{"id":377,"date":"2015-01-08T12:00:00","date_gmt":"2015-01-08T12:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2024\/07\/13\/ucieczki-lotnicze-z-prl-dezercja-do-wolnosci-2015r\/"},"modified":"2024-07-13T18:36:54","modified_gmt":"2024-07-13T16:36:54","slug":"ucieczki-lotnicze-z-prl-dezercja-do-wolnosci-2015r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=377&lang=pl","title":{"rendered":"Ucieczki lotnicze z PRL. Dezercja do wolno\u015bci. 2015r."},"content":{"rendered":"<p>Krak\u00f3w 2015-01-08<\/p>\n<h3 id=\"Ucieczki-lotnicze-z-PRL.\"  >Ucieczki lotnicze z PRL.<\/h3>\n<h3 id=\"Dezercja-do-wolno\u015bci.\"  >Dezercja do wolno\u015bci.<\/h3>\n<p>W 2009 roku, przy historii samolotu my\u015bliwskiego Lim-2 umie\u015bcili\u015bmy niewielki podrozdzia\u0142, zatytu\u0142owany \u201eNiefortunne wydarzenia\u201d, w kt\u00f3rym przedstawili\u015bmy histori\u0119 lotniczych ucieczek czterech Polskich oficer\u00f3w, kt\u00f3rym uda\u0142o si\u0119 wyrwa\u0107 z PRL-owskiego raju. Mieli\u015bmy do tego zagadnienia nie wraca\u0107. Jednak w ostatnich latach zmieni\u0142a si\u0119 ocena tych czyn\u00f3w. Jednym s\u0142owem lotnicy ci s\u0105 coraz bardziej powszechnie szkalowani. Podkre\u015bla si\u0119 ich nierozs\u0105dek i nie przejmowanie si\u0119 pozosta\u0142ymi w Polsce rodzinami i przyjaci\u00f3\u0142mi, kt\u00f3rych dotkn\u0119\u0142y konsekwencje tych zdarze\u0144. Tego typu s\u0105dy s\u0105 wydawane publicznie i powszechnie podczas r\u00f3\u017cnej rangi piknik\u00f3w i zawod\u00f3w lotniczych.<\/p>\n<p>Dlatego powsta\u0142 ten artyku\u0142, w kt\u00f3rym bierzemy te wszystkie osoby w obron\u0119 i otaczam ich osobistym szacunkiem. A szczeg\u00f3ln\u0105 pami\u0119ci\u0105 otaczam tych, kt\u00f3rym si\u0119 nie uda\u0142o i zostali w ubeckich katowniach zamordowani.<\/p>\n<p>Owszem, szykany w Polsce dotkn\u0119\u0142y rodziny i koleg\u00f3w, ale by\u0142 to efekt bezsilno\u015bci \u00f3wczesnej w\u0142adzy. Identyczne, jak w czasie okupacji niemieckiej, po udanych akcjach sabota\u017cowych Polskich patriot\u00f3w i partyzant\u00f3w. W\u00f3wczas niemcy urz\u0105dzali \u0142apanki i zsy\u0142ali do oboz\u00f3w koncentracyjnych przypadkowych obywateli Polski uj\u0119tych na ulicy.<\/p>\n<p>Trzeba pami\u0119ta\u0107, i\u017c do 1948 roku, Polska Podziemna Armia liczy\u0142a oko\u0142o 300 000 ludzi pod broni\u0105. Nie \u0142atwo by\u0142o komunistom, tym ze Wschodu i rodzimym, wprowadza\u0107 now\u0105 okupacj\u0119.<\/p>\n<h3 id=\"Ucieczki-w-Lotnictwie-Cywilnym.\"  >Ucieczki w Lotnictwie Cywilnym.<\/h3>\n<p>We wrze\u015bniu 1948 roku, komuni\u015bci rozpocz\u0119li czystki polityczne w odradzaj\u0105cym si\u0119 Polskim lotnictwie cywilnym. Wszyscy piloci i skoczkowie spadochronowi zostali zmuszeni do z\u0142o\u017cenia licencji. Weryfikacja by\u0142a indywidualna. Z lotnictwa cywilnego usuni\u0119to wszystkich przedwojennych lotnik\u00f3w i m\u0142odzie\u017c pochodz\u0105c\u0105 z rodzin &quot;wrogich ustrojowo&quot;. A wystarczy\u0142o mie\u0107 wujka walcz\u0105cego na Zachodzie podczas drugiej wojny \u015bwiatowej. Czystka, bez wi\u0119kszego rozg\u0142osu, trwa\u0142a do 1951 roku, a w zmienionych formach do ko\u0144ca PRL. Czystka dotkn\u0119\u0142a wiele wybitnych postaci Polskiego Lotnictwa. Nie ograniczy\u0142a si\u0119 tylko do zakazu lot\u00f3w. Osoby zweryfikowane negatywnie przez komunist\u00f3w, otrzyma\u0142y zakaz przebywania na lotnisku, w warsztatach i udzia\u0142u w organizacjach lotniczych. Jakie to typowe dla Polskiej rzeczywisto\u015bci i trwaj\u0105ce nawet w obecnych maso\u0144sko-liberalnych czasach (2015 rok). \u015awiat lotniczy jednoznacznie okre\u015bli\u0142 to jako \u201ePodci\u0119cie Polskich Skrzyde\u0142\u201d. Czystki dotkn\u0119\u0142y tak wybitne postacie jak; Piotr Mynarski i mgr Wanda Modlibowska.<\/p>\n<p>Piotr Mynarski pilot szybowcowy, w dniu 19.07.1933 roku, wykona\u0142 przelot o d\u0142ugo\u015bci 84,2 km.<\/p>\n<p>Wanda Modlibowska pilot szybowcowy. By\u0142a trzeci\u0105 kobiet\u0105 w Polsce, kt\u00f3ra uzyska\u0142a kategori\u0119 C urz\u0119dow\u0105. W 1934 roku, Wanda Modlibowska ustanowi\u0142a dwa kobiece rekordy Polski d\u0142ugotrwa\u0142o\u015bci lotu.<\/p>\n<p>R\u00f3wnie\u017c po 1951 roku, do lotnictwa cywilnego z zasady nie przyjmowano syn\u00f3w i c\u00f3rek z patriotycznych dom\u00f3w. Trzeba by\u0142o mie\u0107 komunistyczn\u0105 postaw\u0119. Jeszcze trudniej by\u0142o m\u0142odym m\u0119\u017cczyzn\u0105 zacz\u0105\u0107 karier\u0119 lotnicza we wojsku. Syn sklepikarza, czy drobnego rzemie\u015blnika mia\u0142 praktycznie karier\u0119 lotnicz\u0105 zamkni\u0119t\u0105.<\/p>\n<p>Niekt\u00f3rzy negatywnie zweryfikowani piloci zostali p\u00f3\u017aniej dopuszczeni do latania. W\u015br\u00f3d nich byli; A. Ni\u017cnik w 1949 roku, M. Herzyk w 1951 roku, mgr in\u017c. T. Kostia w 1951 roku. Pan W. Gawlik zacz\u0105\u0142 ponownie lata\u0107 dopiero po o\u015bmiu latach, w 1956 roku. Podobnie piloci M. Gaw\u0119da i Cz. Berdychowski rozpocz\u0119li latanie po wielu latach przerwy bior\u0105c czynny udzia\u0142 w imprezach lotniczych. W\u015br\u00f3d cz\u0142onk\u00f3w Aeroklubu Bielsko-Bialskiego, kt\u00f3rzy powr\u00f3cili do latania by\u0142 m.in. Jan Kalfas wywodz\u0105cy si\u0119 z Grod\u017aca \u015al\u0105skiego, pilot 300. Dywizjonu Bombowego Polskich Si\u0142 Powietrznych na Zachodzie, po powrocie do kraju by\u0142 instruktorem samolotowym do 1951 roku, w Centrum Wyszkolenia Lotniczego we Wroc\u0142awiu, po odwo\u0142aniu weryfikacji negatywnej instruktor lotniczy w ABB i pilot lotnictwa sanitarnego.<\/p>\n<h3 id=\"Henryk-Kwiatkowski-i-Roman-Romanowicz\"  >Henryk Kwiatkowski i Roman Romanowicz<\/h3>\n<p>Wracaj\u0105c do pilot\u00f3w zweryfikowanych negatywnie, to nie brakowa\u0142o sytuacji trudnych i dramatycznych. Zwykle oni nie mogli zdoby\u0107 \u017cadnej dobrej pracy. Je\u015bli ju\u017c to trafiali na najgorsze stanowiska robotnicze. Otrzymywali najni\u017csze wynagrodzenie. Na przyk\u0142ad odsuni\u0119ty od latania instruktor Henryk Kwiatkowski, by\u0142y pilot bombowy w Anglii, przez par\u0119 lat pracowa\u0142 z \u0142opat\u0105 w firmie budowlanej. Tak si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce firma w kt\u00f3rej pracowa\u0142 wykonywa\u0142y roboty na lotnisku. Na tym lotnisku, jako zawiadowca portu lotniczego pracowa\u0142 Roman Romanowicz, kt\u00f3ry by\u0142 nawigatorem bombowca w RAF podczas wojny.