{"id":1030,"date":"2021-05-13T18:59:31","date_gmt":"2021-05-13T16:59:31","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.polot.net\/2021\/05\/13\/pzl-wsk-swidnik-pzl-gluszec-2020r\/"},"modified":"2024-07-13T19:02:46","modified_gmt":"2024-07-13T17:02:46","slug":"pzl-wsk-swidnik-pzl-gluszec-2020r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/polot.net\/?p=1030&lang=pl","title":{"rendered":"PZL WSK \u015awidnik PZL-G\u0142uszec. 2020r."},"content":{"rendered":"<p>Krak\u00f3w 2020-05-14<\/p>\n<h3 id=\"\u015amig\u0142owiec-bojowy-na-bazie-\u015bmig\u0142owca-PZL-Sok\u00f3\u0142.\"  >\u015amig\u0142owiec bojowy na bazie \u015bmig\u0142owca PZL-Sok\u00f3\u0142.<\/h3>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/37d53b98d0adaba53ed2b0f05af2392a07c8b8e0\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/37d53b98d0adaba53ed2b0f05af2392a07c8b8e0\" alt=\"PZL-Sok\u00f3\u0142 W-3PL nb 0818 w pierwszej wersji szturmowej. 2007 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>PZL-Sok\u00f3\u0142 W-3PL nb 0818 w pierwszej wersji szturmowej. 2007 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Opis do zdj\u0119cia: W-3PL nb 0818 w pierwszej wersji szturmowej. Zbudowany w 1998 roku. Zosta\u0142 wyposa\u017cony w cztery zewn\u0119trze zaczepy. Prezentowane jest bogate uzbrojenie. W prawej burcie zamontowano dwulufowe dzia\u0142ko GSz-23\u0141. \u015amig\u0142owiec wyposa\u017cono w lin\u0119 &quot;szybkiego zjazdu&quot;. \u015amig\u0142owiec jest w starym wzorze malowania. By\u0142 u\u017cytkowany w Inowroc\u0142awiu. Na ziemi, po bokach skrajne, le\u017c\u0105 zasobniki ZR-8 do przenoszenia o\u015bmiu pakiet\u00f3w PLBOK-1-15 z bombami kulkowymi. Na ziemi, przy \u015bmig\u0142owcu, le\u017c\u0105 wyrzutnie MARS-2M, dla pocisk\u00f3w niekierowanych S-5. Na ziemi, przed \u015bmig\u0142owcem, le\u017c\u0105 belki no\u015bne &quot;GAD&quot; przeznaczona dla odpalania kierowanych pocisk\u00f3w na podczerwie\u0144 typu 9M32ML. Na zaczepach przy \u015bmig\u0142owcu s\u0105 wyrzutnie B8-10 dla niekierowanych pocisk\u00f3w rakietowych typu S-8. Na zewn\u0119trznych zaczepach zamontowano pakiet sze\u015bciu PLMK-1-6 z minami do minowania terenu z powietrza.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/bb84fb9ebf8b9305efd9e02980dfe0b398563632\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/bb84fb9ebf8b9305efd9e02980dfe0b398563632\" alt=\"PZL-Sok\u00f3\u0142 W-3PL w pierwszej wersji szturmowej. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>PZL-Sok\u00f3\u0142 W-3PL w pierwszej wersji szturmowej. 2017 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Opis do zdj\u0119cia: \u015amig\u0142owiec ma nowe malowanie, ale jest w pierwszej wersji uzbrojenia.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/098e15d352d23a9ea4317507b74301d0e9d7cea0\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/098e15d352d23a9ea4317507b74301d0e9d7cea0\" alt=\"PZL-Sok\u00f3\u0142 W-3PL &quot;G\u0142uszec&quot; nb 0819 nr 360819. 2011 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>PZL-Sok\u00f3\u0142 W-3PL &quot;G\u0142uszec&quot; nb 0819 nr 360819. 2011 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<p>Opis do zdj\u0119cia: W-3PL &quot;G\u0142uszec&quot; nb 0819, zosta\u0142 zbudowany w 1998 roku. \u015amig\u0142owiec zosta\u0142 zmodernizowany do ostatecznej wersji &quot;G\u0142uszec&quot;. \u015amig\u0142owiec ma g\u0142owic\u0119 optoelektroniczn\u0105 nad kabina za\u0142ogi. Jest reflektor typu szperacz. Jest nowa wyci\u0105garka. Jest nowy karabin maszynowy WKM-Bz kalibru 12,7 mm, kierowane, zamontowane pod nosem \u015bmig\u0142owca.