Lotnisko w Powidzu 2009r.



Kraków 19.12.2009r.
Lotnisko Powidz


Lotnisko Powidz na mapie Polski. 2009r.


Lotnisko Powidz widok z samolotu. 2009r.

Historia Powidza i okolic.
Herb Powidza


Godło Miasta Powidz.

Gmina Powidz od początków swego istnienia, aż po dzień dzisiejszy znajduje się w granicach Wielkopolski właściwej, a ściślej w swoistym regionie historycznym, tj. na Ziemi Gnieźnieńskiej.
Początków osadnictwa na tych terenach należy szukać nawet przed 400r. p.n.e. Prowadzone są prace archeologiczne na terenie Jeziora Powidzkiego, które wstępnie określiły ślady życia ludzkiego na ten czas. Po raz pierwszy w źródłach pisanych Powidz pojawia się w 1243r., kiedy to Bolesław Pobożny wydał w Gnieźnie dokument, w którym, mężowi rzetelnemu Baldwinowi „polecił przeprowadzić kolonizację na majętności książęcej w Powidzu”. Baldwin otrzymał dziedziczne wójtostwo w Powidzu. Od 1243r. Powidz miał być miastem lokowanym na prawie zachodnim. Przywilej z 1243r. został potwierdzony przez królów: Kazimierza Wielkiego, Kazimierza Jagiellończyka ( 1464r. ), Zygmunta Augusta ( 1563r. ) i Stefana Batorego ( 1582 r. ). Z stąd też w herbie miasta znalazła się korona, jako przynależność tych terenów do Korony Polskiej. Złota korona królewska otwarta w stylu gotyckim z XV wieku, umieszczona na czerwonym polu w kształcie tarczy.
Ludność zamieszkująca te obszary zawsze była wybitnie patriotyczna i pro Polska. Skutecznie broniąc się przez wiele wieków przed germanizacją. Powidzanie brali czynny udział w Powstaniu Listopadowym ( 29.11.1830r. ), Wiośnie Ludów ( marzec 1848 r. ) oraz w Powstaniu Styczniowym ( 1863r. ). W 1887r. Powidz włączono do Powiatu Witkowskiego. 
W 1910r. Powidz miał 1 200 mieszkańców. Znajdowała się tu poczta, telegraf i telefon. Była cegielnia, zakład budowlany, 2 sklepy kolonialno-delikatesowe, 2 stolarzy i 3 szewców. Była już wówczas sieć kolei wąskotorowej, istniejącej do dnia dzisiejszego. 
Reformy administracyjne spowodowały, że w 1972r. utworzono nowe gminy, w tym Powidz do której należało 9 wsi sołeckich. Na mocy ustawy z 28.05.1975r., od 1.06.1975r. Powidz znalazł się w nowo utworzonym Województwie Konińskim oraz Gminie Witkowskiej; faktycznie pozbawiono go praw gminnych 31.12.1975r. Dzięki staraniom mieszkańców Powidza, gminę reaktywowano w 1995r. W 1998r. utworzono powiaty i Powidz znalazł się w Powiecie Słupeckim. Nowy podział administracyjny w 1998r. sprawił , że gmina Powidz należy do Województwa Wielkopolskiego.

Gmina Powidz.
Gmina Powidz zajmuje powierzchnię 80 km kwadratowych. Jest atrakcyjnie położona między największymi jeziorami tego rejonu, tj. Jeziorem Powidzkim i Jeziorem Niedzięgiel. W 2006r. gminę zamieszkiwało 2 100 osób. Powidz i okolice, z uwagi na nieskażone środowisko i krajobraz zaliczono do powidzko-bieniszewskiego obszaru krajobrazu chronionego. Jest to najbardziej zalesiona gmina. Lasy zgrupowane w dużych kompleksach stanowią 43 % jej powierzchni. Gmina Powidz obok innych gmin Wielkopolski, takich jak: Kleczew, Orchowo, Ostrowite, Słupca, Wilczyn i Witkowo wchodzi w skład Powidzkiego Parku Krajobrazowego, formalnie powołanego rozporządzeniem Wojewody Konińskiego z 1998r. Powidz jest największą częścią parku, stąd nazwa Powidzki. Gmina Powidz położona jest w niedalekiej odległości od wielu ciekawych miejscowości, a sąsiedztwo tras; autostrady A-2 i drogi krajowej Nr 92, pozwala na swobodne przemieszczanie się. Dlatego też w przypadku ładnej pogody osoby zmotoryzowane mogą urządzić sobie tu wycieczki.

Miasto Witkowo


Herb Miasta Witkowo

Witkowo to miasto w Powiecie Gnieźnieńskim w Województwie Wielkopolskim. Położone na równinie Wrzesińskiej na południowy-wschód od Gniezna. Prawa miejskie uzyskało w XVII wieku. W latach 1975r.-1998r. należało do Województwa Konińskiego. Miasto liczy 8 100 mieszkańców ( 2006r. ), a Gmina łącznie 13 372 osoby ( 2007r. ). Piszę o tym mieście, ponieważ to w nim znajduje się duże osiedle zamieszkiwane przez długie dziesięciolecia przez kadrę Lotniska Powidz. 


Ił-28 nb 10 jako pomnik na Osiedlu Oficerskim w Witkowie. 2008r.

Historia Lotniska Powidz
Lotnisko Powidz położone jest w odległości około 30 km na wschód – północny-wschód od Miasta Września. Leży wśród pięknych lasów, jezior i pól uprawnych, z dala od dużych skupisk ludzkich. Jednocześnie około 20 km od ważnej autostrady A-2 wschód-zachód, dzięki czemu dojazd nie jest aż tak trudny. 
Niewiele wiadomo na temat Lotniska Powidz do 1955r.. Brak wzmianek na ten temat, pozwala wysnuć wniosek, że lotnisko zostało założone z początkiem 50-tych lat XX wieku. Z jednej strony jego układ jest typowy dla lotnisk budowanych w tym okresie, ale z drugiej strony wyróżnia się wielkością i długością głównej DS. Sadzę, że zostało ona zaprojektowane przez specjalistów sowieckich z myślą, aby mogło przyjmować w razie konieczności sowieckie bombowce strategiczne i kontynentalne. Wspomnę, że dla bombowców typu Tu-16, Tu-20, Tu-22, M-4, 3M długość DS. 2 000 – 2 500 m jest niewystarczająca.
Lecz istnienie lotniska bez funkcjonowania na nim pułku lotniczego byłoby dla Polski zbyt dużym rarytasem. Dlatego w dniu 30.04.1956r. szef sztabu Generalnego Wojska Polskiego polecił dowódcy Wojsk Lotniczych i Obrony Przeciwlotniczej Obszaru Kraju sformować w terminie do dnia 1.10.1956r. na lotnisku w Powidzu 38 PLM jak jednostkę JW. 5401. Podstawą było Zarządzenie Nr 074/Org. Do 1956r. 38 PLM był pułkiem zapasowym stacjonującym w Zamościu. W lipcu 1957r. 38 PLM został podporządkowany pod 3 Korpus Obrony Przeciwlotniczej Obszaru Kraju z dowództwem we Wrocławiu. 
Lecz sytuacja taka nie trwała długo. Już w 1957r. wydano rozkaz zmiany dyslokacji jednostek. Polecono 38 PLM przenieść na Lotnisko Modlin. Został on następnie w czerwcu 1958r. rozformowany, choć na wypadek „W” istniał w strukturach do 1963r., a na jego bazie utworzono Wyższą Szkołę Pilotów.
Zmiany te były podyktowane wprowadzeniem do Polskiego Lotnictwa klasycznych samolotów bombowych typu Ił-28 i jednocześnie rozrostem ilościowym pułku bombowego do dywizji. 
W dniu 4.07.1957r. do Powidza przybywa z Modlina 7 PLB. Pułk ten stanowił trzon 15 DLB. Lotnisko Powidz doskonale nadawało się do stacjonowania samolotów bombowych. Posiadało całą niezbędną strukturę, włącznie z najnowszymi systemami radiolokacyjnymi. Systemy te zamontowano w Powidzu już w 1955r. 

