Lotnisko w Szymanach 2017r.

Kraków 21.09.2017r.

Lotnisko Szymany Szczytno

Lotnisko Olsztyn Mazury

Część 02

Oficjalna strona Portu Lotniczego Olsztyn Mazury. 2017r.

Pięć lat temu, w 2012 roku, ukazał się artykuł o historii miejscowości Szymany i Lotniska. Od tego czasu wiele się zmieniło. Lotnisko z byłego lotniska wojskowego, któremu groziła likwidacja, przemieniło się w nowoczesne regionalne lotnisko w północno-wschodniej części Rzeczypospolitej.

W tym artykule skupimy się na komercyjnej działalności Lotniska Szymany.

Już z początkiem 90-tych lat XX wieku Lotnisko Szymany były zbędne dla potrzeb Wojska Polskiego. Niemniej jednak wojsko żądało zachowania lotniczego charakteru obiektu. W 1995 roku Lotnisko zostało przekazane do dyspozycji Agencji Mienia Wojskowego. 

W dniu 16 stycznia 1996 roku w Sądzie Rejonowym w Olszynie została zarejestrowana spółka z ograniczoną odpowiedzialnością: Porty Lotnicze Mazury-Szczytno. Główna siedziba spółki była w Szczytnie. Adres ulica Wielbarska 5, 12-100 Szczytno. W zamyśle spółka miała zarządzać kilkoma lotniskami leżącymi w Województwie Warmińsko-Mazurskim. 

Spółkę Porty Lotnicze Mazury-Szczytno powołał Wojewoda w dniu 15 stycznia 1996 roku w celu wykorzystania lotniska wojskowego w Szymanach do przyjmowania samolotów pasażerskich. Skarb Państwa wniósł kapitał w wysokości 1 500 000 zł. Miesiąc później drugim udziałowcem została spółka Energopol-Trade z kwotą 1 400 000 zł. Po kilku latach liczba udziałowców wzrosła do 28, a kapitał założycielski wzrósł do 6 663 000 zł. 

W dniu 2 czerwca 1996 roku na Lotnisku Szymany po raz pierwszy wylądował samolot PLL LOT ATR-72 z pasażerami na pokładzie. W sezonie letnim, raz w tygodniu PLL LOT obsługiwał połączenia z Warszawą i niektórymi innymi lotniskami. 

W dniu 10 października 2001 roku rozporządzeniem Rady Ministrów, Lotnisko zostało wpisane na listę lotnisk, na których mogą być wykonywane starty i lądowania w ruchu międzynarodowym. Wiązało się to ze zorganizowaniem lotniczego przejścia granicznego. Od tej pory PLL LOT zaczął wykonywać od lata 2002 roku loty do niektórych portów w niemczech.

W dniu 22 sierpnia 2002 roku Ministerstwo Obrony Narodowej oficjalnie przekazało Lotnisko do Agencji Mienia Wojskowego. Od tej pory Lotnisko może nie tylko być wydzierżawione, ale również sprzedane. Nadal przy zachowaniu charakteru lotniczego obiektu. 

W dniu 14 maja 2003 roku Spółka Porty Lotnicze Mazury-Szczytno uzyskuje certyfikat Agenta Obsługi Naziemnej Nr PL-15H/03 w zakresie obsługi pasażerów, obsługi bagażu, obsługi płytowej statków powietrznych, obsługi w zakresie zaopatrywania statków powietrznych w paliwo, transportu naziemnego pomiędzy statkiem powietrznym i dworcem lotniczym ( terminalem ).

W wyniku małego zainteresowania pasażerów lotami na Lotnisko Szymany w 2003 roku PLL LOT loty zawiesił. W rzeczywistości nie było reklamy i wielu istotnych, podstawowych informacji dla potencjalnych pasażerów. Nie zapewniono pasażerom dobrego transportu na trasie Szymany-Olsztyn.

Ruch pasażerski w okresie 1997-2003.

