/fea8175e90597b7a2d57a1933f4da7c4e012b78f\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/fea8175e90597b7a2d57a1933f4da7c4e012b78f\" alt=\"\u015awiet\u0142uszka 2 latarnia sygnalizacyjna  fotografia z instrukcji\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>\u015awiet\u0142uszka 2 latarnia sygnalizacyjna  fotografia z instrukcji<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/abbdd217cdddb505776acecfa0f3ced54081b956\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/abbdd217cdddb505776acecfa0f3ced54081b956\" alt=\"\u015awiet\u0142uszka 2 reflektor sygnalizacyjny fotografia a instrukcji\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>\u015awiet\u0142uszka 2 reflektor sygnalizacyjny fotografia a instrukcji<\/figcaption><\/figure>\n<p>Bibliografia:<\/p>\n<p>Elwart Krzysztof, Samochodowa stacja reflektorowa APP-90P, opis techniczny i eksploatacja, Pozna\u0144 1996<\/p>\n<p>Elektro\u015bwietlne pomoce nawigacyjne \u201e\u015awiet\u0142uszka 2\u201d dla \u015bmig\u0142owc\u00f3w. Opis techniczny i eksploatacja. Pozna\u0144 1988<\/p>\n<p>Instrukcja eksploatacji i konserwacji impulsowych \u015bwiate\u0142 zbli\u017cania produkcji CSRS, Pozna\u0144 1980<\/p>\n<p>Kodowo-neonowa latarnia lotniskowa KNS-1PM-2, opis i eksploatacja, Pozna\u0144 1975<\/p>\n<p>Opis i eksploatacja ruchomego lotniskowego elektrycznego urz\u0105dzenia \u015bwietlnego AS-59U. Warszawa 1969<\/p>\n<p>Opis techniczny, budowa i eksploatacja element\u00f3w uzupe\u0142niaj\u0105cych elektryczne urz\u0105dzenia \u015bwietlne \u0141ucz-1D i \u0141ucz-2, Warszawa 1964<\/p>\n<p>Opis techniczny i eksploatacja przewo\u017anego elektrycznego urz\u0105dzenia \u015bwietlnego du\u017cej mocy \u0141ucz-3, Warszawa 1969<\/p>\n<p>Ruchoma kodowo-neonowa latarnia lotniskowa KNS-4P, Warszawa 1998<\/p>\n<p>Samochodowa stacja reflektorowa APM-90M, opis techniczny i eksploatacja, Pozna\u0144 1976<\/p>\n<p>Ubezpieczenie lot\u00f3w w lotnictwie si\u0142 zbrojnych PRL, Pozna\u0144 1981<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Marek Kaiper<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W sk\u0142ad s\u0142u\u017cby ubezpieczenia lot\u00f3w wchodzi\u0142y mi\u0119dzy innymi urz\u0105dzenia elektro\u015bwietlne (elektronawigacyjne). Zadaniem tych urz\u0105dze\u0144 by\u0142o \u015bwietlne oznakowanie pas\u00f3w lotnisk polowych i dr\u00f3g ko\u0142owania na lotniskach polowych bez sta\u0142ego o\u015bwietlenia. Ponadto na wszystkich lotniskach o\u015bwietlenie punktu przyziemienia samolot\u00f3w oraz \u015bwietlna identyfikacja lotniska. Tak to by\u0142o podzielone, \u017ce \u015bwiat\u0142ami stacjonarnego oznakowania pasa startowego i dr\u00f3g ko\u0142owania (\u015awiecz-2, \u015awiecz 57 lub D-2) zajmowa\u0142a si\u0119 kompania obs\u0142ugi lotniska (kol) wchodz\u0105ca w sk\u0142ad batalionu zaopatrzenia pu\u0142ku lotniczego, a \u015bwiat\u0142ami przewo\u017anymi kompania ubezpieczenia lot\u00f3w batalionu \u0142\u0105czno\u015bci i ubezpieczenia lot\u00f3w (wcze\u015bniej dywizjonu dowodzenia lotami tzw. DDL-u). Po 2000 roku wprowadzono ponownie nazw\u0119 dywizjon dowodzenia. I tak przyk\u0142adowo stacjonarne impulsowe \u015bwiat\u0142a zbli\u017cania podlega\u0142y pod kompani\u0119 obs\u0142ugi lotniska, a ich wariant przewo\u017any pod kompani\u0119 ubezpieczenia lot\u00f3w, stacjonarny \u015bwietlny wska\u017anik \u015bcie\u017cki zni\u017cania \u201eSiod\u0142o\u201d podlega\u0142 pod kol a taki sam wska\u017anik przewo\u017any gdyby go sprowadzono podlega\u0142by pod kompani\u0119 ubezpieczenia lot\u00f3w. Wchodz\u0105cy w sk\u0142ad kompani ubezpieczenia lot\u00f3w pluton elektro\u015bwietlny dysponowa\u0142: kodowo neonowymi latarniami lotniskowymi, reflektorami startowymi oraz urz\u0105dzeniami \u015bwietlnymi typu \u0141ucz lub \u015awietluszka.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-424","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-nawigacja"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/424","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=424"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/424\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3781,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/424\/revisions\/3781"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=424"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=424"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=424"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}