{"id":1254,"date":"2022-04-09T13:32:11","date_gmt":"2022-04-09T11:32:11","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2022\/04\/09\/lotnisko-w-zamosciu-mokre-2013r\/"},"modified":"2024-07-13T18:46:03","modified_gmt":"2024-07-13T16:46:03","slug":"lotnisko-w-zamosciu-mokre-2013r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=1254&lang=pl","title":{"rendered":"Lotnisko w Zamo\u015bciu &#8211; Mokre. 2013r."},"content":{"rendered":"<p>Zamo\u015b\u0107 2022-04-09<\/p>\n<h3 id=\"Lotnisko-w-Zamo\u015bciu.\"  >Lotnisko w Zamo\u015bciu.<\/h3>\n<p>Ci\u0105g dalszy z poprzedniego rozdzia\u0142u.<\/p>\n<h3 id=\"Zamo\u015b\u0107.-1950-rok.\"  >Zamo\u015b\u0107. 1950 rok.<\/h3>\n<p>W dniu 25.02.1950r., ukaza\u0142 si\u0119 Rozkaz ministra obrony narodowej, nakazuj\u0105cy przeniesienie Technicznej Szko\u0142y Lotniczej do koszar w Zamo\u015bciu. Czas do 31.07.1950r.. Szko\u0142a wr\u00f3ci\u0142a na stare \u015bmieci. Ostatni eszelon przyby\u0142 do Zamo\u015bcia w dniu 27.06.1950r.. Konieczny by\u0142 jednak remont, gdy\u017c koszary przez cztery lata by\u0142y praktycznie opuszczone i zaniedbane. Remont uko\u0144czono w listopadzie 1950r.. Poniewa\u017c teraz szko\u0142a nie dzieli\u0142a obiekt\u00f3w z inn\u0105 szko\u0142\u0105, jak poprzednio, dlatego warunki lokalowe by\u0142y bardzo dobre. Lepsze ni\u017c w Warszawie.<\/p>\n<p>Jesieni\u0105 przyj\u0119to do szko\u0142y 1 200 kandydat\u00f3w, kt\u00f3rych przydzielono do trzech kolejnych batalion\u00f3w. Pierwszy batalion sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z rocznika wcielonego w 1949r., jeszcze w Warszawie. Zgodnie z nakazami z dow\u00f3dztwa okres nauki skr\u00f3cono z 22 miesi\u0119cy do 16 miesi\u0119cy. W pa\u017adzierniku 1950r., utworzono kurs oficerski, dla przysz\u0142ych wyk\u0142adowc\u00f3w, kt\u00f3rych w szkole brakowa\u0142o. W listopadzie 1950r., przeprowadzono kolejny taki kurs. Kandydat\u00f3w zgrupowano pocz\u0105tkowo w pluton, a nast\u0119pnie w Kompani\u0119 Szkoln\u0105 Technik\u00f3w Rezerwy Lotnictwa.<\/p>\n<p>Poniewa\u017c samoloty z nap\u0119dem turboodrzutowym wymaga\u0142y nawet 9 r\u00f3\u017cnych \u017co\u0142nierzy-specjalist\u00f3w, koniecznym okaza\u0142o si\u0119 szkolenie m\u0142odszych specjalist\u00f3w z w\u0105sk\u0105 specjalizacj\u0105. Szkolono ich w szko\u0142ach m\u0142odszych specjalist\u00f3w lotniczych. Jedna z takich szk\u00f3\u0142 powsta\u0142a przy TSWL w Zamo\u015bciu. Kursant\u00f3w w grupie by\u0142o oko\u0142o 200. Nauka trwa\u0142a kilka tygodni. Pierwszych 219 absolwent\u00f3w uzyska\u0142o tytu\u0142y specjalist\u00f3w w dniu 25.05.1950r.. Kolejna grupa w liczbie 199 os\u00f3b zako\u0144czy\u0142a szkolenie w czerwcu 1950r.<\/p>\n<h3 id=\"1951-rok.\"  >1951 rok.<\/h3>\n<p>Zgodnie z Rozkazem MON Nr 03\/Org z dnia 28.01.1951r., szko\u0142a przesz\u0142a na etat Nr 20\/199. Zwi\u0119kszeniu uleg\u0142 zar\u00f3wno etat sta\u0142y jak i zmienny. Teraz w szkole szkoli\u0142o si\u0119 1 430 os\u00f3b. Nast\u0105pi\u0142a tak\u017ce kolejna zmiana nazwy szko\u0142y na Techniczn\u0105 Szko\u0142\u0119 Wojsk Lotniczych. Ta nazwa utrzyma\u0142a si\u0119 najd\u0142u\u017cej i symbolizuje szko\u0142\u0119 w Zamo\u015bciu.<\/p>\n<p>W dniu 7.02.1951r., nast\u0105pi\u0142a zmiana komendanta szko\u0142y. Odszed\u0142 pp\u0142k Micha\u0142 Jakubik, a jego miejsce zaj\u0105\u0142 p\u0142k in\u017c. Pawe\u0142 Worobiow.<\/p>\n<p>Jednak ju\u017c wiosn\u0105 1951r. szko\u0142a przesz\u0142a na kolejny etat. Liczb\u0119 szkol\u0105cych si\u0119 zwi\u0119kszono z 1 430 os\u00f3b do 3 160 os\u00f3b. Zorganizowano ich w kolejnych batalionach szkolnych. \u0141\u0105cznie 7 batalion\u00f3w szkolnych, a we wrze\u015bniu 1951r., by\u0142o ju\u017c 8 batalion\u00f3w. Przy tak du\u017cej liczbie os\u00f3b koszary okaza\u0142y si\u0119 za ma\u0142e. Ciasnota by\u0142a bardzo du\u017ca i z dobrych warunk\u00f3w, sta\u0142y si\u0119 one trudne.