Wi\u0119kszo\u015b\u0107 muze\u00f3w w ca\u0142o\u015bci po\u015bwi\u0119conych historii awiacji zmuszona jest do gospodarowania dosy\u0107 niewielkimi cz\u0119\u015bciami terenu na uboczu nadal aktywnych lotnisk. Zupe\u0142nie inna sytuacja ma miejsce w Krakowie, tutejsze Muzeum Lotnictwa Polskiego znajduje si\u0119 w posiadaniu znacznej cz\u0119\u015bci historycznego obecnie ju\u017c nie u\u017cytkowanego lotniska Rakowice- Czy\u017cyny, kt\u00f3re w wyniku specyficznych dzia\u0142a\u0144 urbanistycznych socjalistycznych w\u0142adz znalaz\u0142o si\u0119 wewn\u0105trz miasta. Znaczne po\u0142acie terenu, oraz bogata historia miejsca w kt\u00f3rym ten teren si\u0119 znajduje otworzy\u0142a niezwyk\u0142e perspektywy rozwoju dla jedynego typowo lotniczego muzeum w Polsce ( by\u0107 mo\u017ce ju\u017c wkr\u00f3tce podobny obiekt zostanie utworzony w \u0141odzi ). Obecnie ci\u0119\u017cko zadowoli\u0107 zar\u00f3wno zwiedzaj\u0105cych, jak i w\u0142adze samorz\u0105dowe ( od kt\u00f3rych zale\u017cy finansowanie tego typu organizacji ) jedynie stawiaj\u0105c jak najwi\u0119ksz\u0105 ilo\u015b\u0107 statk\u00f3w powietrznych. Idea\u0142em by\u0142oby takie zagospodarowanie przestrzeni by m\u00f3c zaprezentowa\u0107 samoloty, umie\u015bci\u0107 je w tle historycznym, a jednocze\u015bnie zainteresowa\u0107 go\u015bci, nie zapominaj\u0105c o warto\u015bciach edukacyjnych miejsca w kt\u00f3rym si\u0119 znajdujemy. Nie jest to \u0142atwe, ale z biegiem czasu krakowskie muzeum i teren do niego przyleg\u0142y przybli\u017ca si\u0119 do tego idea\u0142u.<\/p>\n
Historyczna warto\u015b\u0107 parku.<\/h3>\n
Jedn\u0105 z mocnych stron lokalizacji Lotniczego Parku Kulturowego jest jego warto\u015b\u0107 historyczna. Ma\u0142o kt\u00f3re miejsce w Polsce ma tak bogat\u0105, lotnicz\u0105 histori\u0119 jak lotnisko Rakowice-Czy\u017cyny. Wszystko zacz\u0119\u0142o si\u0119 w 1892r. kiedy to na Rakowickich b\u0142oniach zacz\u0119\u0142y stacjonowa\u0107 aerostaty armii austro-w\u0119gierskiej, by ju\u017c w 1912r. wyl\u0105dowa\u0142 tu pierwszy cesarsko-kr\u00f3lewski samolot. W tym te\u017c czasie armia austriacka organizuje tu jedno z pierwszych sta\u0142ych lotnisk w Europie, kt\u00f3re wesz\u0142o w sk\u0142ad Flugpark 7 (Flugpark’i by\u0142y to bazy lotnicze posiadaj\u0105ce w pe\u0142ne wyposa\u017cenie techniczne). 31 pa\u017adziernika 1918r. lotnisko przejmuj\u0105 Polacy, dzi\u0119ki czemu staje si\u0119 to pierwszy tego typu obiekt nale\u017c\u0105cy do odzyskuj\u0105cej niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Polski. W trzy lata p\u00f3\u017aniej w Rakowicach zorganizowany zostaje 2 Pu\u0142k Lotniczy, kt\u00f3ry stacjonowa\u0142 tu a\u017c do 23 sierpnia 1939r., kiedy to og\u0142oszono mobilizacj\u0119, a samoloty bojowe rozlokowano na lotniskach frontowych. Przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 okresu II wojny \u015bwiatowej z lotniska korzystali Niemcy, wykorzystuj\u0105c go m.in. w trakcie przygotowywania do ataku na ZSRS, czy jako baz\u0119 nocnych my\u015bliwc\u00f3w. Gdy w styczniu 1945r. Armia Czerwona zajmowa\u0142a Krak\u00f3w, zaj\u0119\u0142a tak\u017ce i Rakowickie lotnisko, by w po\u0142owie tego samego roku przekaza\u0107 go polskim w\u0142adz\u0105 wojskowym. W 1963r. wycofano z lotniska samoloty bojowe, pozosta\u0142 Aeroklub Krakowski, kt\u00f3ry rok p\u00f3\u017aniej zorganizowa\u0142 wystaw\u0119 lotnicz\u0105 b\u0119d\u0105c\u0105 podstaw\u0105 dla stworzenia muzeum. Tak bogatej historii (kt\u00f3ra tu zosta\u0142a przedstawiona wyj\u0105tkowo og\u00f3lnikowo, zach\u0119cam do wzbogacenia wiedzy na ten temat) nie mo\u017cna by\u0142o zmarnowa\u0107.