<\/p>\n<p><figure class=\"alignleft\">                    <img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/images.polot.net\/b631349638855937dfa4f4abc892cc9540ba181f\" src=\"https:\/\/images.polot.net\/b631349638855937dfa4f4abc892cc9540ba181f\" alt=\"PZL-Sok\u00f3\u0142 W-3PL &quot;G\u0142uszec&quot; nb 0901. 2015 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman\" class=\"lazyload\" data-action=\"zoom\"><figcaption>PZL-Sok\u00f3\u0142 W-3PL &quot;G\u0142uszec&quot; nb 0901. 2015 rok. Zdj\u0119cie Karol Placha Hetman<\/figcaption><\/figure>\n<h3 id=\"Rozw\u00f3j-konstrukcji.\"  >Rozw\u00f3j konstrukcji.<\/h3>\n<p>W dniu 17 marca 1990 roku, wykona\u0142 pierwszy lot prototyp W-3U Salamandra nr 360317, kt\u00f3ry mia\u0142 by\u0107 uzbrojony w zasobniki niekierowanych pocisk\u00f3w rakietowych Mars-2, B8-10, ZR-8, oraz pochodz\u0105cy ze \u015bmig\u0142owca Mi-24W system kierowanych pocisk\u00f3w rakietowych 9M114. Uzupe\u0142nieniem by\u0142o sta\u0142e dwulufowe dzia\u0142ko GSz-23\u0141. \u015amig\u0142owiec W-3U przeszed\u0142 testy, ale Wojsko Polskie nie by\u0142o zainteresowane wynikami i \u015bmig\u0142owca nie zam\u00f3wiono. Prawd\u0105 jest, \u017ce uzbrojenie to by\u0142o starszej generacji, a pociski 9M114 nie by\u0142y w Polsce produkowane. \u015amig\u0142owiec przebudowano na maszyn\u0119 transportow\u0105 i sprzedano Birmie.<\/p>\n<p>Kolejne pr\u00f3by stworzenia bojowej wersji \u015bmig\u0142owca PZL W-3 Sok\u00f3\u0142 rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 w 1992 roku. Zamierzano stworzy\u0107 \u015bmig\u0142owiec uzbrojony w kierowane pociski rakietowe dla ataku na cele naziemne, kierowane pociski rakietowe klasy powietrze-powietrze do samoobrony i dzia\u0142ka (karabiny maszynowe). Podj\u0119to rozmowy z firmami zbrojeniowymi z Izraela, kt\u00f3re by\u0142y skupione w koncernie Elbit Systems. Jednak w\u00f3wczas pojawi\u0142y si\u0119 protesty o\u015brodk\u00f3w lobbuj\u0105cych za innymi firmami zbrojeniowymi. Program zosta\u0142 zablokowany.<\/p>\n<p>W 1992 roku, rozpocz\u0119to prace nad \u015bmig\u0142owcem W-3WB Huzar, czasami oznaczany jako W-3K Kentron, bo w programie uczestniczy\u0142a firma Kentron z RPA. W pracy by\u0142a zaanga\u017cowana tak\u017ce firma Denel, r\u00f3wnie\u017c z RPA. \u015amig\u0142owiec otrzyma\u0142 nowoczesne wyposa\u017cenie w tym g\u0142owic\u0119 optoelektroniczn\u0105 zabudowan\u0105 nad kabin\u0105 za\u0142ogi. \u015amig\u0142owiec uzbrojono w dzia\u0142ko GA-1 kalibru 20 mm. Mog\u0142o ono by\u0107 sterowane celownikiem nahe\u0142mowym. Podstawowym uzbrojeniem mia\u0142y by\u0107 pociski ppk ZT-3 Swift, kt\u00f3re s\u0105 naprowadzane laserowo. Dodatkowo w uzbrojeniu mia\u0142y by\u0107 niekierowane pocisku rakietowe. Maszyna by\u0142a zdolna do lot\u00f3w w dzie\u0144 i w nocy. \u015amig\u0142owiec PZL-Sok\u00f3\u0142 o rejestracji SP-SUW nr 310318, przetransportowano do RPA do firmy Kentron, kt\u00f3ra zamontowa\u0142a uzbrojenie, tworz\u0105c wersj\u0119 W-3K. \u015amig\u0142owiec otrzyma\u0142 rejestracj\u0119 ZU-AGU i by\u0142 testowany od sierpnia 1993 roku do 1994 roku. Jednak nie uda\u0142o si\u0119 sfinalizowa\u0107 rozm\u00f3w na temat uruchomienia produkcji pocisk\u00f3w ZT-3 Swift w Polsce. \u015amig\u0142owiec powr\u00f3ci\u0142 do Polski. W Polsce \u015bmig\u0142owiec ponownie otrzyma\u0142 rejestracj\u0119 SP-SUW. W 1999 roku, na tym \u015bmig\u0142owcu testowano francuski system rakietowy HOT-3.