{"id":401,"date":"2015-08-18T12:00:00","date_gmt":"2015-08-18T12:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2024\/07\/13\/polski-przemysl-lotniczy-czesc-18\/"},"modified":"2024-07-13T19:23:13","modified_gmt":"2024-07-13T17:23:13","slug":"polski-przemysl-lotniczy-czesc-18","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=401&lang=pl","title":{"rendered":"Polski Przemys\u0142 Lotniczy &#8211; Cz\u0119\u015b\u0107 18"},"content":{"rendered":"<p>Krak\u00f3w 2015-08-18<\/p>\n<h2 id=\"Polski-Przemys\u0142-Lotniczy---Cz\u0119\u015b\u0107-18\"  >Polski Przemys\u0142 Lotniczy &#8211; Cz\u0119\u015b\u0107 18<\/h2>\n<h2 id=\"PZL--Kalisz\"  >PZL- Kalisz<\/h2>\n<p>Podczas okupacji niemieckiej w Kaliszu, w 1941 roku, powsta\u0142 zak\u0142ad przemys\u0142owy, kt\u00f3ry przyj\u0105\u0142 nazw\u0119 \u201eZollern \u2013 Werke \u2013 Weser Flug\u201d. G\u0142\u00f3wnym zadaniem zak\u0142adu by\u0142 remont pojazd\u00f3w wojskowych na potrzeby wschodniego frontu. Remontowano tutaj g\u0142\u00f3wnie samochody ci\u0119\u017carowe i silniki do nich. Wraz ze zbli\u017caj\u0105cym si\u0119 frontem zak\u0142ad zosta\u0142 ewakuowany. Cz\u0119\u015b\u0107 maszyn wywieziono w g\u0142\u0105b rajchu. Zak\u0142ad przej\u0119li rosjanie, aby z pocz\u0105tkiem 1946 roku, przekaza\u0107 pod administracj\u0119 Polsk\u0105 i fabryka zosta\u0142a znacjonalizowana. Zgodnie z profilem zak\u0142adu (remont samochod\u00f3w) otrzyma\u0142 on nazw\u0119 Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Samochodowe. W takiej formule zak\u0142ad funkcjonowa\u0142 w okresie 1946-1949. W 1949 roku, zak\u0142ad zmieni\u0142 nazw\u0119 na Zak\u0142ady Sprz\u0119tu Samochodowego (1949\u20131951), z nast\u0119pnie Kaliskie Zak\u0142ady Naprawy Samochod\u00f3w (1951\u20131952). W\u00f3wczas zak\u0142ad specjalizowa\u0142 si\u0119 w remoncie spalinowych silnik\u00f3w. W zak\u0142adzie wykonywano od nowa wiele podzespo\u0142\u00f3w silnika, tak i\u017c wyremontowane silniki by\u0142y niemal nowymi produktami.<\/p>\n<p>W wyniku wzrostu napi\u0119cia mi\u0119dzynarodowego, zak\u0142ad zaj\u0105\u0142 si\u0119 remontem silnik\u00f3w lotniczych. W czerwcu 1952 roku, zak\u0142ad zosta\u0142 przebran\u017cowiony i otrzyma\u0142 nazw\u0119 WSK (Wytw\u00f3rnia Sprz\u0119tu Komunikacyjnego) Delta \u2013 Kalisz, kt\u00f3r\u0105 stosunkowo szybko zmieniono na WSK PZL Kalisz. Firm\u0119 w\u0142\u0105czono do grupy zak\u0142ad\u00f3w przemys\u0142u lotniczo-silnikowego. Z oczywistych wzgl\u0119d\u00f3w musiano rozbudowa\u0107 park maszyn i urz\u0105dze\u0144.<\/p>\n<p>Zak\u0142ad PZL Kalisz zaj\u0105\u0142 si\u0119 produkcj\u0105 silnik\u00f3w lotniczych oraz cz\u0119\u015bci i podzespo\u0142\u00f3w dla przemys\u0142u lotniczego. Wykonywa\u0142 r\u00f3wnie\u017c kompleksowe remonty silnik\u00f3w oraz regeneracj\u0119 cz\u0119\u015bci.<\/p>\n<h3 id=\"Silnik-M-11-D\/FR.-1952-rok.\"  >Silnik M-11 D\/FR. 1952 rok.<\/h3>\n<p>W 1952 roku, w zak\u0142adzie uruchomiono produkcj\u0119 seryjn\u0105 silnik\u00f3w M-11 D, a nieco p\u00f3\u017aniej wersji rozwojowej M-11 FR. Silnik M-11 jest 5-cylindrowy, w uk\u0142adzie gwiazdy, ch\u0142odzone powietrzem. S\u0142u\u017cy\u0142 do nap\u0119du samolot\u00f3w Po-2, CSS-13, Junak i innych.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/b8ba623e99046f75c922829960eb2d831b3d031b\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/b8ba623e99046f75c922829960eb2d831b3d031b\" alt=\"Silnik M-11 FR produkowany w WSK PZL Kalisz. 