W 1950 roku, powsta\u0142a 16. Dywizja Lotnictwa Szturmowego Wojsk Lotniczych w Pile, w sk\u0142ad, kt\u00f3rej wesz\u0142y pu\u0142ki lotnicze w Pile i Miros\u0142awcu oraz Poznaniu (Lotnisko \u0141awica). W 1957 roku, 16. Dywizja Lotnictwa Szturmowego mia\u0142a w swoim sk\u0142adzie; 6. PLSz Pi\u0142a, 51. PLSz Pi\u0142a, 53. PLSz Miros\u0142awiec. W 1954 roku, Dywizja zako\u0144czy\u0142a eksploatacj\u0119 bombowc\u00f3w nurkuj\u0105cych pozostaj\u0105c tylko z samolotami I\u0142-10, kt\u00f3re wycofano do 1960 roku i u\u017cytkuj\u0105c samoloty MiG-15, Lim-1\/2. Zasz\u0142a, wi\u0119c konieczno\u015b\u0107 utworzenia poligonu lotniczego przystosowanego do szkolenia ogniowego tych pu\u0142k\u00f3w lotniczych.<\/p>\n W Nadarzycach istnia\u0142o zapasowe lotnisko z gruntowym polem wzlot\u00f3w. Nie stacjonowa\u0142 na nim \u017caden pu\u0142k lotniczy, a opiek\u0119 nad nim sprawowa\u0142a Komenda Lotniska Zapasowego. Na jego terenie by\u0142 ju\u017c wytyczony kr\u0105g bombrdierski i istnia\u0142y tarcze strzeleckie. Przylatywa\u0142y tutaj samoloty Pe-2, I\u0142-10 i Tu-2, kt\u00f3re stacjonowa\u0142y na Lotnisku \u0141awica i zrzuca\u0142y cementowe bomby, a strzelcy pok\u0142adowi strzelali ostr\u0105 amunicja do naziemnych cel\u00f3w. W pobli\u017cu istnia\u0142 ogromy obszarowo sowiecki kompleks militarny z dwoma miastami; Borne Sulinowo i K\u0142omino. \u0141\u0105czna powierzchnia 18\u00a0000-20\u00a0000 hektar\u00f3w. By\u0142 on wykorzystywany przez moskiewskie wojska pancerne, artyleryjskie i rakietowe.<\/p>\n By\u0142o to dobre miejsce na za\u0142o\u017cenie poligonu lotniczego, chocia\u017c nie jedyne. Brano pod uwag\u0119 rejon miejscowo\u015bci Mi\u0119dzych\u00f3d (niedaleko Skwierzyny) i Witkowo (ko\u0142o Lotniska Powidz). 21. Poligon Lotniczy w Nadarzycach powsta\u0142 w 1953 roku. Oficjaln\u0105 dat\u0105 powstania poligonu jest 3 marzec 1953 rok. Poligonem kierowa\u0142 komendant poligonu, kt\u00f3ry jednocze\u015bnie zarz\u0105dza\u0142 lotniskiem.<\/p>\n Dla budowy poligonu przydzielono odpowiednie \u015brodki finansowe, sprz\u0119t i \u017co\u0142nierzy. Do budowy skierowano batalion budowy lotnisk w sile dw\u00f3ch kompanii. Oko\u0142o 150-200 os\u00f3b. Oficerowie zamieszkali w kwaterach prywatnych w pobliskiej miejscowo\u015bci, a \u017co\u0142nierze s\u0142u\u017cby zasadniczej biwakowali w namiotach i barakach. W 1954 roku, oddano do u\u017cytku pierwsze budynki; koszarowiec, blok mieszkalny i magazyn. Postawiono tak\u017ce budynek wielofunkcyjny, gara\u017ce, warsztat i stajnie. Konie wykorzystywano nie tylko do utrzymania infrastruktury poligonu, ale tak\u017ce do transportu zaopatrzenia z nadrz\u0119dnej jednostkiwojskowej, kt\u00f3ra znajdowa\u0142a si\u0119 w odleg\u0142ym o 22 km Wa\u0142czu. \u017bo\u0142nierze do dyspozycji mieli kilka rower\u00f3w. Na samym poligonie pojawi\u0142y si\u0119 pierwsze cele w postaci drewnianych konstrukcji i zez\u0142omowanych samochod\u00f3w. Sta\u0142a obs\u0142ugapoligonu by\u0142a w sile plutonu. W 1955 roku, poligon otrzyma\u0142 pierwsze 2 samochody ci\u0119\u017carowe typu Lublin, ci\u0105gnik z przyczep\u0105 i motocykl.