W dniu 19.05.1958r. ukazał się rozkaz MON Nr 05/Org. Nakazujący rozformować 35 PLB z Modlina, a kadrę oraz samoloty Ił-28 rozdysponować w ramach 15 DLB. Tak więc do Powidza trafiły kolejne samoloty Ił-28.
Kolejne zmiany organizacyjne nastąpiły w 1963r.. Na mocy zarządzenia szefa sztabu Generalnego Nr 062/Org z dnia 16.04.1963r. przeformowano 33 Pułk Lotnictwa Bombowego na 33 Pułk Lotnictwa Rozpoznania Operacyjnego. Jednocześnie wprowadzono nowy etat w 21 Samodzielnym Pułku Lotnictwa Rozpoznawczego, przekształcając go w 21 Pułk Lotnictwa Rozpoznania Taktycznego. Wyłączono z jego składu dwie eskadry dalekiego rozpoznania z samolotami Ił-28, Ił-28 R i włączono je w skład przeformowanego 33 Pułk Lotnictwa Rozpoznania Operacyjnego. 
Na mocy Zarządzenia Szefa Sztabu Generalnego Nr 046/Org z dnia 21.03.1963r. rozformowano 15 DLB i na jej bazie oraz 7 PLB sformowano 7 Brygadę Lotnictwa Bombowego. Brygada otrzymała w składzie cztery Eskadry; trzy bombowe i jedną rozpoznawczą. 
Efektem tych zmian było także przebazowanie w 1963r. 33 PLRO z Modlina do Powidza. Tak więc wszystkie Polskie Ił-28 ( za wyjątkiem tych z Lotnictwa Marynarki Wojennej ) znalazły się w Powidzu. Przypomnę, że już wcześniej samoloty typu Ił-28 z Sochaczewa z 21 PLRT trafiły do Powidza. 
Dla ubezpieczenia lotów nowej brygady na podstawie Zarządzenia Szefa Sztabu Generalnego WP Nr 06/Org. Z dnia 11.02.1963r., został sformowany 17 Dywizjon Dowodzenia Lotami. Natomiast dla zabezpieczenia materiałowo-technicznego brygady przeformowano 3 Pułk Obsługi Lotniska na 3 Pułk Zabezpieczenia. Przeformowania w Powidzu zakończono do dnia 1.09.1963r. i w tym czasie był jednym z największych garnizonów w Polsce. 
W drugiej połowie 60-tych lat tempo spisywania ze stanu Ił-28 wzrastało. Konieczne byłyby zakupy nowego sprzętu, ale na to się nie zanosiły. Dlatego należało dokonać zmian organizacyjnych. Na mocy Zarządzenia Szefa Sztabu Generalnego WP Nr 052/Org z dnia 18.04.1968r. Główny Inspektor Lotnictwa miał rozformować 33 PLRO do dnia 30.06.1968r.. Konsekwencją było przekształcenie 7 Brygady Lotnictwa Bombowego w 7 Brygadę Lotnictwa Rozpoznawczo-Bombowego. Zmieniła się jednocześnie organizacja która powołała do funkcjonowania cztery eskadry; I-II Eskadra Rozpoznawcza, III Eskadra Rozpoznania i Przeciwdziałania Radio-Elektronicznego, IV Eskadra Bombowa. 


Ił-28 nb 72 użytkowany w Powidzu. Czyżyny 2009r.

Su-20 1974r.
W dniu 10.02.1973r. rozformowano IV Eskadrę i poczyniono przygotowania do przyjęcia nowego typu samolotów Su-20. w dniu 26.04.1974r. na Lotnisku Powidz wylądowało pierwsze 6 Su-20 pilotowane przez pilotów sowieckich. Samoloty te otrzymały numery burtowe od 01 do 06. Pozostałe samoloty otrzymaliśmy dopiero w 1976r. Zakupiono 25 sztuk, lecz z powodu wypadków eksploatowaliśmy łącznie 27 maszyn. Wszystkie te maszyny były eksploatowane wyłącznie w Powidzu. Dla zadań rozpoznawczych większość samolotów mogła przenosić zasobniki rozpoznawcze KKR-1.
 

Su-20 nb 03/4243 w czasie uzupełniania paliwa. Powidz 1974r.

Nasze lotnictwo nie zakupiło wersji szkolno-bojowej, gdyż w tej roli nadal występowały Su-7 U. Dlatego przez Lotnisko Powidz przewinęło się 7 maszyn Su-7 U.
Samoloty Su-20 określono w Polsce mianem super techniki i bardzo groźną bronią. To było jednym z powodów, że dla nowych samolotów podjęto decyzję budowy schrono-hangarów. Łącznie w Powidzu zbudowano 40 schrono-hangarów zgrupowanych w trzech obszarach. Oprócz tego był jeszcze jeden obszar rozśrodkowania z indywidualnymi stojankami obwałowanych z trzech stron.
 

Su-20 nb 4242 opuszcza schrono-hangar. 1980r.


I ten sam samolot Su-20 nb 4242. Czyżyny 2009r.


Na samolocie Su-20 nb 4242 na usterzeniu słabo już widoczne godło 7 Pułku Lotnictwa Bombowo-Rozpoznawczego.