2013 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Silnik M-11 FR produkowany w WSK PZL Kalisz. 2013 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Silnik-AI-14-R-(IA-14-R).-1956-rok.\"  >Silnik AI-14 R (IA-14 R). 1956 rok.<\/h3>\n<p>W 1956 roku, w PZL Kalisz uruchomiono produkcj\u0119 silnik\u00f3w AI-14 R, kt\u00f3re czasami by\u0142y oznaczane IA-14 R. Silnik AI-14 zosta\u0142 opracowany w CCCP pod kierunkiem Iwczenki, w drugiej po\u0142owie 40-lat. Nie wszed\u0142 jednak do produkcji seryjnej, gdy\u017c powsta\u0142 g\u0142\u00f3wny wariant tego silnika, kt\u00f3ry zosta\u0142 wyposa\u017cony w reduktor. St\u0105d oznaczenie AI-14 R (AI-14 P). Zastosowanie reduktora pozwala zastosowa\u0107 \u015bmig\u0142o o wi\u0119kszej \u015brednicy. Nawet 2,70 m. Takie \u015bmig\u0142o daje wysoki ci\u0105g statyczny i wy\u017csz\u0105 sprawno\u015b\u0107 przy ma\u0142ych pr\u0119dko\u015bciach. Polepsza charakterystyki startu i umo\u017cliwia bezproblemowe holowanie szybowca. Jednak s\u0105 i minusy. \u015amig\u0142o o wi\u0119kszej \u015brednicy zmniejsza pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymaln\u0105 z oko\u0142o 210-220 km\/h do 180-190 km\/h. Silnik AI-14 R przeszed\u0142 pr\u00f3by pa\u0144stwowe w grudniu 1950 roku. Zbudowano kilka tysi\u0119cy egzemplarzy. Produkcj\u0119 licencyjn\u0105 prowadzono w Chinach (Zhuzhon HS-6), Czechos\u0142owacji (AVIA M 462) oraz w Polsce, o czym poni\u017cej. Silnik pos\u0142u\u017cy\u0142 do nap\u0119du ma\u0142ych samolot\u00f3w. Na jego bazie zbudowano wersje AI-14 V przeznaczon\u0105 do nap\u0119du \u015bmig\u0142owc\u00f3w. Silnik AI-14 R sta\u0142 si\u0119 tak\u017ce baz\u0105 silnika o mocy 300 KM, kt\u00f3ry otrzyma\u0142 oznaczenie AI-14 RF. Generalnie silnik wprawia\u0142 w ruch dwu-\u0142opatowe \u015bmig\u0142o o sta\u0142ym skoku natarcia.<\/p>\n<p>Dla potrzeb Polskiego Lotnictwa w WSK PZL Kalisz uruchomiono produkcj\u0119 licencyjn\u0105 silnik\u00f3w AI-14 R. Litera R oznacza zastosowanie reduktora. Produkcja trwa\u0142a od 1956 roku, do 2007 roku. Silnik AI-14 R ma moc 260 KM. Jest zbudowany w uk\u0142adzie 9-cylindrowym, pojedynczej gwiazdy, ch\u0142odzony powietrzem. Rozruch spr\u0119\u017conym powietrzem. W nast\u0119pnych latach w PZL Kalisz opracowano wersj\u0119 silnika AI-14 RC, kt\u00f3ra otrzyma\u0142a elektryczny rozrusznik. Silnik pos\u0142u\u017cy\u0142 do nap\u0119du samolot\u00f3w: Jak-12, Gawron, Wilga.<\/p>\n<h3 id=\"Silnik-WN-3.-1957-rok.\"  >Silnik WN-3. 1957 rok.<\/h3>\n<p>Silnik WN-3 to kolejna konstrukcja budowana seryjnie w zak\u0142adzie. W odr\u00f3\u017cnieniu od poprzednich silnik\u00f3w by\u0142a to konstrukcja czysto Polska. Dla nowego Polskiego samolotu TS-8 Bies nie by\u0142o odpowiedniego silnika. Konstrukcje z pa\u0144stwa moskiewskiego nie spe\u0142nia\u0142y wymaga\u0144 stawianych nap\u0119dowi nowego samolotu. Zesp\u00f3\u0142 kierowany przez in\u017cyniera Wiktora Narkiewicza w 1952 roku, opracowa\u0142 odpowiedni silnik, kt\u00f3ry okaza\u0142 si\u0119 bardzo udan\u0105 jednostk\u0105 nap\u0119dow\u0105, spe\u0142niaj\u0105c\u0105 stawiane wymagania. By\u0142o to rozwini\u0119cie wcze\u015bniejszego silnika WN-2. Projekt opiera\u0142 si\u0119 na sprawdzonych rozwi\u0105zaniach Polskich konstrukcji przedwojennych. Silnik nie posiada\u0142 spr\u0119\u017carki (nie by\u0142 wymagany wysoki pu\u0142ap lotu) i reduktora (chodzi\u0142o o osi\u0105ganie mo\u017cliwie du\u017cych