<\/p>\n<p>Roman Romanowicz trafi\u0142 na Zach\u00f3d z armi\u0105 genera\u0142a Andersa. Uczestniczy\u0142 w nalotach dywanowych na niemcy mi\u0119dzy innymi na Szczecin, gdzie p\u00f3\u017aniej osiad\u0142a jego dalsza rodzina. Pan Roman po kole\u017ce\u0144sku wykonywa\u0142 czasem p\u00f3\u0142legalne loty dla kompensacji busoli.<\/p>\n<p>Pewnego dnia Henryk Kwiatkowski i Roman Romanowicz wsiedli do zatankowanego do pe\u0142na samolotu Po-2. O godzinie 18;10 samolot ustawi\u0142 si\u0119 pod wiatr i o godzinie 22;05 wyl\u0105dowa\u0142 w Passau w Bawarii, kt\u00f3ra w\u00f3wczas by\u0142a w ameryka\u0144skiej strefie okupacyjnej. Inne \u017ar\u00f3d\u0142o wspomina Austri\u0119. Uciekinierzy wyst\u0105pili mi\u0119dzy innymi w Radiu Wolna Europa. Roman Romanowicz osiad\u0142 w Toronto i o\u017ceni\u0142 si\u0119 z Polk\u0105. Nie utrzymywa\u0142 kontakt\u00f3w z rodzin\u0105 w kraju, aby nie nara\u017ca\u0107 ich na szykany. Co jaki\u015b czas pomaga\u0142 im materialnie. Brat Romana Romanowicza do ko\u0144ca \u017cycia w PRL m\u00f3g\u0142 by\u0107 tylko zwyk\u0142ym robotnikiem, chocia\u017c by\u0142 dobrze wykszta\u0142cony.<\/p>\n<p>W 1960 roku, Henryk Kwiatkowski powr\u00f3ci\u0142 do Bielska Bia\u0142ej, ale ju\u017c nigdy nie pilotowa\u0142 samolotu.<\/p>\n<h3 id=\"Eugeniusz-Pieni\u0105\u017cek.-1971-rok.\"  >Eugeniusz Pieni\u0105\u017cek. 1971 rok.<\/h3>\n<p>Eugeniusz Pieni\u0105\u017cek urodzi\u0142 si\u0119 w 1934 roku. Po prze\u015bladowaniach UB, za kontakty ze Szwedami, postanowi\u0142 w okresie 1969r. \u2013 1971r., zbudowa\u0107 samolot. Pocz\u0105tkowo budowa trwa\u0142a w bloku mieszkalnym, p\u00f3\u017aniej zosta\u0142a przeniesiona do hangaru aeroklubu. Do jego konstrukcji u\u017cyto tylnej cz\u0119\u015bci kad\u0142uba i usterzenia szybowca Foka 4 i przerobionych skrzyde\u0142 z szybowca Jask\u00f3\u0142ka. By\u0142 to pierwszy samolot amatorski zarejestrowany w PRL 10.08.1971 roku, ze znakami SP-PHN.<\/p>\n<p>Z przyczyn logistycznych, Eugeniusz Pieni\u0105\u017cek jako kierunek ucieczki wybra\u0142 Jugos\u0142awi\u0119. Nielegalny lot wykona\u0142 w dniu 13.09.1971 roku. Lot zg\u0142osi\u0142 jako przelot z Krosna do Aleksandrowic. Lecia\u0142 z Krosna podczas burzowej i mglistej pogody na wysoko\u015bci czubk\u00f3w drzew. Przez S\u0142owacj\u0119 i W\u0119gry, do Suboticy w Jugos\u0142awii. Podczas niebezpiecznej podr\u00f3\u017cy, pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 map\u0105 samochodow\u0105, lec\u0105c wzd\u0142u\u017c dr\u00f3g i rzek. Przelot trwa\u0142 5 godzin. W wyniku d\u0142ugiej podr\u00f3\u017cy, jego prawa noga dozna\u0142a cz\u0119\u015bciowego parali\u017cu. Po wyl\u0105dowaniu trafi\u0142 do jugos\u0142owia\u0144skiego aresztu i po 7 miesi\u0105cach postanowiono da\u0107 mu jednodniow\u0105 przepustk\u0119 pod warunkiem, \u017ce ju\u017c nie wr\u00f3ci. Ostatecznie jego podr\u00f3\u017c zako\u0144czy\u0142a si\u0119 w Szwecji. Po kilku latach sprowadzi\u0142 tam tak\u017ce rodzin\u0119. Po ucieczce na Zach\u00f3d, samolot skre\u015blono z polskiego rejestru 29.07.1972 roku. W 1992 roku, samolot zosta\u0142 zarejestrowany w Szwecji ze znakami SE-XKK. Od 1997 roku, samolot znalaz\u0142 si\u0119 ponownie w Polsce pod numerem SP-FKU. W dniu 13.09.2005 roku, konstruktor przekaza\u0142 samolot do Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie. W 2005 roku, panu E. Pieni\u0105\u017ckowi po\u015bwi\u0119cono 7. odcinek serialu Wielkie ucieczki w maso\u0144skiej telewizji TVN.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/dbaf663e3a9e7de23fe40ac9f9dc2cbfddfc98aa\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/dbaf663e3a9e7de23fe40ac9f9dc2cbfddfc98aa\" alt=\"Samolot Kuku\u0142ka SP-PHN. MLP Czy\u017cyny 2014 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Samolot Kuku\u0142ka SP-PHN. MLP Czy\u017cyny 2014 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Ucieczki-samolotami-rejsowymi.\"  >Ucieczki samolotami rejsowymi.<\/h3>\n<p>W okresie 1963 &#8211; 1983, dokonano 16 ucieczek samolotami rejsowymi PLL LOT. Udaremniono kolejnych 6 takich pr\u00f3b. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z tych lot\u00f3w ko\u0144czy\u0142a si\u0119 na Lotnisku Tempelhof w Zachodnim Berlinie. W pierwszej po\u0142owie 80-lata kr\u0105\u017cy\u0142 w Polsce taki dowcip. Pasa\u017cer pyta stewardes\u0119, czy wsiad\u0142a do w\u0142a\u015bciwego samolotu. Ona odpowiada &#8211; \u201eDlaczego\u201d. Na to pasa\u017cer \u2013 \u201eTo i tak bez znaczenia. Wszystkie samoloty l\u0105duj\u0105 na Tempelhof\u201d.<\/p>\n<h3 id=\"Ucieczki-z-Wojska-Polskiego\"  >Ucieczki z Wojska Polskiego<\/h3>\n<p>Ucieczki z Wojska Polskiego rozpocz\u0119li m\u0142odzi, inteligentni elewi ze Szko\u0142y Lotniczej w Zamo\u015bciu, kt\u00f3rzy szybko si\u0119 zorientowali, \u017ce nowe wojsko i nowy porz\u0105dek nie ma nic wsp\u00f3lnego z Rzeczpospolit\u0105 Polsk\u0105. \u017be narzucono nam ustr\u00f3j, kt\u00f3rego spo\u0142ecze\u0144stwo nie akceptowa\u0142o.<\/p>\n<p>W okresie 1944 &#8211; 1989, z Wojska Polskiego uciek\u0142o do pa\u0144stw Zachodnich 52 oficer\u00f3w, 5 chor\u0105\u017cych i 4 podchor\u0105\u017cych ze szko\u0142y lotniczej w D\u0119blinie, na progu oficerskich nominacji. W sumie 61 wojskowych. Nie jest to pow\u00f3d do dumy, ale to s\u0105 fakty. Pami\u0119tajmy, \u017ce takie ucieczki by\u0142y traktowane jako akty dezercji, karane \u015bmierci\u0105.<\/p>\n<h3 id=\"Pilot-Arkadiusz-Korobczy\u0144ski.-1949-rok.\"  >Pilot Arkadiusz Korobczy\u0144ski. 1949 rok.<\/h3>\n<p>Ucieczka pilota Arkadiusza Korobczy\u0144skiego by\u0142a prawdopodobnie pierwsz\u0105 udan\u0105 ucieczk\u0105 lotnicz\u0105 z komunistycznego raju. W ka\u017cdym razie jest to pierwsza dobrze opisana dezercja do wolno\u015bci, kt\u00f3ra zako\u0144czy\u0142a si\u0119 sukcesem.