Data  Liczba pasażerów  Liczba operacji lotniczych

1997.  400.  80

1998. 2632. 180

1999. 2453. 238

2000. 1873. 788

2001. 2049. 928

2002. 1091. 516

2003. 448. 418

W dniu 30 listopada 2003 roku, Polskie Wojsko definitywnie opuszcza obiekt. Ochronę obiektu przejmuje firma prywatna.

Od momentu powstania, rokrocznie Spółka zarządzająca Lotniskiem odnotowywała straty. W 1996 roku Spółka zanotowała - 540 tys. zł strat, w 1997 roku - 660 tys. zł., a już każdego następnego roku strata przekraczała 1 mln zł. I to pomimo, że Spółka użytkowała Lotnisko przez wiele lat bezumownie, a inwestycje w infrastrukturę lotniska finansował budżet Województwa Warmińsko-Mazurskiego (8,5 mln zł w latach 1996-1999). Straty generowane przez Spółkę były constans. Zmieniały się tylko zarządy i rady nadzorcze, wraz ze zmianą ekip rządzących regionem. Zarządy i rady nadzorcze po prostu przejadały kapitał zakładowy.

W 2004 roku, Spółka Porty Lotnicze Mazury-Szczytno zawisła swoją działalność. Spółka miała około 3 milionów złotych długu. Samo Lotnisko podupadło finansowo, a infrastruktura ulegała stopniowej degradacji. Droga startowa i drogi kołowania były wynajmowane do organizowania pokazów i wyścigów motorowych. 

W 2003 roku Spółkę ratuje przed upadkiem zarząd Województwa Warmińsko-Mazurskiego wykupując w niej udziały (5,49%) oraz przeznaczył w Regionalnym Programie Operacyjnym na tę inwestycję w przyszłości kwotę 37,5 mln euro. Jednak Spółka nadal wegetowała i generowała straty. Zarząd Województwa Warmińsko-Mazurskiego wyczekiwał na pojawienie się inwestora, który mógłby zbudować terminal, obiekty towarzyszące lotnisku i cargo. Podobno taki inwestor pojawił się w 2005 roku w postaci niemieckiej firmy konsultingowej Dr. Nimmerrichter & Partner. Jednak zarząd Województwa słusznie wolał innego inwestora.

Sąd Rejonowy w Olsztynie, w dniu 15 września 2004 roku ogłosił upadłość spółki Porty Lotniczy Mazury-Szczytno, na wniosek licznych wierzycieli. W tym stanie rzeczy w 2004 roku Minister Skarbu Państwa pozbywa się 1 334 udziałów (20,73 proc.) w Spółce Porty Lotnicze Mazury-Szczytno i przekazuje je nieodpłatnie Zarządowi Województwa Warmińsko-Mazurskiego.

W 2005 roku linia lotnicza Ryanair wyraziła zainteresowanie wykonywania lotów na Lotnisko. Uzależniła jednak podjęcie lotów od rozbudowy terminalu oraz poprawy jakości nawierzchni DS. Jednak wstępne szacunki wykazały konieczność zainwestowania około 1 500 000 złotych. Spółka nie dysponowała taką kwotą.

W dniu 2 grudnia 2005 roku Lotnisko zostało wpisane do Rejestru Lotnisk Cywilnych pod numerem 59 jako lotnisko cywilne użytku publicznego kodzie referencyjnym 3C. W dniu 27 października 2006 roku Urząd Lotnictwa Cywilnego certyfikuje część lotniczą Lotniska. Jest to istotne dla dalszego utrzymywania ruchu lotniczego na Lotnisku, kiedy nie obowiązują już żadne przepisy wojskowe.

W dniu 31 października 2006 roku Spółka zarządzająca Lotniskiem podpisała kolejną 5-letnią dzierżawę obiektu od Agencji Mienia Wojskowego, z opcją na kolejne lata. Zrodziła się szansa na uzyskanie kwoty 1 miliona złotych od Województwa oraz kolejnych pieniędzy od nowych udziałowców. Nic z tego nie wyszło.