pr\u0119dko\u015bci). Silnik jest uruchamiany za pomoc\u0105 spr\u0119\u017conego powietrza. W PZL Kalisz podj\u0119to produkcj\u0119 seryjn\u0105, kt\u00f3ra trwa\u0142a do 1970r., i zako\u0144czy\u0142a si\u0119 zbudowaniem 329 sztuk. Silnik stanowi\u0142 nap\u0119d samolot\u00f3w TS-8 bies oraz samolotu pasa\u017cerskiego MD-12. Podstawowe dane WN-3: 7-cylindrowy, w uk\u0142adzie pojedynczej gwiazdy, ch\u0142odzony powietrzem, pojemno\u015b\u0107 13,4 litra, stopie\u0144 spr\u0119\u017cania 6,2, masa 240 kg, moc max 320 KM (przy 2 350 obr.\/min., moc nominalna 283 KM.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/6b065b00ab2e584d10d14084f9b758af132d6093\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/6b065b00ab2e584d10d14084f9b758af132d6093\" alt=\"Silnik WN-3 produkowany w WSK PZL Kalisz. 2013 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Silnik WN-3 produkowany w WSK PZL Kalisz. 2013 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Silnik-ASz-62-IR.-1960-rok.\"  >Silnik ASz-62 IR. 1960 rok.<\/h3>\n<p>Zak\u0142ady PZL Mielec sta\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnym producentem samolot\u00f3w An-2. R\u00f3wnie\u017c produkcj\u0119 silnik\u00f3w do tych samolot\u00f3w postanowiono ulokowa\u0107 w Polsce. Pocz\u0105tkowo produkcj\u0119 silnik\u00f3w planowano umie\u015bci\u0107 tylko w PZL Rzesz\u00f3w, lecz zapad\u0142a decyzja o produkcji tak\u017ce w Kaliszu. Produkcj\u0119 silnik\u00f3w ASz-62 IR umieszczono w zak\u0142adach PZL Kalisz, gdzie pierwszy egzemplarz zmontowano w 1960r. Silnik ASz-62 R by\u0142 tak\u017ce produkowany w PZL Rzesz\u00f3w przez kilka lat pocz\u0105wszy od 1961r. Silnik ASz-62 IR w PZL Kalisz jest produkowany do chwili obecnej (2015r.).<\/p>\n<p>ASz-62 IR to silnik opracowany w CCCP na bazie Yankeskiego silnika Wright R-1820, kt\u00f3ry s\u0142u\u017cy\u0142 mi\u0119dzy innymi do nap\u0119du bombowc\u00f3w B-17. ASz-62 IR jest 9-cylindrowy, jedno-gwiazdowy, ch\u0142odzony powietrzem, z reduktorem, ga\u017anikowy, z rozrusznikiem bezw\u0142adno\u015bciowym.<\/p>\n<p>Silnik ASz-62 IR by\u0142 i jest szeroko wykorzystywany w samolotach budowanych na terenie Polski: An-2, PZL M 18 Dromader, PZL-106 Kruk. Du\u017cym osi\u0105gni\u0119ciem zak\u0142adu by\u0142o zastosowanie silnika ASz-62 IR do nap\u0119du samolotu Airtech Canada DHC-3\/1000 Otter. Modyfikacja by\u0142a wykonana przez Airtech Canada i polega\u0142a na zastosowaniu silnika PZL Kalisz Asz-62 IR o mocy 746 kW (1 000 KM).<\/p>\n<p>Silnik ASz-62 IR by\u0142 produkowany w wielu wersjach. Pracuje na paliwie lotniczym, benzynie samochodowej i paliwach alternatywnych. W 2013r., zak\u0142ad PZL Kalisz zaprezentowa\u0142 wersj\u0119 silnika ASz-62 IR-16E z elektronicznym wtryskiem paliwa (bez ga\u017anika). Ca\u0142e sterowanie jest elektroniczne i zaprojektowane przez naukowc\u00f3w z Politechniki Lubelskiej. Przy okazji wyd\u0142u\u017ceniu uleg\u0142 resurs i silnik dysponuje wi\u0119ksz\u0105 moc\u0105. Jego produkcja ruszy\u0142a w 2015r. Cena silnika to ponad 300 000 z\u0142otych.<\/p>\n<p>Podstawowe dane silnika ASz-62 IR: \u015brednica 1,38 m, masa suchego silnika 567 kg, pojemno\u015b\u0107 29,911 litra (1 825 cali3, w Ameryka\u0144skiej nomenklaturze), stopie\u0144 spr\u0119\u017cania 6,4, moc max 1 000 KM, moc nominalna 820 KM, zu\u017cycie paliwa 200 l\/h<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/bbf6b14b00f5a969e83e5e7aad675fde02882618\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/bbf6b14b00f5a969e83e5e7aad675fde02882618\" alt=\"Silnik ASz-62 produkowany w WSK PZL Kalisz. 