Su-22 1985r.
Wybuch drugiej zimnej wojny na początku lat 80-tych wymusił dozbrojenie państw układu warszawskiego. W Polsce wprowadzono na uzbrojenie lotnictwa myśliwskiego w ograniczonej ilości samolotów MiG-23 MF i MiG-21 bis. 
Jednak prawdziwe przezbrojenie nastąpiło w lotnictwie myśliwsko-bombowym ( szturmowym ). I pod względem jakościowym i ilościowym. Zakupiliśmy samoloty Su-22 w dwóch wersjach ; jednomiejscowe Su-22 M 4 K i dwumiejscowe Su-22M 3 K. W 1985r. odebraliśmy pierwsze odpowiednio 20 i 6 sztuk. W sumie kupiliśmy 88 i 20 sztuk, co razem dało 108 egzemplarzy, czyli sprzęt dla trzech pułków lotniczych.
W okresie sierpień-październik 1984r. do Powidza na pokładach Ił-76 i An-12/22 dotarło pierwsze 13 samolotów. Było to 7 maszyn Su-22 M 4 ( nb 3005, 3212, 3213, 3908, 3909, 3910, 3911) i 6 szkolno-bojowych Su-22 UM 3 K ( 104, 305, 306, 307, 308, 509 ). Powidz stał się początkowo bazą odbioru samolotów. Potem była nią Piła. Samoloty dostarczano w skrzyniach-kontenerach, częściowo rozmontowanych; kadłub, skrzydła, usterzenie, silnik. Były już oblatane i miały nalot rzędu 2-3 godzin. Po ponownym montażu przez specjalistów sowieckich wykonywali oni oblot i był przekazywany stronie Polskiej. Prawdopodobnie pierwszego Polskiego Su-22 M 4 sowieci w Powidzu oblatali 5.05.1984r. Żywotność techniczna Polskich Su-22 w okresie pokoju wynosi 20-25 lat.
Samoloty trafiły do jednostek Piły, Powidza, Świdwina oraz Mirosławca. Każda z jednostek otrzymała na stan 36 maszyn, dla 3 eskadr ( zgodnie z ówczesnymi etatami ).


Su-22 M 4 nb 3005 Czyżyny 2009r.

Przez Lotnisko Powidz przewinęło się 38 maszyn Su-22 M 4 i 12 sztuk Su-22 UM 4 K.
Pierwszy okresu użytkowania nowych maszyn przypadł na drugą połowę 80-tych lat. Polscy piloci stosunkowo szybko opanowali pilotaż i już w pierwszych latach eksploatacji wykonywali starty i lądowania na DOL. Szkolenia bojowe prowadzono na poligonie Nadarzyce i na morskim poligonie koło Ustki. Szczególnie istotne było szkolenie z użyciem nowego, nie stosowanego do tej pory w Wojsku Polskim, uzbrojenia kierowanego klasy p-z ( powietrze-ziemia, powietrze-woda, a zgodnie ze zmienioną nomenklaturą powietrze-powierzchnia ). Ponieważ państwo Polskie tkwiło mocno w UW, to zadania postawione przed nowymi maszynami pozostawały niezmienione. 
Według stanu na dzień 1.01.1991r. na uzbrojeniu posiadaliśmy 85 sztuk Su-22 M 4 K i 19 sztuk Su-22 UM 3 K. Utraciliśmy 2 pilotów i 3 Su-22 M 4 K oraz 1 Su-22 UM 3 K.
Przemiany społeczno-polityczne w Polsce rozpoczęte w 1989r. spowodowały parcie Polski do wstąpienia do Sojuszy Północno-Atlantyckiego ( NATO ), co ostatecznie nastąpiło w 1999r.. Ale już od początków 90-tych lat Polska poszukiwała swojej podmiotowości w nowych warunkach. Przejawiało się to między innymi w nawiązywaniu kontaktów z niedawnymi przeciwnikami. W 1995r. piloci z Powidza na samolotach Su-22 po raz pierwszy wizytowali bazę szwedzką w Satenas. 
W 90-tych latach Lotnictwo Polskie otrzymało nowe zadania. Aby je skutecznie wykonać należało dokonać przegrupowań sił. Efektem było zlikwidowanie bazy samolotów Su-22 w Pile i przeniesienie jej do Świdnicy. Dzięki temu samoloty Su-22 były równomierniej rozlokowane.
Przystąpienie do NATO wpłynęło na nowy podział jednostek lotniczych. Zniknęły pułki, a podstawową jednostką organizacyjną stały się eskadry. Zgodnie z umowami Polska powinna posiadać 10 eskadr.
Samoloty Su-22 zostały przystosowane do działania w strukturach NATO. Na początek wymieniono panel radiostacji, aby można było stosować tryb łączności używanej w NATO. Kolejnym etapem było wymienienie wyposażenia nawigacyjnego. Należy jednak pamiętać o tym, że Polskie Su-22 nigdy nie zostały przystosowane do działania poza granicami naszego kraju. Już wówczas przewidywano eksploatację ich do około 2015 r.
W 1.01.2000r. na uzbrojeniu mieliśmy jeszcze odpowiednio 80 Su-22 M 4 K i 18 Su-22 UM 3 K i stanowiły liczącą się siłę. W 90-tych latach utraciliśmy 4 pilotów i 5 maszyn jednomiejscowych oraz 1 dwumiejscową. W 2000r. samoloty zgrupowane były w 5 eskadrach; w Świdwinie, Mirosławcu i Powidzu. W każdej eskadrze zgromadzono po około 20 maszyn.
Polska posiada pełną bazę techniczną dla przeprowadzenia remontów. Silniki remontowane są w Warszawie. Płatowce w Bydgoszczy.
Wypadkowość nie jest większa niż innych typów. Wypadków nie wydarzyło się wiele. Do 2007r. straciliśmy łącznie 8 pilotów i 12 maszyn w tym dwie dwumiejscowe. W 2007r. zapadła decyzja o zakończeni eksploatacji w 2011-2012r. tj. do czasu wyczerpania resursów technicznych. Zgodnie z „Planem rozwoju Sił Zbrojnych na lata 2005– 2010” w 2008r. eksploatowaliśmy 48 samolotów Su-22 stanowiących uzbrojenie trzech eskadr lotnictwa taktycznego. 


Su-22 M 4 nb 3305 użytkowany w Powidzu. Czyżyny 2009r.

Przenosiny maszyn Su-22 z Powidza do Świdwina przebiegły w dniu 31.01.2008r. ( pierwsza tura odlotów z Powidza: 7411, 7412, 9409 i 707 ) oraz 5.02.2008r. ( ostatnie Su-22: 7410, 9616 i 9204 ). Filmowała to wydarzenie TVP Poznań. Niestety telewizja nie została do końca, kiedy o 15:30 wystartowały dwa ostatnie Su-22, tracąc okazję sfilmowania kosiaka pożegnalnego nad CPPS na wysokości pomiędzy 5 a 10 metrów. W marcu 2008r. zakończono przenosiny 7 ELT do Świdwina. W ten sposób Powidz pożegnał się z ostatnimi prawdziwymi samolotami bojowymi bazującymi tu od 1956r.

TS-11 Iskra. 1989r.
Uzupełniając temat podstawowych samolotów bazujących na Lotnisku Powidz należy wspomnieć o szkolno-treningowym TS-11 Iskra. Służyły one w Powidzu od 1989r. do 2007r., a były przeznaczone głównie dla podtrzymania nawyków pilotów, którzy z powodu nie najlepszej kondycji naszej gospodarki, mieli coraz mniej godzin spędzonych w samolotach bojowych. Przez lotnisko przewinęło się około 10 tych samolotów ( nb 0905, 1218, 1406, 1614, 1616, 1618, 1709, 1713, 1802 ).

1997r.
Z okazji pielgrzymki Jana Pawła II do Gniezna Lotnisko Powidz w dniu 3.06.1997r. gościło aż 7 Prezydentów państw Europejskich. Z okazji tego faktu na Lotnisku znajduje się tablica pamiątkowa.