<\/p>\n W 1957 roku, na lotnisku wybudowano betonowa drog\u0119 startow\u0105 i drogi ko\u0142owania. Od tej pory cz\u0119sto zjawia\u0142y si\u0119 tutaj samoloty Lim-1\/2 wykorzystywane w roli samolot\u00f3w my\u015bliwsko-bombowych (uderzeniowych). Od po\u0142owy 60-lat l\u0105dowa\u0142y tu my\u015bliwce MiG-21, kt\u00f3re tak\u017ce \u0107wiczy\u0142y ataki na cele naziemne. Podobne ataki my\u015bliwcami MiG-21 \u0107wiczono na Pustyni B\u0142\u0119dowskiej. Lecz najcz\u0119\u015bciej go\u015bci\u0142y tutaj samoloty Lim-6 bis (druga po\u0142owa 60-lat i ca\u0142a dekada 70-lat).<\/p>\n Z ko\u0144cem 60-lat wybudowano tutaj kolejne budynki, w tym mieszkalne. Od tej pory oficerowie nie byli kwaterowani w domach gospodarzy z pobliskiej miejscowo\u015bci.<\/p>\n W 1976 roku, poligon by\u0142 jedn\u0105 z aren wielkich \u0107wicze\u0144 wojsk Uk\u0142adu Warszawskiego pod kryptonimem "Tarcza 76". Poligon, kt\u00f3ry by\u0142 okre\u015blany, jako 21. Poligon Lotniczy, zosta\u0142 przemianowany na 21. Centralny Poligon Lotniczy. Komenda poligonu uzyska\u0142a fundusze i dzi\u0119ki nim na poligonie pojawi\u0142y si\u0119 nowe cele w postaci wycofywanych z eksploatacji; samolot\u00f3w typu MiG-15\/Lim-2 i MiG-17\/Lim-5, czo\u0142g\u00f3w T-34 i innych woz\u00f3w bojowych. Efektem \u0107wicze\u0144 Tarcza 76, by\u0142o rozpocz\u0119cie wykorzystywania poligonu tak\u017ce przez jednostki sowieckie (P\u00f3\u0142nocnej Grupy Armii Radzieckiej). Ma\u0142o tego, moskale zacz\u0119li posy\u0142a\u0107 tutaj wojska pa\u0144stw, kt\u00f3rym sprzedawali \u015bmig\u0142owce Mi-24. Na przyk\u0142ad z Nikaragui (pierwsza po\u0142owa 80-lat).<\/p>\n W czasie powsta\u0142y kolejne nowe obiekty i budynki. Mi\u0119dzy innymi obecne stanowisko kierowania, magazyn paliw i smar\u00f3w, a w bezpo\u015brednim s\u0105siedztwie jednostki wybudowano trzy bloki mieszkalne. Sta\u0142a obs\u0142uga poligonu by\u0142a w sile kompanii.<\/p>\n Z ko\u0144cem 70-lat zacz\u0119to wprowadza\u0107 elektryczn\u0105 ocen\u0119 wynik\u00f3w strzela\u0144. Po prostu pojawi\u0142y si\u0119 kamery filmuj\u0105ce efekty u\u017cycia uzbrojenia przenoszonego przez statki powietrzne. W ten spos\u00f3b zacz\u0105\u0142 powstawa\u0107 tak\u017ce materia\u0142 dydaktyczny, wykorzystywany w procesie szkolenia w szko\u0142ach wojskowych i jednostkach bojowych.<\/p>\n Na poligonie zacz\u0119\u0142y pojawia\u0107 si\u0119 samoloty Su-7 B (pocz\u0105tkowo przewidziane do atak\u00f3w j\u0105drowych), kt\u00f3re w zasadzie ko\u0144czy\u0142y swoj\u0105 karier\u0119. Kolejne samoloty to uderzeniowe, o zmiennej geometrii; od 1974 roku, Su-20 i od 1984 roku, Su-22, kt\u00f3re obecnie nadal tam \u0107wicz\u0105.<\/p>\n Z pocz\u0105tkiem 90-lat XX wieku, znaczenie 21. CPL jeszcze bardziej wzros\u0142o. By\u0142o to spowodowane redukcj\u0105 si\u0142 zbrojnych, a przez to zlikwidowano poligony lotnicze w Solcu Kujawskim i Podborsku. Niemal wszystkie pu\u0142ki lotnicze rozpocz\u0119\u0142y szkolenie w Nadarzycach.