2013 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Silnik ASz-62 produkowany w WSK PZL Kalisz. 2013 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Silnik-WK-1-A-\/-Lis-2.\"  >Silnik WK-1 A \/ Lis-2.<\/h3>\n<p>W 1971 roku, zak\u0142ad WSK PZL Kalisz przej\u0105\u0142 od WSK Rzesz\u00f3w produkcj\u0119 turboodrzutowych silnik\u00f3w i podzespo\u0142\u00f3w silnik\u00f3w WK-1A \/ Lis-2, kt\u00f3re stanowi\u0142y nap\u0119d samolot\u00f3w wojskowych Lim-2, SB Lim-2.<\/p>\n<h3 id=\"Silnik-TWD-10-B.\"  >Silnik TWD-10 B.<\/h3>\n<p>W WSK PZL Kalisz prowadzono tak\u017ce produkcj\u0119 podzespo\u0142y do silnika TWD-10 B. Silnik ten jest wykorzystywany do nap\u0119du samolot\u00f3w transportowych An-28 \/ M-28.<\/p>\n<h3 id=\"80-lata.\"  >80-lata.<\/h3>\n<p>Kryzys 80-lat XX wieku spowodowa\u0142 znaczny spadek ilo\u015bci budowanych silnik\u00f3w. Zak\u0142ad szuka\u0142 rozwi\u0105za\u0144 wyj\u015bcia z tej trudnej sytuacji. Podejmowa\u0142 wsp\u00f3\u0142pracy z innymi zak\u0142adami staj\u0105c si\u0119 podwykonawc\u0105 cz\u0119\u015bci do ich produkcji. Dobra baza maszynowa i wysoko wyszkolona za\u0142oga pozwoli\u0142y na rozpocz\u0119cie produkcji podzespo\u0142\u00f3w do silnik\u00f3w turboodrzutowych.<\/p>\n<h3 id=\"90-lata.\"  >90-lata.<\/h3>\n<p>Przemiany spo\u0142eczno-gospodarcze zapocz\u0105tkowane w 1989 roku, spowodowa\u0142y rozpocz\u0119cie szerokiej wsp\u00f3\u0142pracy zak\u0142adu z Wolnym \u015awiatem. Zacz\u0119to poszukiwa\u0107 zar\u00f3wno nowych rynk\u00f3w zbytu na w\u0142asne wyroby, jak i podj\u0119to wsp\u00f3\u0142pracy przy produkcji podzespo\u0142\u00f3w dla obcych produkt\u00f3w.<\/p>\n<h3 id=\"1994-rok.\"  >1994 rok.<\/h3>\n<p>W 1994 roku, zak\u0142ad WSK PZL Kalisz podj\u0105\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z firm\u0105 ENGINE SYSTEMS, obecnie GENERAL ELECTRIC TRANSPORTATION. GENERAL ELECTRIC TRANSPORTATION to firma Yankeska, dawniej znana jako GENERAL ELECTRIC RAIL. Jest oddzia\u0142em gigantycznego koncernu General Electric. Firma produkuje urz\u0105dzenia dla przemys\u0142u kolejowego, morskiego, g\u00f3rniczego, wiertniczego i wytwarzania energii. Ma siedzib\u0119 w Chicago, w stanie Illinois, a ich g\u0142\u00f3wny zak\u0142ad produkcyjny znajduje si\u0119 w Erie w Pensylwanii. S\u0105 tam budowane lokomotywy. Silniki spalinowe do nich produkowane s\u0105 w Grove City, Pensylwania. Zak\u0142ad PZL Kalisz do nich w\u0142a\u015bnie wykonuje podzespo\u0142y. W maju 2011r., podano informacj\u0119, \u017ce powstanie kolejne fabryka lokomotyw w Fort Worth w Teksasie, dla zaspokojenia rosn\u0105cego popytu.<\/p>\n<h3 id=\"1995-rok.\"  >1995 rok.<\/h3>\n<p>W 1995 roku, zak\u0142ad w Kaliszu rozpocz\u0105\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z firm\u0105 Hispano Suiza, obecnie Turbomeca oraz Sulzer Textil.Hispano Suiza to firma hiszpa\u0144sko-francuska dzia\u0142aj\u0105ca w bran\u017cy militarnej, motoryzacyjnej i lotniczej. Pocz\u0105tki koncernu si\u0119gaj\u0105 1898r. Firma znana jest z produkcji luksusowych oraz opancerzonych samochod\u00f3w, broni i silnik\u00f3w. Zak\u0142ad PZL Kalisz rozpocz\u0105\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z oddzia\u0142em zajmuj\u0105cym si\u0119 produkcj\u0105 silnik\u00f3w turbinowych s\u0142u\u017c\u0105cych do nap\u0119du \u015bmig\u0142owc\u00f3w. Oddzia\u0142 ten, po przekszta\u0142ceniach sta\u0142 si\u0119 firm\u0105 Turbomeca z kapita\u0142em francuskim. Turbomeca to znany producent ma\u0142ej i \u015bredniej mocy silnik\u00f3w turbo-wa\u0142owych dla \u015bmig\u0142owc\u00f3w. Firma produkuje tak\u017ce silniki do samolot\u00f3w i rakiet oraz turbiny dla zastosowa\u0144 przemys\u0142owych i morskich. W 2001r., firma Turbomeca sta\u0142a si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 korporacji SNECMA GRUPA. Zak\u0142ad PZL Kalisz produkowa\u0142 dla korporacji elementy wirnik\u00f3w.<\/p>\n<p>Sulzer Textil to znany na \u015awiecie szwajcarski producent maszyn tekstylnych dla przemys\u0142u w\u0142\u00f3kienniczego. PZL Kalisz produkuje podzespo\u0142y to tych maszyn.<\/p>\n<h3 id=\"1996-rok.\"  >1996 rok.<\/h3>\n<p>W dniu 17.10.1996 roku, firma WSK PZL Kalisz zosta\u0142a skomercjalizowana (sprywatyzowana) i sta\u0142a si\u0119 sp\u00f3\u0142k\u0105 prawa handlowego SA. Sta\u0142o si\u0119 to na podstawie Art. 17 Ustawy z dnia 3.02.1993 roku, o restrukturyzacji finansowej przedsi\u0119biorstw i bank\u00f3w.<\/p>\n<h3 id=\"Pierwsze-10-lecie-XXI-wieku.\"  >Pierwsze 10-lecie XXI wieku.<\/h3>\n<p>Zak\u0142ad PZL Kalisz zdoby\u0142 wa\u017cne certyfikaty; ISO 9001-2000, PART 145 (poprzednio JAR 145) o zgodno\u015bci z europejskimi wymaganiami przepis\u00f3w lotniczych, PART 21 G na produkcje silnik\u00f3w, przek\u0142adni lotniczych i cz\u0119\u015bci do nich, AQAP-2110 na wymagania NATO dotycz\u0105ce zapewnienia jako\u015bci podczas projektowania, prac rozwojowych i produkcji, AS 9100, NADCAP na procesy chemiczne i badania nieniszcz\u0105ce. Certyfikaty te pozwoli\u0142y na uzyskanie ca\u0142ego szeregu certyfikat\u00f3w na wyroby gotowe (podzespo\u0142y silnik\u00f3w t\u0142okowych) eksportowane do USA (Federal Aviation Administration USA), Kandy (Ministerstwo transportu Kanady), Chiny. Firma wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142a z takimi korporacjami jak; Goodrich, Avio, Pratt &amp; Whitney Kalisz, Thales, General Electric Transportation Systems. Zak\u0142ad w Kaliszu \u015bci\u015ble wsp\u00f3\u0142pracuje z Polskimi Si\u0142ami Powietrznymi.<\/p>\n<p>Oferta PZL Kalisz obejmuje; lotnicze silniki t\u0142okowe (ASz-62 IR-16, Asz-62 IR-M18, Asz-62 IR-M18\/K9-BA, Asz-62 IR-M18\/K9-BB, AI-14 RA), cz\u0119\u015bci zamienne i podzespo\u0142y do tych silnik\u00f3w, spr\u0119\u017carki, reduktory, przek\u0142adnie, uszczelnienia, cz\u0119\u015bci do silnik\u00f3w samochodowych benzynowych i wysokopr\u0119\u017cnych, olejowe pompy z\u0119bate, turbospr\u0119\u017carki, zawory, wa\u0142y, korbowody. G\u0142\u00f3wna dzia\u0142alno\u015b\u0107 zak\u0142adu to wykonawstwo podzespo\u0142\u00f3w silnikowych.<\/p>\n<h3 id=\"2010-roku.\"  >2010 roku.<\/h3>\n<p>W 2010 roku, na mocy Rozporz\u0105dzenia Rady Ministr\u00f3w z dnia 4.10.2010r., sp\u00f3\u0142ka WSK PZL Kalisz SA zosta\u0142a wpisana na list\u0119 przedsi\u0119biorstw o szczeg\u00f3lnym znaczeniu dla Gospodarki Narodowej Rzeczypospolitej, kt\u00f3ra prowadzi dzia\u0142alno\u015b\u0107 na potrzeby bezpiecze\u0144stwa i obronno\u015bci pa\u0144stwa.<\/p>\n<h3 id=\"2011-roku.\"  >2011 roku.<\/h3>\n<p>W 2011 roku, zak\u0142ad rozpocz\u0105\u0142 budow\u0119 nowego proekologicznego silnika lotniczego t\u0142okowego PZL-200 o mocy 200 KW. Silnik nie wszed\u0142 do produkcji seryjnej.<\/p>\n<h3 id=\"2020-rok.\"  >2020 rok.