<\/p>\n<p>W zasadzie, w tym czasie Wojsko Polskie nie by\u0142o zainteresowane wersj\u0105 bojow\u0105 \u015bmig\u0142owca PZL W-3 Sok\u00f3\u0142. Trwa\u0142a w\u00f3wczas du\u017ca redukcja ilo\u015bci jednostek wojskowych i kadry.<\/p>\n<p>Jeszcze w 90-latach XX wieku, powsta\u0142o kilka projekt\u00f3w wersji bojowych \u015bmig\u0142owca PZL W-3 Sok\u00f3\u0142. By\u0142 projekt wersji W-3MS Sok\u00f3\u0142 z uzbrojeniem. Opracowano tak\u017ce projekt W-3U-1 Aligator, przeznaczony do zwalczania okr\u0119t\u00f3w podwodnych.<\/p>\n<p>Tak by\u0142o do chwili, kiedy Polska zaanga\u017cowa\u0142a si\u0119 w wojnie w Iraku.<\/p>\n<h3 id=\"Wojna-w-Iraku.\"  >Wojna w Iraku.<\/h3>\n<p>Irak to pa\u0144stwo arabskie na Bliskim Wschodzie, le\u017c\u0105ce nad Zatok\u0105 Persk\u0105. Stolic\u0105 jest Bagdad. Powierzchnia 438\u00a0000 km kwadratowych. Liczba ludno\u015bci 38 milion\u00f3w. W 2003 roku, koalicja pod przyw\u00f3dztwem USA zaatakowa\u0142a Irak, jak g\u0142\u00f3wn\u0105 siedzib\u0119 islandzkiego terroryzmu oraz podejrzenie posiadania broni chemicznej i biologicznej, co by\u0142o naruszeniem rozejmu zawartego w 1991 roku. Celem by\u0142o tak\u017ce obalenie dyktatora Saddama Husajna. Po obaleniu rz\u0105du Saddama Husajna w kraju rozwin\u0119\u0142a si\u0119 antyameryka\u0144ska wojna partyzancka, a tak\u017ce powszechna wrogo\u015b\u0107 wobec religii katolickiej, kt\u00f3rej to wrogo\u015bci kraje Zachodu do chwili obecnej nie chc\u0105 widzie\u0107.<\/p>\n<p>W dniu 6 czerwca 2003 roku, zapad\u0142a decyzja o wys\u0142aniu Polskiego Kontyngentu Wojskowego do Iraku. Misja rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 4 wrze\u015bnia 2004 roku, a zako\u0144czy\u0142a 31 grudnia 2011 roku. \u0141\u0105cznie by\u0142o 18 zmian, ale ich zadania ewoluowa\u0142y. Ich typy: operacyjny (2003\u20132008), szkoleniowy (2008\u20132011), logistyczny (2011). Liczba \u017co\u0142nierzy: 2500 (2003\u20132005), 1700 (2005), 1400 (2005\u20132006), 900 (2006\u20132008), 20 (2008\u20132009), 15 (2009\u20132011), 10 (2011). W 2004 roku by\u0142 to udzia\u0142 w dzia\u0142aniach wojennych. W latach 2003\u20132008 dow\u00f3dztwo Polskiego kontyngentu by\u0142o jednocze\u015bnie dow\u00f3dztwem Multi-National Davision Central-South &#8211; MND C-S (Wielonarodowej Dywizji Centrum-Po\u0142udnie \u2013 WDC-P) i pocz\u0105tkowo podlega\u0142y mu si\u0142y z 22 innych pa\u0144stw. Wielonarodowa Dywizja Centrum-Po\u0142udnie liczy\u0142a \u0142\u0105cznie 8\u00a0500 \u017co\u0142nierzy. By\u0142 to pierwszy przypadek, gdy jednostki Si\u0142 Zbrojnych Rzeczpospolitej Polskiej dowodzi\u0142y tak\u0105 ilo\u015bci\u0105 \u017co\u0142nierzy z innych pa\u0144stw.<\/p>\n<p>Na potrzeby Polskiego Kontyngentu Wojskowego w Iraku przeznaczono posiadane w\u00f3wczas najlepsze uzbrojenie i wyposa\u017cenie Wojska Polskiego. Niestety wojna w Iraku obna\u017cy\u0142a wady tego sprz\u0119tu i uzbrojenia. Dlatego dokonano wielu zakup\u00f3w oraz dostosowano posiadane wyposa\u017cenie do irackich warunk\u00f3w, w jakich Polscy \u017co\u0142nierze pe\u0142nili s\u0142u\u017cb\u0119. W celu maksymalnego zwi\u0119kszenia bezpiecze\u0144stwa Polskich \u017co\u0142nierzy, kontyngent otrzyma\u0142 pododdzia\u0142 w postaci Samodzielnej Grupy Powietrzno-Szturmowej. Pododdzia\u0142 ten by\u0142 wyposa\u017cony w \u015bmig\u0142owce PZL Sok\u00f3\u0142 \/ G\u0142uszec, Mil Mi-8 oraz Mil Mi-24.<\/p>\n<p>W 2004 roku, rozpocz\u0119to realizacj\u0119 programu G\u0142uszec, kt\u00f3ry polega\u0142 na modernizacji \u015bmig\u0142owc\u00f3w W-3WA do standardu \u015bmig\u0142owca wsparcia bojowego. G\u0142uszec to wersja oznaczona W-3PL. By\u0142 to program analogiczny do stosowanego w NATO jako standard STANAG 4555.