<\/p>\n
Koncepcja.<\/h3>\n
Pomys\u0142 stworzenia Lotniczego Parku Kulturowego zrodzi\u0142 si\u0119 na pocz\u0105tku lat 90., jednak nie od razu mo\u017cna by\u0142o podj\u0105\u0107 jego realizacj\u0119. Podj\u0119to si\u0119 stworzenia miejsca, kt\u00f3re poza prezentacj\u0105 ekspozycji muzeum mia\u0142o by pe\u0142ni\u0107 rol\u0119 parku, lub ogrodu, kt\u00f3ry swoj\u0105 specyficzn\u0105 aran\u017cacj\u0105 mia\u0142by nasuwa\u0107 skojarzenia z histori\u0105 ma\u0142opolskiej awiacji, zachowuj\u0105c u\u017cytkowe mo\u017cliwo\u015bci terenu. Nale\u017ca\u0142o tak\u017ce tak zaprojektowa\u0107 teren by przede wszystkim by\u0142 przystosowany do codziennego przyjmowania normalnej ilo\u015bci zwiedzaj\u0105cych. Jednak nie zapominaj\u0105c o staraniach przyrzucenia \u201e\u017cycia\u201d historycznego lotniska. Chciano stworzy\u0107 miejsce w kt\u00f3rym mo\u017cna by by\u0142o zorganizowa\u0107 niewielkie pokazy lotnicze, czy modelarskie, jak r\u00f3wnie\u017c inne imprezy masowe (kt\u00f3re mog\u0142y by by\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142em dodatkowych dochod\u00f3w muzeum). W plan wykorzystania przestrzeni wpisane by\u0142o r\u00f3wnie\u017c l\u0105dowisko dla \u015bmig\u0142owc\u00f3w stworzone z my\u015bl\u0105 codziennego wykorzystania przez s\u0142u\u017cby u\u017cyteczno\u015bci publicznej. To wszystko musia\u0142o by\u0107 zgrane w taki spos\u00f3b by \u017cadne niestandardowe wykorzystanie nie utrudnia\u0142o podstawowego, dydaktycznego charakteru obiektu. Park mia\u0142 by\u0107 miejscem gdzie dobrze czu\u0142 by si\u0119 pasjonat lotnictwa, ale i osoba niezbyt mocno zainteresowana tym tematem mog\u0142aby przyjemnie sp\u0119dzi\u0107 czas.<\/p>\n
Usytuowanie.<\/h3>\n
Zmiany zachodz\u0105ce w zagospodarowaniu Krakowa usytuowa\u0142y teren nale\u017c\u0105cy do Muzeum Lotnictwa Polskiego w dosy\u0107 charakterystycznym po\u0142o\u017ceniu. Dawniej miejsce styku dawnych krakowskich zabudowa\u0144 z Now\u0105 Hut\u0105 by\u0142 niezbyt g\u0119sto zabudowany. W ci\u0105gu ostatnich lat sytuacja ta uleg\u0142a znacznej zmianie, wolne przestrzenie znajduj\u0105ce si\u0119 w okolicach ulicy Bora Komorowskiego i alei Jana Paw\u0142a II zosta\u0142y zagospodarowane przez: hipermarket, osiedla mieszkaniowe, biurowce i budynki Politechniki Krakowskiej. Spowodowa\u0142o to, \u017ce i tak specyficzne usytuowanie muzeum (wi\u0119kszo\u015b\u0107 muze\u00f3w lotnictwa znajduje si\u0119 jednak na obrze\u017cach miast) nabra\u0142o jeszcze bardziej unikalnego charakteru. Dodatkowo w niewielkiej odleg\u0142o\u015bci, na ulicy U\u0142an\u00f3w usytuowana jest jednostka wojskowa, po\u015brednio zwi\u0105zana z lotnictwem poniewa\u017c o roli powietrzno-desantowej (na terenie tej\u017ce jednostki znajduje si\u0119 jeszcze, jeden z hangar\u00f3w wykorzystywany niegdy\u015b do przechowywania aerostat\u00f3w).<\/p>\n