<\/h3>\n<p>WSK PZL Kalisz nadal produkuje silniki ASz-62 IR oraz cz\u0119\u015bci zamienne, ko\u0142a i przek\u0142adnie z\u0119bate, cz\u0119\u015bci do silnik\u00f3w wysokopr\u0119\u017cnych, korpusy do skrzy\u0144 przek\u0142adniowych i pomp. Zak\u0142ad nale\u017cy do Polskiej Grupy Zbrojeniowej.<\/p>\n<h3 id=\"Adres.\"  >Adres.<\/h3>\n<p>WSK PZL-KALISZ S.A.<\/p>\n<p>Wytw\u00f3rnia Sprz\u0119tu Komunikacyjnego PZL-KALISZ S.A.<\/p>\n<p>ul Cz\u0119stochowska 140<\/p>\n<p>62-800 Kalisz<\/p>\n<p>tel. 62 504 61 00, fax 62 503 24 33<\/p>\n<h3 id=\"Pratt-&amp;-Whitney-Kalisz.-1992-rok.\"  >Pratt &amp; Whitney Kalisz. 1992 rok.<\/h3>\n<p>Sp\u00f3\u0142ka Pratt &amp; Whitney Kalisz powsta\u0142a w lipcu 1992r., jako Sp\u00f3\u0142ka Joint-Venture pomi\u0119dzy Pratt &amp; Whitney Canada i WSK PZL Kalisz. Obiekty zak\u0142adu zosta\u0142y postawione w s\u0105siedztwie WSK PZL Kalisz. Na pocz\u0105tku 1996r., P&amp;WC odkupi\u0142a wszystkie akcje i sta\u0142a si\u0119 jedynym udzia\u0142owcem P&amp;WK. W 2003r., do firmy P&amp;WK przy\u0142\u0105czono firm\u0119 Aerotech-Kalisz Sp. z o.o. Obecnie (2015r.) Pratt &amp; Whitney Kalisz w 100 % nale\u017cy do Pratt &amp; Whitney Canada.<\/p>\n<p>Pratt &amp; Whitney Canada to potentat w produkcji silnik\u00f3w turbo\u015bmig\u0142owych, turbowentylatorowych i turbowa\u0142owych, do r\u00f3\u017cnego typu samolot\u00f3w i \u015bmig\u0142owc\u00f3w. Zak\u0142ad w Kaliszu zatrudnia oko\u0142o 1 500 pracownik\u00f3w. 97 % jej produkcji jest wysy\u0142ana bezpo\u015brednio do Kanady. W Kaliszu s\u0105 produkowane mi\u0119dzy innymi; wa\u0142y g\u0142\u00f3wne silnika, jarzma reduktor\u00f3w planetarnych, aparaty kieruj\u0105ce spr\u0119\u017carek osiowych, labirynty uszczelniaj\u0105ce turbin, ko\u0142a z\u0119bate pomp olejowych, wa\u0142ki z\u0119bate skrzynek nap\u0119d\u00f3w, sworznie reduktor\u00f3w planetarnych, sprz\u0119g\u0142a, ko\u0142a z\u0119bate, ko\u0142a pier\u015bcieniowe, przewody rurowe i inne. Asortyment zawiera ponad 2 000 pozycji. Park maszynowy sk\u0142ada si\u0119 z najwy\u017cszej klasy obrabiarek obs\u0142ugiwanych przez pracownik\u00f3w o unikalnych umiej\u0119tno\u015bciach. Maszyny stosowane w procesach P&amp;WK s\u0105 wykonane przez firmy nale\u017c\u0105ce do \u015bwiatowej czo\u0142\u00f3wki. Gwarantuje to najwy\u017csz\u0105 doskona\u0142o\u015b\u0107, jako\u015b\u0107 i powtarzalno\u015b\u0107 obr\u00f3bki, a tak\u017ce serwis na \u015bwiatowym poziomie. Produkcja detali do turbinowych silnik\u00f3w lotniczych wymaga zastosowania najlepszych jako\u015bciowo materia\u0142\u00f3w (r\u00f3wnie\u017c tytanu, magnezu, stop\u00f3w niklu oraz \u017caroodpornych i \u017carowytrzyma\u0142ych stop\u00f3w inconelu) oraz technologii obr\u00f3bki (obr\u00f3bka powierzchni napylanych plazmowo). Niekt\u00f3re przek\u0142adnie s\u0105 obci\u0105\u017cone tysi\u0105cami koni mechanicznych mocy, a pr\u0119dko\u015b\u0107 obrotowa niekt\u00f3rych k\u00f3\u0142 z\u0119batych produkowanych przez P&amp;WK wynosi ponad 20 000 obr\/min. Dla zabezpieczenia potrzeb produkcji, Pratt &amp; Whitney Kalisz posiada w\u0142asn\u0105 Narz\u0119dziowni\u0119, co pozwala na konstruowanie, wykonywanie i regenerowanie specjalistycznego oprzyrz\u0105dowania. W obszarze jako\u015bci P&amp;WK posiada certyfikaty ISO 9001:2000, AS 9000, jak r\u00f3wnie\u017c Sp\u00f3\u0142ka wdro\u017cy\u0142a zintegrowany system zarz\u0105dzania \u015brodowiskowego i bezpiecze\u0144stwa pracy wed\u0142ug norm ISO 14001 i PN-N \u2013 18001. P&amp;WK wsp\u00f3\u0142pracuje z 14 uczelniami technicznymi i instytutami badawczo-rozwojowymi w Polsce. Na terenie Firmy funkcjonuje Centrum Medyczne, kt\u00f3re zapewnia opiek\u0119 w obszarze obligatoryjnych bada\u0144 pracowniczych oraz inne dodatkowe badania i szczepienia profilaktyczne.