2000r.
2000r. był bogaty w okolicznościowe uroczystości związane z kolejnym milenium. Z uwagi na bliskość Gniezna Lotnisko Powidz stało się miejscem gdzie przybywały samolotami liczne delegacje i w dalszą podróż udawały się samochodami. Dzięki temu Lotnisko Powidz gościło Prezydentów państw Europejskich w ramach obchodów milenijnego Zjazdu – Synodu Gnieźnieńskiego 12.03.2000r..

Wstąpienie do NATO
W 1999r. Rzeczypospolita została przyjęta do struktur NATO. Z dniem 01.01.2000r. na bazie 7 Pułku Lotnictwa Bombowo-Rozpoznawczego powstały; 21 Baza Lotnicza, 6 ELT i 7 ELT.
 


Godło 21 Bazy Lotniczej Powidz.

W dniu 17.08.2000r. powstał Honorowy Komitet Fundatorów Sztandaru dla bazy. W wyniku działania komitetu w dniu 18.05.2001r. wręczono sztandar 21 Bazie Lotniczej.
6 ELT w swojej kadrze miała głównie pilotów z rozwiązanego rok wcześniej 6 PLM-B w Pile. Mimo identycznego sprzętu pomiędzy 6 ELT, a 7 ELT występowały zasadnicze różnice co do ich przyszłości. Było to związane głównie z perspektywa zakupu nowych samolotów bojowych. Jako bardziej doświadczony i zgrany prym wiodła 7 ELT, włączona do systemu obrony NATO. 6 ELT praktycznie czekała na nowy sprzęt. 
Pod kątem nowych WSB ( wielozadaniowych samolotów bojowych ) rozpoczęto gruntownie modernizować trzy lotniska. Lotnisko w Krzesinach, Łasku oraz Powidzu, z odpowiednio stacjonującymi na nich eskadrami 3, 10 i 6 ELT. Zakres modernizacji tych lotnisk był podobny. Zbudowano; nowe domy pilotów z wieżami kontroli lotów, nowe hangary, remontowano DS., DK oraz PPS, modernizowano MPS, modernizowano lotniskową straż pożarną i wiele innych jak np. nowe ogrodzenia i oświetlenia terenu. 
Przygotowanie Lotniska Powidz do przyjęcia WSB doprowadziło w dniu 1.01.2002r. do przemianowania 21 BLot. w 33 BLot. Czyli wszystkie bazy z WSB otrzymały numery 31, 32, 33 BLot. Stało się to na podstawie Rozkazu Szefa Sztabu WP Nr 0168/Org/P-5 z dnia 19.04.2001r. Baza funkcjonowała w strukturach 3 Korpusu Lotnictwa Taktycznego z Wrocławia i stanowiła część 2 Brygady Lotnictwa Taktycznego z dowództwem w Poznaniu. Podstawowym lotniskiem 33 BLot było oczywiście Lotnisko Powidz, ale w składzie bazy znalazło się także Lotnisko Babimbost jako zapasowe ( do 2005r. ).



Z początkiem XX wieku zmiany w Polskim Lotnictwie Wojskowym były bardzo dynamiczne. Kolejne analizy wykazały, że 3 i 6 ELT można umieścić na Lotnisku Krzesiny, a Lotnisko Powidz przeznaczyć ewentualnie na bazę samolotów NATO. Z uwagi na mocne zaangażowanie Rzeczypospolitej w misjach za granicą wzrosło zapotrzebowanie na przewozy transportowe i perspektywę pozyskania transportowych C-130 Herkules. W efekcie postanowiono utworzyć kolejną eskadrę transportową, która otrzymała oznaczenie 14 ELTr. Dotychczasowa 6 ELT po przeszkoleniu pilotów w USA na samoloty F-16, trafiła do Krzesin, a 7 ELT z samolotami Su-22 przeznaczono do Świdwina. 
33 Baza Lotnicza została przeznaczona do przygotowania sił i środków bazy lotniczej do przyjęcia samolotu transportowego, doskonalenia logistycznego, zabezpieczenia działań w sytuacjach kryzysowych podczas likwidacji zagrożeń o charakterze niemilitarnym, a także zabezpiecza zadania wynikające z Traktatu Open Skies.
Zgodnie z decyzją Ministra Obrony Narodowej Nr 211/MON z dnia 15.07.2005r. zostało ustanowione doroczne Święto 33 Bazy Lotniczej w Powidzu na dzień 18 maja.

Lotnisko Powidz – kandydat do Bazy NATO. 2006r.
W 2006r. wokół Lotniska było głośno. Na szczęście nie z powodu ekologów lub polskojęzycznych mediów. Lotnisko to było brane pod uwagę jako Baza NATO, w której działałby system obserwacji obiektów naziemnych z powietrza. Przedstawiciele dowództwa NATO kilkakrotnie wizytowali obiekt, Miasto Powidz i okolice. Odbyły się spotkania zagranicznych gości z przedstawicielami władz wojskowych, samorządowych województwa i trzech zainteresowanych powiatów: gnieźnieńskiego, słupeckiego i wrzesińskiego.
W dniu 17.08.2006r. na lotnisku 33 Bazy Lotniczej wylądowały dwa samoloty wczesnego ostrzegania AWACS. Ich wizyta miała związek z przygotowaniem Polski do przystąpienia do NAPMO ( organizacji Paktu Północnoatlantyckiego zajmująca się wczesnym wykrywaniem celów powietrznych, a także rozpoznaniem celów naziemnych i nawodnych ). Na pokładzie samolotów E-3 Sentry przybyła delegacja gości z zagranicy na czele z generałami: gen. Berndtem Glowackim – Dyrektor NAPMO, gen. Axelem Tuttelmanem – Dowódca Sił NAEW&CF. Uczestników pokazu powitał Dowódca 33. Bazy Lotniczej płk dypl. pil. Tadeusz Mikutel. Po prezentacji odbyła się konferencja prasowa z udziałem Ministra Obrony Narodowej, Dowódcy Sił Powietrznych, Dyrektora NAPMO, Dyrektora Sił NAEW&CF i Dowódcy Bazy Geilenkirchen.
W dniach 6-7.11.2006r. przebywała w 33 Bazie Lotniczej 9-cio osobowa grupa Zespołu Oceniającego NATO, którego zadaniem była weryfikacja i ocena polskiej propozycji umiejscowienia w bazie w Powidzu głównej bazy operacyjnej systemu AGS ( Sojuszniczy System Obserwacji Sytuacji Naziemnej z Powietrza ). Ocenie kontrolerów poddana była infrastruktura lotniskowa i wynikające stąd możliwości operacyjne, ponadto ocena stanu cywilnej sieci dróg i kolei, infrastruktury mieszkaniowej, usług zdrowia i edukacji.
Zaletami Lotniska Powidz są dwie DS. w tym jedna z najdłuższych w Europie Środkowej, odległe skupiska ludności, a przez to mniejszy problem z ewentualnym hałasem. Nie istnieje także ryzyko szkód ekologicznych. Według mediów walka toczyła się o 100 milionów euro rocznie, gdyby Baza NATO powstała w Powidzu. Jednak w listopadzie 2007r., dowództwo NATO nie wybrało Powidza. Trzeba jednak od razu dodać, że nie oznaczało to wcale końca zainteresowania Lotniskiem Powidz sił NATO.
Do 2007r. na Lotnisku Powidz kilkakrotnie już lądowały samoloty wczesnego ostrzegania AWACS. W 2007r. lotnisko gościło jednocześnie dwa takie samoloty. Na wyposażeniu Powietrznych Sił Wczesnego Ostrzegania NATO znajdowało się 17 samolotów E-3 A. W tym miejscu wspomnę, że na Lotnisku Powidz w latach 60/70-tych, bazował Ił-14 E. Jedyny, z wieloosobową załogą Polski samolot przeznaczony do; rozpoznania, Wre i ostrzegania, działający głównie nad Morzem Bałtyckim.