<\/p>\n<p>Arkadiusz Korobczy\u0144ski bra\u0142 udzia\u0142 w drugiej wojnie \u015bwiatowej w szeregach Wojska Polskiego walcz\u0105cego u boki armii CCCP. Jego stosunek do nowego ustroju by\u0142 jednoznacznie negatywny. Postawa ta nie pozosta\u0142a bez uwagi s\u0142u\u017cby komunistycznych rosyjskich i Polskich. Podj\u0119to decyzj\u0119 o aresztowaniu pilota. Ta informacja dotar\u0142a do Arkadiusza Korobczy\u0144skiego. By\u0142 on w\u00f3wczas podporucznikiem marynarki Samodzielnej Eskadry Lotnictwa Marynarki Wojennej. By\u0142 pilotem samolot\u00f3w sztormowych I\u0142-2m3. Wiedz\u0105c, \u017ce przygotowane jest jego aresztowanie, zdecydowa\u0142 si\u0119 na ucieczk\u0119.<\/p>\n<p>Arkadiusz Korobczy\u0144ski w marcu 1949 roku, razem z mechanikiem, bosmanem Zbigniewem Kaczorowskim, wystartowa\u0142 do rutynowego lotu samolotem I\u0142-2m3. W powietrzu, nie zwa\u017caj\u0105c na protesty mechanika, zmieni\u0142 kurs i wyl\u0105dowa\u0142 na Gotlandii.<\/p>\n<p>Szwedzi nie bardzo wierzyli w jego intencje, wi\u0119c po przes\u0142uchaniu przez kontrwywiad, wys\u0142ali go do fizycznej pracy w hucie szk\u0142a. Dopiero po kilku latach obserwacji zaproponowano mu prac\u0119 dla wywiadu. O\u017ceni\u0142 si\u0119 ze szwedk\u0105 i dosta\u0142 obywatelstwo szwedzkie. Mia\u0142 zdobywa\u0107 informacje o nastrojach panuj\u0105cych w\u015br\u00f3d za\u0142\u00f3g statk\u00f3w zawijaj\u0105cych do Szwecji. Dodatkowo, w czasie wizyt w Polsce, jako szwedzki turysta, mia\u0142 zbiera\u0107 wszelkie istotne z punktu widzenia wywiadu informacje. Arkadiusz Korobczy\u0144ski zgodzi\u0142 si\u0119 na tak\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119. Zosta\u0142 wys\u0142any na kurs dla agent\u00f3w, organizowany na terenie Niemiec. W\u015br\u00f3d kursant\u00f3w byli te\u017c obywatele CCCP. Jego szkolenie trwa\u0142o 13 lat, a pierwszy wyjazd do Polski odby\u0142 si\u0119 po kolejnych trzech latach. W 1971 roku, jako turysta odwiedzi\u0142 pierwszy raz Gda\u0144sk. Wizyta odby\u0142a si\u0119 bez trudno\u015bci. Lecz w 1973 roku, zosta\u0142 rozpoznany i zatrzymany przez kontrwywiad. Stan\u0105\u0142 przed s\u0105dem z oskar\u017ceniem o dezercj\u0119. Otrzyma\u0142 kar\u0119 \u015bmierci, kt\u00f3r\u0105 zamieniono na 12 lat ci\u0119\u017ckiego wi\u0119zienia. W spraw\u0119 w\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 dyplomacja szwedzka i premier Szwecji. W 1979 roku, Arkadiusz Korobczy\u0144ski opu\u015bci\u0142 Polsk\u0119.<\/p>\n<p>Represje dotkn\u0119\u0142y tak\u017ce bosmana Zbigniewa Kaczorowskiego, kt\u00f3ry przypomnijmy, nie chcia\u0142 bra\u0107 udzia\u0142u w ucieczce. Zaj\u0119\u0142a si\u0119 nim Informacja Wojskowa. Za \u201etch\u00f3rzostwo w obliczu wroga\u201d s\u0105d wojskowy skaza\u0142 go na wieloletnie wi\u0119zienie. Dow\u00f3dc\u0119 Eskadry Lotnictwa MW, kmdr Aleksandra Majewskiego i dow\u00f3dc\u0119 klucza lotniczego, por. mar. Stanis\u0142awa Kuciel\u0119 oskar\u017cono o obni\u017cenie sprawno\u015bci bojowej jednostki poprzez braki materia\u0142owe (komisja stwierdzi\u0142a brak w jednostce mi\u0119dzy innymi 525 litr\u00f3w benzyny i 25 kg oleju) oraz brak nadzoru nad pilotami. Obaj skazani zostali na wieloletnie wi\u0119zienie, z kt\u00f3rego wyszli w po\u0142owie 50-lat, podczas chwilowej odwil\u017cy.<\/p>\n<h3 id=\"Edward-Pytko.-1952-rok.\"  >Edward Pytko. 1952 rok.<\/h3>\n<p>W 1951 roku, po nieudanej pr\u00f3bie uprowadzenia samolotu, zosta\u0142 rozstrzelany podoficer z Oficerskiej Szko\u0142y Lotniczej w D\u0119blinie.<\/p>\n<p>W 1952 roku, to samo spotka\u0142o instruktora w tej\u017ce szkole, ppor. Edwarda Pytko. Edwarda Pytko urodzi\u0142 si\u0119 w 1929 roku. W 1949 roku, ochotniczo wst\u0105pi\u0142 do Oficerskiej Szko\u0142y Lotniczej w D\u0119blinie. W lipcu 1951 roku, uko\u0144czy\u0142 Oficersk\u0105 Szko\u0142\u0119 Lotnicz\u0105 nr 5. By\u0142 absolwentem pierwszej promocji Oficerskiej Szko\u0142y Lotniczej nr 5, kt\u00f3ra odby\u0142a si\u0119 15.07.1951 roku, w D\u0119blinie. Zosta\u0142 promowany na stopie\u0144 chor\u0105\u017cego, jako pilot samolotu my\u015bliwskiego. Aktu promocji dokona\u0142 zamordowany w okresie stalinowskim w dniu 7.08.1952 roku, komendant uczelni OSL-4 p\u0142k obs. pil. Szczepan \u015acibior. Edward Pytko po szkole zosta\u0142 skierowany s\u0142u\u017cbowo do 3. Eskadry Pilota\u017cu Bojowego Oficerskiej Szko\u0142y Lotniczej im. F. \u017bwirki i S. Wigury w Radomiu na stanowisko pilota instruktora. Od pocz\u0105tku kwietnia 1952 roku, po przebazowaniu eskadry na lotnisko w Kamieniu \u015al\u0105skim (Izbicku), szkoli\u0142 podchor\u0105\u017cych z Oficerskiej Szko\u0142y Lotniczej nr 5, na samolotach Jak-9. W dniu 21.07.1952 roku, jak wspomina rodzina, otrzyma\u0142 rozkaz pe\u0142nienia funkcji niezgodnej z sumieniem. To zapewne by\u0142o powodem jego dramatycznej pr\u00f3by ucieczki za granic\u0119. W dniu 7.08.1952 roku, oko\u0142o godz. 15:00 samolotem Jak-9 wykona\u0142 lot na po\u0142udnie, przez terytorium Czechos\u0142owacji, kieruj\u0105c si\u0119 do Berlina Zachodniego. \u015acigany po przekroczeniu granicy, zmuszony do kluczenia w chmurach, z braku paliwa zosta\u0142 zmuszony do l\u0105dowania na najbli\u017cszym lotnisku, w Wiener Neustadt, w rosyjskiej strefie okupacyjnej Austrii, odleg\u0142ej zaledwie o 2 minuty lotu od strefy ameryka\u0144skiej. Natychmiast zatrzymany, zosta\u0142 odstawiony do Polski. W dniu 18.08.1952 roku, S\u0105d Wojsk Lotniczych pod przewodnictwem majora Aleksandra Filiksa skaza\u0142 go na podstawie art. 90 Kodeksu Karnego Wojska Polskiego na kar\u0119 \u015bmierci, sygn. akt: S.lot 130\/52. W celi \u015bmierci na Mokotowie trzyma\u0142 si\u0119 twardo. \u201ePr\u00f3bowa\u0142em, pech, nie uda\u0142o si\u0119 \u2013 trzeba p\u0142aci\u0107\u201d \u2013 m\u00f3wi\u0142 wsp\u00f3\u0142towarzyszowi wi\u0119ziennej niedoli Zygmuntowi Walterowi-Jankemu. Prezydent Bierut nie skorzysta\u0142 z prawa \u0142aski. Stracony zosta\u0142 29.08.1952 roku, w wi\u0119zieniu-katowni mokotowskiej. Gr\u00f3b symboliczny znajduje si\u0119 na Cmentarzu Wojskowym w Kwaterze \u201ena \u0141\u0105czce\u201d. Nie wiadomo gdzie bezpieka wrzuci\u0142a cia\u0142o oficera.<\/p>\n<p>Temu, kt\u00f3remu uda\u0142a si\u0119 ucieczka by\u0142 Franciszek Jarecki.<\/p>\n<h3 id=\"Franciszek-Jarecki.-1953-rok.\"  >Franciszek Jarecki. 1953 rok.