<\/p>\n<p>Technologicznie firma sk\u0142ada si\u0119 z Zak\u0142adu Nr 1, Zak\u0142adu Nr 2 i Narz\u0119dziowni.<\/p>\n<p>Zak\u0142ad nr 1 Pratt &amp; Whitney Kalisz to zak\u0142ad produkcyjny skupiaj\u0105cy 4 wydzia\u0142y produkcyjne obr\u00f3bki mechanicznej, w sk\u0142ad kt\u00f3rych wchodzi \u0142\u0105cznie 10 linii produkcyjnych oraz wydzia\u0142 Obr\u00f3bki Cieplnej (Hartownia). Zak\u0142ad nr 1 P&amp;WK to centrum doskona\u0142o\u015bci k\u00f3\u0142 z\u0119batych. Na poszczeg\u00f3lnych liniach produkowane s\u0105 ko\u0142a z\u0119bate, ko\u0142a sto\u017ckowe o z\u0119bach \u0142ukowych, ko\u0142a z\u0119bate pomp olejowych, ko\u0142a z\u0119bate reduktor\u00f3w oraz wa\u0142ki z\u0119bate skrzynek nap\u0119d\u00f3w. W 2008r., zak\u0142ad wzbogaci\u0142 si\u0119 o nowe obrabiarki.<\/p>\n<p>W 2000r., powsta\u0142a Sp\u00f3\u0142ka Aerotech Kalisz. W styczniu 2004r., zosta\u0142a przekszta\u0142cona w Zak\u0142ad nr 2 Pratt &amp; Whitney Kalisz. W sk\u0142ad jednostki wchodzi 9 linii produkcyjnych specjalizuj\u0105cych si\u0119 w produkcji cz\u0119\u015bci bez uz\u0119bienia. W 2008r., zak\u0142ad zatrudnia\u0142 421 Pracownik\u00f3w bezpo\u015brednio produkcyjnych 110 Pracownik\u00f3w po\u015brednio produkcyjnych, Pracownik\u00f3w kontroli, Pracownik\u00f3w dozoru. Nad przygotowaniem produkcji od strony technologicznej czuwa 39 technolog\u00f3w, natomiast nad zapewnieniem bezawaryjno\u015bci maszyn kontrol\u0119 sprawuje 20 mechanik\u00f3w. O doskona\u0142o\u015bci produkcji \u015bwiadczy fakt, \u017ce zaledwie 0,4 % podzespo\u0142\u00f3w jest odchy\u0142owych (wykonanych niezgodnie z normami).<\/p>\n<h3 id=\"2020-rok.\"  >2020 rok.<\/h3>\n<p>W zak\u0142adzie w Kaliszu, ponad 1 600 pracownik\u00f3w produkuje komponenty i cz\u0119\u015bci do silnik\u00f3w lotniczych dla koncernu Pratt &amp; Whitney, wiod\u0105cego w \u015bwiecie lidera dostarczaj\u0105cego silniki do samolot\u00f3w biznesowych, komunikacji lokalnej, mi\u0119dzykontynentalnej i \u015bmig\u0142owc\u00f3w. Zak\u0142ad jest g\u0142\u00f3wnym dostawc\u0105 w grupie UTC w trzech obszarach produkcji: z\u0142o\u017conych k\u00f3\u0142 z\u0119batych, aparat\u00f3w kieruj\u0105cych, wa\u0142\u00f3w g\u0142\u00f3wnych silnik\u00f3w. Zak\u0142ad uczestniczy w programie produkcji komponent\u00f3w do nowego typu przek\u0142adni FGDS do najnowszego silnika lotniczego w rodzinie Pratt &amp; Whitney PW 1000 Pure Power. Silniki te, cechuj\u0105 si\u0119 wyj\u0105tkowymi parametrami technicznymi, nap\u0119dzaj\u0105 mi\u0119dzy innymi samoloty Airbus A320 NEO. W\u0142a\u015bcicielem Pratt &amp; Whitney Kalisz  jest Pratt &amp; Whitney Canada, kt\u00f3ra zatrudnia obecnie ponad 10 000 pracownik\u00f3w w 200 krajach. W 2017 roku, zak\u0142ad Pratt&amp;Whitney Kalisz obchodzi\u0142 sw\u00f3j 25. Jubileusz.<\/p>\n<p>Zak\u0142ad mie\u015bci si\u0119 przy ulicy Elektrycznej 4 A w Kaliszu.<\/p>\n<p>Pratt &amp; Whitney Kalisz<\/p>\n<p>ul. Elektryczna 4a<\/p>\n<p>62-800 Kalisz<\/p>\n<h3 id=\"Wielkopolski-Klaster-Lotniczy.-2009-rok.\"  >Wielkopolski Klaster Lotniczy. 2009 rok.