Kolejne zmiany. 2007r.
W dniu 1.04.2007r. powołano do istnienia 3 Brygadę Lotnictwa Transportowego z siedzibą w Powidzu. Stało się to na podstawie Decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia 22.09.2006 r. oraz Rozkazu Dowódcy SP w sprawie rozformowania Dowództw 2. i 3. KOP, sformowania Dowództwa 3. BLTr. i 14. ELTr oraz zmiany podporządkowania niektórych jednostek organizacyjnych Sił Powietrznych. 
3 Brygada Lotnictwa Transportowego


Godło 3 BLTr.


14 ELTr 2007r.
Kolejną jednostką, która stacjonuje na Lotnisku Powidz została jednostka transportowa. 14 Eskadra Lotnictwa Transportowego ( ELTr ) została zorganizowana w wyniku decyzji przyjęcia na uzbrojenie SP RP średnich samolotów transportowych C-130 Herkules. W wyniku analiz podjęto decyzję, że samoloty te będą stacjonowały na Lotnisku Powidz, czyli w 33 BLot. 
Eskadra rozpoczęła działalność 1.06.2007r.. Została sformowana na podstawie decyzji MON nr Z-67/Org/P-1 z 22.09.2006r., a następnie rozkazu Dowódcy Sił Powietrznych nr Z-261 z dnia 15.11.2006r..
Eskadrę formowano na bazie kadry 7 ELT, którą także częściowo przeniesiono do Świdwina.
Personel, który został w Powidzu był zalążkiem kadry dla 14 ELTr i został skierowany do USA w celu przeszkolenia do obsługi samolotów C-130 E Hercules. Na stanie eskadry jako pierwsze pojawiły się lekkie samoloty transportowe typu PZL M-28 Bryza. 
W dniu 5.11.2007r. w Powidzu odbyły się uroczystości z okazji rozpoczęcia działalności eskadry.


14 ELTr posiada własną odznakę pamiątkową zatwierdzoną decyzją nr 240/MON z 15.07.2009r..

Dowódcy eskadry;
- ppłk pil. Mieczysław Gaudyn (1.06.2007r. – 11.2007r. )
- p.o. mjr pil. Cezary Zdebski ( 11.2007r. – obecnie 2009r. )

2008r.
Image


W styczniu 2008r. ( dokładnie 31.01.2008r. ) nastąpiły zmiany podporządkowania niektórych jednostek lotniczych. Od dnia 31.01.2008r. 3 Brygada Lotnictwa Transportowego przyjęła w bezpośrednie podporządkowanie 33 BLot Powidz, a 1 Brygada Lotnictwa Taktycznego ( 1 BLT ) – 7 Eskadrę Lotnictwa Taktycznego ( 7 ELT ). Do tej pory obie jednostki wchodziły w skład 2 Brygady Lotnictwa Taktycznego ( 2 BLT ) w Poznaniu. 

Od 31.01.2008r. w składzie 3 BLTr znajdują się:
2 Eskadra Lotnictwa Transportowo-Łącznikowego ( 2 ELTŁ ) w Bydgoszczy; 
3 Eskadra Lotnictwa Transportowo-Łącznikowego ( 3 ELTŁ ) we Wrocławiu; 
13 Eskadra Lotnictwa Transportowego ( 13 ELTr ) w Krakowie; 
14 Eskadra Lotnictwa Transportowego ( 14 ELTr ) w Powidzu; 
2 Baza Lotnicza ( 2 Blot ) w Bydgoszczy; 
3 Baza Lotnicza ( 3 Blot ) we Wrocławiu; 
8 Baza Lotnicza ( 8 Blot ) w Krakowie;
33 Baza Lotnicza ( 33 Blot ) w Powidzu.

2009r.
Od 1.01.2009r. zgodnie z Rozkazem Dowódcy Sił Powietrznych Nr PF 198 z 26.08.2008r.. nastąpiła zmiana nazwy 3 Brygady Lotnictwa Transportowego w 3 Skrzydło Lotnictwa Transportowego. Była to zmiana czysto kosmetyczna idąca w kierunku ujednolicenia nazw w SP RP z nomenklaturą obowiązującą w NATO.

Z początkiem 2009r. pojawiły się kolejne informacje o zainteresowaniu NATO Lotniskiem Powidz. Pakt Północnoatlantycki zamierzał wzmocnić infrastrukturę wojskową w bazach w Polsce. Dotyczy to m.in. lotniska w Powidzu i bazy w Porażynie. NATO wyłoży także pieniądze na stanowiska dowodzenia obroną powietrzną w Poznaniu. Z budżetu sojuszu Polska może otrzymać nawet 750 mln euro. Znaczna część z tych pieniędzy trafi do Powidza. Lotnisko ma zwiększyć swoje zdolności logistyczne i obronne. Do tej pory w ramach inwestycji NATO został zbudowany port lotniczy oraz zmodernizowany system elektroenergetyczny. Do 2014r. w Powidzu ma powstać jeszcze baza Kompanii Obsługi Lotnisk oraz zostanie rozbudowany magazyn uzbrojenia. Wyremontowane i przystosowane do standardów Paktu Północnoatlantyckiego zostaną: nawierzchnia płyty lotniska, jak również stanowisko dowodzenia 33 Skrzydła Lotnictwa Transportowego, magazyny lotniczych środków bojowych oraz budynki zaopatrzenia lotniczo-technicznego. W jednostce ma pojawić się również hala sportowa z basenem.
Większość tych prac ma służyć zwiększeniu znaczenia Powidza w systemie obrony powietrznej całego NATO. Dzięki modernizacji będą mogły na tamtejszym lotnisku lądować w większej liczbie samoloty transportowe koalicji, w tym C-130 Herkulesy.
Z kolei w Porażynie, na północ od Grodziska Wielkopolskiego, zostanie zmodernizowana składnica paliw. Będzie to jedna z pięciu takich jednostek w kraju, która zostanie objęta finansowaniem z NATO. W tym roku mają rozpocząć się przygotowania do realizacji tego projektu. Na przystosowanie składnic koalicja zamierza wydać ponad 100 mln euro.