<\/p>\n<p>W kwietniu 1951r., szko\u0142\u0119 opu\u015bci\u0142a pierwsza grupa specjalist\u00f3w obs\u0142ugi samolot\u00f3w my\u015bliwskich typu Jak-23. \u0141\u0105cznie oko\u0142o 40 os\u00f3b.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/a1630f2b66f838bc2c2f4a65f5fe00473b1bfbf5\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/a1630f2b66f838bc2c2f4a65f5fe00473b1bfbf5\" alt=\"Jak-23 nb 16. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>Jak-23 nb 16. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Jednocze\u015bnie szkolono grup\u0119 oficer\u00f3w technik\u00f3w, kt\u00f3rzy w liczbie 170 nauk\u0119 rozpocz\u0119li w maju 1951r.. W tym okresie wyst\u0105pi\u0142y kolejne tendencje skracania okresu nauki. Efekt by\u0142 taki, i\u017c w tym samym okresie uczyli si\u0119 \u017co\u0142nierze na mechanik\u00f3w na kursach; 18 miesi\u0119cy, 9 miesi\u0119cy, 8 miesi\u0119cy. A do tego z ro\u017cn\u0105 ilo\u015bci\u0105 godzin, bo niekt\u00f3rzy musieli uzupe\u0142nia\u0107 wykszta\u0142cenie podstawowe.<\/p>\n<h3 id=\"1952-rok.\"  >1952 rok.<\/h3>\n<p>W 1952r. przyj\u0119to do realizacji nowe programy szkolenia dla mechanik\u00f3w samolot\u00f3w turboodrzutowych. Jedno szkolenie z programem skr\u00f3conym, 12 miesi\u0119cy i 330 godzin. Drugie szkolenie normalne z czasem 24 miesi\u0119cy i 415 godzin. Rozpocz\u0119to tak\u017ce szkolenie w nowych specjalno\u015bciach do obs\u0142ugi; stacji akumulatorowych, elektrorozrusznik\u00f3w, dystrybutor\u00f3w tlenowych. W dniu 1.08.1952r., Szkol\u0119 M\u0142odszych Specjalist\u00f3w z Zamo\u015bcia przeniesiono do Warszawy na Bielany na ulic\u0119 \u017beromskiego i podporz\u0105dkowano 5 Dywizji Lotnictwa My\u015bliwskiego.<\/p>\n<p>W tym czasie szko\u0142a w Zamo\u015bciu wyszkoli\u0142a tak\u017ce grup\u0119 specjalist\u00f3w, kt\u00f3rzy zostali przedstawicielami wojska w Polskim Przemy\u015ble Lotniczym, kt\u00f3ry na masow\u0105 skal\u0119 rozpocz\u0105\u0142 budow\u0119 samolot\u00f3w typu Lim-1.<\/p>\n<h3 id=\"1953-rok.\"  >1953 rok.<\/h3>\n<p>Z pocz\u0105tkiem 1953 roku, w\u015br\u00f3d kadry szko\u0142y przeprowadzono nab\u00f3r do wy\u017cszych uczelni wojskowych. Nast\u0105pi\u0142a tak\u017ce zmiana na stanowisku komendanta. P\u0142k in\u017c. Pawe\u0142 Worobiow przekaza\u0142 obowi\u0105zki pp\u0142k Siergiejowi Aleksandrowowi, w dniu 24.03.1953 roku. W grudniu 1953 roku, rozpocz\u0119to szkolenie pierwszej grupy mechanik\u00f3w samolot\u00f3w bombowych typu I\u0142-28 z nap\u0119dem turboodrzutowym.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/0a30b0e549d130a1e321cf65ef93b8605a2e1de4\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/0a30b0e549d130a1e321cf65ef93b8605a2e1de4\" alt=\"I\u0142-28 nb 65. 2012 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>I\u0142-28 nb 65. 2012 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"1954-rok.\"  >1954 rok.<\/h3>\n<p>Pierwsze wypadki w Polskim Lotnictwie Wojskowym eksploatuj\u0105cym samoloty z nap\u0119dem turboodrzutowym wykaza\u0142y niezbicie, \u017ce szybkie, niedba\u0142e szkolenie le\u017cy u podstawy tych zdarze\u0144. Lecz komuni\u015bci nie mieli zamiaru przyznawa\u0107 si\u0119 pope\u0142nionych b\u0142\u0119d\u00f3w. Byli tak zaj\u0119ci utrwalaniem w\u0142adzy i ostatecznym rozliczaniem si\u0119 z patriotycznym podziemiem, i\u017c woleli zrzuca\u0107 ca\u0142\u0105 win\u0119 na tych kt\u00f3rzy zgin\u0119li w wypadkach. Tak by\u0142o pro\u015bciej i wygodniej. Wypadki te jednak by\u0142y skrycie analizowane przez dow\u00f3dztwo. Wyci\u0105gano wnioski i nakazywano poprawienie szkolenia w zaniedbanym elemencie. Nazywano to analizowaniem pracy kadry i instruktor\u00f3w i likwidowaniem niedoci\u0105gni\u0119\u0107. Zar\u00f3wno w D\u0119blinie i Radomiu jak i w Zamo\u015bciu.