<\/p>\n<h3 id=\"PZL-Sok\u00f3\u0142-W-3W\/WA.\"  >PZL-Sok\u00f3\u0142 W-3W\/WA.<\/h3>\n<p>PZL-Sok\u00f3\u0142 W-3W\/WA to dwusilnikowy \u015bmig\u0142owiec zaprojektowany w uk\u0142adzie jednowirnikowym z cztero-\u0142opatowym wirnikiem no\u015bnym i pchaj\u0105cym \u015bmig\u0142em ogonowym. W wersji wojskowej przeznaczony jest do realizacji zada\u0144: transportu i desantu si\u0142y \u017cywej, sprz\u0119tu i zaopatrzenia, ewakuacji, os\u0142ony i wsparcia ogniowego si\u0142 l\u0105dowych, ra\u017cenia cel\u00f3w naziemnych, nawodnych i powietrznych, ratownictwa lotniczego i morskiego, rozpoznania radioelektronicznego oraz dowodzenia.<\/p>\n<p>Do Iraku wys\u0142ano sze\u015b\u0107 \u015bmig\u0142owc\u00f3w PZL Sok\u00f3\u0142. \u015amig\u0142owce PZL Sok\u00f3\u0142  dzia\u0142aj\u0105ce w Iraku pochodzi\u0142y z 25 BKPow (Brygada Kawalerii Powietrznej) z Tomaszowa Mazowieckiego. PZL W-3 Sok\u00f3\u0142 w tamtych warunkach i specyfice latania w Iraku sprawdza\u0142y si\u0119 dobrze. Wykonywa\u0142y g\u0142\u00f3wnie misje patrolowe, rozpoznania, zabezpieczenia, wsparcia, transport os\u00f3b i towar\u00f3w. \u015amig\u0142owce te tak\u017ce uczestniczy\u0142y w misjach bojowych, podczas kt\u00f3rych prowadzone by\u0142o g\u0142\u00f3wnie strzelanie z burt.<\/p>\n<p>Jednak najwi\u0119kszym mankamentem latania w Iraku by\u0142 brak klimatyzacji w \u015bmig\u0142owcach PZL Sok\u00f3\u0142. Cz\u0119sto wska\u017anik temperatury pokazywa\u0142 50 stopni Celsjusza. Lotnicy latali w r\u0119kawiczkach, aby si\u0119 nie poparzy\u0107.<\/p>\n<h3 id=\"Katastrofa-PZL-W-3-Sok\u00f3\u0142-w-Iraku.\"  >Katastrofa PZL W-3 Sok\u00f3\u0142 w Iraku.<\/h3>\n<p>Podczas wojny w Iraku utracono jeden \u015bmig\u0142owiec PZL W-3W\/WA Sok\u00f3\u0142.<\/p>\n<p>W dniu 15 grudnia 2004 roku, Sok\u00f3\u0142 odbywa\u0142 rutynowy lot rozpoznawczy. Wystartowa\u0142 z Bagdadu przed po\u0142udniem czasu irackiego. W Karbali zabra\u0142 kilka os\u00f3b na pok\u0142ad i wystartowa\u0142 w kierunku Ad-Diwanii. K\u0142opoty zacz\u0119\u0142y si\u0119 w pobli\u017cu miejscowo\u015bci Al-Hindija, 8 kilometr\u00f3w od Karbali. Pilot pr\u00f3bowa\u0142 awaryjnie l\u0105dowa\u0107. Niestety w wyniku upadku trzy osoby z dziewi\u0119ciu na pok\u0142adzie ponios\u0142o \u015bmier\u0107. Cze\u015b\u0107 ich pami\u0119ci ! Poinformowano, \u017ce nie by\u0142o wrogiego ataku na \u015bmig\u0142owiec. W lutym 2005 roku, podano, \u017ce przyczyn\u0105 katastrofy by\u0142 b\u0142\u0105d pilota, kt\u00f3ry doprowadzi\u0142 do\u00a0wy\u0142\u0105czenia silnik\u00f3w.<\/p>\n<p>&quot;Bezpo\u015bredni\u0105 przyczyn\u0105 katastrofy by\u0142 b\u0142\u0105d w\u00a0technice pilotowania pope\u0142niony przez dow\u00f3dc\u0119 za\u0142ogi podczas wyprowadzania \u015bmig\u0142owca z\u00a0nurkowania z\u00a0jednoczesnym gwa\u0142townym wprowadzeniem \u015bmig\u0142owca do\u00a0g\u00f3rki oraz\u00a0nieumiej\u0119tne poprawienie b\u0142\u0119du przez za\u0142og\u0119. B\u0142\u0105d dow\u00f3dcy za\u0142ogi polega\u0142 na\u00a0zbyt gwa\u0142townym zwi\u0119kszeniu k\u0105ta wznoszenia w\u00a0bardzo kr\u00f3tkim czasie &#8211;\u00a0oko\u0142o p\u00f3\u0142torej sekundy i\u00a0niew\u0142a\u015bciwym pos\u0142ugiwaniem si\u0119 organami sterowania&quot; &#8211;\u00a0powiedzia\u0142 w\u00a0Warszawie przewodnicz\u0105cy 14-osobowej komisji p\u0142k pil. Ryszard Micha\u0142owski. &quot;B\u0142\u0105d dow\u00f3dcy za\u0142ogi polega\u0142 na\u00a0tym, \u017ce\u00a0wykonuj\u0105c manewr gwa\u0142townie \u015bci\u0105gn\u0105\u0142 na\u00a0siebie dr\u0105\u017cek sterowy z\u00a0jednoczesnym ca\u0142kowitym zwi\u0119kszeniem skoku wirnika no\u015bnego, a\u00a0nast\u0119pnie ca\u0142kowicie odda\u0142 dr\u0105\u017cek sterowy, nieznacznie zmniejszaj\u0105c skok wirnika. To\u00a0spowodowa\u0142o rozkr\u0119cenie si\u0119 wirnika no\u015bnego, zmian\u0119 op\u0142ywu, jego odci\u0105\u017cenie, wzrost pr\u0119dko\u015bci obrotowej turbin i\u00a0 wy\u0142\u0105czenie obu silnik\u00f3w przez automat&quot; &#8211;\u00a0t\u0142umaczy\u0142 szef podkomisji lotniczej p\u0142k Stanis\u0142aw Torzy\u0144ski. Wywo\u0142ane tym odci\u0105\u017cenie i\u00a0rozkr\u0119cenie wirnika no\u015bnego oraz rozp\u0119dzenie turbin silnik\u00f3w powy\u017cej dopuszczalnych warto\u015bci doprowadzi\u0142o do\u00a0wy\u0142\u0105czenia obu silnik\u00f3w przez ograniczniki obrot\u00f3w &#8211;\u00a0ustali\u0142a komisja.<\/p>\n<p>P\u0142k pil. Ryszard Micha\u0142owski wyja\u015bni\u0142, \u017ce\u00a0system wy\u0142\u0105czaj\u0105cy silniki jest konieczny, poniewa\u017c &quot;gdyby automat tego nie\u00a0zrobi\u0142, silnik na\u00a0 skutek przekroczenia obrot\u00f3w i\u00a0tak by\u00a0si\u0119 rozlecia\u0142&quot;. &quot;Automat jest wprowadzony do\u00a0konstrukcji po\u00a0to, by\u00a0ograniczy\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 uszkodzenia innych element\u00f3w, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 na\u00a0autorotacj\u0119&quot; &#8211;\u00a0doda\u0142 przewodnicz\u0105cy podkomisji technicznej p\u0142k Ryszard Winiarski.<\/p>\n<p>&quot;Ma\u0142a wysoko\u015b\u0107 lotu i\u00a0zadrzewiony teren oraz\u00a0zbyt p\u00f3\u017ane wprowadzenie do\u00a0lotu autorotacyjnego uniemo\u017cliwi\u0142y bezpieczne l\u0105dowanie&quot; &#8211;\u00a0doda\u0142 Micha\u0142owski. Podkre\u015bli\u0142, \u017ce\u00a0&quot;nie mo\u017cna wi\u0105za\u0107 tego zdarzenia ze\u00a0z\u0142ym przygotowaniem pilota&quot;, poniewa\u017c loty w Iraku odbywaj\u0105 si\u0119 w\u00a0specyficznych warunkach &#8211;\u00a0wobec ryzyka ostrza\u0142u piloci s\u0105 zmuszeni lata\u0107 bardzo nisko, wykonuj\u0105c szybkie manewry utrudniaj\u0105ce celowanie, musz\u0105 te\u017c unika\u0107 zderzenia z\u00a0ptakami.<\/p>\n<p>Jak ustali\u0142a komisja, \u015bmig\u0142owiec lec\u0105c na\u00a0wysoko\u015bci 18\u00a0metr\u00f3w wspi\u0105\u0142 si\u0119 na\u00a060\u00a0m, by\u00a0przelecie\u0107 nad lini\u0105 wysokiego napi\u0119cia, po czym gwa\u0142townie zanurkowa\u0142. Po\u00a0tym manewrze nie\u00a0zdo\u0142a\u0142 wznie\u015b\u0107 si\u0119, by\u00a0unikn\u0105\u0107 zderzenia z\u00a0drzewami, lec\u0105c z\u00a0wy\u0142\u0105czonymi silnikami zawadzi\u0142 o\u00a0dwa drzewa, uderzy\u0142 w\u00a0ziemi\u0119 \u0142ami\u0105c belk\u0119 ogonow\u0105, co\u00a0wprawi\u0142o w\u00a0ruch wirowy kabin\u0119, kt\u00f3ra uderzy\u0142a o\u00a0ziemi\u0119 najpierw jednym, potem drugim bokiem. Od\u00a0pope\u0142nienia pierwszego b\u0142\u0119du do\u00a0uderzenia o\u00a0ziemi\u0119 min\u0119\u0142o 9\u00a0sekund. Gdyby wy\u0142\u0105czenie silnik\u00f3w nast\u0105pi\u0142o na\u00a0wi\u0119kszej wysoko\u015bci, za\u0142oga mia\u0142aby do\u015b\u0107 czasu, by\u00a0wyl\u0105dowa\u0107 autorotacj\u0105.<\/p>\n<p>Tak\u017ce szef szkolenia Wojsk L\u0105dowych gen. dyw. Andrzej Baran powiedzia\u0142, \u017ce\u00a0&quot;przygotowanie naszych pilot\u00f3w jest na\u00a0najwy\u017cszym poziomie, to\u00a0mistrzowie, perfekcyjnie wykonuj\u0105cy swoje zadania&quot;, ale\u00a0niski pu\u0142ap bardzo skraca czas, jaki zostaje na\u00a0reakcj\u0119. Gen. dyw. Andrzej Baran zaznaczy\u0142, \u017ce\u00a0piloci udaj\u0105cy si\u0119 na\u00a0misj\u0119 w\u00a0Iraku maj\u0105 500 &#8211; 700 godzin sp\u0119dzonych w\u00a0powietrzu, du\u017cy nalot maj\u0105 te\u017c technicy pok\u0142adowi i\u00a0strzelcy.