<\/p>\n Od 1996 roku, 21. CPL zacz\u0105\u0142 si\u0119 przygotowywa\u0107 do spe\u0142niania norm NATO, co by\u0142o zwi\u0105zane z akcesj\u0105 Polski do tego sojuszu. Zmienia\u0142a si\u0119 infrastruktura. Pojawi\u0142 si\u0119 nowy sprz\u0119t \u0142\u0105czno\u015bci, kt\u00f3ry spe\u0142nia\u0142 normy NATO. Akcesja Polski do NATO wprowadza\u0142a zupe\u0142nie nowe procedury post\u0119powania ze statkami powietrznymi, wykonuj\u0105cymi zadania bojowe na poligonie. Od 1997 roku, nad poligonem zacz\u0119\u0142y pojawia\u0107 si\u0119 statki powietrzne nale\u017c\u0105ce do NATO. Tutaj przeprowadzano epizody lub nawet g\u0142\u00f3wne cz\u0119\u015bci \u0107wicze\u0144. Trzeba powiedzie\u0107, \u017ce 21. CPL bardzo przypad\u0142 do gustu naszym sojusznikom.<\/p>\n W dniu 2 wrze\u015bnia 1999 roku, samoloty MiG-23 zako\u0144czy\u0142y s\u0142u\u017cb\u0119 w Lotnictwie Polskim. 6 maszyn przekazano na poligon w Nadarzycach i sta\u0142y si\u0119 naziemnymi celami lotniczymi. Inny, jeden sta\u0142 si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 tutejszego skansenu.<\/p>\n W 1999 roku, Rzeczypospolita Polska wst\u0105pi\u0142a do NATO. 21. Centralny Poligon Lotniczy wszed\u0142 w sk\u0142ad garnizonu Miros\u0142awiec z 12. Baz\u0105 Lotnicz\u0105 i 8. Eskadra Lotnictwa Taktycznego.<\/p>\n W 2003 roku, Polskie Si\u0142y Powietrzne zako\u0144czy\u0142y eksploatacj\u0119 samolot\u00f3w typu MiG-21. Ju\u017c wcze\u015bniej, kilka maszyn tego typu trafi\u0142o do Nadarzyc. Teraz do\u0142\u0105czy\u0142y kolejne. R\u00f3wnie\u017c te pomalowane w kamufla\u017c.<\/p>\n Od 2007 roku, na poligonie zacz\u0119\u0142y \u0107wiczy\u0107 Polskie Lockheed Martin F-16 Jastrz\u0105b. Analogow\u0105 ocen\u0119 wynik\u00f3w strzela\u0144 zast\u0105piono cyfrow\u0105.<\/p>\n W 2009 roku, decyzj\u0105 ministra obrony narodowej (Decyzja Nr 243\/MON z dnia 15.07.2009 roku) wprowadzono odznak\u0119 pami\u0105tkow\u0105 oraz oznak\u0119 rozpoznawcz\u0105 21. Centralnego Poligonu Lotniczego.<\/p>\n W 2010 roku, 8. ELT zosta\u0142 przebazowana do \u015awidwina, 12. BLot zosta\u0142a przemianowana na 12. Komend\u0119 Lotniska Miros\u0142awiec, a 21. CPL przeszed\u0142 w bezpo\u015brednie podporzadkowanie Dow\u00f3dztwu Si\u0142 Powietrznych Rzeczypospolitej wWarszawie. Obecnie lotnisko w Miros\u0142awcu jest 12. Baz\u0105 Bezpilotowych Aparat\u00f3w Lataj\u0105cych. Oficjalna nazwa 12. Baza Bezza\u0142ogowych Statk\u00f3w Powietrznych.<\/p>\n 21 CPL nadal zabezpiecza dzia\u0142anie eskadr lotniczych i zwi\u0105zk\u00f3w taktycznych. Zar\u00f3wno w dzie\u0144 jak i w nocy. Stanowi podstawowe ogniwo systemu szkolenia ogniowego lotnictwa wojskowego. 21. Centralny Poligon Lotniczy w Nadarzycach jest najwi\u0119kszym poligonem lotniczym i jedynym czynnym obecnie bombowiskiem w Europie. Z polskiego poligonu korzystaj\u0105 tak\u017ce Si\u0142y Powietrzne sojuszu pa\u0144stw NATO, mi\u0119dzy innymi W\u0142och, UK, Belgii, Holandii, Kanady i USA.