<\/p>\n<p>Zaledwie po roku, w maju 1954 roku, do moskwy zosta\u0142 wezwany komendant pp\u0142k in\u017c. Siergiej Aleksandrow. Jego miejsce zaj\u0105\u0142 pp\u0142k nawigator Kazimierz Burczak.<\/p>\n<p>W 1954 roku, PRL obchodzi\u0142 10-lecie swojego istnienia. W Lublinie zorganizowano centralne uroczysto\u015bci. W defiladzie nakazano wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 Technicznej Szkole Wojsk Lotniczych. Ale, \u017ceby by\u0142o konspiracyjnie (tajnie, \u015bmiesznie \u2013 jak kto woli) szko\u0142a wzi\u0119\u0142a udzia\u0142 w defiladzie jako \u2013 pu\u0142k spadochronowy, licz\u0105cy 54 oficer\u00f3w i 684 \u017co\u0142nierzy. Dow\u00f3dc\u0105 tego ugrupowania by\u0142 pp\u0142k Kazimierz Czwakiel.<\/p>\n<p>W pa\u017adzierniku 1954 roku, szko\u0142\u0119 w Zamo\u015bciu uko\u0144czy\u0142a kolejna grupa 299 podchor\u0105\u017cych.<\/p>\n<h3 id=\"1955-rok.\"  >1955 rok.<\/h3>\n<p>W dniu 13.04.1955r., obchodzono 10-lecie powstania szko\u0142y. Ten jubileusz sta\u0142 si\u0119 okazj\u0105 do wspomnie\u0144 i podsumowania osi\u0105gni\u0119\u0107. W jednym z pomieszcze\u0144 urz\u0105dzono sal\u0119 tradycji szko\u0142y. Uroczyste obchody odby\u0142y si\u0119 w dniach 15-16.04.1955r.. Przyby\u0142 na nie: wiceminister obrony narodowej gen brygady Kazimierz Witaszewski, gen brygady pilot Micha\u0142 Jakubiak (by\u0142y komendant szko\u0142y). Sztandar szko\u0142y udekorowano Orderem Sztandaru Pracy II klasy, a szkole nadano imi\u0119 gen Walerego Wr\u00f3blewskiego.<\/p>\n<p>Gen brygady Kazimierz Witaszewski \u2013 oficer polityczny. Nie posiada\u0142 \u017cadnego do\u015bwiadczenia, ani wykszta\u0142cenia wojskowego. W 1952r., awansowany do stopnia genera\u0142a brygady, a w 1956r., do stopnia genera\u0142a dywizji. Od pa\u017adziernika 1952r. do pa\u017adziernika 1956r. Szef G\u0142\u00f3wnego Zarz\u0105du Politycznego Wojska Polskiego i wiceminister obrony narodowej, zast\u0119pca marsza\u0142ka Konstantego Rokossowskiego. By\u0142 wsp\u00f3\u0142odpowiedzialny za masowe represje wobec oficer\u00f3w przedwojennych, \u017co\u0142nierzy Armii Krajowej, \u017co\u0142nierzy Batalion\u00f3w Ch\u0142opskich.<\/p>\n<p>W sierpniu 1955r. szko\u0142\u0119 uko\u0144czy\u0142o 287 uczni\u00f3w. W dniu 5.09.1955r. odby\u0142a si\u0119 promocja oficerska. By\u0142a to ostatnia promocja oficerska w szkole. W latach 1951r.-1955r. zamojsk\u0105 szko\u0142\u0119 uko\u0144czy\u0142o 2 411 oficer\u00f3w technik\u00f3w.<\/p>\n<p>W 1955r. szko\u0142a p\u0119ka\u0142a w szwach. Zrujnowanego wojn\u0105 i rz\u0105dami komunist\u00f3w kraju nie by\u0142o sta\u0107 na dalsze rozbudowywanie koszar. Nale\u017ca\u0142o wykorzysta\u0107 inne istniej\u0105ce obiekty na terenie Polski. Zgodnie z Rozkazem dow\u00f3dcy Wojsk Lotniczych Nr 012\/Org z dnia 26.05.1955r., z kadry szko\u0142y wydzielono grup\u0119 os\u00f3b, kt\u00f3ra uda\u0142a si\u0119 do Ole\u015bnicy \u015al\u0105skiej celem przej\u0119cia koszar po Szkole M\u0142odszych Specjalist\u00f3w Lotniczych nr 11 i 12. Dalsz\u0105 konsekwencj\u0105 by\u0142o wydanie Rozkazu ministra obrony narodowej Nr 037\/ org z dnia 3.08.1955r., o podziale szko\u0142y na dwie odr\u0119bne plac\u00f3wki szkoleniowe. Pierwsza zosta\u0142a Techniczna Oficerska Szko\u0142a Wojsk Lotniczych im gen Walerego Wr\u00f3blewskiego w Ole\u015bnicy. Powsta\u0142 na bazie cz\u0119\u015bci kadry i batalion\u00f3w, z etatem nr 20\/347, ze stanem sta\u0142ym 408 wojskowych i 140 pracownikami cywilnymi oraz stanu zmiennego oko\u0142o 900 s\u0142uchaczy. Podstaw\u0105 do przebazowania szko\u0142y oficerskiej by\u0142 Rozkaz DWL Nr 021\/org z dnia 25.08.1955r.. Przebazowanie wykonano pi\u0119cioma eszelonami w dniach od 12.09.1955r. do 20.09.1955r.. Stan osobowy oko\u0142o 400 os\u00f3b, w tym 165 oficer\u00f3w. Komendantem w Ole\u015bnicy zosta\u0142 p\u0142k nawigator Kazimierz Burczak.