<\/p>\n<h3 id=\"W-3PL-G\u0142uszec.\"  >W-3PL G\u0142uszec.<\/h3>\n<p>Szybko okaza\u0142o si\u0119, \u017ce \u015bmig\u0142owce PZL W-3 Sok\u00f3\u0142 nie by\u0142y dobrze przystosowane do dzia\u0142ania w takim \u015brodowisku, jakie panuje w Iraku. W Polsce zapad\u0142y decyzje o rozpocz\u0119ciu programu pod kryptonimem G\u0142uszec. Polega\u0142 on na modernizacji \u015bmig\u0142owc\u00f3w PZL W-3WA do standardu \u015bmig\u0142owc\u00f3w wsparcia bojowego PZL W-3PL G\u0142uszec, analogicznych do standardu NATO-STANAG 4555.<\/p>\n<p>Poniewa\u017c sprawa by\u0142a bardzo pilna w 2005 roku, do Iraku pos\u0142ano \u015bmig\u0142owce przystosowane do dzia\u0142a\u0144 z wykorzystaniem NVG (gogle noktowizyjne). Pierwsze desantowanie \u017co\u0142nierzy w goglach ze \u015bmig\u0142owca PZL W-3 na dach budynku odby\u0142o si\u0119 w\u0142a\u015bnie w Iraku.<\/p>\n<p>Celem programu G\u0142uszec by\u0142o opracowanie ostatecznej wersji bojowej do 2010 roku i termin zosta\u0142 dotrzymany. PZL W-3PL G\u0142uszec powsta\u0142 w wyniku wsp\u00f3\u0142pracy PZL \u015awidnik, Mesko, ITWL oraz izraelskiej firmy Rafael, ale tak\u017ce rezultat bliskich konsultacji PZL \u015awidnik, Polskich Si\u0142 Zbrojnych, Polskiego Przemys\u0142u Obronnego oraz Instytutu Technicznego Wojsk Lotniczych.<\/p>\n<p>\u015amig\u0142owiec AgustaWestland od 2016 roku, Leonardo PZL W-3PL G\u0142uszec to efektywna ekonomicznie platforma, kt\u00f3ra jest wyposa\u017cona w nowoczesn\u0105 awionik\u0119 i osprz\u0119t, umo\u017cliwiaj\u0105ce realizacj\u0119 szerokiego zakresu operacji, pocz\u0105wszy od wsparcia bojowego i ataku, przez misje poszukiwawczo &#8211; ratownicze, a\u017c po transport \u017co\u0142nierzy. Szeroka gama uzbrojenia, kt\u00f3ra mo\u017ce by\u0107 zabudowana na \u015bmig\u0142owcu wspiera u\u017cytkownika na polu walki. \u015amig\u0142owiec zosta\u0142 przystosowany do wykonywania bojowych zada\u0144 transportowych, poszukiwawczo-ratowniczych, atakowania przeciwnika i niszczenia jego wyposa\u017cenia oraz pojazd\u00f3w opancerzonych. G\u0142uszec mo\u017ce wykonywa\u0107 misje dzienne i nocne, w ka\u017cdych warunkach klimatycznych i pogodowych do wysoko\u015bci 6 000 m.<\/p>\n<p>\u015amig\u0142owce otrzyma\u0142y wyposa\u017cone w awionik\u0119 zintegrowan\u0105 za pomoc\u0105 szyny danych Mil-Std 1553B. W kabinie zamontowano wielofunkcyjne monitory MFD oraz HUD. Zastosowano bezw\u0142adno\u015bciowo-satelitarny system nawigacji, komputer misji, system zarz\u0105dzania awionik\u0105. \u015amig\u0142owiec wyposa\u017cono w system samoobrony: promiennik zak\u0142\u00f3caj\u0105cy w podczerwieni, wyrzutnie pu\u0142apek termicznych. Zamontowano g\u0142owic\u0119 opto-elektroniczn\u0105, stabilizowan\u0105 \u017cyroskopowo. Zamontowano nowe radiostacje \u0142\u0105czno\u015bci z systemem szyfrowania. PZL W-3PL G\u0142uszec jest wyposa\u017cony w systemy takie jak: IFF (system identyfikacji sw\u00f3j-obcy), RWR (ostrzeganie przed opromieniowaniem stacj\u0105 radiolokacyjn\u0105), odbiornik ostrzegawczy na podczerwie\u0144, flary, specjalnie opancerzone siedzenia, wzmocniona pod\u0142oga i drzwi. Zbiorniki paliwa wype\u0142niane azotem. \u015amig\u0142owiec jest wyposa\u017cony w  instalacj\u0119 chroni\u0105c\u0105 przed ska\u017ceniem chemicznym i biologicznym. Wzmocniono wysi\u0119gniki zewn\u0119trzne dla uzbrojenia.