Po wielomiesięcznych negocjacjach znalazł się nowy udziałowiec, Aleksander Rechter, obywatel Izraela i Polski, któremu zarząd Województwa odsprzedaje w 2008 roku część udziałów w spółce Port Lotniczy Mazury. Aleksander Rechter był jednym z głównych udziałowców firmy Kardan, założyciela i akcjonariusza Globe Trade Centre oraz właściciel European Business Partners sp. z o.o. Spółka od 2004 roku notowana była na warszawskiej giełdzie. Od 2008 roku Aleksander Rechter, a formalnie European Business Partners sp. z o.o., jest głównym udziałowcem w spółce zarządzającej Lotniskiem (61,03%) i zapewniał, że wyłoży na odbudowę Lotniska tyle, ile samorząd wojewódzki, tj. 37,5 mln euro. Ale to i tak dużo za mało na powstanie Lotniska typu regionalnego. Chyba, że pozostałą kwotę wyłoży UE. Mowa była o sumie 175—225 mln euro.

Co ciekawe, MON zarówno Rządu Premiera Jarosława Kaczyńskiego, jak i Premiera Donalda Tuska, nie wyraziło zgody na sprzedaż akcji Spółki firmie European Business Partners sp. z o.o. Dokładnie Biuro do spraw Procedur Antykorupcyjnych MON ostrzegało przed spółką European Business Partners. Niestety grupa European Business Partners była firmą mgławicą. Skupia się na wykorzystywaniu funduszy unijnych. Teoretycznie powinna łączyć kontrahentów, dystrybutorów lub partnerów w danej branży. Co najważniejsze, nie znała się na transporcie lotniczym. 

W maju 2009 roku Spółka zarządzająca Lotniskiem zmienia nazwę na Port Lotniczy Mazury sp. z o.o., a samo lotnisko na Lotnisko Mazury. Udziałowcy; 61,03 % European Business Partners Sp. z o.o., 13,17 % Energopol S.A., 12,67 % Przedsiębiorstwo Państwowe Porty Lotnicze, 5,49 % Samorząd Województwa Warmińsko Mazurskiego, 3,57 % Miasto Szczytno.

Główny udziałowiec spółki zarządzającej Lotniskiem European Business Partners przez parę lat nie wywiązał się z podjętych zobowiązań. Dlatego zarząd Województwa Warmińsko-Mazurskiego podjął starania o odzyskanie własności od dzierżawcy. Sprawa trafiła do sądu.

Nowa szansa

W dniu 31 sierpnia 2011 roku Sejmik Województwa Warmińsko – Mazurskiego  Uchwałą Nr IX/155/11 utworzył Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością Warmia i Mazury. Województwo Warmińsko – Mazurskie w 100 % tworzy kapitał zakładowy Spółki. Adres Spółki Warmia i Mazury Sp zoo: 12-100 Szczytno Szymany 150. W ten sposób Lotnisko Szymany stało się własnością Województw Warmińsko-Mazurskiego. 

Zrobiono ciekawy zabieg. Wśród mieszkańców rejonu opublikowano ankietę z jednym pytaniem - Czy będzie Pan/Pani korzystał z Lotniska Szymany, jeśli ono powstanie? Uzyskano 70 % pozytywnych odpowiedzi. 

W latach 2011-2015 na rozbudowę Lotniska Szymany przeznaczono 204 miliony złotych. Większość środków udało się uzyskać z funduszy europejskich, jako dotacja celowa, czyli otrzymanych funduszy nie można było przeznaczyć na inne inwestycje niż tylko na Lotnisko. Za uzyskane środki, wydane obligacje i własne fundusze Lotnisko został przekształcone z kategorii 3C do 4D. 