C-130 Herkules w Powidzu. 2009r.
Pozyskanie używanych, ale zmodernizowanych średnich samolotów transportowych typu C-130 E Herkules wynikało ze znacznego zaangażowania Polski w konfliktach na całym świecie i w związku z tym zapewnienie sprawnego transportu. Cały proces był długi, skomplikowany, ale zakończony sukcesem. Odbywał się na poziomie rządowym, ministerialnym i wojskowym. Związany był z inwestycjami na lotnisku i wydatkami, których znaczną część pokryła strona jankeską, w tym w ramach grantu przyznanego przez Kongres Stanów Zjednoczonych na finansowanie programu. Rozwiązano także kwestię szkolenia załóg. 
Samoloty wytypowane dla Rzeczypospolitej poddano remontowi poprzez wymianę centropłata. Remont z jednoczesną modernizacją dotyczył głównie awioniki. Samolot otrzymał tak zwaną otwartą architekturę, czyli w przyszłości, w razie konieczności i dostępnych finansów, można montować kolejne nowe systemy. Awionika pozwala na loty w międzynarodowej strefie i zgodnie ze standardami NATO. Samoloty otrzymały systemy pasywnej obrony. Zamontowano także nowe systemy obsługi ładunków. Strona jankeska zaoferowała nam wymianę silników i śmigieł już na początku. Jednak odmówiliśmy, ze względów finansowych i czasu realizacji. Po pięciu latach samoloty przejdą remonty planowe, dlatego wówczas ze zdobytymi doświadczeniami możemy zakupić odpowiednie modyfikacje. Przeprowadzony remont pozwala na eksploatację maszyn przez jeszcze 20 lat. 
Szkolenie personelu rozpoczęto w Polsce od doskonalenia języka angielskiego do poziomu ECL 80-85 dla pilotów i ECL 70-75 dla personelu naziemnego. Szkolenie języka technicznego przeprowadzono w USA. Szkolenie techniczne w USA i w Polsce. To szkolenie już rozpoczęto w 2005r. W 2008r. do USA wysłano pierwsze osoby personelu latającego. Rekrutacje przeprowadzono wśród lotników samolotów An-26, C-295 M i M-28. Szkolenie prowadzono w 118 Skrzydle Lotnictwa Transportowego Gwardii Narodowej w Nashville. 
W dniu 17.11.2008r. po 11 tygodniach intensywnego szkolenia lotniczego w Nashville w USA, pierwsze dwie załogi polskich C-130 E Herkules zdały stosowne egzaminy i stały się zdolne do pilotowania tych maszyn. Polscy lotnicy, pod okiem instruktorów ze 118 Skrzydła Lotnictwa Transportowego Gwardii Narodowej zdobywali przez ten czas wiedzę teoretyczną, szkolili się na symulatorach lotu oraz statkach powietrznych. 
Do lutego 2009r. wyszkolono w USA dwie kompletne załogi; 4 pilotów, 2 nawigatorów, 2 techników pokładowych, 2 techników załadunku i 25 osób personelu naziemnego. Kolejne trzy przeszkolone załogi wróciły do kraju w marcu 2009r. W ten sposób zamknięto pakiet szkoleniowy. Strona Polska przeprowadziła kolejne rozmowy w wyniku których ma być wyszkolonych jeszcze 5 załóg. Będzie to wówczas optimum, czyli dwie załogi na jeden samolot. Aby w pełni wykorzystać możliwości samolotu istnieje potrzeba wyszkolenia 3 załóg na samolot oraz kierowanie 2 razy w roku personelu latającego na szkolenie na symulatorach w USA na okres 3-5 dni ( brak takiego symulatora w Europie ).

Prace w Powidzu.
W obszarze infrastruktury w ramach Centralnego Planu Inwestycji Budowlanych resortu obrony narodowej realizowane były zadania związane z przygotowaniem lotniska Powidz na rzecz przyjęcia i eksploatacji samolotów C-130.
Głównymi zadaniami inwestycyjnymi na lotnisku w Powidzu była nowa nawierzchnia lotniska i nowy duży hangar. Termin zakończenia budowy nowego hangaru to data 2010r., a do tego czasu samoloty korzystają z lekkiego hangaru przenośnego. 
Wśród innych zadań były; nowe oświetlenie, port przeładunkowy, nowe magazyny, sieć wodociągowa i cieplna, modernizacja wielu budynków, a także budowa hali sportowej z basenem. 
W latach 2005-2008 zrealizowano 21 przedsięwzięć modernizacyjnych, na które wydano 201 mln zł. Zakończono 7 zamierzeń. W 2009r. realizuje się 14 zadań na łączną kwotę 158,9 mln zł. Są to zadania kontynuowane z lat poprzednich. Planuje się, że w 2009r. zakończone zostaną 3 zamierzenia. Docelowo, w latach 2010r.-2012r., na zakończenie 11 zadań inwestycyjnych zaplanowano środki w wysokości 310 mln zł. Oczywiście są również zadania dodatkowe - Siły Powietrzne wyspecyfikowały 7 takich zadań. Koszt realizacji dodatkowych zadań został oszacowany na kwotę 95,5 mln zł. Koszt inwestycji infrastrukturalnych wyniesie ogółem w latach 2005r.-2012r. 766 mln zł.
Najważniejszym zadaniem związanym z rozbudową i modernizacją bazy w Powidzu jest modernizacja nawierzchni lotniskowych. Drugim - budowa hangaru obsługi samolotu. Ze względu na opóźnienia w jego budowie zakupiono hangar przenośny. Jak informował dowódca Sił Powietrznych w dniu 22.01.2009r. baza jest gotowa do przyjęcia samolotów, do wykonania „acceptance inspection” oraz do rozpoczęcia szkolenia lotniczego. Najważniejsze z zakończonych zadań to m. in. budowa portu lotniczego, modernizacja systemu elektro-energetycznego, budowa kontenerowej stacji paliw oraz budowa stacji kontroli pojazdów.
Realizacja zadań finansowanych z Funduszu Modernizacji Sił Zbrojnych jest jak dotąd niewielka ze względu na rozpoczęcie prac ( opłaty są za wykonane prace ). Niewykorzystane w danym roku środki z Funduszu Modernizacji Sił Zbrojnych "przechodzą" na rok następny.
Dodatkowe zadania pozostające do wykonania ( stan na 2009r. ):
• Budowa bazy Kompanii Obsługi Lotniska;
• Rozbudowa magazynu uzbrojenia wraz z ogrodzeniem;
• Remont budynku sztabowego nr 18;
• Remont budynku koszarowego nr 16;
• Modernizacja budynku kasyna;
• Modernizacja klubu garnizonowego;
• Budowa hali sportowej z basenem.
Zadania zakończone ( do 2009r. ):
• budowa portu lotniczego;
• modernizacja systemu elektroenergetycznego;
• montaż kontenerowej stacji paliw;
• budowa stacji kontroli pojazdów.
Zadania w trakcie realizacji ( 2009r. ):
• budowa systemu oświetleniowego CALVERT – zakończenie zadania planowane w 2009r.;
• modernizacja nawierzchni lotniskowych – zakończenie zadania planowane w 2011r.; 
• budowa hangaru obsługi samolotów – zakończenie zadania planowane w 2010r.; 
• budowa portu przeładunkowego CARGO – zakończenie zadania planowane w 2010r.;
• budowa magazynu wielofunkcyjnego – zakończenie zadania planowane w 2012r.; 
• modernizacja składu paliw lotniczych – zakończenie zadania planowane w 2011r.; 
• modernizacja budynku stacji ładowania akumulatorów – zakończenie zadania planowane w 2008r.;
• modernizacja budynku sztabowego nr 1 – zakończenie zadania planowane w 2009r.;
• modernizacja kuchni i stołówki żołnierskiej – zakończenie zadania planowane w 2008r.; 
• budowa budynku strażnicy lotniskowej straży pożarnej – zakończenie zadania planowane w 2010r.; 
• budowa kolektora ściekowego oraz sieci wodociągowej i hydrantowej – zakończenie zadania planowane w 2009r.; 
• wymiana zewnętrznej sieci cieplnej – zakończenie zadania planowane w 2008r.;
• budowa strzelnicy garnizonowej typu B – zakończenie zadania planowane w 2011r.; 
• modernizacja i rozbudowa parku sprzętu technicznego – zakończenie zadania planowane w 2011r.; 
• budowa kompleksowego systemu ochrony fizycznej – zakończenie zadania planowane w 2010r.; 
• modernizacja budynku sztabowego nr 91 – zakończenie zadania planowane w 2010r.; 
• budowa budynku sztabowego – zakończenie zadania planowane w 2011r.;
13 realizowanych zadań pochodzi z lat 2005r.-2007r., 4 zadania z 2008r., co oznacza realizację do 2012r. łącznie 17 zadań.