<\/p>\n<p>Zmodyfikowano uzbrojenie. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 uzbrojenia podwieszono na czterech zaczepach. Na w\u0119\u017ale pod nosem kad\u0142uba zamontowano ruchome stanowisko WS-4610 z 12,7 karabinem maszynowym WKM-Bz, kt\u00f3ry jest kierowane za pomoc\u0105 celownika nahe\u0142mowego.<\/p>\n<p>Systemy pok\u0142adowe PZL W-3PL G\u0142uszec pozwala na atakowanie zar\u00f3wno stacjonarnych, jak i ruchomych cel\u00f3w. 4-osiowy autopilot u\u0142atwia pilota\u017c i zmniejsza ilo\u015b\u0107 obowi\u0105zk\u00f3w za\u0142ogi. \u015amig\u0142owiec posiada zintegrowan\u0105 awionik\u0119, opart\u0105 na modu\u0142owym komputerze misji, kt\u00f3ry zarz\u0105dza systemami za po\u015brednictwem szyny danych Mil-Std 1553B. Urz\u0105dzenia nawigacyjne obejmuj\u0105: INS (system nawigacji inercyjnej), GPS, TACAN (system powietrznej nawigacji taktycznej), VOR\/ILS, DME (systemy wspomagania l\u0105dowania), mapy cyfrowe zintegrowane z monitorami wielofunkcyjnymi.<\/p>\n<p>Dodatkowo PZL W-3PL G\u0142uszec mo\u017ce by\u0107 wyposa\u017cony w wyci\u0105gark\u0119 ratownicz\u0105 o ud\u017awigu 272 kg, reflektor SX-16 z filtrem podczerwieni, podwieszenie zewn\u0119trzne do 2 100 kg, klimatyzacj\u0119 kokpitu oraz monitor w kabinie transportowej dla dow\u00f3dcy lub lekarza.<\/p>\n<p>W konfiguracji do przewozu desantu na pok\u0142ad \u015bmig\u0142owca mo\u017cna zabra\u0107 do 10 \u017co\u0142nierzy. W opcji poszukiwawczo-ratowniczej z dwoma cz\u0142onkami personelu medycznego i wyposa\u017ceniem medycznym, na pok\u0142ad mo\u017cna zabra\u0107 do 4 rannych na noszach.<\/p>\n<p>Wyposa\u017cenie W-3PL pozwala na wykonywanie wielu zada\u0144 na polu walki, tj. namierzanie sygna\u0142u rozbitka i jego ratowanie (CSAR), wsparcie pola walki, transport \u017co\u0142nierzy i \u0142adunku, konwojowanie, obserwacja i wskazywanie cel\u00f3w, desant.<\/p>\n<p>PZL W-3PL G\u0142uszec ostateczn\u0105 form\u0119 uzyska\u0142 w wyniku udzia\u0142u Wojska Polskiego w misjach w Iraku i Afganistanie.<\/p>\n<h3 id=\"PZL-W-3PL-G\u0142uszec-dla-Wojska-Polskiego.\"  >PZL W-3PL G\u0142uszec dla Wojska Polskiego.<\/h3>\n<p>Cztery pierwsze \u015bmig\u0142owce PZL W-3PL G\u0142uszec zosta\u0142y dostarczone w grudniu 2010 roku, wchodz\u0105c w sk\u0142ad eskadry ratownictwa bojowego 56. Pu\u0142ku \u015amig\u0142owc\u00f3w Bojowych. Kolejne cztery maszyny dostarczono w 2012 roku. Kolejne \u015bmig\u0142owce, zgodnie z umow\u0105 z 2011 roku, dostarczono w 2015 roku. Jedyny symulator \u015bmig\u0142owca PZL Sok\u00f3\u0142 w Polsce znajduje si\u0119 w Nowym Glinniku.<\/p>\n<p>Podczas targ\u00f3w MSPO 2016 zosta\u0142 pokazany wariant uzbrojony w pociski Spike-ER o zasi\u0119gu 8 km z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 wprowadzenia rakiet Spike NLOS o zasi\u0119gu 25 km. Idealn\u0105 platform\u0105 dla ich przenoszenia jest \u015bmig\u0142owiec PZL W-3 PL G\u0142uszec. Obecnie Polskie \u015bmig\u0142owce pozbawione s\u0105 przeciwpancernych pocisk\u00f3w kierowanych (ppk). Jedyny \u015bmig\u0142owiec, kt\u00f3ry mia\u0142 tak\u0105 zdolno\u015b\u0107, to by\u0142 Mi-24, ale zapasy pocisk\u00f3w dla nich ju\u017c wyczerpa\u0142y si\u0119 kilka lat temu. By\u0142y to pociski produkowane w pa\u0144stwie moskiewskim 9M114 Szturm i 9M17 Skorpion. Nowe pocisku mog\u0105 wej\u015b\u0107 do s\u0142u\u017cby pod warunkiem podj\u0119cia stosownych decyzji. Zalet\u0105 tej propozycji jest relatywnie niski koszt i kr\u00f3tki czas osi\u0105gni\u0119cia gotowo\u015bci bojowej. W dodatku, zastosowana na \u015bmig\u0142owcu