<\/p>\n<p>Pozosta\u0142a zamojska cz\u0119\u015b\u0107 nadal nosi\u0142a nazw\u0119 Techniczna Szko\u0142a Wojsk Lotniczych ( bez patrona ), ze stanem ponad 3 000 os\u00f3b. Podstawa do dalszego funkcjonowania szko\u0142y by\u0142 Rozkaz Dow\u00f3dztwa Wojsk Lotniczych z sierpnia 1955 rok. Komendantem zosta\u0142 mjr Franciszek Ilnicki. Nowy etat jednostki Nr 20\/348.<\/p>\n<p>W grudniu 1955r. zamojska szko\u0142a rozpocz\u0119\u0142a szkolenie w nowej rzeczywisto\u015bci i z nowym programem. Rozpocz\u0119to szkoleniem mechanik\u00f3w samolot\u00f3w; MiG-15, Lim-1, Lim-2, I\u0142-28, I\u0142-10, Li-2, CSS-13, Jak-12. Nadal tak\u017ce szkolono specjalist\u00f3w s\u0142u\u017cby fotograficznej i elektro-gazowej. Poniewa\u017c skr\u00f3ceniu uleg\u0142a zasadnicza s\u0142u\u017cba wojskowa z 3 lat do 2 lat, dlatego musiano tak\u017ce skr\u00f3ci\u0107 czas szkolenia mechanik\u00f3w do 5 miesi\u0119cy. R\u00f3wnocze\u015bnie Polskie Lotnictwo Wojskowe mia\u0142o na stanie coraz wi\u0119cej my\u015bliwc\u00f3w typu Lim-1\/2, dlatego szkolenie mechanik\u00f3w samolot\u00f3w bombowych typu I\u0142-28 przeniesiono do Ole\u015bnicy. W efekcie w Zamo\u015bciu szkolono tylko personel techniczny ni\u017cszego szczebla, to znaczy mechanik\u00f3w i m\u0142odszych specjalist\u00f3w nast\u0119puj\u0105cych specjalno\u015bci; p\u0142atowiec, urz\u0105dzenie elektryczne, przyrz\u0105dy pok\u0142adowe, urz\u0105dzenia radioelektroniczne, aparaty fotograficzne, uzbrojenie lotnicze, akumulatory, agregaty rozruchowe, dystrybutory tlenowe.<\/p>\n<h3 id=\"1956-rok.\"  >1956 rok.<\/h3>\n<p>W dniu 5.10.1956 roku, szko\u0142a otrzyma\u0142a sztandar wr\u0119czony przez szefa sztabu Wojsk Lotniczych i Obrony Przeciwlotniczej Obszaru Kraju gen brygady Wasyla Kadazanowa. W 1956 roku, mury szko\u0142y opu\u015bci\u0142o 2 100 absolwent\u00f3w.<\/p>\n<h3 id=\"1957-rok.\"  >1957 rok.<\/h3>\n<p>W 1957r. nast\u0105pi\u0142o pewne usystematyzowanie pobor\u00f3w nowych rocznik\u00f3w do wojska. Postanowiono wciela\u0107 ich dwa razy do roku. W kwietniu i pa\u017adzierniku, pob\u00f3r wiosenny i jesienny. Ten system utrzyma\u0142 si\u0119 a\u017c do 1990r. (za wyj\u0105tkiem okresu stanu wojennego). Wobec tego szkolenie elew\u00f3w musiano prowadzi\u0107 nie d\u0142u\u017cej ni\u017c 5 miesi\u0119cy. Dokona\u0142a si\u0119 wi\u0119c jeszcze wi\u0119ksza specjalizacja. Ka\u017cdy od pocz\u0105tku s\u0142u\u017cby zasadniczej wiedzia\u0142 jaki sprz\u0119t b\u0119dzie obs\u0142ugiwa\u0142. Zacz\u0119to dobiera\u0107 kandydat\u00f3w pod k\u0105tem ich wykszta\u0142cenia z \u201ecywila\u201d. Preferowano elektryk\u00f3w, mechanik\u00f3w samochodowych, mechanik\u00f3w kolejowych, absolwent\u00f3w innych szk\u00f3\u0142 zawodowych i przyzak\u0142adowych.<\/p>\n<p>Nasili\u0142o si\u0119 tak\u017ce korzystne zjawisko, polegaj\u0105ce na tym, i\u017c coraz bardziej skomplikowany sprz\u0119t obs\u0142ugiwali \u017co\u0142nierze zawodowi, kt\u00f3rym do zespo\u0142\u00f3w przydzielono przeszkolonych \u017co\u0142nierzy s\u0142u\u017cby zasadniczej. W szkole zorganizowano pierwszy batalion elew\u00f3w (800 os\u00f3b) w kt\u00f3rym szkolono szeregowych mechanik\u00f3w. Powr\u00f3cono do szkolenia mechanik\u00f3w bombowc\u00f3w I\u0142-28.<\/p>\n<p>Do ko\u0144ca 1957r. wszyscy oficerowie sowieccy opu\u015bcili szko\u0142\u0119. Nie oznacza to jednak, i\u017c wszystkie kontakty z sowietami zosta\u0142y zerwane.<\/p>\n<h3 id=\"1959-rok.\"  >1959 rok.<\/h3>\n<p>Rozpocz\u0119to szkolenie mechanik\u00f3w my\u015bliwc\u00f3w MiG-19 P\/PM o specjalno\u015bci eksploatacji uzbrojenia. By\u0142y to pierwsze w Polsce samoloty uzbrojone w pociski rakietowe. By\u0142 to tak\u017ce okres, gdy przy wybranych pu\u0142kach bojowych tworzono polowe warsztaty lotnicze i dzia\u0142y techniczne obs\u0142ugi samolot\u00f3w. Szko\u0142a zaj\u0119\u0142a si\u0119 szkoleniem ich kadr. G\u0142\u00f3wnie na kursach doskonal\u0105cych dla \u017co\u0142nierzy zawodowych. W wrze\u015bniu 1959r. stanowisko komendanta opu\u015bci\u0142 pp\u0142k nawig. Kazimierz Burczak.