Wykonano remont kapitalny DS (RWY) wydłużając ją do 2 500 m. Wyposażono ją w kompletne oświetlenie (włącznie ze światłami PAPI) zgodnie z obecnymi wymogami. Zamontowano radiolatarnię VOR/DEM. Podniesiono kategorię systemu naprowadzania ILS do II kategorii. Wybudowano zupełnie nową płytę peronową, która ma możliwości rozbudowy. Początkowo płyta miała trzy stanowiska peronowe dla samolotów Boeing B-737 i Airbus A.320. Jej rozbudowę podjęto w 2017 roku i liczba stanowisk zwiekszyła się do sześciu.

Najważniejszą inwestycją była budowa nowego Terminalu. Stary dworzec lotniczy był na poziomie wielkości i wyposażenia z 60-lat XX wieku. Jego przebudowa była niecelowa. Projekt Terminalu powstał w pracowni olsztyńskiego architekta Pana Tomasza Lelli. Nowy Terminal ulokowano w północno-wschodniej części Lotniska. Został on wybudowany na planie prostokąt z możliwością dalszej rozbudowy w kierunku południowym. Łączna powierzchnia Terminalu wynosi 6 800 m kwadratowych. Budynek jest w pełni klimatyzowany. Przystosowano go do obsługi pasażerów samolotów rejsowych krajowych, zagranicznych oraz lotów czarterowych. Budynek zaprojektowano na podstawie charakterystycznych dla Warmii i Mazur elementów architektonicznych. Elementy drewniane imitujące pomosty, nawiązują do mazurskich jezior poprzecinanych kładkami. Główne wejścia i wyjścia z Terminalu są wzorowane na drewnianych mazurskich domach. Według zamysłu architekta przed wejściami miały być kładki nad wodą, ale woda przyciąga ptaki (zagrożenie dla ruchu powietrznego) i dlatego z tego pomysłu zrezygnowano. We wnętrzu filary podtrzymujące dach przypominają korony drzew. Charakterystyczne załamania dachu mają przywoływać na myśl skrzydła żurawi. Ściany Terminalu są bogato przeszklone i widać przez nie okoliczne lasy oraz pole wzlotów z z płytą peronową. W Terminalu sala odpraw ma 1 300 m kwadratowych. W obiekcie jest punk gastronomiczny, sklepy, toalety (bezpłatne), strefa dla małych dzieci, wypożyczalnia samochodów, taras widokowy, poczekalnia. 

Obok Terminalu wybudowano parking dla 400 samochodów osobowych i przystanki dla autobusów. 

Kolejnym ważnym obiektem na Lotnisku Szymany jest nowoczesny budynek Lotniskowej Straży Pożarnej z pełnym wyposażeniem. To obecnie jeden z podstawowych wymogów dla lotnisk komercyjnych.

Kolejka Olsztyn-Szymany.

Lotnisko Szymany nie ma najlepszej lokalizacji. Do Szczytna jest odległość 10 km, a do Olsztyna około 56 km. Niemniej jednak współczesna technika pozwala na sprawny i szybki transport pasażerów na lotnisko. Lotnisko Szymany zostało skomunikowane z Olsztynem linią kolejową. Kursuje na niej szynobus, który trasę pokonuje w 45-55 minut. Władze Województwa, rozkład jazdy próbują całkowicie skorelować z rejsami samolotów. W dniu 23 czerwca 2016 roku uruchomiono połączenie kolejowe Lotniska z Warszawą. 

Województwo Warmińsko-Mazurskie w zamian za dom studencki przy ul. Bolesława Chrobrego w Szczytnie otrzymało 90 hektarów ziemi przy porcie lotniczym Olsztyn-Mazury. W przyszłości grunty mają zostać wykorzystane do rozbudowy Lotniska. Nieruchomość wyceniono na 2,7 miliona złotych.