Dostawa C-130 do Polski. 2009r.
Pierwszy C-130 do Polski miał przylecieć z końcem 2008r.. Podawano nawet dokładne daty; 21.11.2008r., 18.12.2008r., 25.02.2009r. Datę przesuwali jankesi z powodów technicznych. Podano nawet, że powodem jest opóźnienie prac na lotnisku w Powidzu. Być może. Faktem jest natomiast, że daty te podawała prasa, a nie Dowództwo Sił Powietrznych Rzeczypospolitej. Data podana przez SP to był dzień 24.03.2009r. i tak się stało. 
W dniu 24.03.2009r. z lotniska bazy USAF na terenie niemiec wystartował C-130 E, który pojawił się nad lotniskiem w Powidzu w towarzystwie dwóch F-16 Jastrząb. Wykonał krąg nad lotniskiem i o godzinie 12;25 przyziemił. W ten sposób PSP rozpoczęły przygodę z C-130. 
We wtorkowej ( 24.03.2009r. ) uroczystości udział wziął m. in. podsekretarz stanu w MON ds. polityki obronnej Stanisław Jerzy Komorowski, dowódca Sił Powietrznych gen. broni pil. Andrzej Błasik, dowódca 3 Skrzydła Lotnictwa Transportowego gen. bryg. pil. Tadeusz Mikutel, a także przedstawiciele władz samorządowych i lokalnych. 





Wszystkie 5 samolotów C-130 będzie stacjonowało w 33 BLot razem z ośmioma M-28 Bryza ( obecnie – 2009r. 4 sztuki ). Dla Powidza przewidziano także dwa samoloty transportowo tankujące MRTT ( Multi-Role Transport Tanker ), ale niezgodne z traktatem stowarzyszeniowym z NATO decyzje Rządu Rzeczypospolitej ( z premierem Donaldem Tuskiem ), odsunęły to zobowiązanie w nieokreśloną przyszłość. W przyszłości 14 ELTr i 33 Baza Lotnicza zostaną połączone w jeden organizm – 33 Bazę Lotnictwa Transportowego, nadal pod dowództwem 3 Skrzydła Lotnictwa Transportowego z siedziba w Powidzu.
Miłośnicy lotnictwa mieli możliwość podziwiania pierwszego Polskiego C-130 E Herkules w locie i na ziemi, podczas Air Show 2009 w Radomiu. 


C-130 E Herkules nb 1501. Radom 2009r.

Kolejny C-130. 2009r.
W 2009r. trwało nadal szkolenie personelu 14 ELTr w zakresie eksploatacji i procedur związanych z użytkowaniem samolotów C-130 Herkules. W tym celu w dniach 16-14.06.2009r. w Powidzu przebywała 40 osobowa grupa żołnierzy ze 182 Skrzydła Transportowego Powietrznej Gwardii Narodowej stanu Illinois, którzy przybyli do Polski na pokładzie jankeskiego samolotu C-130 Hercules.
Jesienią 2009r. już było wiadomo, że kolejny C-130 dla Polski nie przyleci w tym roku. Jankesi poczuwając się do niedotrzymania warunków umowy podjęli jednostronnie decyzję przekazaniu SP RP innego samolotu.
W dniu 20.10.2009r. na lotnisku w Powidzu wylądował kolejny C-130 nb 1506 Przeznaczony dla 14 ELTr. Jednak nie jest to kolejny z partii 4 maszyn przewidzianych dla Polski. Dostawa drugiego C-130 dla Polski znacznie się opóźniła, dlatego ten samolot został wylisingowany od jankesów celem prowadzenia szkolenia załóg C-130. Maszyna przybyła z Rammstein, dużej bazy USAF na terenie niemiec. Załoga jankeska pozostała cały dzień w Polsce celem pokazania różnic w wyposażeniu miedzy tym samolotem, a samolotami zamówionymi przez SP RP. Szkolenie zakończono wspólnymi lotami z mieszanymi załogami. Zdaniem dowódcy 14 eltr, ppłk. pil. Mieczysława Gaudyna, różnice w wyposażeniu nie są duże; to przecież ten sam samolot w tej samej wersji E, którą mamy w kraju od marca. Oczywiście, są pewne niuanse, ale nie wzmagają one od naszego personelu zmiany wyuczonych nawyków i innego rozkładania uwagi w kabinie.


C-130 E Herkules nb RS 73 299, który trafił do 14 ELTr z nb 1506. Powidz 2009r.

Mimo, że samolot witany był na Okęciu w Warszawie, to jego lotniskiem macierzystym przez najbliższy czas będzie lotnisko w Powidzu. To nic, że ma oznaczenia identyfikacyjne USAF. Za kilka dni Polskie znaki rozpoznawcze Sił Powietrznych RP: numer 1506 i biało-czerwona szachownica będą się dumnie prezentowały na ogromnym stateczniku pionowym.
Od rana było już wiadomo, że 2.11.2009r. w Powidzu wyląduje kolejny C-130 E. Ten sam, którym przylecieli instruktorzy w celu przeprowadzenia zajęć oraz wykonania wspólnych lotów mających zapoznać Polskie załogi C-130 z 14 ELTr z różnicami występującymi w kokpicie samolotu. Minęły dwa tygodnie i samolot jest na miejscu, zgodnie z umową na 11 miesięcy. Tak, jak pierwotnie zakładano, został on nieodpłatnie użyczony stronie Polskiej ze względu na opóźnienia w dostawie kolejnych maszyn. Zadaniem użyczonego C-130E będzie wsparcie procesu szkolenia lotniczego.
Na przylot samolotu czekali: Dowódca 3 SLTr. gen. bryg. pil. Tadeusz Mikutel, Szef Szkolenia 3 SLTr płk mgr inż. pil. Michał Erdmański, Dowódca 14 ELTr ppłk pil. Mieczysław Gaudyn, Z-ca Dowódcy 33 BLot. ppłk mgr inż. Andrzej Górnicki, Szef Wydziału Techniki Lotniczej 3 SLTr ppłk mgr inż. Roman Bąk, Dowódca Dywizjonu Lotniczego ppłk mgr inż. Robert Nowak.
Samolot do Powidza przybył zgodnie z planem. Nosił jeszcze oznaczenia USAF i nb RS 73 299 i już wkrótce otrzymał Szachownice i nb 1506. Dotychczas służył w bazie Rammstein. 