<\/h3>\n<p>W styczniu 1953 roku, ppor. Franciszek Jarecki dosta\u0142 przydzia\u0142 do jednostki ko\u0142o S\u0142upska (28. PLM). To by\u0142o spe\u0142nienie marze\u0144 m\u0142odego cz\u0142owieka. Zosta\u0142 pilotem wojskowym. Kontrwywiad Wojskowy, podobnie jak i innych m\u0142odych oficer\u00f3w, stara\u0142 si\u0119 nam\u00f3wi\u0107 F. Jareckiego do wsp\u00f3\u0142pracy. Stosuj\u0105 jak zwykle gro\u017aby i pro\u015bby. Ch\u0142opak wpada w panik\u0119, gdy\u017c w dokumentach zatai\u0142, \u017ce mama jest w\u0142a\u015bcicielka sklepu i ma rodzin\u0119 w USA. Dla odwleczenia sytuacji zapisa\u0142 si\u0119 do partii PZPR. Ucieczk\u0119 planowa\u0142 sam. Jej celem jest Bornholm, na kt\u00f3rym, wed\u0142ug propagandy, znajdowa\u0142a si\u0119 baza NATO.<\/p>\n<p>W styczniu 1953 roku, do Polski dostarczono pierwsze egzemplarze najnowocze\u015bniejszych my\u015bliwc\u00f3w MiG-15 bis. Rozlokowano je g\u0142\u00f3wnie w jednostkach na p\u00f3\u0142nocy kraju. Mi\u0119dzy innymi ko\u0142o S\u0142upska. Samoloty zosta\u0142y natychmiast w\u0142\u0105czone w system sta\u0142ych dy\u017cur\u00f3w bojowych. Bardzo cz\u0119sto pilot przez ca\u0142y czas pe\u0142nienia dy\u017curu przebywa\u0142 w kabinie gotowego do startu w ka\u017cdej chwili my\u015bliwca. Radio by\u0142o bez przerwy na nas\u0142uchu. O tajno\u015bci samolotu MiG-15 bis \u015bwiadczy fakt, \u017ce ich stojanki by\u0142y odosobnione, otoczone drutami kolczastymi i pilnowa\u0142a ich warta.<\/p>\n<p>To, \u017ce ppor. Franciszek Jarecki trafi\u0142 do tej jednostki \u015bwiadczy o wysokim poziomie jego wyszkolenia i zaufaniu prze\u0142o\u017conych do jego umiej\u0119tno\u015bci. M\u00f3g\u0142 na przyk\u0142ad trafi\u0107 do 7. DLM rozmieszczonej na po\u0142udniu Polski i u\u017cytkuj\u0105cej w tym czasie my\u015bliwce Jak-23. W dniu 5.03.1953 roku, wyznaczono Franciszkowi Jareckiemu pierwszy samodzielny lot na MiG-15 bis nr 3046 \/ 346. W locie mia\u0142 by\u0107 prowadzony przez drugi my\u015bliwiec MiG-15 bis, pilotowany przez instruktora por. J\u00f3zefa Caput\u0119. Samoloty wystartowa\u0142y zgodnie z planem. Skierowa\u0142y si\u0119 w kierunku Ba\u0142tyku z naborem wysoko\u015bci do 1 500 m. W trakcie lotu Franciszek Jarecki jako prowadzony, od\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 od prowadz\u0105cego i ostro zszed\u0142 na pu\u0142ap 200 m. Instruktor zauwa\u017cy\u0142 nag\u0142e znikniecie samolotu i zameldowa\u0142 o prawdopodobnym wypadku kolegi. By\u0142o to bardzo prawdopodobne. Zdarza\u0142y si\u0119 wypadki utraty przytomno\u015bci przez m\u0142odych pilot\u00f3w, a i takie zako\u0144czone katastrof\u0105.<\/p>\n<p>Na poszukiwanie samolotu, a mo\u017ce raczej w po\u015bcig za nim, ruszy\u0142o 8 rosyjskich my\u015bliwc\u00f3w, przypuszczalnie tak\u017ce MiG-15 bis. Jednak przed startem Franciszek Jarecki podejrza\u0142 aktualn\u0105 cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 alarmow\u0105 w jednym z dy\u017curuj\u0105cych na lotnisku my\u015bliwc\u00f3w. B\u0119d\u0105c ci\u0105gle na nas\u0142uchu, doskonale si\u0119 orientowa\u0142 w ruchach samolot\u00f3w nad Ba\u0142tykiem. Wykorzystuj\u0105c nieliczne chmury i niski pu\u0142ap \u201ebawi\u0142 si\u0119 w chowanego\u201d. Po 7 minutach lotu dotar\u0142 nad Bornholm. Tutaj przekona\u0142 si\u0119, \u017ce nie ma \u017cadnej bazy wojskowej, a tylko zwyk\u0142e lotnisko polowe. I tak mia\u0142 szcz\u0119\u015bcie. Par\u0119 miesi\u0119cy wcze\u015bniej byli tu rosjanie, kt\u00f3rzy oddali wysp\u0119 Szwedom-Du\u0144czykom. Pilot idealnie wyl\u0105dowa\u0142 samolotem.<\/p>\n<p>Franciszka Jareckiego przej\u0119li Brytyjczycy i przekazali go do USA. W Londynie genera\u0142 W\u0142adys\u0142aw Anders odznaczy\u0142 go Krzy\u017cem Zas\u0142ugi z Mieczami. Przyj\u0105\u0142 go prezydent USA Dwight Eisenhower. Otrzyma\u0142 50 tys. dolar\u00f3w i obywatelstwo ameryka\u0144skie. Obywatelstwo to otrzyma\u0142 bez konieczno\u015bci odbycia karencji 7-lat, gdy\u017c \u201eusynowi\u0142\u201d go jeden z kongresman\u00f3w pochodzenia Polskiego. Dzi\u015b (2000 rok) Franciszek Jarecki jest w\u0142a\u015bcicielem fabryki zawor\u00f3w precyzyjnych z filiami w Azji i Australii. By\u0142 dwa razy \u017conaty, ma sze\u015bcioro dzieci. \u017badne z dzieci nie m\u00f3wi ju\u017c po polsku.<\/p>\n<p>Co z samolotem? Franciszek Jarecki nie wiedzia\u0142, \u017ce ustalono nagrod\u0119 za sprowadzenie MiG-15 bis na Zach\u00f3d. To by\u0142y te owe 50 tysi\u0119cy dolar\u00f3w. Du\u0144czycy maszyn\u0119 zwr\u00f3cili po kilku tygodniach ze \u015bladami odlew\u00f3w gipsowych.<\/p>\n<p>W Polsce Franciszka Jareckiego skazano na kar\u0119 \u015bmierci. Jego prze\u0142o\u017conych pocz\u0105tkowo kary nie si\u0119ga\u0142y, gdy\u017c zaledwie dwa miesi\u0105ce p\u00f3\u017aniej podobnym czynem popisa\u0142 si\u0119 por. Zdzis\u0142aw Ja\u017awi\u0144ski.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/f4dde4520c5732396102b25f3a2ace60a07c2075\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/f4dde4520c5732396102b25f3a2ace60a07c2075\" alt=\"Lim-2 nb 307 (MiG-15 bis). 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Lim-2 nb 307 (MiG-15 bis). 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Zdzis\u0142aw-Ja\u017awi\u0144ski.-1953-rok.\"  >Zdzis\u0142aw Ja\u017awi\u0144ski. 1953 rok.<\/h3>\n<p>W dniu 20(25).05.1953 roku, w Malborku w 41. PLM w po\u0142udnie w ramach \u0107wicze\u0144 poderwano do lotu par\u0119 dy\u017curn\u0105, gdy\u017c nad Morzem Ba\u0142tyckim pojawi\u0142 si\u0119 obcy cel symulowany przez rosyjski samolot bombowy. Po starcie pary dy\u017curnej por. Zdzis\u0142aw Ja\u017awi\u0144ski nie do\u0142\u0105czy\u0142 do swojego prowadz\u0105cego, tylko obni\u017cy\u0142 lot i po 20-minutowym locie sposobem awaryjnym, bez podwozia, uszkadzaj\u0105c lekko samolot wyl\u0105dowa\u0142 na wyspie Bornholm. L\u0105dowa\u0142 na resztkach paliwa, gdy\u017c straci\u0142 wiele czasu na znalezienie l\u0105dowiska. Psychoza, jaka ogarn\u0119\u0142a kierownictwo MON po uprowadzeniu w 1953 roku, dw\u00f3ch bojowych samolot\u00f3w odrzutowych w odst\u0119pie dw\u00f3ch zaledwie miesi\u0119cy (Jarecki, Ja\u017awi\u0144ski), spowodowa\u0142a wyj\u0105tkow\u0105 aktywno\u015b\u0107 organ\u00f3w bezpiecze\u0144stwa w wojskach lotniczych. Gdy zbieg\u0142 Zdzis\u0142aw Ja\u017awi\u0144ski jego pu\u0142ku 41. PLM w Malborku, skre\u015blono z ewidencji oddzia\u0142\u00f3w lotniczych. Dow\u00f3dca pu\u0142ku i jego zast\u0119pcy zostali przeniesieni na ni\u017csze stanowiska, a lotnik\u00f3w rozproszono po r\u00f3\u017cnych tak zwanych le\u015bnych garnizonach, z dala od Wybrze\u017ca. Dow\u00f3dca pu\u0142ku trafi\u0142 do Warszawy na stanowisko nielotne. Kary dyscyplinarne obj\u0119\u0142y zamiataczy hangaru, w kt\u00f3rym sta\u0142 samolot Zdzis\u0142awa Ja\u017awi\u0144skiego. Dokonano wymiany sprz\u0119tu zabieraj\u0105c samoloty MiG-15 bis z Malborka.