<\/p>\n<p>Kolejne lata powoli, ale systematycznie zmienia\u0142y otoczenie szko\u0142y. \u015arodowisko mieszka\u0144c\u00f3w Zamo\u015bcia i \u017co\u0142nierze ze szko\u0142y powoli zaczynali ze sob\u0105 si\u0119 asymilowa\u0107. Liczne prace wykonywane przez wojsko na rzecz Miasta poprawia\u0142y wzajemne relacje. Mieszka\u0144cy zacz\u0119li dostrzega\u0107 korzy\u015bci z istnienia garnizonu. Kilka tysi\u0119cy ludzi musia\u0142o przecie\u017c je\u015b\u0107, korzysta\u0107 z wody i pr\u0105du. \u017bo\u0142nierze zawodowi nie zarabiali wielkich pieni\u0119dzy, lecz uposa\u017cenie otrzymywali systematycznie. Mogli wi\u0119c kupowa\u0107 towary na kredyt. Za\u015b s\u0142uchacze szko\u0142y otrzymywali \u017co\u0142d. Niewielki, ale sklepy i bary odwiedzali. Szko\u0142a mia\u0142a orkiestr\u0119, bez kt\u00f3rej \u017cadna uroczysto\u015b\u0107 w Mie\u015bcie nie mog\u0142a si\u0119 odby\u0107. A przede wszystkim wszystkie wa\u017cne uroczysto\u015bci wojskowe odbywa\u0142y si\u0119 na Rynku przed Ratuszem. Tak jest do dnia dzisiejszego (2011r.).<\/p>\n<h3 id=\"1960-rok.\"  >1960 rok.<\/h3>\n<p>W 60-latach XX wieku s\u0142u\u017cba \u017co\u0142nierzy s\u0142u\u017cby zasadniczej, przysz\u0142ych m\u0142odszych specjalist\u00f3w samolot\u00f3w w Zamo\u015bciu, nie r\u00f3\u017cni\u0142a si\u0119 niczym od s\u0142u\u017cby w innych jednostkach wojskowych. Tak jak to bywa\u0142o w miastach garnizonowych cz\u0119sto poborowych ju\u017c na dworcu kolejowym wita\u0142a orkiestra wojskowa. Ju\u017c na peronie pada\u0142y pierwsze skierowane do nich komendy. Grupowano ich w czw\u00f3rkowe kolumny i marszem prowadzono do koszar.<\/p>\n<p>S\u0142u\u017cb\u0119 rozpoczyna\u0142 okres unitarny. Oko\u0142o 8 tygodni. Do z\u0142o\u017cenia przysi\u0119gi wojskowej. Elew wykonywa\u0142 wszystkie \u017co\u0142nierskie czynno\u015bci; musztra, \u0107wiczenia fizyczne, \u0107wiczenia chemiczne, elementy taktyki wojennej (okopywanie si\u0119, kopanie transzei), marsze i marszobiegi, p\u0142ywanie, nauka strzelania i obs\u0142ugi karabinu, nauka piosenek i \u015bpiewanie, nauka regulamin\u00f3w wojskowych, praca w kuchni i na sto\u0142\u00f3wce, praca w kot\u0142owni, praca w gospodarstwie rolnym, ogrodzie i sadzie, praca w magazynach, nieko\u0144cz\u0105ce si\u0119 uzupe\u0142nianie porz\u0105dk\u00f3w (sprz\u0105tanie), dbanie o higien\u0119 i wygl\u0105d osobisty. I to co dla mnie by\u0142o najtrudniejsze, zaj\u0119cia polityczne i pranie m\u00f3zg\u00f3w. W\u015br\u00f3d oficer\u00f3w politycznych by\u0142y najwi\u0119ksze zaka\u0142y. Nie znali dobrze tabliczki mno\u017cenia, ale reprezentowali jedyn\u0105 s\u0142uszna wizj\u0119 obywatela. Najbardziej t\u0119pili tych kt\u00f3rzy oficjalnie przyznawali si\u0119 do wiary katolickiej i j\u0105 praktykowali. T\u0119pienie polega\u0142o na dodatkowej gorszej i ci\u0119\u017cszej pracy z wy\u015brubowanym czasem.<\/p>\n<p>\u017bo\u0142nierzowi przed przysi\u0119g\u0105 nie przys\u0142ugiwa\u0142y urlopu i przepustki. R\u00f3wnie\u017c nie m\u00f3g\u0142 mie\u0107 widze\u0144 z najbli\u017cszymi. M\u00f3g\u0142 dostawa\u0107 listy i paczki. Dost\u0119p do telefonu by\u0142 bardzo utrudniony, ale nie niemo\u017cliwy. Ale nie mo\u017cna by\u0142o takiego \u017co\u0142nierza wys\u0142a\u0107 na front lub wsadzi\u0107 do aresztu. Przy ci\u0119\u017ckich przewinieniach by\u0142 przekazywany prokuraturze wojskowej.