Lotnicze Warsztaty Doświadczalne LWD Junak, Zuch

Kraków 2.01.2014r.

049b Rozdział 22.02.1948r.

Lotnicze Warsztaty Doświadczalne LWD Junak, Zuch

Wytwórnia Sprzętu Komunikacyjnego PZL Okęcie

Polska

 

Samolot szkolno-treningowy

Konstrukcja

LWD Junak-3 Muzeum Lotnictwa Polskiego Czyżyny 2010r. Zdjęcie Karol Placha Hetman

LWD Junak-3 Muzeum Lotnictwa Polskiego Czyżyny 2010r. Zdjęcie Karol Placha Hetman

LWD Junak-3 Muzeum Lotnictwa Polskiego Czyżyny 2011r. Zdjęcie Karol Placha Hetman

 

Junak to jednosilnikowy samolot szkolno-treningowy, dwuster, wolnonośny dolnopłat konstrukcji mieszanej.

 

Skrzydła

Skrzydła o obrysie trapezowym, konstrukcji drewnianej, kryte płótnem i sklejką. Skrzydła wyposażono w lotki i klapy w centropłacie. Technicznie skrzydła składa się z trzech części. Środkowy centropłat jest na stałe połączony z kadłubem. Zewnętrzne części są odejmowane. Zastosowano dwuwypukły profil NACA 23012 przy kadłubie i NACA 23009 na końcach. Struktura centropłata metalowa. Z każdej strony kadłuba są trzy żebra. Pokrycie centropłata sklejką bukową lub brzozową, o grubości 2 mm. Chodnik na skrzydle po lewej stronie. Z lewej strony umieszczono skrzydłowy zbiornik paliwa. Z prawej strony umieszczono radiostację. W samolocie Junak-2 zbiorniki paliwa były umieszczone w obu częściach centropłata; po lewej i prawej stronie. Skrzydła wyposażono w lotki i trzyczęściowe klapy krokodylowe. Środkowa klapa umieszczona także pod samym kadłubem. Konstrukcja metalowa. Wychylanie ręczne, do startu 14 stopni, do lądowania 45 stopni.

Skrzydła zewnętrzne z dwoma dźwigarami i 16 żebrami. Dźwigary drewniane. Krawędź natarcia do przedniego dźwigaru kryta sklejką o grubości 2 mm, a między dźwigarami sklejką o grubości 1,5 mm. reszta kryta płótnem. Klapy sięgają do żebra Nr 8. Lotki typu Friese, wyważone masowo i obciążone aerodynamicznie. Umieszczono między żebrami Nr 8-Nr 16. Drewniane kryte płótnem. Wychylane w dół o 19 stopni, w górę o 28 stopni. W lewym skrzydle umieszczono reflektor, w prawym rurkę Pitota, która jest ogrzewana elektrycznie. Na końcach skrzydeł światła pozycyjne; na lewym czerwone, na prawym zielone. Na końcach skrzydeł są uchwyty do trzymania za skrzydło.

 

Kadłub

Kadłub to kratownica z rur stalowych chromomolibdenianowych. Składa się z 4 podłużnic połączonych 10-cioma wręgami. Utworzona w ten sposób kratownica została wzmocniona przekątnymi prętami. Przednia wręga została wzmocniona blachą pełniącą role przegrody ognioodpornej. Do niej mocowane jest łoże silnika oraz zbiornik oleju. Od strony kadłuba do przegrody mocowany jest rozchodowy zbiornik paliwa. Pomiędzy wręgą 2, a 4 mieści się kabina załogi. Do wręgi 2 i 3 mocowane są dźwigary skrzydeł.

W kabinie miejsca w układzie tandem; pierwszy instruktor, drugi uczeń. Fotele metalowe, o konstrukcji szkieletowej obciągnięte brezentem. Regulowane w pionie. Przystosowane do używania spadochronów plecowych i siedzeniowych. Osłona kabiny trzyczęściowa. Przednia to stały wiatrochron, który pełni role kozła przeciw-kapotażowego. Owiewka nad pierwszym fotelem otwierana na prawą stronę z możliwością zrzutu awaryjnego. Owiewka nad tylną kabiną odsuwana po prowadnicach do tyłu. Za kabiną umieszczono akumulator pokładowy. Do szkieletu kadłuba dodano oprofilowujące drewniane listwy, które nadały kadłubowi owalny kształt. Całość pokryto płótnem, a w niektórych miejscach sklejką. Kadłub i w obrębie silnika pokryto blachą.

 

Usterzenie

Usterzenie klasyczne, wolnonośne, o konstrukcji drewnianej kryte sklejką i płótnem. Obrys trapezowy. Profil symetryczny. Stery wyważone masowo i obciążone aerodynamicznie. Ster kierunku wyposażono w klapkę odciążającą, wychylany po 20 stopni w obie strony. Na szczycie statecznika pionowego białe światło pozycyjne. Stery wysokości wychylane w dół o 20 stopni, a w górę 30 stopni. Mają klapki wyważające (trymer).