<\/p>\n<p>Ale najbardziej dotkliwe konsekwencje ponie\u015bli dow\u00f3dcy trzech eskadr 41. PLM: skazano ich na 12 lat wi\u0119zienia, \u201eudowadniaj\u0105c\u201d (znanymi metodami) pomoc koledze w ucieczce oraz zamiar uprowadzenia innych jeszcze samolot\u00f3w. Wypuszczono ich w 1956 roku, lecz zrehabilitowano tylko jednego; dw\u00f3m, po skr\u00f3ceniu kary, nie cofni\u0119to oskar\u017ce\u0144 i zwolnionych warunkowo przeniesiono do rezerwy. Dopiero w 1993 roku, uniewinniono ostatniego pozosta\u0142ego przy \u017cyciu z tej tr\u00f3jki. Innym efektem tych dw\u00f3ch ucieczek, maj\u0105cy wp\u0142yw na d\u0142ugie lata, by\u0142 rozw\u00f3j tajnych s\u0142u\u017cb i werbowanie tajnych agent\u00f3w. W dniu 1.06.1953 roku, szef G\u0142\u00f3wnego Zarz\u0105du Informacji w obszernym rozkazie skierowanym do wszystkich podw\u0142adnych, poleca\u0142 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zwr\u00f3ci\u0107 na rozpoznanie oblicza moralno-politycznego pilot\u00f3w posiadaj\u0105cych krewnych w krajach kapitalistycznych, skompromitowane rodziny, przejawiaj\u0105cych negatywne nastroje, utrzymuj\u0105cych podejrzane kontakty i maj\u0105cych nieskrystalizowane pogl\u0105dy polityczne. Zacie\u015bni\u0107 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z miejscowymi organami bezpiecze\u0144stwa publicznego w celu zorganizowania pracy agenturalno-operacyjnej w otoczeniu. Nakazano wi\u0119cej wysi\u0142k\u00f3w w\u0142o\u017cy\u0107 w wszechstronne rozpoznanie podchor\u0105\u017cych oficerskich szk\u00f3\u0142 lotniczych. W \u015blad za tym ukaza\u0142 si\u0119 rozkaz ministra bezpiecze\u0144stwa (nr 23 z 2.06.53) nakazuj\u0105cy postawi\u0107 przed ca\u0142ym aparatem bezpiecze\u0144stwa publicznego, jako szczeg\u00f3lnie wa\u017cne i pilne zadanie wzmocnienie pracy nad ochron\u0105 jednostek WP przed rozk\u0142adow\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 ze strony wrogich o\u015brodk\u00f3w i element\u00f3w z zewn\u0105trz. Polecono te\u017c wojew\u00f3dzkim organom bezpiecze\u0144stwa, aby kandydat\u00f3w do oficerskich szk\u00f3\u0142 lotniczych sprawdza\u0107 tak, jak kandydat\u00f3w do pracy w Urz\u0119dzie Bezpiecze\u0144stwa. Oba te rozkazy, zaostrzaj\u0105ce &quot;opiek\u0119 agenturaln\u0105&quot; nad pilotami i kandydatami na pilot\u00f3w do granic wynaturzenia, wywo\u0142a\u0142y w pu\u0142kach lotniczych i w\u015br\u00f3d podchor\u0105\u017cych takie napi\u0119cia personalne, \u017ce &#8211; jako przynosz\u0105ce wi\u0119cej szkody ni\u017c po\u017cytku &#8211; zosta\u0142y w marcu 1955r., uchylone, a w gruncie rzeczy przekszta\u0142cone w inn\u0105 form\u0119 inwigilacji i nadzoru. Fakty masowych werbunk\u00f3w w\u015br\u00f3d pilot\u00f3w w celu zapobie\u017cenia zdradzie ojczyzny &#8211; stwierdza\u0142 szef G\u0142\u00f3wnego Zarz\u0105du Informacji w rozkazie podsumowuj\u0105cym wyniki dzia\u0142alno\u015bci agenturalnej w wojskach lotniczych &#8211; nie przyczyni\u0142y si\u0119 do zwalczania wrogiej dzia\u0142alno\u015bci, lecz wr\u0119cz odwrotnie, spowodowa\u0142y nieufno\u015b\u0107, atmosfer\u0119 podejrzliwo\u015bci i donosicielstwa w\u015br\u00f3d sk\u0142adu osobowego rozbija\u0142y jedno\u015b\u0107 kolektywu. Rozkaz wskazywa\u0142 na bezcelowo\u015b\u0107 metod stosowanych w \u015brodowisku pilot\u00f3w przez organy kontrwywiadu (inwigilacja, \u015bledzenie os\u00f3b kontaktuj\u0105cych si\u0119 z pilotami, kontrola korespondencji itp. i ko\u0144czy\u0142 si\u0119 zaleceniem: Rozkazuj\u0119, wzm\u00f3c prac\u0119 agenturaln\u0105 na odcinku wykrywania fakt\u00f3w zdrady Ojczyzny i zapobiegania im, jednak nie przez masowe werbunki, lecz drog\u0105 organizacji g\u0142\u0119bokiej agenturalnej pracy i stosowania celowych organizacyjnych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107.<\/p>\n<p>Por. Zdzis\u0142aw Ja\u017awi\u0144ski, po niezbyt szcz\u0119\u015bliwym l\u0105dowaniu na Bornholmie (nie mog\u0105c znale\u017a\u0107 lotniska, na ostatnich litrach paliwa wyl\u0105dowa\u0142 na polu i ko\u0142uj\u0105c rozbi\u0142 samolot), po udekorowaniu w Londynie takim samym jak jego poprzednik (Jarecki) krzy\u017cem zas\u0142ugi i przewiezieniem do USA, wyst\u0119powa\u0142 tam jako \u201ego\u015b\u0107\u201d USAF. Nie zaproszono go wprawdzie do Bia\u0142ego Domu i nie otrzyma\u0142 takiej jak Jarecki nagrody pieni\u0119\u017cnej, ale sta\u0142 si\u0119 &quot;atrakcj\u0105 sezonu&quot;. Ogl\u0105da\u0142 siebie na ok\u0142adkach magazyn\u00f3w ilustrowanych, obwo\u017cono go po USA na spotkania, zwiedza\u0142 bazy lotnicze, lata\u0142 na wojskowych samolotach odrzutowych. Trzy lata przes\u0142u\u017cy\u0142 w US Air Force, ale sta\u0142ej wsp\u00f3\u0142pracy z CIA odm\u00f3wi\u0142. Dwadzie\u015bcia dwa lata pracowa\u0142 w lotnictwie cywilnym (bez prawa do lot\u00f3w do pa\u0144stw Uk\u0142adu Warszawskiego), po czym przeszed\u0142 na emerytur\u0119.<\/p>\n<h3 id=\"Zygmunt-Go\u015bciniak.-1956-rok.\"  >Zygmunt Go\u015bciniak. 1956 rok.<\/h3>\n<p>W dniu 25.03.1956 roku, zanotowano akt dezercji pilota z 26. PLM bazuj\u0105cego w Zgierzu Pomorskim. Podczas wykonywania zadania walki powietrznej por. pilot Zygmunt Go\u015bciniak skierowa\u0142 samolot Lim-2 nr 1B 013-027 \/ 1327 w kierunku morza, by po kilkunastominutowym locie wyl\u0105dowa\u0107 awaryjnie na wyspie Bornholm w rejonie remontowanego lotniska w Ronne.<\/p>\n<h3 id=\"Bogdan-Ko\u017cuchowski.-1957-rok.\"  >Bogdan Ko\u017cuchowski. 1957 rok.<\/h3>\n<p>W dniu 7.11.1957 roku, nast\u0105pi\u0142 kolejny przypadek dezercji pilota przy u\u017cyciu samolotu Lim-2 nr 1B 19-019 \/ 1919, z 31. PLM w \u0141asku. Pilot tej jednostki por. Bogdan Ko\u017cuchowski uprowadzi\u0142 samolot o numerze burtowym 1919 do Szwecji. Jednostk\u0119 ukarano przeorientowaniem zada\u0144, wymian\u0105 sprz\u0119tu i zmian\u0105 podleg\u0142o\u015bci strukturalnej. Po\u015brednim efektem by\u0142o tak\u017ce nie powstanie pu\u0142ku szkolnego w Tomaszowie Mazowieckim.