<\/h3>\n<p>W dniu 15.05.2009r., firmy z bran\u017cy lotniczej utworzy\u0142y Stowarzyszenie Przedsi\u0119biorc\u00f3w Przemys\u0142u Lotniczego pod nazw\u0105 Wielkopolski Klaster Lotniczy. Celem stowarzyszenia jest dzia\u0142anie na rzecz rozwoju firm lotniczych z terenu Kalisza. W 2010r., w Kaliszu funkcjonowa\u0142y a\u017c cztery firmy produkuj\u0105ce podzespo\u0142y dla przemys\u0142u lotniczego: Pratt &amp; Whitney Kalisz, Wytw\u00f3rnia Sprz\u0119tu Komunikacyjnego \u201ePZL Kalisz\u201d, Vac Aero Kalisz oraz Meyer Tool Poland, kt\u00f3re zatrudnia\u0142y oko\u0142o 3 000 os\u00f3b. Organizacja by\u0142a wspierana przez uczelnie; Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Uniwersytet Adama Mickiewicza, Politechnika Pozna\u0144ska, Pozna\u0144ski Park Naukowo Techniczny. W 2011r., do Wielkopolskiego Klastra Lotniczego nale\u017ca\u0142o 19 podmiot\u00f3w o zr\u00f3\u017cnicowanym profilu dzia\u0142alno\u015bci. By\u0142y to: Aeroklub Ostrowski Lotnisko Micha\u0142k\u00f3w, Beta PHU S.C., El Metal Maria Mortezaei, Cactus Studio Agencja Reklamowa, Firma Budowlana Marek Antczak, Impel Security, KPMG Tax M.Michna sp.k., Meyer Tool Poland, MHM Home Nieruchomo\u015bci, Polsko-Kanadyjska Izba Gospodarcza, Pratt &amp; Whitney Kalisz, Przedsi\u0119biorstwo Wielobran\u017cowe Kal Pap, PWSZ, Raiffeisen Bank Polska, Sandvik Polska, S\u00f3jka&amp;Maciak Adwokaci Sp.Kk., Tepron-Wielu\u0144, VAC AERO Kalisz, WSK PZL Kalisz.<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Podczas okupacji niemieckiej w Kaliszu, w 1941 roku, powsta\u0142 zak\u0142ad przemys\u0142owy, kt\u00f3ry przyj\u0105\u0142 nazw\u0119 \u201eZollern \u2013 Werke \u2013 Weser Flug\u201d. G\u0142\u00f3wnym zadaniem zak\u0142adu by\u0142 remont pojazd\u00f3w wojskowych na potrzeby wschodniego frontu. Remontowano tutaj g\u0142\u00f3wnie samochody ci\u0119\u017carowe i silniki do nich. Wraz ze zbli\u017caj\u0105cym si\u0119 frontem zak\u0142ad zosta\u0142 ewakuowany. Cz\u0119\u015b\u0107 maszyn wywieziono w g\u0142\u0105b rajchu. Zak\u0142ad przej\u0119li rosjanie, aby z pocz\u0105tkiem 1946 roku, przekaza\u0107 pod administracj\u0119 Polsk\u0105 i fabryka zosta\u0142a znacjonalizowana. Zgodnie z profilem zak\u0142adu (remont samochod\u00f3w) otrzyma\u0142 on nazw\u0119 Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Samochodowe. W takiej formule zak\u0142ad funkcjonowa\u0142 w okresie 1946-1949. W 1949 roku, zak\u0142ad zmieni\u0142 nazw\u0119 na Zak\u0142ady Sprz\u0119tu Samochodowego (1949\u20131951), z nast\u0119pnie Kaliskie Zak\u0142ady Naprawy Samochod\u00f3w (1951\u20131952). W\u00f3wczas zak\u0142ad specjalizowa\u0142 si\u0119 w remoncie spalinowych silnik\u00f3w. W zak\u0142adzie wykonywano od nowa wiele podzespo\u0142\u00f3w silnika, tak i\u017c wyremontowane silniki by\u0142y niemal nowymi produktami.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[59],"tags":[],"class_list":["post-401","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-przemysl-lotniczy"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/401","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=401"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/401\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4938,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/401\/revisions\/4938"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=401"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=401"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=401"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}