C-130 E Herkules nb RS 73 299, który trafił do 14 ELTr z nb 1506. Powidz 2009r.

Do głównych zadań 33 Bazy Lotniczej należy zabezpieczenie i ubezpieczenie lotów bojowych statków powietrznych. Przede wszystkim 14 ELTr, eksploatującej samoloty M-28 Bryza i C-130 Herkules. Ale także licznych innych maszyn SP RP i innych państw NATO. Tyczy się to głównie samolotów wykorzystujących Polskie poligony. Baza jest utrzymywana w wysokiej gotowości bojowej i mobilizacyjnej. Przez ostanie 10 lat Lotnisko Powidz było miejscem związanym z wieloma ćwiczeniami Polskich Sił Zbrojnych i innych sił NATO. Można się doliczyć blisko 50 takich ćwiczeń operacyjno-taktycznych. 33 Baza Lotnicza ze względu na położenie posiada predyspozycje i możliwości do przyjmowania wszelkich statków powietrznych; począwszy do samolotów szkolnych, szkolno-bojowych, bojowych, transportowych ( lekkich, średnich i ciężkich ), samolotów rozpoznawczych i dowodzenia powietrznego, rządowych-VIP.
Dowódca 33 Bazy Lotniczej - płk dypl. pil. Lesław Dubaj.
Zastępca dowódcy 33 Bazy Lotniczej - ppłk mgr inż. Andrzej Górnicki.
Szef Sztabu 33 Bazy Lotniczej - ppłk mgr inż. Piotr Miłończyk.
Rzecznik prasowy 33 BLot Powidz mjr Grzegorz Schmidt tel. /063/ 277-4121.
Adres: Jednostka Wojskowa 3293
ul.Witkowska 8
62-430 Powidz

Lotnisko Powidz obecnie 2009r.
Baza w Powidzu to największe w Polsce czynne lotnisko wojskowe. Długość DS. o nawierzchni betonowej wynosi 3525 m. Jedno z nielicznych lotnisk w Europie na którym mogą lądować promy kosmiczne. Drugim lotniskiem w Polsce które było w stanie przyjąć promy kosmiczne to Lotnisko Biała Podlaska.
Lotnisko Powidz jest wpisane do rejestru lotnisk pod kodem EPPW. Jest czynną Wojskową Bazą Lotniczą, niedostępną dla lotnictwa cywilnego. Ma współrzędne geograficzne; 52 22 53 szerokości geograficznej N ( północnej ) i 17 51 04 długości geograficznej E ( wschodniej ). Leży na wysokości 113 m nad poziomem morza. 



Główny dojazd do lotniska stanową dwie drogi wiodące przez las od strony północnej i północno-wschodniej ( od Powidza ) i łączące się przed bramą lotniska. W pobliżu znajduje się niewielkie osiedle mieszkalne dla kadry lotniska. Składa się ono z 5 bloków mieszkalnych.
Do lotniska doprowadzona jest także bocznica kolejowa z odległej o około 8 km stacji kolejowej w miejscowości Strzałkowo. Miejscowość ta leży na południe od lotniska. 
Obszar lotniska ma długość na kierunku wschód-zachód ponad 6 000 m, a na kierunku północ-południe około 3 000 m. Powierzchnia to około 1 500 hektarów, co stawia Lotnisko Powidz w grupie największych baz woskowych w Polsce. 
Zaplecze lotniska to kompleks budynków koszarowych, kompleks budynków technicznych, 2 bazy materiałów pędnych i smarów, kompleks budynków lotniczych z nowoczesnym domem pilota z wieżą kontroli lotów. W pobliżu znajduje się także dawny domek z wieżą. To w tym kompleksie budynków ustawiono jako pomnik-eksponat samolot Su-20.


Zdjęcie nie najwyższej jakości, ale przedstawia dawny i nowy dom pilota z wieżą oraz Su-22 UM 3 K nb 308, który był symbolem Powidza przez 23 lata. 

Lotnisko wyposażone jest w dwie DS. Główna DS. ma długość 3 525 m i szerokość 60 m. Leży na kierunku 11/29, czyli bardzo zbliżonym do kierunku wschód-zachód. Druga DS. jest położona równolegle do pierwszej, po jej północnej stronie. Ma wymiary 2 800 m x 30 m. Na końcach pola wzlotów umieszczono pola ziemi zaoranej pełniące rolę łapacza samolotów po nieudanym starcie lub lądowaniu. 
Lotnisko posiada najdłuższą DK o długości 3 500 m i szerokości 30 m. Oprócz niej znajduje się 6 porzecznych DK. Łączna długość DK wynosi około 9 km.
CPPS jest bardzo duża. Ma wymiary 100 m x 510 m, co daje powierzchnię 51 000 m kwadratowych. We wschodniej części lotniska znajdują się dwie kolejne PPS. Jedna duża; 100 m x 400 m o powierzchni 40 000 m kwadratowych oraz sporo mniejsza 100 m x 120 m o powierzchni 12 000 m kwadratowych. We wschodniej części lotniska zbudowano kolejną PPS przeznaczoną specjalnie dla samolotów C-130 Herkules. Obiekt ma wymiary wraz z DK ma wymiary 220 m x 210 m. 
Ważnymi obiektami na terenie lotniska są hangary. W okresie PRL powstały dwa hangary. Umiejscowiono je na wschód i zachód od CPPS. Mają wymiary około 70 m x 50 m w podstawie. W 2009r. w miejscu wschodniego hangaru postawiono nowy, nowoczesny hangar dla obsługi samolotów C-130 Herkules. 


Hangar w zachodniej części lotniska. W jego wnętrzu M-28 Bryza nb 0208 i Su-22 M 4 nb 9512. 2007r. 

W czasie eksploatacji bojowych Su-20 i Su-22 ważnym elementem lotniska były schrono-hangary. Powstały one w 70-tych i 80-tych latach. Zgrupowano je w trzech kompleksach. W zachodniej części 12, północnej 12 i we wschodniej 16 schrono-hangarów. Łącznie 40 obiektów. Oprócz tego pozostało jeszcze 9 indywidualnych stanowisk postoju samolotów otoczonych z trzech stron wałami ziemnymi. W południowej części lotniska znajduje się także czwarty kompleks ze stanowiskami rozśrodkowania w liczbie około 15 stanowisk.
Na terenie lotniska znajdują się także typowe obiekty wojskowe jak strzelnica, bomboskład i inne.
Przez ponad 50 lat eksploatacji lotniska obiekty jego były wielokrotnie przebudowywane, modyfikowane i modernizowane. Remontowano, poszerzano i wzmacniano DK. Prace te wykonywano cyklicznie, mniej więcej co 5 lat. Remontowano także pozostałe budowle lotniska. Łącznie na terenie lotniska jest około 300 budynków i budowli. 

Opracował Karol Placha Hetman