<\/p>\n<p>Pocz\u0105wszy od 1957 roku, wyroki s\u0105dowe dotyczy\u0142y wy\u0142\u0105cznie uciekinier\u00f3w. Odpowiedzialnych &#8211; nazwijmy to moralnie &#8211; karano dyscyplinarnie, ostrze\u017ceniem, rzadko przeniesieniem na ni\u017csze stanowisko. Do ko\u0144ca natomiast karze wi\u0119zienia towarzyszy\u0142o pozbawienie praw obywatelskich, co dotkliwie odczuwa\u0142y pozostawione w kraju rodziny.<\/p>\n<h3 id=\"1956-rok.\"  >1956 rok.<\/h3>\n<p>Jednak nadal w kraju socjalistycznego &quot;dobrobytu&quot; znajdowali si\u0119 kolejni desperaci chc\u0105cy poprawi\u0107 sw\u00f3j byt, ale przede wszystkim \u017cy\u0107 w normalnych warunkach. Przecie\u017c spo\u0142ecze\u0144stwo wiedzia\u0142o, \u017ce w ubeckich katowniach gin\u0105 kolejni Polscy Patrioci. \u017be pod byle pretekstem mo\u017cna by\u0142o si\u0119 tam znale\u017a\u0107 i w sfingowanym procesie otrzyma\u0107 kar\u0119 \u015bmierci, tylko dlatego, \u017ce kuzyn nie wr\u00f3ci\u0142 do Polski.<\/p>\n<p>Ju\u017c w 1956 roku, w nocy z 27 na 28 lipca, czterej elewi z 6. Eskadry Szkolnej w D\u0119blinie, wzorowi cz\u0142onkowie PZPR, uprowadzili dwa samoloty treningowe Jak-18 i przeleciawszy bez przeszk\u00f3d nad po\u0142udniow\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 Polski oraz Czechos\u0142owacj\u0105, wyl\u0105dowali na dw\u00f3ch prowizorycznych lotniskach w pobli\u017cu Wiednia. Na uwag\u0119 zas\u0142ugiwa\u0142 fakt dobrego pilota\u017cu w porze nocnej. Oczywi\u015bcie, s\u0105d wojskowy zaocznie skaza\u0142 ich na kar\u0119 \u015bmierci.<\/p>\n<p>Po Powstaniu Pozna\u0144skim, 1956 roku, ucieczki z PRL nie usta\u0142y. W okresie 1957 &#8211; 1978, zanotowano ucieczki kolejnych oficer\u00f3w, w\u015br\u00f3d nich pilot Bogdan Ko\u017cuchowski. Kolejnych oko\u0142o 10 oficer\u00f3w Wojska Polskiego odm\u00f3wi\u0142o powrotu do kraju znalaz\u0142szy si\u0119 za granic\u0105. Zwykle by\u0142y to wyjazdy s\u0142u\u017cbowe. I uciekali nie tylko oficerowie, ale tak\u017ce dyrektorzy i kierownicy firm, kt\u00f3re z charakteru swojej dzia\u0142alno\u015bci utrzymywa\u0142y kontakty handlowe z wolnym \u015bwiatem.<\/p>\n<p>W opisach tych wydarze\u0144 trzeba by\u0107 ostro\u017cnym. W\u015br\u00f3d uciekinier\u00f3w byli tak\u017ce tacy, kt\u00f3rym w PRL wiod\u0142o si\u0119 bardzo dobrze i sami uczestniczyli w tworzeniu aparatu represji w Polsce. Takim przypadkiem jest podpu\u0142kownik J\u00f3zef Bryn (lub Jerzy, wcze\u015bniej Izrael Alter). Cz\u0142onek Zarz\u0105du II Sztabu Generalnego Wojska Polskiego. W 1958 roku, by\u0142 drugim sekretarzem Ambasady Polskiej w Tokio. W 1958 roku, znalaz\u0142 si\u0119 w USA, bez powiadamiania prze\u0142o\u017conych, z zamiarem pozostanie tam na sta\u0142e. W USA nie mia\u0142 jednak tak dobrze jak w PRL. Dlatego sfingowa\u0142 bajk\u0119, i\u017c po odurzeniu zastrzykiem ockn\u0105\u0142 si\u0119 w bazie ameryka\u0144skiej na Okinawie. \u017be chciano go wcieli\u0107 do s\u0142u\u017cby CIA, ale dom\u00f3wi\u0142 i korzystaj\u0105c z okazji wr\u00f3ci\u0142 do Polski. Rzeczywi\u015bcie, w rok po ucieczce powr\u00f3ci\u0142 do Polski i zosta\u0142 skazany na 25 lat pozbawienia wolno\u015bci, jako ameryka\u0144ski szpieg. Zaocznie skazano go na kar\u0119 \u015bmierci, kt\u00f3r\u0105 po ponownym procesie zamieniono na 25 lat. Zmar\u0142 w 1978 roku, we wi\u0119zieniu w Bytomiu, maj\u0105c dobre warunki. Jak wi\u0119c widzimy wielka krzywda mu si\u0119 nie sta\u0142a.<\/p>\n<p>Znamienne jest to, \u017ce w okresie 1969 &#8211; 1980, nie odnotowano ani jednej ucieczki \u017co\u0142nierzy zawodowych za granic\u0119. Przypuszczalnie wynika\u0142o to z nowej polityki wprowadzonej przez ekip\u0119 Edwarda Gierka, kt\u00f3remu nar\u00f3d uwierzy\u0142, \u017ce socjalizm mo\u017ce mie\u0107 ludzk\u0105 twarz.<\/p>\n<h3 id=\"Pilot-major-Ryszard-Obacz.-1963-rok.\"  >Pilot major Ryszard Obacz. 1963 rok.<\/h3>\n<p>Ucieczka majora pilota Ryszarda Obacza z rodzin\u0105 nale\u017cy do bardziej znanych. Major Ryszard Obacz by\u0142 doskona\u0142ym pilotem. Piastowa\u0142 funkcje szef wydzia\u0142u pilotowania Instytutu Naukowo-Badawczego Wojsk Lotniczych. Bra\u0142 udzia\u0142 w testach samolotu sztormowego Polskiej konstrukcji Lim-6 bis.<\/p>\n<p>W 1963 roku, przebywa\u0142 na Lotnisku Nadarzyce. Prowadzono w\u00f3wczas testy mo\u017cliwo\u015bci startu i l\u0105dowania samolot\u00f3w TS-8 Bies na DOL, a dok\u0142adnie na autostradzie zwanej w\u00f3wczas popularnie \u201eberlink\u0105\u201d ko\u0142o Goleniowa. Samolot TS-8 Bies to by\u0142a stosunkowo nowa Polska konstrukcja, kt\u00f3ra w lotnictwie wojskowym wypar\u0142a wszystkie poprzednie samoloty szkolno-treningowe; Junak-3 i Jak-11. TS-8 Bies pierwszy lot wykona\u0142 w dniu 23.07.1955 roku. W 1957 roku, samolot ustanowi\u0142 trzy mi\u0119dzynarodowe rekordy w swojej klasie. Samolot pokazano na Paryskim Salonie Lotniczym w 1957 roku.<\/p>\n<p>Lotniskiem bazowym dla test\u00f3w by\u0142o Lotnisko Nadarzyce. Nie by\u0142o to lotnisko pu\u0142kowe, wi\u0119c ruch na nim by\u0142 niewielki. W dniu 10.07.1963 roku, do Nadarzyc przyjecha\u0142a \u017cona majora z dw\u00f3jk\u0105 ich syn\u00f3w; 5 i 9 lat. Prawdopodobnie nikt z personelu lotniska o tym nie wiedzia\u0142. Major wsadzi\u0142 rodzin\u0119 do tylnej kabiny samolotu TS-8 Bies i zameldowa\u0142 przez radio start do przewidzianego tego dnia zadania. Ryszard Obacz by\u0142 do\u015bwiadczonym pilotem. Zdawa\u0142 sobie spraw\u0119, \u017ce wybieraj\u0105c bezpo\u015brednio kierunek zachodni i Lotnisko Tempelhof, mo\u017ce zosta\u0107 namierzony przez rosyjskie i enerdowskie stacje radiolokacyjne. Zdecydowa\u0142 si\u0119 wi\u0119c na niebezpieczny lot na TS-8 Bies, na bardzo niskim pu\u0142apie zaledwie 50 metr\u00f3w, niemal tu\u017c nad wierzcho\u0142kami drzew. Przelecia\u0142 niezauwa\u017cony. Z autostrady ko\u0142o Goleniowa, gdzie mia\u0142 wyl\u0105dowa\u0107, by\u0142o blisko do granicy. Od niej do Berlina tylko sto kilometr\u00f3w. Lot przebiega\u0142 bez k\u0142opot\u00f3w do chwili l\u0105dowania. Droga startowa by\u0142a zaj\u0119ta. Postanowi\u0142 l\u0105dowa\u0107 na drodze ko\u0142owania, ale tam dostrzeg\u0142 stado baran\u00f3w. Przerwa\u0142 l\u0105dowanie i wykona\u0142 kolejny kr\u0105g. Ponownie przymierzy\u0142 si\u0119 do drogi ko\u0142owania i na niej szcz\u0119\u015bliwie wyl\u0105dowa\u0142. Natychmiast pojawi\u0142 si\u0119 samoch\u00f3d \u201eFollow me\u201d.