<\/p>\n<p>Dopiero po z\u0142o\u017ceniu przysi\u0119gi \u017co\u0142nierzy kierowano do kompani i pluton\u00f3w szkolnych, o odpowiedniej specjalno\u015bci. Dziennie odbywa\u0142y si\u0119 5-7 lekcji. By\u0142a nauka teoretyczna, praktyczna i sprawdzanie uzyskanej wiedzy. Po oko\u0142o 4-miesi\u0105cach nauki, zdaniu odpowiednich egzamin\u00f3w (w sz\u00f3stym miesi\u0105cu s\u0142u\u017cby), elew otrzymywa\u0142 stopie\u0144 szeregowca TSWL, upowa\u017cnienie do noszenia odznaki Mechanika Lotniczego oraz przydzia\u0142 do jednostki lotniczej, gdzie\u015b w kraju. Nieliczni mieli prawo wyboru miejsca dalszej s\u0142u\u017cby. Zwykle ci wzorowi. Mo\u017cna by\u0142o trafi\u0107 do jednostki po\u0142o\u017conej bli\u017cej rodzinnego domu. Zostawa\u0142o mu do ods\u0142u\u017cenia jeszcze 1,5 roku. Do Zamo\u015bcia przybywa\u0142 kolejny pob\u00f3r.<\/p>\n<h3 id=\"1962-rok.\"  >1962 rok.<\/h3>\n<p>W 1962 roku, komendantem szko\u0142y zosta\u0142 p\u0142k pil. Aleksander Dufajn, poprzednio dow\u00f3dca 16. Dywizji Lotnictwa Szturmowego. Za jego kadencji rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 szkolenie elew\u00f3w nowej Podoficerskiej Szko\u0142y Zawodowej zorganizowanej przy zamojskiej Technicznej Szkole Wojsk Lotniczych.<\/p>\n<h3 id=\"1963-rok.\"  >1963 rok.<\/h3>\n<p>Kiedy w 1957r., rozpocz\u0119to w \u015awidniku seryjn\u0105 produkcj\u0119 PZL SM-1 (Mil Mi-1) \u015bmig\u0142owce te zacz\u0119\u0142y w du\u017cych ilo\u015bciach wchodzi\u0107 na stan wyposa\u017cenia Wojsk Lotniczych. Szkolenie pilot\u00f3w przeniesiono ze \u015awidnika do OSL D\u0119blin. Utworzono tam szkoln\u0105 eskadr\u0119 \u015bmig\u0142owcow\u0105, kt\u00f3ra sta\u0142a si\u0119 ku\u017ani\u0105 pilot\u00f3w wirop\u0142at\u00f3w. Nowa technika lotnicza w postaci \u015bmig\u0142owc\u00f3w wymusi\u0142a konieczno\u015b\u0107 szkolenia mechanik\u00f3w tego sprz\u0119tu. Szkoleniem zaj\u0119\u0142a si\u0119 szko\u0142a w Zamo\u015bciu. Stopniowo wprowadzano nowe specjalno\u015bci mechaniczne \u015bmig\u0142owc\u00f3w. Trwa\u0142o to kilka lat. Ostatecznie Zamo\u015b\u0107 by\u0142 praktycznie jedynym miejscem szkolenia specjalist\u00f3w obs\u0142ugi \u015bmig\u0142owc\u00f3w. Pocz\u0105tkowo SM-1\/2, potem Mi-4, Mi-2, Mi-8, Mi-24, Mi-17, PZL Kania, PZL W-3 Sok\u00f3\u0142. W trakcie funkcjonowania szko\u0142y najwi\u0119cej wyszkolono mechanik\u00f3w \u015bmig\u0142owc\u00f3w Mi-2 i Mi-8.<\/p>\n<h3 id=\"1965-rok.\"  >1965 rok.<\/h3>\n<p>Oko\u0142o 1965r., zamojska szko\u0142a przesz\u0142a kolejn\u0105 reorganizacj\u0119. W ramach TSWL zacz\u0119\u0142y funkcjonowa\u0107 trzy odr\u0119bne szko\u0142y; podoficerska, chor\u0105\u017cych, podchor\u0105\u017cych rezerwy. Do szko\u0142y podoficerskiej kierowano kandydat\u00f3w zwykle po szkole \u015bredniej, kt\u00f3rzy nie wi\u0105zali ca\u0142ego swojego \u017cycia z wojskiem. Podoficerska szko\u0142a przygotowywa\u0142a do s\u0142u\u017cby zasadniczej specjalist\u00f3w lotniczych, kt\u00f3rzy opuszczali szko\u0142\u0119 w stopniu kaprala i byli kierowani do dalszej s\u0142u\u017cby czynnej w jednostkach bojowych. Do szko\u0142y chor\u0105\u017cych byli przyjmowani m\u0142odzi m\u0119\u017cczy\u017ani, kt\u00f3rzy chcieli swoje \u017cycie zwi\u0105za\u0107 z wojskiem. Jako kandydaci nie mieli wykszta\u0142cenia \u015bredniego. Zwykle byli po szko\u0142ach zawodowych i przyzak\u0142adowych. Ich nauka trwa\u0142a 3-lata. Uzyskiwali zaw\u00f3d, stopie\u0144 m\u0142odszego chor\u0105\u017cego i przydzia\u0142 do jednostki lotniczej. Do szko\u0142y podchor\u0105\u017cych rezerwy kierowano ludzi po studiach, o okre\u015blonej specjalno\u015bci. Ich nauka trwa\u0142a 6-9 miesi\u0119cy, po czym kierowano ich na praktyk\u0119 do jednostki bojowej. Ca\u0142a ich s\u0142u\u017cba trwa\u0142a oko\u0142o 12-15 miesi\u0119cy, po czym przenoszono ich do rezerwy z przydzia\u0142em na wypadek W. W tym czasie garnizon Zamo\u015b\u0107 liczy\u0142 kilka tysi\u0119cy \u017co\u0142nierzy.<\/p>\n<h3 id=\"1970-rok.\"  >1970 rok.