<\/p>\n Zasadniczy teren poligonu liczy oko\u0142o 7 950 hektar\u00f3w i praktycznie nie uleg\u0142 zmianie od 1953 roku. Tak zwane pole robocze, czyli obszar, na kt\u00f3rym korzysta si\u0119 z ostrej amunicji, pocisk\u00f3w rakietowych klasy p-z (powietrze-ziemia lub wed\u0142ug nowej nomenklatury powietrze-powierzchnia) wynosi oko\u0142o 1\u00a0500 hektar\u00f3w. Cele \u0107wiczebne to wycofane z eksploatacji samoloty,czo\u0142gi, wozy bojowe i armaty. O samego powstania jest tutaj teren symuluj\u0105cy RWY (drog\u0119 startow\u0105). Od 2007 roku, niemal 200 razy w ci\u0105gu roku s\u0105 wykonywane ataki z powietrza pojedynczych samolot\u00f3w\/\u015bmig\u0142owc\u00f3w, par lub kluczy. Poligon umo\u017cliwia u\u017cywanie bojowych oraz \u0107wiczebnych \u015brodk\u00f3w walki, pocz\u0105wszy od pok\u0142adowej broni strzeleckiej, poprzez r\u00f3\u017cnego rodzaju bomby (burz\u0105ce, od\u0142amkowo – burz\u0105ce, zapalaj\u0105ce, kierowane) o wadze do 500 kg, a na kierowanych pociskach rakietowych ko\u0144cz\u0105c. Wszystkie dzia\u0142ania, realizowane na poligonie s\u0105 filmowane, a ich skuteczno\u015b\u0107 i celno\u015b\u0107 wykonania okre\u015blana jest przy wykorzystaniu zintegrowanego systemu oceny u\u017cycia lotniczych \u015brodk\u00f3w bojowych. Ponadto stworzono tutaj warunki nie tylko do wykonywania konkretnych zada\u0144 ogniowych (uderze\u0144), ale tak\u017ce ustawiono sprz\u0119t oraz makiety, s\u0142u\u017c\u0105ce szkoleniu rozpoznania i wskazywania konkretnych cel\u00f3w z powietrza. Na potrzeby realnego zobrazowania r\u00f3\u017cnych sytuacji wsp\u00f3\u0142czesnego pola walki, wykorzystuje si\u0119 tu egzemplarze wycofanych sprz\u0119t\u00f3w techniki bojowej – samolot\u00f3w, czo\u0142g\u00f3w, woz\u00f3w bojowych czy armat.\u00a0 Sukcesywnie powstaj\u0105 kolejne nowe cele poligonowe, kt\u00f3re s\u0142u\u017c\u0105 podnoszeniu atrakcyjno\u015bci szkolenia lotniczego. W tym ju\u017c wieku, odby\u0142y si\u0119 takie wa\u017cne \u0107wiczenia jak; Orli Szpon, Ocelot, Dzielny Orze\u0142, Clean Hunter, U\u0142a\u0144ski Orze\u0142, Cooperative Bear, Victory Strike, Eagle Talon, Kania, Bielik, Kondor, ZLOT, Anakonda.<\/p>\n Planowane jest wyposa\u017cenie 21. CPL w tak zwany aktywny system walki radioelektronicznej. Pozwoli to na ca\u0142kowite zako\u0144czenie przygotowania poligonu do nowych standard\u00f3w NATO. Z poligonu opr\u00f3cz lotnictwa uderzeniowego korzystaj\u0105 tak\u017ce samoloty\/\u015bmig\u0142owce rozpoznawcze. Od 2009 roku, \u0107wicz\u0105 tutaj tak\u017ce nasze samoloty transportowe C-130 Herkules.Mi\u0119dzy innymi manewry obronne przed atakami z ziemi z u\u017cyciem flar i innego sprz\u0119tu. Z poligonu korzysta Instytut Techniczny Wojsk Lotniczych.<\/p>\n Od wielu ju\u017c lat na poligonie wykonuje zadania 38. Minerski Patrol Rozminowania, kt\u00f3ry przede wszystkim zajmuje si\u0119 niszczeniem przedmiot\u00f3w niebezpiecznych pozosta\u0142ych po dzia\u0142aniach lotniczych. Oddzia\u0142 ten jest w strukturach 21. CPL.<\/p>\n Na 21. CPL by\u0142y tak\u017ce sytuacje, kiedy statek powietrzny r\u00f3wna si\u0119 z horyzontem. Pojawia si\u0119 czarny dym p\u0142on\u0105cego paliwa lotniczego. Wszyscy w\u00f3wczas wypatruj\u0105 otwartych czasz spadochron\u00f3w. Nieraz ko\u0144czy si\u0119 tylko na zniszczonym sprz\u0119cie,a nieraz niestety tym, co nazywamy tragedi\u0105. Na szcz\u0119\u015bcie w Nadarzycach niewiele by\u0142o takich przypadk\u00f3w.