<\/p>\n<p>Uciekinier\u00f3w powita\u0142 ameryka\u0144ski komendant lotniska i rezydent CIA. Rodzin\u0119 Operacz\u00f3w przes\u0142ucha\u0142 wywiad ameryka\u0144ski, brytyjski, francuski, zachodnioniemiecki a nawet izraelski. Przez p\u00f3\u0142 roku przebywali w specjalnej willi, przeznaczonej dla wyr\u00f3\u017cnionych uciekinier\u00f3w. Tu te\u017c sk\u0142adali dodatkowe zeznania, gdy\u017c wywiad ameryka\u0144ski chcia\u0142 wszystko wiedzie\u0107. Odpowiadali na wiele szczeg\u00f3\u0142owych pyta\u0144. Po pierwszym okresie zorganizowano im wiele p\u0142atnych spotka\u0144, na kt\u00f3rych opowiada\u0142 o Polsce i re\u017cimie komunistycznym. Jak p\u00f3\u017aniej przyzna\u0142 major, zarobione w ten spos\u00f3b pieni\u0105dze p\u00f3\u017aniej przyda\u0142y si\u0119 na urz\u0105dzenie domu w USA, gdzie trafili w styczniu 1964 roku. Przetransportowano tam rodzin\u0119 (z nowym ju\u017c nazwiskiem \u2013 Lott) kanadyjskim transportowcem. W USA na kr\u00f3tko umieszczono ca\u0142\u0105 rodzin\u0119 na farmie w stanie Maryland (oko\u0142o 130 km od Waszyngtonu), a potem w hotelu w Waszyngtonie. Po jakim\u015b czasie, gdy uznano, \u017ce rodzinie Obacza i jemu samemu nic nie grozi, zezwolono na kupno domu.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/05dd9966078752cecab928df266b9eddb4b9770b\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/05dd9966078752cecab928df266b9eddb4b9770b\" alt=\"TS-8 Bies nb 910. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>TS-8 Bies nb 910. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Ucieczka-An-2-w-dniu-1.04.1982-roku.\"  >Ucieczka An-2 w dniu 1.04.1982 roku.<\/h3>\n<p>W dniu 1.04.1982 roku, podczas trwania stanu wojennego, 13. PLTr wykonywa\u0142 loty desantowe na rzecz 6. Pomorskiej Dywizji Powietrznodesantowej. W trakcie tych lot\u00f3w, za\u0142oga samolotu An-2 zg\u0142osi\u0142a problemy techniczne i konieczno\u015b\u0107 wykonania lotu testowego bez skoczk\u00f3w, na co dostali zgod\u0119. By\u0142 to pocz\u0105tek zaplanowanej ucieczki. Na pok\u0142adzie znajdowa\u0142 si\u0119 mechanik samolotu, kt\u00f3ry nie by\u0142 wtajemniczony. Ot\u00f3\u017c, podstawowa za\u0142oga to lotnicy, kt\u00f3rzy otrzymuj\u0105 konkretne zadnie do wykonania, ale nie wiedz\u0105 kt\u00f3rym samolotem polec\u0105. Technik z kolei jest przydzielony do konkretnej maszyny i si\u0119 ni\u0105 opiekuje. Poniewa\u017c An-2 to stosunkowo du\u017cy samolot, dlatego jego technik by\u0142 zawsze na pok\u0142adzie. Uciekinierzy musieliby wtajemniczy\u0107 wszystkich technik\u00f3w w sw\u00f3j plan, a to by\u0142o niemo\u017cliwe. W komunistycznych mediach podawano wzorow\u0105 postaw\u0119 technika, kt\u00f3ry postanowi\u0142 powr\u00f3ci\u0107 do kraju.<\/p>\n<p>Samolot wyl\u0105dowa\u0142 na nadwi\u015bla\u0144skiej \u0142\u0105ce w rejonie miejscowo\u015bci Czernich\u00f3w, niedaleko Balic. Na pok\u0142ad wsiad\u0142y rodziny oraz jeszcze jeden kolega lotnik\u00f3w, kt\u00f3ry do\u0142\u0105czy\u0142 do ucieczki. Samolot bez problem\u00f3w wystartowa\u0142 i lotem niemal przy ziemi obra\u0142 kurs na Wiede\u0144. Za\u0142oga pilotowa\u0142a samolot tak nisko, \u017ce podwoziem dotyka\u0142a ga\u0142\u0119zie drzew, a po l\u0105dowaniu okaza\u0142o si\u0119, \u017ce kilka ga\u0142\u0105zek wbi\u0142o si\u0119 w p\u0142\u00f3cienne pokrycie skrzyde\u0142. Plan si\u0119 powi\u00f3d\u0142 i samolot znalaz\u0142 si\u0119 w Wiedniu, lotnisko Schwechat. Lot trwa\u0142 oko\u0142o dw\u00f3ch godzin. Technik pok\u0142adowy powr\u00f3ci\u0142 do Polski, a pozostali poprosili o azyl i go otrzymali. Do chwili obecnej mieszkaj\u0105 za granic\u0105 w USA.<\/p>\n<p>Do kraju wr\u00f3ci\u0142 te\u017c samolot. Sprowadzony przez specjaln\u0105 grup\u0119 wkr\u00f3tce zosta\u0142 przywr\u00f3cony do normalnej s\u0142u\u017cby. Przez kolejne lata przewozi\u0142 ludzi, towary, desantowa\u0142 skoczk\u00f3w i ci\u0105gn\u0105\u0142 r\u0119kaw strzelniczy.<\/p>\n<p>W 2007 roku, postanowiono upami\u0119tni\u0107 t\u0119 ucieczk\u0119 i maszyna otrzyma\u0142a okoliczno\u015bciowe malowanie, zaprojektowane przez pana Marka Radomskiego z Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie. Od tego czasu samolot sta\u0142 si\u0119 atrakcj\u0105 pokaz\u00f3w. Niecodzienny wygl\u0105d i jego historia interesowa\u0142y wielu przez kilka lat.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/9b5f8cbaf87483228ddd220ee5895feb671ce180\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/9b5f8cbaf87483228ddd220ee5895feb671ce180\" alt=\"An-2 nb 7447 Wiede\u0144czyk Lotnisko Balice. 2009 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>An-2 nb 7447 Wiede\u0144czyk Lotnisko Balice. 2009 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/fc116bb8ead1e8fc44b723210ef146263abbe1eb\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/fc116bb8ead1e8fc44b723210ef146263abbe1eb\" alt=\"An-2 nb 7447 SP-MLP Wiede\u0144czyk Lotnisko Bielsko Bia\u0142a. 2014 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>An-2 nb 7447 SP-MLP Wiede\u0144czyk Lotnisko Bielsko Bia\u0142a. 2014 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>An-2 TD Wiede\u0144czyk nb 7447 zosta\u0142 wyprodukowany w PZL Mielec w dniu 9.01.1967 roku. Do s\u0142u\u017cby w Lotnictwie Polskim wszed\u0142 ju\u017c 10.01.1967 roku. W 2015 roku, sko\u0144czy\u0142 48 lat. W tym czasie wykona\u0142 prawie 15 500 l\u0105dowa\u0144 i sp\u0119dzi\u0142 w powietrzu ponad 7 000 godziny.<\/p>\n<p>Uciekinierami byli chor\u0105\u017cowie 13. Pu\u0142ku Lotnictwa Transportowego z 2. Eskadry panowie; Krzysztof Wasilewski, Andrzej Malec i Jerzy Czerwi\u0144ski.<\/p>\n<h3 id=\"Ucieczka-podporucznika-Zbigniewa-Wojsa-i-kapitan-(chor\u0105\u017cy)-Henryka-Ksi\u0105\u017cka-\u015bmig\u0142owcem-Mi-2.-1983-rok.\"  >Ucieczka podporucznika Zbigniewa Wojsa i kapitan (chor\u0105\u017cy) Henryka Ksi\u0105\u017cka \u015bmig\u0142owcem Mi-2. 1983 rok.