Co uda\u0142o si\u0119 do tej pory zrealizowa\u0107?<\/h3>\n
Niemal 10 lat temu rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 proces realizacji wcze\u015bniejszych za\u0142o\u017ce\u0144. Jako pierwszy zako\u0144czono budow\u0119 wa\u0142u ziemnego okalaj\u0105cego teren ekspozycji. Dzi\u0119ki temu odci\u0119to si\u0119 od widoku blokowisk Nowej Huty, a ocenie biurowc\u00f3w znajduj\u0105cych si\u0119 tu\u017c za wa\u0142em. Wzd\u0142u\u017c wa\u0142u ustawione zosta\u0142y odrzutowe samoloty bojowe wykorzystywane w lotnictwie polskim od lat 50., ze wzgl\u0119du na du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 maszyn tam stoj\u0105cych opracowano w biurze konstrukcyjnym MiG, miejsce to otrzyma\u0142o nazw\u0119 alei MiG\u00f3w. W kolejnych etapach wybudowano ogrodzenie, \u015bcie\u017ck\u0119 wzd\u0142u\u017c alei MiG\u00f3w wy\u0142o\u017cono kostk\u0105, umo\u017cliwiaj\u0105c zwiedzanie tej cz\u0119\u015bci ekspozycji przy gorszych warunkach pogodowych (bez nara\u017cania si\u0119 na przemokni\u0119te i brudne od b\u0142ota buty, i nogawki spodni). Wa\u017cnym krokiem by\u0142o zniwelowanie i przywr\u00f3cenie historycznego wygl\u0105du znacznej po\u0142aci ziemi, na kt\u00f3rej znajdowa\u0142y si\u0119 zaniedbane ogr\u00f3dki dzia\u0142kowe, kt\u00f3re zosta\u0142y zast\u0105pione przez przyjazny dla mieszka\u0144c\u00f3w park. \u015aci\u0105gni\u0119to r\u00f3wnie\u017c nadk\u0142ad ziemi znajduj\u0105cy si\u0119 na dawnym pasie startowym. Starania te pozwoli\u0142y na stworzenie betonowego l\u0105dowiska dla \u015bmig\u0142owc\u00f3w i dw\u00f3ch nowych blaszanych hangar\u00f3w. W jednym z nich znajduj\u0105 si\u0119 obecnie elementy ekspozycji muzeum, w drugim natomiast stacjonuj\u0105 dwa \u015bmig\u0142owce policyjne. Dzi\u0119ki czemu spe\u0142ni\u0142o si\u0119 marzenie o przywr\u00f3ceniu Rakowickiemu lotnisku codziennej aktywno\u015bci lotniczej. W tym samym czasie powsta\u0142 dalszy odcinek wa\u0142u ziemnego ci\u0105gn\u0105cego si\u0119 wzd\u0142u\u017c dawnej \u015bcie\u017cki ko\u0142owania. W przysz\u0142o\u015bci b\u0119d\u0105 trwa\u0142y dalsze prace umo\u017cliwiaj\u0105ce coraz to przyjemniejszego korzystania z mo\u017cliwo\u015bci historycznego lotniska Rakowice – Czy\u017cyny. Pod koniec zesz\u0142ego roku samorz\u0105d wojew\u00f3dztwa Ma\u0142opolskiego wykupi\u0142 od Agencji Mienia Wojskowego niemal 4 hektarow\u0105 dzia\u0142k\u0119 na kt\u00f3rej znajduj\u0105 si\u0119 relikty hangar\u00f3w 2 Pu\u0142ku Lotniczego, co umo\u017cliwi dalszy rozw\u00f3j Lotniczego Parku Kulturowego. Dzi\u0119ki podj\u0119tym dzia\u0142aniom mo\u017cliwe sta\u0142o si\u0119 cykliczne organizowanie Ma\u0142opolskiego Pikniku Lotniczego, kt\u00f3ry jest doskona\u0142\u0105 promocj\u0105 zar\u00f3wno techniki jak i historii.<\/p>\n
Nowy gmach g\u0142\u00f3wny.<\/h3>\n