<\/p>\n Ostatni znany wypadek wydarzy\u0142 si\u0119 w dniu 25 wrze\u015bnia 2007 roku. Dwumiejscowy samolot pola walki AMX-T nale\u017c\u0105cy do W\u0142oskich Si\u0142 Powietrznych uleg\u0142 wypadkowi oko\u0142o godziny 11:10 niedaleko Czempinia w Wielkopolsce. Przyczyn\u0105 by\u0142a awaria silnika. Obaj cz\u0142onkowie za\u0142ogi – W\u0142och i Polak (Capitano Michele Grassi z 132\u00b0 Gruppo, 51\u00b0 Stormo, z bazy Istvana, i kapitan Grzegorz Go\u0142as z 7. ELT z Powidza) zdo\u0142ali si\u0119 katapultowa\u0107 i wyszli z wypadku bez szwanku. Samolot bra\u0142 udzia\u0142 w \u0107wiczeniach Italian Dancer. \u0106wiczono atakowanie cel\u00f3w naziemnych na poligonie w Nadarzycach z wykorzystaniem uzbrojenia niekierowanego (dzia\u0142ka, npr, bomby). W\u0142oskie samoloty bazowa\u0142y na Lotnisku Powidz.<\/p>\n W dniu 3 marca 2013 roku, 21. CPL obchodzi\u0142 sw\u00f3j jubileusz 60-lecia.<\/p>\n Kod lotniska ICAO – EPNA. Sam status Lotniska Nadarzyce jest niejasny. Wed\u0142ug dokument\u00f3w lotnisko jest wycofane z eksploatacji, niemniej jednak nadal jest eksploatowane przez lotnictwo wojskowe. To prawda, \u017ce nie l\u0105duj\u0105 na nim samoloty MiG-29, Su-22 i F-16 Jastrz\u0105b, ale \u015bmig\u0142owce tak. Lotnisko jest integralna cz\u0119\u015bci\u0105 poligonu. <\/p>\n Wojew\u00f3dztwo: wielkopolskie. Adres: Nadarzyce 1, 64-915 Nadarzyce. Telefon: 67\/250-61-11.<\/p>\n Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" W 1950 roku, powsta\u0142a 16. Dywizja Lotnictwa Szturmowego Wojsk Lotniczych w Pile, w sk\u0142ad, kt\u00f3rej wesz\u0142y pu\u0142ki lotnicze w Pile i Miros\u0142awcu oraz Poznaniu (Lotnisko \u0141awica). W 1957 roku, 16. Dywizja Lotnictwa Szturmowego mia\u0142a w swoim sk\u0142adzie; 6. PLSz Pi\u0142a, 51. PLSz Pi\u0142a, 53. PLSz Miros\u0142awiec. W 1954 roku, Dywizja zako\u0144czy\u0142a eksploatacj\u0119 bombowc\u00f3w nurkuj\u0105cych pozostaj\u0105c tylko z samolotami I\u0142-10, kt\u00f3re wycofano do 1960 roku i u\u017cytkuj\u0105c samoloty MiG-15, Lim-1\/2. Zasz\u0142a, wi\u0119c konieczno\u015b\u0107 utworzenia poligonu lotniczego przystosowanego do szkolenia ogniowego tych pu\u0142k\u00f3w lotniczych.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[],"class_list":["post-146","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lotniska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/146","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=146"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/146\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2419,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/146\/revisions\/2419"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=146"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=146"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=146"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Poligon Lotniczy.<\/h3>\n
2013 rok.<\/h3>\n
Lotnisko Nadarzyce.<\/h3>\n
21 Centralny Poligon Lotniczy – Nadarzyce.<\/h3>\n