<\/h3>\n<p>Ucieczka ta by\u0142a szczeg\u00f3lnie dramatyczna. \u017bo\u0142nierze ci s\u0142u\u017cyli w 49. P\u015aB (Pu\u0142k \u015amig\u0142owc\u00f3w Bojowych), kt\u00f3ry bazowa\u0142 w Pruszczu Gda\u0144skim i obaj pilotowali \u015bmig\u0142owce szturmowe typu Mi-2. Obaj \u017co\u0142nierze w wielkiej tajemnicy przygotowywali plan ucieczki. Jako cel wybrali pocz\u0105tkowo Bornholm, ale ostatecznie zdecydowali si\u0119 na Szwecj\u0119. Cho\u0107 lot by\u0142 d\u0142u\u017cszy i bardziej niebezpieczny, pozwala\u0142 na pewniejsze dotarcie do celu. Po zako\u0144czeniu przygotowa\u0144, czekali tylko na jak najgorsz\u0105 pogod\u0119. Wystartowali w dniu 8.02.1983 roku, pod os\u0142on\u0105 burzy, kiedy na Ba\u0142tyku panowa\u0142 sztorm. Lecieli nisko nad tr\u00f3jmiastem, a nast\u0119pnie nad Helem. Przelecieli niezauwa\u017ceni. Nad morzem pilota\u017c by\u0142 bardzo trudny. W ka\u017cdym momencie mogli uderzy\u0107 o spienione fale lub niespodziewan\u0105 przeszkod\u0119. Paliwo w zbiornikach ubywa\u0142o szybciej ni\u017c si\u0119 spodziewali. Dostrzegli przed sob\u0105 obiekt, kt\u00f3ry wzi\u0119li za l\u0105d. Chcieli l\u0105dowa\u0107, ale w miar\u0119 zbli\u017cania si\u0119 dostrzegli, \u017ce to Polski statek \u201eK\u0119dzierzyn\u201d. Poderwali wi\u0119c maszyn\u0119 wy\u017cej. Zacz\u0119\u0142y si\u0119 problemy z jednym z silnik\u00f3w i pr\u0119dko\u015b\u0107 lotu znacznie spad\u0142a. Wska\u017anik paliwa dochodzi\u0142 ju\u017c do zera, gdy dostrzegli l\u0105d, na kt\u00f3rym wyl\u0105dowali. Nie wiedzieli gdzie s\u0105, ale nadbrze\u017cna tablica T\u00e4rn\u00f6 upewni\u0142a ich, \u017ce s\u0105 w Szwecji, a dok\u0142adnie na wyspie, na kt\u00f3rej znajdowa\u0142a si\u0119 wojskowa baza. Spotkali tutejszego mieszka\u0144ca, kt\u00f3ry wezwa\u0142 policj\u0119. Szwedzi d\u0142ugo nie mogli uwierzy\u0107, \u017ce w takich warunkach pogodowych lotnicy ci przylecieli z Polski \u015bmig\u0142owcem. Podejrzewali ich o pr\u00f3b\u0119 szpiegostwa. Dopiero przekonali si\u0119 po informacjach zebranych przez wywiad. Dystans jaki pokonali lotnicy \u015bmig\u0142owcem Pruszcz Gda\u0144ski &#8211; T\u00e4rn\u00f6 to w linii prostej 310 km.<\/p>\n<h3 id=\"Jaki-by\u0142-Polski-\u017co\u0142nierz-w-okresie-PRL?\"  >Jaki by\u0142 Polski \u017co\u0142nierz w okresie PRL?<\/h3>\n<p>Wszyscy wy\u017csi oficerowie nale\u017celi do partii PZPR. Gdyby nie nale\u017celi, zostaliby w korpusie m\u0142odszych oficer\u00f3w. W okresie PRL morale Polskich \u017co\u0142nierzy by\u0142o niezwykle wysokie. Ka\u017cdy z Polskich \u017co\u0142nierzy odda\u0142by \u017cycie w obronie okaleczonej ojczyzny, bo innej ojczyzny nie mieli\u015bmy. Jednak wystarczy\u0142oby, \u017ceby pad\u0142o has\u0142o: \u201eIdziemy na bolszewika\u201d, to wszyscy by\u015bmy poszli. Tylko moskiewskie s\u0142ugusy typu genera\u0142 Wojciech Jaruzelski, genera\u0142 Czes\u0142aw Kiszczak i im podobni zorganizowaliby kontrrewolucj\u0119.<\/p>\n<p>W PRL, po ucieczkach \u017co\u0142nierzy wzmaga\u0142o si\u0119 rozpoznanie oblicza moralno-politycznego pilot\u00f3w. Szczeg\u00f3lnie inwigilowano tych pilot\u00f3w kt\u00f3rzy mieli cho\u0107by dalekich krewnych za niew\u0142a\u015bciw\u0105 granic\u0105. R\u00f3wnie\u017c, czynne uczestnictwo w \u017cyciu ko\u015bcio\u0142a katolickiego by\u0142o \u017ale widziane. Rodziny \u017co\u0142nierzy zawodowych chrzci\u0142y dzieci i wysy\u0142ali do pierwszej komunii \u015bwi\u0119tej w tajemnicy na drugim ko\u0144cu miasta lub w innej miejscowo\u015bci. Nawet nie wst\u0105pienie do PZPR by\u0142o podejrzanej. Aparat w\u0142adzy, wi\u0119cej wysi\u0142k\u00f3w w\u0142o\u017cy\u0142 w wszechstronne rozpoznanie podchor\u0105\u017cych oficerskich szk\u00f3\u0142 lotniczych.<\/p>\n<p>Ucieczka zawsze by\u0142a krokiem drastycznym i dramatycznym. Jej plan by\u0142 rozwa\u017cany wielokrotnie. By\u0142 to zawsze wyb\u00f3r mniejszego z\u0142a. Uciekali ludzie inteligentni, zdolni i kreatywni. Ludzie kt\u00f3rzy chcieli \u017cy\u0107 normalnie, ale nie mogli. Uciek\u0142o dziewi\u0119tnastu lotnik\u00f3w, kt\u00f3rzy uprowadzili 12 (19) samolot\u00f3w.<\/p>\n<p>Zreszt\u0105 podobnie jest teraz (2015 rok). Bo czym innym jest, w ci\u0105gu ostatnich 10 lat, emigracja dw\u00f3ch milion\u00f3w m\u0142odych wykszta\u0142conych ludzi z Rzeczypospolitej Polskiej do Zachodniej Europy lub za Wielk\u0105 Wod\u0119. Tylko, \u017ce obecne w\u0142adze maso\u0144sko-liberalne same zach\u0119caj\u0105 do emigracji, likwiduj\u0105c miejsca pracy w Ojczy\u017anie. W Rzeczypospolitej Polskiej rz\u0105dzi kolejne pokolenie ubeckie, kt\u00f3re przekszta\u0142ci\u0142o si\u0119 w pseudo-demokrat\u00f3w. Prezydent Lech Wa\u0142\u0119sa w 1993 roku, wyprowadzi\u0142 czerwon\u0105 armi\u0119 z Polski, tylko nie wyprowadzi\u0142 agentury, kt\u00f3rej obecnym beneficjentem jest Prezydent Bronis\u0142aw Komorowski.<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W 2009 roku, przy historii samolotu my\u015bliwskiego Lim-2 umie\u015bcili\u015bmy niewielki podrozdzia\u0142, zatytu\u0142owany \u201eNiefortunne wydarzenia\u201d, w kt\u00f3rym przedstawili\u015bmy histori\u0119 lotniczych ucieczek czterech Polskich oficer\u00f3w, kt\u00f3rym uda\u0142o si\u0119 wyrwa\u0107 z PRL-owskiego raju. Mieli\u015bmy do tego zagadnienia nie wraca\u0107. Jednak w ostatnich latach zmieni\u0142a si\u0119 ocena tych czyn\u00f3w. Jednym s\u0142owem lotnicy ci s\u0105 coraz bardziej powszechnie szkalowani. Podkre\u015bla si\u0119 ich nierozs\u0105dek i nie przejmowanie si\u0119 pozosta\u0142ymi w Polsce rodzinami i przyjaci\u00f3\u0142mi, kt\u00f3rych dotkn\u0119\u0142y konsekwencje tych zdarze\u0144. Tego typu s\u0105dy s\u0105 wydawane publicznie i powszechnie podczas r\u00f3\u017cnej rangi piknik\u00f3w i zawod\u00f3w lotniczych.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-377","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artykuly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/377","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=377"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/377\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1878,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/377\/revisions\/1878"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=377"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=377"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=377"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}