<\/h3>\n<p>Oko\u0142o 1970r., w Zamo\u015bciu rozpocz\u0119to szkolenie mechanik\u00f3w \u015bmig\u0142owc\u00f3w Mi-2 i Mi-8. Oba te typy do Polskiego Lotnictwa Wojskowego wesz\u0142y mniej wi\u0119cej w tym samym czasie. Z tym, i\u017c Polski przemys\u0142 rozpocz\u0105\u0142 na szerok\u0105 skal\u0119 produkcj\u0119 Mi-2. Maszyna ta sta\u0142a si\u0119 koniem roboczym w\u015br\u00f3d \u015bmig\u0142owc\u00f3w w Polsce i to nie tylko w wojsku. Tak\u017ce w; milicji, s\u0142u\u017cbie sanitarnej, aeroklubach, agrolotnictwie, s\u0142u\u017cbie le\u015bnej i morskiej. \u015amig\u0142owiec ten by\u0142 tak\u017ce u\u017cywany przez przedsi\u0119biorstwa pa\u0144stwowe, jako d\u017awig lub element kontroli sieci energetycznych lub ruroci\u0105g\u00f3w. Du\u017ca liczba tych maszyn wymaga\u0142a przeszkolenia setek mechanik\u00f3w r\u00f3\u017cnych specjalno\u015bci. G\u0142\u00f3wnie eksploatacji silnik\u00f3w i przek\u0142adni nap\u0119dowych \u015bmig\u0142owc\u00f3w. W tym okresie wprowadzono tak\u017ce szkolenie mechanik\u00f3w doskona\u0142ego szkolno-treningowego samolotu TS-11 Iskra.<\/p>\n<h3 id=\"1975-rok.\"  >1975 rok.<\/h3>\n<p>Z pocz\u0105tkiem 70-tych lat sowieci sprzedali du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 samolot\u00f3w i \u015bmig\u0142owc\u00f3w krajom spoza uk\u0142adu warszawskiego. Jednak sami nie byli w stanie przeszkoli\u0107 du\u017cej liczby lotnik\u00f3w i personelu naziemnego, dlatego cz\u0119\u015b\u0107 szkole\u0144 zlecili innym krajom komunistycznego obozu, w tym Polsce. W latach 1975r.-1993r. w Zamo\u015bciu szkolono personel techniczny dla wojskowego lotnictwa Indii, Libii, Algierii i Birmy. Komendantami TSWL byli w\u00f3wczas: p\u0142k nawig. Dionizy Barszczewski, a nast\u0119pnie p\u0142k Zygmunt Olejniczak.<\/p>\n<h3 id=\"1976-rok.\"  >1976 rok.<\/h3>\n<p>Aby w PRL uczy\u0107 si\u0119 pilota\u017cu lub uprawia\u0107 spadochroniarstwo nale\u017ca\u0142o wst\u0105pi\u0107 do aeroklubu. W Zamo\u015bciu takiego nie by\u0142o. Najbli\u017cszy by\u0142 w Lublinie. Szans\u0105 na stworzenie aeroklubu w Zamo\u015bciu by\u0142a reforma administracyjna kraju (1975r.) i utworzenie Wojew\u00f3dztwa Zamojskiego. Zabiegi zi\u015bci\u0142y si\u0119 1.01.1976r.. Z tak\u0105 w\u0142a\u015bnie dat\u0105 prezes Zarz\u0105du G\u0142\u00f3wnego Aeroklubu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (odpowiednik obecnego Zarz\u0105du G\u0142\u00f3wnego Aeroklubu Polskiego), genera\u0142 brygady W\u0142adys\u0142aw Jagie\u0142\u0142o powo\u0142a\u0142 Aeroklub Ziemi Zamojskiej. Lokalizacja Zamo\u015b\u0107 \u2013 Mokre. Pierwszym kierownikiem Aeroklubu Ziemi Zamojskiej zosta\u0142 Jerzy Rachwa\u0142, instruktorem spadochronowym Kazimierz Drzewi\u0144ski, a opiekunem aeroklubu z ramienia TSWL, J\u00f3zef Kopa\u0144ski. Siedzib\u0119 aeroklubu uda\u0142o si\u0119 ulokowa\u0107 w ma\u0142ym wygospodarowanym pomieszczeniu remizy stra\u017cackiej w miejscowo\u015bci Mokre. Dzi\u0119ki przychylno\u015bci dow\u00f3dztwa TSWL mo\u017cna by\u0142o korzysta\u0107 z lotniska szko\u0142y ulokowanego tak\u017ce w Mokrem, ale postawiono warunek. Szkolenie aeroklubowe nie mog\u0142o utrudnia\u0107 ani kolidowa\u0107 ze szkoleniem wojskowym. To w\u0142a\u015bnie z tego wzgl\u0119du cywilni mi\u0142o\u015bnicy podniebnych podr\u00f3\u017cy z lotniska mogli korzysta\u0107 albo bardzo wcze\u015bnie rano lub te\u017c pod wiecz\u00f3r, kiedy to \u0107wicz\u0105ce dru\u017cyny wojskowe jeszcze nie wysz\u0142y lub ju\u017c wr\u00f3ci\u0142y do koszar. By jednak nie by\u0142o niejasno\u015bci i niedom\u00f3wie\u0144 mi\u0119dzy dow\u00f3dztwem TSWL, a aeroklubem, 18.03.1976r., zawarto stosowne porozumienie Dow\u00f3dztwa Wojsk Lotniczych z Aeroklubem PRL. Moc\u0105 tego\u017c porozumienia wydzielono na lotnisku 2 hektary powierzchni pod budow\u0119 przysz\u0142ych &#8211; niestety nie sta\u0142ych &#8211; hangar\u00f3w i stosownego zaplecza technicznego, r\u00f3wnie\u017c mo\u017cliwego do szybkiego demonta\u017cu. Takie w\u00f3wczas by\u0142y realia. Musimy tak\u017ce pami\u0119ta\u0107, i\u017c niemal ca\u0142y zarz\u0105d Aeroklubu Polskiego to byli ludzie wojskowi. Do 1994 roku, AZZ by\u0142 wp\u00f3\u0142-u\u017cytkuj\u0105cym Lotnisko Zamo\u015b\u0107 razem ze szko\u0142\u0105.