Uruchomienie Lotniska Olsztyn Mazury

Plan Lotniska Olsztyn Mazury. 2017r. Zdjęcie Port Lotniczy Olsztyn Mazury

Lotnisko Olsztyn Mazury. 2017r. Zdjęcie Port Lotniczy Olsztyn Mazury

Zakończenie wszystkich prac na Lotnisku Szymany nastąpiło z końcem 2015 roku. Certyfikacja Lotniska przez Urząd Lotnictwa Cywilnego, nastąpiła w dniu 18 stycznia 2016 roku. W dniu 20 stycznia 2016 roku nastąpiło uroczyste otwarcie Lotniska, a w dniu 21 stycznia 2016 roku nastąpił pierwszy lot rejsowy. Wykonała go firma Sprint Air, która zadeklarowała loty z Szyman do Krakowa i berlina. Pierwszy lot czarterowy z Lotniska Szymany odbył się w dniu 5 lipca 2016 roku, kiedy to samolot z pasażerami odleciał na Rodos. W 2016 roku Lotnisko miało obsłużyć 30 tysięcy pasażerów. Udało się obsłużyć  47 tysięcy, co było bardzo dobrym wynikiem.

W dniu 7 lipca 2017 roku lotnisko przyjęło 100 tysięcznego pasażera, a dokładnie pasażerkę. Władze Województwa i Kierownictwo Lotniska wręczyły pani certyfikat 100 000 pasażera, kwiaty i upominki.

Z lotniska korzystają linie lotnicze Sprint Air (uzyskała ona początkowo dotacje od władz województwa), Adria (linia słoweńska), Wizzair (od 20 maja 2016 roku), Ryanair i inni. Linie lotnicze deklarowały zapełnienie samolotów na poziomie 80 %, co jest wynikiem rentownym. Siatka połączeń z Lotniska Olsztyn Mazury (Szymany) na razie ulega płynnym zmianom. Wynika to z sondowania przez linie lotnicze atrakcyjności połączeń. Wydaje się jednak, że powoli wskaźnik ilości przewiezionych pasażerów i wykonanych operacji lotniczych będzie rósł. Główne kierunki podróży to Anglia, Skandynawia oraz letnie zagraniczne kurorty. Rozważany jest także kierunek do Zagłębia Rury. Z Lotniska zaczynają korzystać nie tylko pasażerowie z rejonu Olsztyna, ale także rejonu Białegostoku i Suwałk. Zaskoczeniem jest stosunkowo duży odsetek mieszkańców z rejonu Kaliningradu. Są szanse, że Lotnisko Olsztyn Mazury odbierze część pasażerów z Lotniska Gdańsk, Lotniska Okęcie i Lotniska Modlin. Władze Województw Warmińsko Mazurskiego liczą, że w ciągu 5-10 lat Lotnisko osiągnie rentowność. Przewiduje się dofinansowywanie Lotniska kwotą 10 milionów złotych rocznie przez 10 lat. Dzięki Lotnisku, władze liczą także na wzrost zainteresowania rejonem Olsztyna przez biznes i pobudzenie tutejszej, nie najsilniejszej gospodarki. 

Infrastruktura Lotniska Szymany, Lotniska Olsztyn Mazury.
Kod IATA: SZY. Kod ICAO: EPSY. 

Położenie: 53 28'54,69''N 20 56'15,69"E WGS-84

Położenie ARP: 1250 M OD THR 02, na linii centralnej RWY 02/20 ( dokładnie 019/199)

Wzniesienie lotniska: 141 m n.p.m. ( 463 ft ). Deklinacja magnetyczna: 3% E (2004).

Lotnisko Szymany ma powierzchnię 460 hektarów.

Częstotliwość INFO / PORT: 118,025 MHz. Kontakt: +48 896221134; 

Lotnisko wyposażono w system ILS kategorii II, pełny system oświetlenia, radiolatarnię. 

Lotnisko posiada DS (RWY) o wymiarach 2 500 m x 60 m, ułożona na kierunku 019/199. RWY jest wykorzystywana przez samoloty jako droga kołowania z i na płytę peronową. Płyta peronowa od 2017 roku, ma sześć stanowisk peronowych dla samolotów klasy Boeing B.737 i Airbus A.320. 

Lotnisko dysponuje stacją paliw.

Na lotnisku są służby utrzymania zimowego samolotów i RWY. Jest możliwe odladzanie samolotów.

Opracował Karol Placha Hetman