g\u0142owica opto-elektroniczna Toplite 3 jest tak\u017ce produkcji firmy Rafael, wi\u0119c integracja jest ju\u017c faktem. Pociski kierowane Spike-ER posiadaj\u0105 naprowadzanie termowizyjne i telewizyjne wraz ze \u015bwiat\u0142owodowym \u0142\u0105czem danych. Mog\u0105 by\u0107 wyposa\u017cone w r\u00f3\u017cne typy g\u0142owic. W Mesko s\u0105 ju\u017c produkowane pociski Spike-LR w wersji o zasi\u0119gu 4 km, przeznaczone dla piechoty i pojazd\u00f3w bojowych. W \u015bmig\u0142owcach nale\u017ca\u0142oby tylko wprowadzi\u0107 dodatkowe okablowanie i dokona\u0107 zainstalowania odpowiedniego oprogramowania. \u015amig\u0142owiec PZL W-3PL G\u0142uszec m\u00f3g\u0142by zabra\u0107 na podwieszeniach 8-12 pocisk\u00f3w Spike-LR. \u015amig\u0142owiec w obecnej wersji jest uzbrojony w pociski niekierowane.<\/p>\n<h3 id=\"Dane-T-T-PZL-W-3PL-G\u0142uszec:\"  >Dane T-T PZL W-3PL G\u0142uszec:<\/h3>\n<p>D\u0142ugo\u015b\u0107 (z obracaj\u0105cym wirnikiem) 18,79 m. \u2028Szeroko\u015b\u0107 1,75 m. \u2028Maksymalna wysoko\u015b\u0107 4,20 m. \u2028\u015arednica wirnika no\u015bnego 15,70 m. \u2028\u015arednica wirnika tylnego 3,03 m. Maksymalna masa startowa 6400 kg \u2028Masa \u015bmig\u0142owca pustego 3760 kg. Maksymalna masa u\u017cyteczna 2100 kg. Maksymalna moc startowa (5 min) 2 x 662 kW \/ 2 x 888 SHP\u2028. Maksymalna moc ci\u0105g\u0142a 2 x 574 kW \/ 2 x 770 SHP\u2028. Maksymalna pr\u0119dko\u015b\u0107 przelotowa 235 km\/h. \u2028Pr\u0119dko\u015b\u0107 wznoszenia 8,5 m\/s. \u2028Pu\u0142ap praktyczny 4500 m. \u2028Maksymalny zasi\u0119g 730 km. \u2028Maksymalna d\u0142ugotrwa\u0142o\u015b\u0107 lotu 4 h 12 min.<\/p>\n<p>Opracowa\u0142 Karol Placha Hetman<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Opis do zdj\u0119cia: W-3PL nb 0818 w pierwszej wersji szturmowej. Zbudowany w 1998 roku. Zosta\u0142 wyposa\u017cony w cztery zewn\u0119trze zaczepy. Prezentowane jest bogate uzbrojenie. W prawej burcie zamontowano dwulufowe dzia\u0142ko GSz-23\u0141. \u015amig\u0142owiec wyposa\u017cono w lin\u0119 &quot;szybkiego zjazdu&quot;. \u015amig\u0142owiec jest w starym wzorze malowania. By\u0142 u\u017cytkowany w Inowroc\u0142awiu. Na ziemi, po bokach skrajne, le\u017c\u0105 zasobniki ZR-8 do przenoszenia o\u015bmiu pakiet\u00f3w PLBOK-1-15 z bombami kulkowymi. Na ziemi, przy \u015bmig\u0142owcu, le\u017c\u0105 wyrzutnie MARS-2M, dla pocisk\u00f3w niekierowanych S-5. Na ziemi, przed \u015bmig\u0142owcem, le\u017c\u0105 belki no\u015bne &quot;GAD&quot; przeznaczona dla odpalania kierowanych pocisk\u00f3w na podczerwie\u0144 typu 9M32ML. Na zaczepach przy \u015bmig\u0142owcu s\u0105 wyrzutnie B8-10 dla niekierowanych pocisk\u00f3w rakietowych typu S-8. Na zewn\u0119trznych zaczepach zamontowano pakiet sze\u015bciu PLMK-1-6 z minami do minowania terenu z powietrza.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[35],"tags":[],"class_list":["post-1030","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-smiglowce"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1030","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1030"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1030\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4159,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1030\/revisions\/4159"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1030"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1030"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/polot.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1030"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}