<\/p>\n<h3 id=\"1977-rok.\"  >1977 rok.<\/h3>\n<p>W 1974 roku, na uzbrojenie Polskiego Lotnictwa wprowadzono ci\u0119\u017ckie bojowe \u015bmig\u0142owce typu Mi-24. Dlatego pod koniec 1977 roku, rozpocz\u0119to szkolenie w Zamo\u015bciu mechanik\u00f3w tych maszyn. G\u0142ownie na kierunku uzbrojenia i wyposa\u017cenia pok\u0142adowego.<\/p>\n<h3 id=\"1994-rok.\"  >1994 rok.<\/h3>\n<p>W lipcu 1994r., wydano Rozkaz MON na mocy kt\u00f3rego do grudnia 1995r., szko\u0142a przesta\u0142a istnie\u0107.<\/p>\n<p>Przez 50 lat istnienia szko\u0142a wyszkoli\u0142a; 2 411 oficer\u00f3w, 1 279 chor\u0105\u017cych, 6 310 starszych mechanik\u00f3w podoficer\u00f3w zawodowych, 121 052 mechanik\u00f3w m\u0142odszych specjalist\u00f3w s\u0142u\u017cby zasadniczej i kandydat\u00f3w na \u017co\u0142nierzy zawodowych, 2 639 s\u0142uchaczy r\u00f3\u017cnych kurs\u00f3w, 2 789 student\u00f3w uczelni cywilnych i podchor\u0105\u017cych rezerwy, 160 s\u0142uchaczy kurs\u00f3w zagranicznych. \u0141\u0105cznie w Zamo\u015bciu wyszkolono ponad 134 tysi\u0105ce os\u00f3b.<\/p>\n<h3 id=\"1996-rok.\"  >1996 rok.<\/h3>\n<p>W dniu 19.01.1996r., odby\u0142a si\u0119 ostatnia uroczysta zbi\u00f3rka kadry i \u017co\u0142nierzy TSWL. Prowadzi\u0142 j\u0105 ostatni komendant p\u0142k Ryszard Hejny w towarzystwie dow\u00f3dcy wojsk lotniczych gen. Romana Iwaszkiewicza. W\u015br\u00f3d zaproszonych go\u015bci by\u0142 Wojewoda Zamojski Stanis\u0142aw Rapa. Po przem\u00f3wieniach po\u017cegnano sztandar szko\u0142y. Zosta\u0142 on przekazany do muzeum.<\/p>\n<p>Przez dziesi\u0105tki lat TSWL zros\u0142a si\u0119 z Miastem. Bez kompani honorowej i orkiestry szko\u0142y w Zamo\u015bciu nie by\u0142o \u017cadnej uroczysto\u015bci. \u017bo\u0142nierze TSWL wielokrotnie pracowali na rzecz Miasta, buduj\u0105c m.in. most na \u0141abu\u0144ce. Reprezentowali te\u017c Zamo\u015b\u0107 na arenach sportowych ca\u0142ej Polski.<\/p>\n<p>Z dniem 1.01.1996r. w Zamojskich koszarach sformowano 3 Zamojsk\u0105 Brygad\u0119 Obrony Terytorialnej Kraju.<\/p>\n<p>Ci\u0105g dalszy w nast\u0119pnym rozdziale.<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W dniu 25.02.1950r., ukaza\u0142 si\u0119 Rozkaz ministra obrony narodowej, nakazuj\u0105cy przeniesienie Technicznej Szko\u0142y Lotniczej do koszar w Zamo\u015bciu. Czas do 31.07.1950r.. Szko\u0142a wr\u00f3ci\u0142a na stare \u015bmieci. Ostatni eszelon przyby\u0142 do Zamo\u015bcia w dniu 27.06.1950r.. Konieczny by\u0142 jednak remont, gdy\u017c koszary przez cztery lata by\u0142y praktycznie opuszczone i zaniedbane. Remont uko\u0144czono w listopadzie 1950r.. Poniewa\u017c teraz szko\u0142a nie dzieli\u0142a obiekt\u00f3w z inn\u0105 szko\u0142\u0105, jak poprzednio, dlatego warunki lokalowe by\u0142y bardzo dobre. Lepsze ni\u017c w Warszawie.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[],"class_list":["post-1254","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lotniska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1254","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1254"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1254\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2618,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1254\/revisions\/2618"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1254"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1254"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1254"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}