 

Podwozie

Podwozie stałe trójpodporowe z kołem przednim z tłumkiem drgań Shimy. Przeznaczone do eksploatacji na drogach startowych gruntowych. Baza podwozia 1,82 m, rozstaw podwozia głównego 2,27 m. Podwozie główne jednogoleniowe mocowane do tylnego dźwigara w centropłacie. Amortyzatory olejowo-powietrzne. Pneumatyki o wymiarach 500 mm x 150 mm niskociśnieniowe. Hamulce hydrauliczne. Podwozie przednie montowane na ukośnych goleniach (zastrzałach). Koło samonastawne. Pneumatyki o wymiarach 300 mm x 125 mm.

Junak-2 podwozie klasyczne. Podwozie główne zawieszone na trzech goleniach. Pneumatyki o wymiarach 500 mm x 125 mm. Rozstaw podwozia 2,05 m. Baza podwozia 5,45 m. Podwozie tylne to sprężysta płoza z małą rolką. Na płozie zamontowano hak dla liny holowniczej szybowców.

 

Zespół napędowy

Silnik gwiazdowy, 5 cylindrowy M-11 FR o mocy nominalnej 140 KM i startowej 160 KM (118 kW), przy 1 900 obr/min. Śmigło stałe drewniane o średnicy 2,05 m, typ J-4 lub J-6. Cylindry osłonięte indywidualnymi owiewkami. Zbiornik paliwa umieszczony w centropłacie, dwa lub jeden. Junak-3 ma jeden zbiornik główny o pojemności 60 litrów i zbiornik rozchodowy o pojemności 25 litrów. Razem 85 litrów. Junak-3A otrzymał dodatkowy zbiornik paliwa umieszczony w kadłubie przed kabiną załogi. Razem 100 litrów. Junak-3B  otrzymał dodatkowy zbiornik pod podłogą kabiny. Razem 110 litrów. Samolot używa benzyny lotniczej B-72. Przelotowe zużycie paliwa wynosi 36 litrów na godzinę. Uruchamianie silnika ręczne poprzez obrót śmigła i włączeniu iskrowników lub pneumatycznie z zewnętrznej butli lotniskowej.

Silnik M-11 FR Zdjęcie LAC

Silnik M-11 FR Muzeum Lotnictwa Polskiego Czyżyny. 2013r. Zdjęcie Karol Placha Hetman

Instalacja paliwowa samolotów Junak-3 i wersji zmodernizowanych oznaczanych Junak-3A/B. Zdjęcie LAC

 

Instalacja olejowa ma zbiornik oleju o pojemności 25 litrów umieszczony na przegrodzie ognioodpornej od strony silnika. Olej typu MS-20. Łącznie 32 litry oleju.

 

Wyposażenie

Obie kabiny wyposażono w komplet przyrządów sterowych, sterowania silnikiem, pilotażowo-nawigacyjnych, kontroli pracy silnika i obsługi radiostacji. Samolot był przystosowany do lotów w dzień i w nocy.

Instalacja elektryczna złożona z akumulatora o napięciu 24 V i prądnicy GS-350 o napięciu 28 V.

Radiostacja krótko-falowa RS-6M lub RS-6K o zasięgu 100 km.

Radiopółkompas RPKO-10M.

Rozmównica pokładowa SPU-2.

 

Dane T-T

 

Junak-2

Junak-3

 

Wymiary

 

 

 

Miano

R

 

9,92

9,91-9,92

M.

D

 

7,75

7,73-7,75

M.

H

 

2,20

2,50

M.

Pow. nośna

 

17,5

17,5

M2

Masa

Własna

746

818

Kg

 

Całkowita

1 088

1 080

Kg

 

Max

1 100

1 100

Kg

 

Paliwo

85 litrów

100-110 litrów

Kg

Prędkość

Max

223

205

Km/h

 

Max

220

200

Km/h

 

Wznoszenia

3,0

3,1

m/s

 

Przelotowa

180-182

175

Km/h

 

Lądowania

95

100

Km/h

Zasięg

Max

880

450

Km

 

Z ładunkiem

450

450

Km

Pułap

 

4 300

4 100

M.

Rozbieg

Dobieg

260/120

155/140

M.

Silnik

Typ

M-11FR

M-11FR

 

 

Ciąg

160 KM (118 kW)

160 KM (118 kW)

 

Załoga

 

2

2

 

Liczba

sztuk

105

146

 

 

Rysunek LWD Junak-3. Zdjęcie LAC

 

Opracował Karol Placha Hetman