Co prawda nowy gmach g\u0142\u00f3wny muzeum nie jest elementem planu Lotniczego Parku Kulturowego, jednak r\u00f3wnie\u017c jest obiektem maj\u0105cym wp\u0142yn\u0105\u0107 na jako\u015b\u0107 odbioru ekspozycji i historii ma\u0142opolskiego lotnictwa. Nowy budynek ma nie tylko zwi\u0119kszy\u0107 mo\u017cliwo\u015bci ekspozycyjne Muzeum Lotnictwa Polskiego, ma tak\u017ce usprawni\u0107 jego funkcje dydaktyczn\u0105, jak r\u00f3wnie\u017c poprawi\u0107 komfort pracy. Do gmachu tego ma zosta\u0107 przeniesione biuro, cz\u0119\u015b\u0107 ekspozycji, biblioteka oraz cz\u0119\u015b\u0107 handlowa, maj\u0105 si\u0119 tam znale\u017a\u0107 r\u00f3wnie\u017c pomieszczenia o nowych funkcjach, takie jak sala wyk\u0142adowa, czy ma\u0142e kino. Budowa budynku zako\u0144czy\u0142a si\u0119 w kwietniu bie\u017c\u0105cego roku, obecnie trwaj\u0105 prace wyko\u0144czeniowe we wn\u0119trzu. Uroczyste otwarcie zaplanowane jest na wrzesie\u0144 (miejmy nadziej\u0119 \u017ce tak si\u0119 stanie). Projekt budynku zosta\u0142 wykonany w niemieckiej pracowni Pyssal.Ruge Architekten i z lotu ptaka ma przypomina\u0107 kszta\u0142tem trzy – \u0142opatowe \u015bmig\u0142o. Wmurowanie aktu erekcyjnego mia\u0142o miejsce nied\u0142ugo po rozpocz\u0119ciu budowy w maju 2008r., na pocz\u0105tku nast\u0119pnego roku to wydarzenie zosta\u0142o uznane przez portal sztuka – architektury.pl za najwa\u017cniejsze w dziedzinie Polskiej architektury na 2008 rok.<\/p>\n
Opracowa\u0142 Kamil Stasiak<\/p>\n
Wi\u0119kszo\u015b\u0107 muze\u00f3w w ca\u0142o\u015bci po\u015bwi\u0119conych historii awiacji zmuszona jest do gospodarowania dosy\u0107 niewielkimi cz\u0119\u015bciami terenu na uboczu nadal aktywnych lotnisk. Zupe\u0142nie inna sytuacja ma miejsce w Krakowie, tutejsze Muzeum Lotnictwa Polskiego znajduje si\u0119 w posiadaniu znacznej cz\u0119\u015bci historycznego obecnie ju\u017c nie u\u017cytkowanego lotniska Rakowice- Czy\u017cyny, kt\u00f3re w wyniku specyficznych dzia\u0142a\u0144 urbanistycznych socjalistycznych w\u0142adz znalaz\u0142o si\u0119 wewn\u0105trz miasta. Znaczne po\u0142acie terenu, oraz bogata historia miejsca w kt\u00f3rym ten teren si\u0119 znajduje otworzy\u0142a niezwyk\u0142e perspektywy rozwoju dla jedynego typowo lotniczego muzeum w Polsce ( by\u0107 mo\u017ce ju\u017c wkr\u00f3tce podobny obiekt zostanie utworzony w \u0141odzi ). Obecnie ci\u0119\u017cko zadowoli\u0107 zar\u00f3wno zwiedzaj\u0105cych, jak i w\u0142adze samorz\u0105dowe ( od kt\u00f3rych zale\u017cy finansowanie tego typu organizacji ) jedynie stawiaj\u0105c jak najwi\u0119ksz\u0105 ilo\u015b\u0107 statk\u00f3w powietrznych. Idea\u0142em by\u0142oby takie zagospodarowanie przestrzeni by m\u00f3c zaprezentowa\u0107 samoloty, umie\u015bci\u0107 je w tle historycznym, a jednocze\u015bnie zainteresowa\u0107 go\u015bci, nie zapominaj\u0105c o warto\u015bciach edukacyjnych miejsca w kt\u00f3rym si\u0119 znajdujemy. Nie jest to \u0142atwe, ale z biegiem czasu krakowskie muzeum i teren do niego przyleg\u0142y przybli\u017ca si\u0119 do tego idea\u0142u.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-28","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artykuly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1940,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28\/revisions\/1940"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}